KİK Kararı: 2010/UY.II-2185

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/052
Gündem No : 84
Karar Tarihi : 26.07.2010
Karar No : 2010/UY.II-2185
BAŞVURU SAHİBİ:
GSMN İnşaat Makina Gıda Temizlik Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti., G.Ali Çelik Cad. Bayındır İş Merkezi Teras Kat /KAHRAMANMARAŞ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kahramanmaraş Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü, İsmetpaşa Mah. Y.Hükümet Cad. No:2 /KAHRAMANMARAŞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/36688 İhale Kayıt Numaralı "Kahramanmaraş Andırın Yeşilova Jandarma Karakol Hizmet Binası ve Tesisleri İnşaatı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

21.07.2010 tarih ve II.Y.18.55.0224/2010-34E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kahramanmaraş Bayındırlık ve İskan İl Müdürlüğü tarafından 07.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kahramanmaraş Andırın Yeşilova Jandarma Karakol Hizmet Binası ve Tesisleri İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak G. S. M. N. İnşaat Makina Gıda Temizlik Akaryakıt San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 11.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.06.2010 tarih ve 14680 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen “Temel İlkeler”e ilişkin aykırılıklar nedeniyle konunun incelenmek ve değerlendirilmek üzere Kahramanmaraş Valiliği’ne bildirilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 24 üncü maddesinde teklif geçerlilik süresinin “90 takvim günü” olarak belirlendiği, 26.3 üncü maddesinde yer alan düzenlemede ise teminat mektuplarının geçerlilik tarihinin 07.08.2010 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirleneceğinin belirtildiği, teminat mektubu geçerlilik süresinin, teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren 30 günden az olmaması gerektiği dikkate alındığında, söz konusu sürenin 07.09.2010 tarihi olarak belirlenmesi gerektiği, idari şartnamede yer alan hatalı düzenleme nedeniyle bazı isteklilerin teminat mektubu geçerlilik süresini 07.08.2010 tarihi olarak belirttikleri, söz konusu isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, idarece geçerli teklif olarak belirlenmelerinin mevzuata uygun olmadığı,

2. İşin süresinin 120 takvim günü olarak belirtilmesine karşın, idari şartnamenin 46 ncı maddesinde, işin planlanan ödenek diliminin 2010 yılı için %70, 2011 yılı için %30 olarak belirlenmesinin mevzuata aykırı olduğu,

3. İhale ilanında ihale kayıt numarasının 2010/36688 yazılmasına karşın, idari şartnamede ve teklif mektubuna ilişkin standart formda 2010/36802 yazıldığı,

4. İhaleye teklif veren 29 isteklinin teklif dosyalarının incelenmesi sonucunda, Hanifi Kekeç’in “teklif mektubunda ihale kayıt numarasının yanlış yazıldığı”, İkizkaya İnşaat’ın “iş deneyim belgesinin uygun olmadığı” gerekçesiyle , tekliflerinin ise “ teklif mektubunda, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı,__ ihale ilanının 14.04.2010 tarihinde yayımlanmasına karşın, ihale komisyonunun 22.04.2010 tarihinde kurulduğu, bununla birlikte ihale tarihinden bir gün önce söz konusu komisyonun yerine ikinci bir komisyonun görevlendirilerek Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 20 nci maddesinin ihlal edildiği, ikinci komisyonun yetkisiz bir komisyon olduğu, isteklilerin dosyalarını inceleme ve değerlendirme konusunda ön yargılı işlemler yapıldığı,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Teminat mektupları” başlıklı 35 inci maddesinde;

_“Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir. _

__

32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.” hükmü bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 24.1 inci maddesinde; “Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren en az 90 (doksan) takvim günü olmalıdır. Bu süreden daha kısa süreli teklif mektupları değerlendirmeye alınmayacaktır.” düzenlemesine,

26.3 üncü maddesinde ise; “Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 07.08.2010 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenmelidir.” düzenlemesine,

Yer verilmiştir.

