KİK Kararı: 2010/UY.II-2256

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/053
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 02.08.2010
Karar No : 2010/UY.II-2256
BAŞVURU SAHİBİ:
Öz-Dem İnş. Gıd. Taah.Tic. Ltd. Şti., Kanatlı Cad. No:3/7 31200 İskenderun/HATAY

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Toprak Mahsulleri Ofisi İskenderun Şube Müdürlüğü, Atatürk Bulvarı No:1 31200 İskenderun/HATAY

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/74566 İhale Kayıt Numaralı "İskenderun Şb. Md. Liman Silosunun 2010 Yılı Bakım Onarım ve Revizyonu " İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.07.2010 tarih ve II.Y.20.95.0228/2010-26E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Toprak Mahsulleri Ofisi İskenderun Şube Müdürlüğü tarafından 24.06.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İskenderun Şube Müdürlüğü Liman Silosunun 2010 Yılı Bakım Onarım ve Revizyonu” ihalesine ilişkin olarak Öz-Dem İnş. Gıd. Taah.Tic. Ltd. Şti.’nin 02.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 05.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 13.07.2010 tarih ve 16313 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını belgelendirmediği, teklif ettiği fiyat ile ihale konusu işi yapabilmesinin mümkün bulunmadığı, iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu iş; “ İskenderun Şube Müdürlüğü 60.000 ton kapasiteli liman betonarme silosunda bulunan şut ara parça, dirsek, çatal, sürgülü klape ve diveratörlerin, CC9,CC10,CC11, CC12 ve CC13 nolu zincirli konveyörlerin ve altında bulunan kuyu üstü elektrik motorlu sürgülü klapelerin ve vagon tremi üstü trapez sac çatının 2010 yılı bakım, onarım ve komple revizyonunun yapılarak çalışır halde teslim edilmesi ” şeklinde tanımlanmış, aynı şartnamenin 19 uncu maddesinde isteklilerin her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif verecekleri ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı düzenlenmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde “

…

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır... ” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; ihale komisyonu tarafından sınır değerin 60.401,16** __** TL olarak hesaplandığı ve teklifi sınır değerin altında bulunan ihale üzerinde bırakılan istekliden her bir iş kalemine ilişkin analizleri ve analizlere dayanak teşkil eden tüm bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunmasının istenildiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde; 5 iş kaleminden oluşan ihale konusu işe ilişkin analizleri, sadece işçilik içeren ihale 2, 3 ve 4 üncü kalemlerine ilişkin işçilik hesaplama modülü çıktısını, ihale 1 ve 5 inci kaleminde kullanılan 8000 kg sac, 198 m2 galvanizli trapez levha, bağlantı elemanları ve antipas boyaya ilişkin proforma faturalar ve ekinde alış satış faturaları ile stok tespit raporu ve eki faturaları, all risk sigorta poliçesi ile muhtelif diğer belgeleri sunduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sac, galvanizli trapez levha ve bağlantı elemanlarına ilişkin proforma fatura ve ekinde alış satış faturaları sunulduğu fakat proforma faturada birim ortalama maliyetin belirtilmediği, antipas boyaya ilişkin sadece proforma fatura sunulduğu ekinde herhangi bir belge sunulmadığı, bununla birlikte; anılan istekli tarafından sunulan stok tespit raporunda antipas tiner, siyah sac ve muhtelif boyanın 05.07.2010 tarihi itibariyle isteklinin stoklarında bulunduğu tespitinin serbest muhasebeci mali müşavir tarafından yapıldığı, fakat stok tespit raporunda birim maliyetlerin olmadığı görüldüğünden, aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinde ihale süreci içerisinde idareye yapılacak şikayet başvuruları üzerine on gün içinde idarece bir karar alınmaması veya alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması halinde, on günlük sürenin bitimini veya kararın bildirim tarihini izleyen on gün içinde, Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceği ve Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduktan sonra nihai karar verilene kadar idarelerce sözleşme imzalanamayacağı hüküm altına alınmıştır.

Başvuruya konu ihalede, idareye 02.07.2010 tarihinde şikayet başvurusu yapıldıktan sonra Kuruma yapılacak itirazen şikayet başvurusu için öngörülen on günlük itirazen şikayet süresi beklenilmeden 12.07.2010 tarihinde 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****