İhale tarihinin 07.05.2010 olduğu göz önüne alındığında, teklif geçerlilik süresi 05.08.2010 tarihine kadardır. Geçici teminat mektubu süresinin ise 4734 sayılı Kanunun yukarıda anılan 35 inci maddesi çerçevesinde, teklif geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla olması gerekmekte olup, söz konusu süre 04.09.2010 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenmelidir.

Bu itibarla, idari şartnamenin 26.3 üncü maddesinde yer alan düzenlemede teklif geçerlilik süresinin 07.08.2010 tarihinden önce olmamak üzere belirlenmesinin mevzuata uygun olmadığı görülmekle beraber, başvuruya konu ihaleye 29 teklif verildiği, Yurdagül İnş. Tic. Ltd. Şti. dışında 28 isteklinin teminat mektubu süresini 04.09.2010 tarihinden önce olmamak üzere belirledikleri, Yurdagül İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif bedelinin ise idarece geçerli teklif olarak belirlenen istekliler arasında yedinci sırada olduğu, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli ya da ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlenmesi ihtimali bulunmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde, söz konusu aykırılığın esasa etkili olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun**“** Temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde;

“ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

…

Ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamaz.” hükmü,

__

Anılan Kanunun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62 nci maddesinde;

“ Bu Kanun kapsamındaki idarelerce mal veya hizmet alımları ile yapım işleri için ihaleye çıkılmadan önce aşağıda belirtilen hususlara uyulması zorunludur:

__

a)**** Yatırım projelerinin plânlanan sürede tamamlanarak ekonomiye kazandırılabilmesi amacıyla, birden fazla yılı kapsayan işlerde ihaleye çıkılabilmesi için, işin süresine uygun olarak yıllar itibariyle ödeneğin bütçelerinde bulunmasını sağlamak üzere programlamanın yapılmış olması zorunludur. İlk yıl için öngörülen ödenek proje maliyetinin % 10’undan az olamaz ve başlangıçta daha sonraki yıllar için programlanmış olan ödenek dilimleri sonraki yıllarda azaltılamaz.” hükmü bulunmaktadır.

**** Başvuruya konu ihaleye ait idari şartnamenin 46.5 inci maddesinde; “ Bu iş için planlanan yıllık ödenek dilimleri aşağıdadır:

Yıllar Ödenek

_ 2010 70_

_ 2011 30” _düzenlemesine,

Anılan şartnamenin “İşe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 49 uncu maddesinde ise;

__

_ “49.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 5 (beş) gün içinde yer teslimi yapılarak işe başlanacaktır._

_ …_

_ 49.2. İşin süresi, yer tesliminin yapıldığı tarihten itibaren 120 (yüzyirmi) takvim günüdür.”_ düzenlemesine,

Yer verilmiştir.

İhale onay belgesinde, yaklaşık maliyet tutarının 722.829,38 TL, kullanılabilir ödenek tutarının 1.009.254,71 TL olduğu belirtilmiştir.

Bununla birlikte, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü’nün 10.03.2010 tarih ve 1329 sayılı yazısında, incelemeye konu ihale için ayrılan ödenek miktarının 1.009.254,71 TL olduğu, ödenek dilimlerinin “2010 yılı için 700.000,00 TL, 2011 yılı için kalanı” şeklinde planladığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasının ihale dokümanında yer alan bir hususa yönelik olduğu, bu nedenle başvuru süresinin 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesi gereğince ihale dokümanının satın alınmasıyla başladığı, başvuru sahibinin ihale dokümanını 05.05.2010 tarihinde satın alarak hukuka aykırılığı iddia edilen hususun farkına vardığının kabul edilmesi gerektiği, idareye ise 11.06.2010 tarihinde başvuruda bulunduğu dolayısıyla söz konusu iddianın süre yönünden reddinin gerektiği sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55 inci maddesinde;

“Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

__

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır.” hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin ihale dokümanı ile ihale ilanında yer alan düzenlemeler arasında çelişki bulunduğuna ilişkin iddiası ihale dokümanına yönelik olup, bu düzenlemelere yönelik olarak ihale dokümanının satın alındığı tarihten sonraki on gün ve her halde ihale tarihinden üç iş günü öncesinde şikayet başvurusunda bulunulmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, 4734 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan; “Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi zorunludur.” hükmü uyarınca, başvuru sahibinin teklif mektubunda, ihale dokümanı içeriğini tamamen okuyup kabul ettiğine dair beyanda bulunduğu ve teklifini bu düzenlemeler çerçevesinde hazırlamış olduğu anlaşıldığından, bu aşamadan sonra ihale dokümanının içeriğine yönelik şikayet başvurusunda bulunma ehliyeti de bulunmamaktadır. Bu nedenle, bahse konu iddianın ehliyet ve süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

07.05.2010 tarihli ihale komisyonu kararında, başvuru sahibinin teklifinin**“** teklif mektubunda, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı belirtilmiştir.****

**** Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin**** “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54 üncü maddesinin ikinci fıkrasında; “Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

_ a) Yazılı olması._

_ b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi._

_ c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması._

_ ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması._

_ d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi._

_ e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.” hükmü bulunmaktadır.”_ hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan teklif mektubunda, teklif edilen bedelin rakamla, “498.050,00 TL”, yazıyla “dört yüz doksan sekiz bin elli elli Türk Lirası” olarak yazıldığı tespit edilmiştir.

Anılan isteklinin yazı ile ifade edilen teklif bedelinde “elli” ifadesinin yinelenmesinin, tereddüte yol açmadığı ve teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak değerlendirilemeyeceği sonucuna varıldığından, söz konusu isteklinin teklifinin idarece değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmamıştır.

Bununla birlikte, Hanifi Kekeç ve İkizkaya İnşaat’ın idarece gönderilen teklif dosyalarının incelenmesi sonucunda, Hanifi Kekeç’in “teklif mektubunda ihale kayıt numarasının yanlış yazıldığı” , İkizkaya İnşaat’ın “iş deneyim belgesi sunmadığı” görüldüğünden,__ anılan isteklilerin tekliflerinin idarece değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

__

Diğer taraftan; başvuru sahibinin ihale komisyonunun oluşumuna ilişkin iddiasına yönelik olarak;

__

4734 sayılı Kanunun “İhale komisyonu” başlıklı 6 ncı maddesinde;

__

_“İhale yetkilisi, biri başkan olmak üzere, ikisinin ihale konusu işin uzmanı olması şartıyla, ilgili idare personelinden en az dört kişinin ve muhasebe veya malî işlerden sorumlu bir personelin katılımıyla kurulacak en az beş ve tek sayıda kişiden oluşan ihale komisyonunu, yedek üyeler de dahil olmak üzere görevlendirir. _

__

İhaleyi yapan idarede yeterli sayı veya nitelikte personel bulunmaması halinde, bu Kanun kapsamındaki idarelerden komisyona üye alınabilir.

__

Gerekli incelemeyi yapmalarını sağlamak amacıyla ihale işlem dosyasının birer örneği, ilân veya daveti izleyen üç gün içinde ihale komisyonu üyelerine verilir.

__

İhale komisyonu eksiksiz olarak toplanır. Komisyon kararları çoğunlukla alınır. Kararlarda çekimser kalınamaz. Komisyon başkanı ve üyeleri oy ve kararlarından sorumludur. Karşı oy kullanan komisyon üyeleri, gerekçesini komisyon kararına yazmak ve imzalamak zorundadır.

__

İhale komisyonunca alınan kararlar ve düzenlenen tutanaklar, komisyon başkan ve üyelerinin adları, soyadları ve görev unvanları belirtilerek imzalanır.” hükmü,

**** Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İhale komisyonunun kurulması ve çalışma esasları” başlıklı 20 nci maddesinde;

** “** (1) İhale yetkilisi, ihaleyi gerçekleştirmek üzere Kanunun 6 ncı maddesi gereğince, ihale ilanı veya ön yeterlik ilanı ya da davet tarihini izleyen en geç üç gün içinde ihale komisyonunu oluşturur.

_(2) İhale komisyonu, tek sayıda olmak üzere başkan dahil en az beş kişiden oluşur. Üyelerden en az ikisinin ihale konusu işin uzmanı ve diğer bir üyenin muhasebe veya mali işlerden sorumlu personel olması zorunludur. İhale komisyonunun görevlendirilmesi sırasında komisyonun eksiksiz toplanacağı dikkate alınarak, asıl üyeler ile bu üyelerin yerine geçecek aynı niteliklere sahip yeterli sayıda yedek üyenin isimleri ve bu üyelerin komisyonda hangi sıfatla yer alacakları belirtilir...” _hükmü bulunmaktadır.

16.07.2010 tarih ve 1556 sayılı yazımız ile idareden, başvuruya konu ihaleye ilişkin ihale komisyonu görevlendirme yazılarının, komisyon üyelerine görevlendirme yazılarının tebliği ile ihale işlem dosyasının bir örneğinin verildiğine ilişkin yazıların gönderilmesi ve ihale süreci içerisinde ikinci bir ihale komisyonu oluşturulup oluşturulmadığı hususu ile ikinci bir komisyon görevlendirmesi yapılmış ise gerekçesinin bildirilmesi istenilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasında, ihale yetkilisinin 22.04.2010 tarih ve 1240 sayılı oluru ile “Yakup Kul, Agah Turgut, Yaşar Okur, Müslüm Bilgin, İrfan Aktaş” ın ihale komisyonu asıl üyeleri, “Yasin Özcan, Süreyya Şirin, Hasan Demir, Faruk Genç, Ekrem Karaaslan” ın yedek üyeler olarak belirlendiği görülmüştür.

Ayrıca, idarenin 19.07.2010 tarih ve 2577 sayılı yazısında, ikinci bir ihale komisyonu kurulmadığı ifade edilmiş, söz konusu yazının ekinde yer alan “ihale komisyona tebellüğ belgesi” başlıklı, tarih ve sayısı bulunmayan belgede ise, yalnızca ihale komisyonu asıl üyelerinin paraflarının bulunduğu görülmüştür. Gönderilen belge ve bilgiler çerçevesinde, 22.04.2010 tarih ve 1240 sayılı olur ile görevlendirilen asıl üyelerin ihale işlem dosyasını tebellüğ tarihleri belirlenememiştir.

Öte yandan; başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin ekinde, 22.04.2010 tarihli ve 1240 sayılı ihale yetkilisi olurunun yer aldığı ve söz konusu belgede, “ Yakup Kul, İbrahim Çınarlıdere, Şevket İşal, Murat Ergen, İrfan Aktaş” ın ihale komisyonu asıl üyesi, “Yasin Özcan, Agah Turgut, Hasan Demir, Farun Genç, Ekrem Karaaslan” ın yedek üye olarak belirlenmiş olduğu görülmüş ise de, idarenin 19.07.2010 tarih ve 2577 sayılı yazısında ikinci bir ihale komisyonu oluşturulmadığının ifade edildiği göz önüne alındığında, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Söz konusu ihalede, ihale komisyonunun ihale tarihine 15 gün kala ancak mevzuatta öngörülen süre (17.04.2010) geçtikten sonra görevlendirilmesinin ihale sürecinin yürütülmesinde veya tekliflerin değerlendirilmesinde sonuca etkili olan veya temel ilkeler yönüyle ciddi nitelik taşıyan bir aykırılığa yol açtığına dair yeterli bilgi veya delil bulunmadığı, bu yönüyle söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan

Ali KAYA

Kurul Üyesi

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi