KİK Kararı: 2010/UY.I-760

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/021
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 11.03.2010
Karar No : 2010/UY.I-760
BAŞVURU SAHİBİ:
Mehmet Alptekin Vekili Av. Ahmet Hamdi Ulusoy, Sakarya Cd. 13/58 Kızılay/Ankara

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Dsi 22. Bölge Müdürlüğü, 61177 Yalıncak TRABZON

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/131097 İhale Kayıt Numaralı "Sadak Barajı İnşaatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

08.03.2010 tarih ve I.Y.03.29.0170/2010-17E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Devlet Su İşleri 22. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.11.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Sadak Barajı İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Alptekin Vekili Av. Ahmet Hamdi Ulusoy’un 13.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 28.01.2010 tarih ve 1765 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Aşırı düşük teklif açıklamalarının yetersiz görülmesi yönündeki idare işleminin mevzuata aykırı olduğu,

2. İdare tarafından bu iş için belirlenen 50.000.000,00 TL tutarındaki yaklaşık maliyetten, %25 müteahhitlik karı düşüldüğünde, net maliyetin 40.000.000,00 TL olduğu, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında sayılan zorunlu giderler toplamının (damga vergisi, noter gideri, KİK payı, karar gideri, teminat gideri, SSK ve diğer vergiler, stopaj, all-risk sigorta bedeli) toplam bedelin yaklaşık % 8’ine tekabül ettiği, bu giderler de dikkate alındığında müteahhit karı içermeyen işin yapılabilir maliyetinin yaklaşık 43.200.000,00 TL olacağı, ihale üzerinde bırakılan NFT İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin ise bu bedelin çok altında olduğu, bu durumda ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sorgulanmaması işleminin 4734 sayılı Kanunun eşit muamele ve kamu yararı ilkeleri ile Kurumumuzun ilkelerine aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

27 isteklinin teklif verdiği incelenen ihalede 8 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 29.215.874,14 TL tutarında sınır değer belirlendiği, bu değerin altında teklif veren başvuru sahibi dahil 12 istekliden teklif bileşenlerine ilişkin olarak “…sunduğunuz teklifin aşırı düşük olduğu kararına varılmıştır. Bu düşüklüğe neden olan maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamalarınızı belgeleriyle birlikte 21.12.2009 tarihine kadar idaremize ulaştırmanız gerekmektedir.” yönünde bilgi içeren 04.12.2009 tarih ve 12512, 12513, 12514, 12515, 12516, 12517, 12518, 12519, 12520, 12521, 12522, 12523, 12524, 12525, 12526, 12527, 12528 sayılı yazılar ile açıklama istendiği, bu isteklilerden ikisinin teklifinin, öngörülen süre içerisinde idareye yazılı açıklama sunulmadığı gerekçesiyle, diğer 10 isteklinin teklifinin ise sunulan açıklamalarının yeterli görülmediği gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

18.01.2010 tarihli idare kararında, başvuru sahibi Mehmet Alptekin’in aşırı düşük açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri;

1. Proje işlerine ait maliyeti belirtmek amacıyla sunulan proforma faturanın, 4734 sayılı Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 ncı maddesine uygun olmadığı,

2. Analizlerde belirtilen birim imalat miktarlarının gerekçe gösterilmeden düşürüldüğü,

3. 2 no’lu zeyilnamede belirtilen taşıma formülü dışında bir formül kullanıldığı ve kullanılan bu formüllün dayanaklarının açıklanmadığı,

4. Nakliyede kullanılan yakıt sarfiyatı için bir dayanak sunulmadığı,

5. SB-0010-Baraj temel kazısı yapılması pozunda, su boşaltma ve yükleme boşaltmaların dikkate alınmadığı, makine çalışma saatlerinin düşük alındığı,

6. SB.400/A-Ocaktan getirilen geçirimsiz malzeme ile dolgu yapılması (kil), pozunda malzemeye karşılık bir bedelin olmadığı,

7. B-17.D/7-Kazı ve tünelden çıkan moloz taşı ile tahkimat yapılması pozunda taşın yerine konulmasına karşılık herhangi bir makine ekipmanın analize yansıtılmadığı,

8. Yol yapılması işine karşılık gelen SB-Yol/1-Sathi kaplamalı yol yapımı pozunun içeriğinin eksik hazırlandığı, poz kapsamına temel, alt temel malzemesinin temininin konulmadığı ve dahil edilen malzeme oranlarının olması gerekenden daha düşük hesap edildiği,

şeklinde belirtilmiştir.

Söz konusu gerekçelerden;

1. “ Proje işlerine ait maliyeti belirtmek amacıyla sunulan proforma faturanın, 4734 sayılı Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 ncı maddesine uygun olmadığı” yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirilmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

“b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.” açıklaması yer almaktadır.

SB-D 101 Proje işleri+ölçüm harita ve aplikasyon yapılması pozuna ilişkin olarak ihale işlem dosyasında yer alan bilgilerin (2 Nolu Zeyilname);

“Birim fiyat tarifi: Projelere, teknik şartnamelere ve idarenin talimatına uygun olarak her türlü ölçüm, harita, yol projeleri, aplikasyon, tatbikat, tadilat, detay proje işleri.

__

Birim fiyata dahil olan masraflar: İşin gerektirdiği, her türlü ölçüm harita ve aplikasyonların, yol projelerinin tadilat, tatbikat, kamulaştırma haritaların yapımı, detay ve iş sonu projelerin CBS ortamına ve teknik şartname ile idarece verilen her türlü hesap ve imalat şartlarına uygun olarak yapılması,……….., bütün bu iş kalemleri için gereken her türlü işçilik, malzeme, donanım, ekipman, iş makineleri, enerji, su, vs gibi giderler ve şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri, yüklenici karı ve genel giderler,” şeklinde olduğu,

Yaklaşık maliyet hesabında bu iş kalemi için toplam yaklaşık maliyet 0,005 katsayısı ile çarpılarak 250.000,00 TL bedel tespit edildiği,

Başvuru sahibi tarafından 123.200 TL bedel öngörülen bu iş kalemine ilişkin olarak teklifi ile yazılı açıklama ekinde 110.000 TL fiyat teklifi + % 12 kar öngörüldüğü yönünde düzenlenen analize yer verildiği, teklif edilen bedelin tevsiki amacıyla açıklama ekinde, İn-Co İnş. Müh. ve Müş. A.Ş. tarafından düzenlenen “proforma fatura” başlıklı, teknik şartnamesine göre harita, aplikasyon ve tatbikat, tadilat uygulama projelerinin yapılması için gerekli her türlü işçilik malzeme ve zayiat, makine, alet ve edevat, tesis giderleri dahil proje bedelinin 110.000,00 TL’ye yapılacağına ilişkin 30.10.2009 tarihli fiyat teklifinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesinde Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 ncı maddesinde hizmet alımına ilişkin bir düzenleme olmadığı iddia edilmiş ise de, söz konusu iş kaleminin yapım işi olmayıp hizmet işi olduğu, bu kaleme ilişkin açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesi düzenlemeleri doğrultusunda yapılması gerekmekte ise de bu bölümde de isteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, açıklamanın yapım işi ihalelerinde olduğu gibi anılan Tebliğin 45.1.6 ncı maddesinin b bendindeki düzenlemelere paralel şekilde sunulmasının gerekmesi nedeniyle sonuç değişmeyecektir.

Her ne kadar açıklama ekinde sunulan belge “proforma fatura” başlıklı ise de içerdiği bilgiler itibariyle Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda aktarılan 45.1.6 ncı maddesinin (b) bendinde belirtilen, iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat teklifi niteliğinde olduğu, Tebliğin yukarıda aktarılan bendinde yer alan şekli unsurları karşılamadığı, ancak bu iş kalemi için birim fiyat teklif mektubunun götürü bedel üzerinden teklif vermesine yönelik olarak hazırlandığı, idarenin bu kaleme ilişkin bedel tespitinin de toplam yaklaşık maliyetin 0,005 katsayısı ile çarpılması sonucu tespit edildiği, işin niteliği itibari ile proje işleri işin yapımından sonra gerçekleştirilecek işlemler olmasından dolayı birim maliyet cetvelini oluşturacak girdilerin ihale öncesinde belirlenerek maliyet hesabı oluşturulamayacağı değerlendirildiğinden, isteklinin açıklama ekinde sunmuş olduğu fiyat teklifinin yeterli görülmesi gerekmektedir.

2. “Analizlerde belirtilen birim imalat miktarlarının gerekçe gösterilmeden düşürüldüğü”**** yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale edilen şikayete konu ihalede, idari şartnamenin 7.1.ğ maddesinde isteklilerin tekliflerinde, teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına uygun analizlere yer vermesi gerektiğinin düzenlendiği ve isteklilerin analizlerini,

1. Malzeme (Bu poz kapsamında kullanılacak tüm malzemeler birim miktar olarak yazılacaktır. Gerek görülmesi halinde malzemeye ait alt analizlerde sunulacaktır.)

2. Makine Ekipman (Bu poz kapsamında kullanılacak tüm malzemeler birim miktar olarak yazılacaktır. Gerek görülmesi halinde malzemeye ait alt analizlerde sunulacaktır.)

3. İşçilik: (Bu pozun meydana getirilmesi aşamasında tüm vasıflı-vasıfsız işçilikler birim ve miktar olarak belirtilecektir.)

4. Nakliye: (Nakliye işlerinde kullanılacak tüm araçlar birim ve miktar olarak belirtilecektir. Gerek görüldüğünde alt analizler sunulacaktır.) yönünde hazırlamaları gerektiğine ilişkin analiz formatının ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verildiği tespit edilmiştir.

Birim fiyat teklif mektubu eki hesap cetvelinin (düzenlenen 2 nolu zeyilname ile) toplam 52 adet iş kalemden oluştuğu ancak ihale işlem dosyasında birçok iş kalemi için (SB-0010 Baraj temel kazısı yapılması, SB-0011 Ocak/Ariyet sahası sıyırma kazısı yapılması, SB-0020 Barajlarda çekirdek hendeği kazısı yapılması, SB-0030 Dolusavak kazısı yapılması, SB-0040 Barajlarda su alma kazısı yapılması, SB90400/A Ocaktan getirilen geçirimsiz malzeme ile dolgu yapılması, SB-0412 Depo alanından getirilen malzeme ile zayiat dolgusu yapılması, SB-0430 Ocaktan/Ariyet sahasından getirilen malzeme ile baraj dolgusu yapılması, SB-0460 Ocaktan/Ariyet sahasından getirilen filtre malzeme ile dolgu yapılması, SB-0470 Ocaktan getirilen kaya malzeme ile riprap dolgusu yapılması, SB -0100 Barajlarda yol kazısı yapılması ve dolguya konulması iş kalemleri gibi) idarenin isteklilerden istediği malzeme, makine ekipman, işçilik ve nakliye girdilerini içerecek şekilde hazırlanmış analizlerin olmadığı tespit edilmiş olup, gerekli değerlendirmenin yapılabilmesi için idareden 15.02.2009 tarihli yazı ile bu belgeler istenilmiş, ancak istenilen belgelerin gönderilmemesi üzerine aynı belgeler ikinci kez 22.02.2009 tarihli yazı ile idareden istenilmiştir.

Söz konusu belgelere ilişkin olarak idarenin 25.02.2010 tarihinde Kurum kaydına alınan 24.02.2010 tarihli ve 2083 sayılı yazısı ile, söz konusu işe ilişkin analizler hazırlanırken ağırlıklı olarak DSİ Barajlar ve HES Dairesi başkanlığına ait birim fiyat ve analizlerin kullanıldığı, analizlerin 2004 yılında hazırlandığı, yaklaşık maliyet hesabında ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde bu miktarların kullanıldığı, fiyatların 2009 yılı birim fiyat listesinden, rayiçlerin ise Bayındırlık birim fiyatlarından alındığı, bir kısım pozların ise piyasadan alınan tekliflerden oluşturulduğu, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bahsedilen birim fiyatlar ve rayiçler kullanılarak, www. birim fiyat.net ve www.birim fiyat.com adreslerinden faydalanıldığı belirtilmiş ve yazı ekinde birtakım pozlara ilişkin 2004 yılı birim fiyatları ile hazırlanmış analizler gönderilmiş, ancak gönderilen belgeler arasında bahse konu iş kalemlerine ilişkin malzeme, makine ekipman, işçilik ve nakliye girdilerinin o iş kalemine ilişkin toplam miktarlarını ve bu miktarlara ilişkin fiyatları içerecek şekilde hazırlanmış analizlerin olmadığı görülmüştür.

İdare tarafından başvuru sahibinin açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri arasında analizlerde yer alan birim imalat miktarlarının herhangi bir kaynak ve gerekçe gösterilmeden düşürüldüğü yönünde tespitte bulunulduğu; ancak, bu tespitinin somut olarak hangi analiz ve/veya analizlere ilişkin olduğunun belirtilmediği, başvuru sahibinin teklif ekinde söz konusu analizlere yer verdiği, idare tarafından bu analizler incelenip analizlerdeki malzeme, makine, işçilik girdilerinden hangilerin idarenin belirlediği miktarlardan düşük olduğu yönünde bir tespit yapılıp, bu düşüklüğe sebep gerekçelerin açıklanması yönünde başvuru sahibinden bir açıklama talep edilmediği, diğer taraftan idare tarafından isteklilerden talep edildiği formatta bu ihale için hazırlanmış analizler olmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, idarenin bu yöndeki değerlendirmesi mevzuata uygun görülmemiştir.

Diğer taraftan, idare tarafından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinde yer alan,

“ç) (Değişik:03/07/2009-27277 R.G./3 md.) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

__

1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,

__

2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler,

__

istenir. Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur. “ hükmü gereği, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanmasında kullanılmak üzere, idari şartnamenin 7.1.ğ maddesinde isteklilerden teklifleri ekinde, teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına uygun analizlere yer vermesi gerektiğinin düzenlendiği halde, sunulan analizlerin değerlendirilebilmesi için isteklilerden istenilen formatta (makine ekipman, malzeme, işçilik) idare tarafından bir çok iş kalemi için analiz/alt analizlerin hazırlanmadığı, 12 isteklinin teklifinin sorgulamaya tabi tutulması gereken istekli olarak belirlendiği ve bu isteklilerden teklif bileşenlerine ilişkin olarak yazılı açıklama istenildiği, öngörülen süre içerisinde yazılı açıklamada bulunan 10 isteklinin açıklamasının ise uygun görülmeme gerekçelerinin temel dayanağının analizlerdeki makine miktarları ile birim imalat miktarlarının gerekçe gösterilmeden düşürülmesi olarak belirlendiği ancak bu tespitin incelenebilmesi için idarece hazırlanmış analizlerin olmadığı ve değerlendirmenin elektronik ortamda yayınlanan birimfiyat.com/net adreslerinden faydalanılarak yapıldığı anlaşıldığından, ihalenin bu gerekçeyle iptal edilmesi gerekmektedir.

3. “2 no’lu zeyilnamede belirtilen taşıma formülü dışında bir formül kullanıldığı ve kullanılan bu formülün dayanaklarının açıklanmadığı”**** yönündeki gerekçeyle****“Nakliyede kullanılan yakıt sarfiyatı için bir dayanak sunulmadığı” yönündeki gerekçe aynı iş kalemlerine ilişkin olmasından dolayı değerlendirme bir arada yapılmıştır.

İhale işlem dosyasında yer alan birim fiyat teklif cetvelinde taşımalara ilişkin;

1. B-07.D/3A Karayolu ile taşımalar (1500 m) Kil 450.000 m3,

2. B-07.D/3B Karayolu ile taşımalar (1500 m) Sıyırma Kazısı nakli 675.000 m3,

3. B-07.D/3C Karayolu ile taşımalar (3000 m) Ocak sıyırma Kazısı nakli 550.000 m3,

4. B-07.D/3D Karayolu ile taşımalar filitre malzemesi+stabilize nakli 190.000 m3,

5. B-07.D/3E Karayolu ile taşımalar (3000 m) Dolusavak, su alma yapısı ve yol kazısı nakli 507.500 m3,

6. B-07.D/4A Karayolu ile taşımalar (3000 m) gövde dolgu malzemesi nakli+ yol kazısı nakli 1.220.000 m3

7. B-07.D/5A Karayolu ile taşımalar(3000 m) dolusavak ve su alma yapısı kazı nakli 42.500 m3,

8. B-07.D/5B Karayolu ile taşımalar(5000 m) kırma taş nakli 15.000 m3,

9. B-07.D/5C Karayolu ile taşımalar(5000 m) riprap nakli 65.000 m3,

Olmak üzere toplam 9 adet iş kaleminin yer aldığı,

İdarece 2 Nolu zeyilname ile bu kalemlere ilişkin olarak taşıma formüllerinin;

B- 07.D/3 iş kalemi için;

10 000 m'den küçük taşımalar (≤ 10 000 m), S = a x √f

10 000 m'den büyük taşımalar (>10 000 m), S = a x (0,00444 x f +55,6)

B-07.D/4 iş kalemi için;

10 000 m'den küçük taşımalar (≤ 10 000 m) a = 0,0725, S= 0,90 x a x√f

10 000 m'den büyük taşımalar (>10 000 m), S = 0,90 x a x (0,00444 x f +55,6)

B-07.D/5 iş kalemi için;

10 000 m'den küçük taşımalar (≤ 10 000 m) a = 0,0725, S= 1,30 x a x√f

10 000 m'den büyük taşımalar (>10 000 m), S = 1,30 x a x (0,00444 x f +55,6) olduğu düzenlenmiştir.

2009 yılı DSİ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı birim fiyat cetvellerinde söz konusu iş kalemlerine ilişkin taşıma formüllerinde kullanılacak a katsayısının değerinin a=0,0725 olduğu belirtilmiştir.

Başvuru sahibinin teklifi ile yazılı açıklaması ekinde idareye sunmuş olduğu bu iş kalemlerine ilişkin analizler incelendiğinde,

B-07.D/3A, 3B, 5A, 5B, 5C iş kalemleri için a= 0,0004xK, K=65, a=0,026

S= 1,30 x a x√f,

B-07.D/3C, 3E iş kalemleri için a=0,0228,

B-07.D/3D, 4A iş kalemleri için a=0,0244 değerlerinin taşıma formülünde kullanılarak fiyat teklifinin oluşturduğu görülmüştür.

İhale dokümanı kapsamında söz konusu iş kalemlerinin birim fiyat tarifleri yapılmış ve taşımalara ilişkin olarak da düzenlenen 2 nolu zeyilname ile formüller bildirilmiş, ancak DSİ tarafından bu formüllerde kullanılan (a) katsayı değeri verilmemiştir. Her ne kadar a katsayı değeri verilmemiş ise de istekliler tekliflerinde ihale dokümanında belirtilen taşıma formülleri kullanılarak teklif fiyatlarını oluştururken 2009 yılı DSİ Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı birim fiyat cetvellerinde belirtilen katsayıyı dikkate alabilecekleri gibi, bu katsayının daha düşük alınması halinde ise dayanaklarının açıklanması gerektiği değerlendirilmiştir. Bu durumda başvuru sahibince taşımalara ilişkin olarak idarenin tanımladığı taşıma formülleri dikkate alınarak analizin hazırlandığı ancak a katsayı değerinin düşük alınma gerekçesine ilişkin olarak belgeye dayalı herhangi bir açıklamada bulunulmadığı anlaşıldığından, idarenin bu yöndeki değerlendirmesi yerinde görülmüştür.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri arasında nakliyelerde yakıt sarfiyatı için bir dayanak sunulmadığı yönünde, hangi nakliyelere ilişkin somut olmayan bir değerlendirmenin olduğu görülerek bu hususa ilişkin olarak değerlendirme yapılabilmesi için başvuru sahibinin teklifi ile yazılı açıklama ekinde sunulan analiz/yardımcı analizlerdeki nakliye girdileri incelenmiştir.

Yapılan incelemede, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan taşımalara ilişkin söz konusu 9 adet iş kaleminin haricinde, başvuru sahibinin teklif ekinde idareye sunmuş olduğu,

S.B-K.İ.B Kret için baba imalatı,

B-23.D/4 Tünelde cebri boru,

S.B-0012 ve 0013 demir imalatları,

S.B-23.260 Himaye çiti yapılması,

BS-Yol/1 Sathi kaplamalı yol yapımı,

SB-16.501/A çimento bedeli iş kalemlerinde (nakliye formülleri (F=K*(0,0007M+1)AB)) kullanılarak nakliye bedelinin öngörüldüğü, ancak akaryakıt gideri için herhangi bir girdinin belirtilmediği, bazı yardımcı analizlerde malzeme girdileri arasında kg fiyatı 2,32 TL bedel üzerinden mazot girdisinin olduğu , bu girdiye ilişkin olarak yazılı açıklama ekinde SMMM onaylı “nakliye, kazı, dolgu işleri” başlıklı ilgili analizlerde yer verilen girdilere ilişkin birim maliyet cetvellerin verildiği yazının sunulduğu, söz konusu yazıda EPDK’nın resmi web sitesinden alınan Bölgesel fiyat listesinde kırsal motorinin litre fiyatının KDV dahil 2,71 TL olduğu, kg fiyatının ise 2.30 TL‘ye karşılık geldiği belirtilmiş olup analizlerde de bu bedelin üzerinde 2,32TL/Kg bedel öngörüldüğünden idarenin bu yöndeki değerlendirmesi yerinde görülmemiştir.

4. “SB-0010 Baraj temel kazısı yapılması, iş kaleminde su boşaltma ve yükleme boşaltmaların dikkate alınmadığı, makine çalışma saatlerinin düşük alındığı”**** yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

SB-100 Baraj temel kazısının yapılması pozuna ilişkin olarak ihale işlem dosyasında yer alan bilgilerin;

“Birim fiyat tarifi: Projelere, teknik şartnamelere ve idarenin talimatlarına uygun olarak açıkta her türlü zeminde, her türlü kayada ve su içinde yapılan dahil baraj temel kazısının yapılması (TL/m3).

Teklif fiyata dahil olacak giderler: Baraj yapısı altında kalan alan içinde maksatlardaki sıyırma kazıları, yüksek eğimli maksatlardaki yarmalar, akarsu yatağı içinde kalan bölümde her derinlikteki temel kazıları da dahil olmak üzere patlatma veya kırıcı ile parçalama gerektiren veya gerektirmeyen her türlü zeminde ve her türlü kayada veya su içinde kazının her derinlik, her yükseklik ve her genişlikte yapılabilmesi için, her şartta imalat yapılacak zemin üzerindeki ağaçların ve fundalıkların kesilmesi, bitkisel toprağın, köklerin yeniden sürmeyecek şekilde ayıklanması, artıklarının temizlenmesi ve çürüyebilen organik maddelerin ve daha alttaki gevşek kısımların sıyrılarak temizlenmesi, sökülen ağaçların Orman İdaresi'ne veya mal sahibine teslimine kadar muhafazası için istif yerinde yapılan her türlü işçilik, kazının kuruda yapılabilmesi için drenaj sağlanması, çıkan suyun boşaltılması, kazı sınırları dışında kalan zemini örselemeyecek şekilde idare'ce kabul edilen usulle uygun lağım delikleri açılmak suretiyle, kayanın sertlik derecesine göre gereken miktarda dinamit ya da eşdeğeri olabilecek İdare'nin onaylayacağı her türlü patlayıcı madde kullanılarak veya kullanılmayarak güvenlik tedbirleri alınarak bu zeminlerin kabartılması, mümkünse gerektiğinde kıncılarla parçalanması, en uygun her çeşit ve kapasitedeki alet, ekipman ve iş makineleri temin edilerek kullanılması ve her türlü kayanın sökülmesi, çıkan kazı malzemelerinin kullanılır/kullanılamaz ya da kalın/ince malzeme şeklinde sınıflandırılması, inşaat alanından uzaklaştırılması maksadıyla taşıtlara yüklenmesi, idare'ce uygun görülen depo alanına boşaltılması, boşaltım alanında istiflenmesi, üstünün tesviye edilerek düzeltilmesi, depo alanlarının tesviye edilmesi, bu maksatla kazı makineleri ile taşıma araçlarının uyumlu şekilde işletilmesi, projedeki kazı derinlik ve sınırlarına ulaşıldıktan sonra basınçlı hava ve su kullanılarak kazı yüzeyinin temizlenmesi, düzeltilmesi, tesviye edilmesi, beton döküm hattı, dolgu hattı gibi proje temeline yaklaşıldığında yapılacak bütün itinalı kazıların, düzeltmelerin ve şekil vermenin yapılması, yapının temelle olan temasında zayıflık oluşturacak tabakaların kaldırılması, projede belirtilen eğim ve palye genişliklerine sahip her türlü kazı şevlerinde gereken düzeltme işlemlerinin yapılması için gereken her türlü işçilik, malzeme, donanım, ekip, ekipman, iş makineleri, enerji, su vs. gibi giderler ve şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri ile yüklenici karı, sigorta ve genel giderleri.”, ş eklinde olduğu,__

Bu iş kalemine ilişkin yaklaşık maliyet eki hesap cetvelinde yer alan analizin;

- B-15.313 Kaya kazısı (0,35 m3),

- B-15.309 Yumuşak kaya kazısı (0,40 m3),

- B-15.304 Kaya harici zemin kazısı (0,25 m3),

- Temizlik ve ağaç kesimi, şev düzeltilmesi, temelde basit stabilizasyon işleri karşılığı (toplam üzerinden %5)

- Yükleme, boşaltma, düzenleme, figüre karşılığı (toplam üzerinden %10),

Girdilerinden oluştuğu,

Başvuru sahibi tarafından 1 m3 fiyatı için 1,66 TL bedel öngörülen söz konusu iş kalemine ilişkin olarak teklifi ekinde;

- 03.502 Ekskavatör (0,007 saat),

- 03.510/3 Traktör Buldozer (0,0015 saat),

- 03.512 Traktör riper (0,0036 saat),

- 03.510/3 Traktör Buldozer (Serilmesi, tefsiye, tanzim vs.) (0,002 saat),

- B-15.052/A Baraj tipi silindirle sıkıştırma (0,005m3),

şeklinde bileşenleri içeren analiz ve bu bileşenlere ait ayrıntılı alt analizlerin sunulduğu, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunulan açıklamalarda da aynı analizlere yer verildiği görülmüştür.

__

Bu iş kalemine ilişkin olarak teklif fiyata dahil olacak giderler tanımında, işin yapım aşamasında, kazının kuruda yapılabilmesi için drenaj sağlanması, çıkan suyun boşaltılması, çıkan kazı malzemelerinin kullanılır/kullanılamaz ya da kalın/ince malzeme şeklinde sınıflandırılması, inşaat alanından uzaklaştırılması maksadıyla taşıtlara yüklenmesi, idarece uygun görülen depo alanına boşaltılması, boşaltım alanında istiflenmesi, üstünün tesviye edilerek düzeltilmesi, depo alanlarının tesviye edilmesi, bu maksatla kazı makineleri ile taşıma araçlarının uyumlu şekilde işletilmesi gerektiği belirtildiğinden, başvuru sahibinin bu iş kalemine ilişkin yükleme boşaltma ve su boşaltma (kazının kuruda yapılabilmesi için drenaj sağlanması, çıkan suyun boşaltılması) girdilerini de teklif fiyatına yansıtması ve analizlerde bu girdilere ilişkin olarak da bir bedel öngörülmesi gerekmektedir.

İdarenin ihale işlem dosyası kapsamında bu işe ilişkin göndermiş olduğu kendi analizi incelendiğinde ise bu hususa ilişkin olarak sadece yükleme, boşaltma, düzenleme, figüre karşılığı (toplam üzerinden %10) 0,10 m3 karşılığı 0,55 TL bedel öngörüldüğü, su boşaltma işlemine ilişkin herhangi bir girdinin yer almadığı, her ne kadar işin tanımına bakıldığında istekliler tekliflerinde bu işlere karşı bir bedel teklif etmeli ise de idarenin kendi analizinde öngörmediği bir gider için başvuru sahibinin açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri arasında bu hususu yer almaması gerekmektedir.

Aynı şekilde idarenin, başvuru sahibinin açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri arasında bu iş kalemi için makine çalışma saatlerinin düşük alındığı yönünde bir değerlendirmesi olduğu da görülmüş; ancak, idarenin kendi analizinde hangi iş makinelerinin çalışacağı ve bu iş makinelerinin çalışma saatleri belli olmadığından böyle bir değerlendirmenin yapılmasının mümkün olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. “SB.400/A “Ocaktan getirilen geçirimsiz malzeme ile dolgu yapılması (kil)” pozunda malzemeye karşılık bir bedelin olmadığı” yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Birim fiyat teklif cetvelinde miktarı 450.000 m3 olarak belirtilen SB-0400/A Ocaktan getirilen malzeme ile dolgu yapılması (Kil) iş kalemine ilişkin ihale işlem dosyasında yer alan bilgilerin;

“Birim fiyat tarifi: Projelere, teknik şartnamelere ve idarenin talimatlarına uygun ocaktan getirilen geçirimsiz malzeme ile dolgu yapılması (TL/m3)”,

__

Teklif fiyata dahil olacak giderler: Ocak velveya malzeme ariyet alanlarına geçirimsiz dolgu malzemesinin kazılması, dolguda kullanılmayacak kısımlarının ayıklanması, dolgu alanına taşınmak üzere taşıtlara. Yüklenmesi, malzemenin dolgu alanına boşaltılması, malzemenin ıslak olması durumunda kurutulması, dolgu yapılacak yerin kuruya alınması için gereken işlemlerin yapılması, her türlü ve kapasitede ekipman temin edilerek kullanılması, her derinlik ve yükseklikte, her genişlikte, sedde, baraj dolgusu, baraj çekirdek hendeği ve diğer her türlü yapıda ve her şartta teknik şartnamede belirtilen kalınlıklardaki tabakalar halinde serilmesi, malzemenin içindeki keseklerin kırılması, şevlerin ve dolgu üst yüzeylerinin projeye göre düzenlenmesi, dolgu malzemesinde yeterli nem miktarının olmaması halinde, sulama suyunun temini. nakliyesi ve malzemenin sulanması (sulama suyunun temini ve nakli dahil), Harrow, diski ile karıştırılması, uygun tonajdaki her türlü silindirlerle veya keçiayağı ile teknik şartnamede belirtilen kompaksiyon değeri elde edilinceye kadar sıkıştırılması, tabaka yüzeylerinin yeni konacak malzeme ile iyice kaynaşmasını sallayacak duruma getirilmesi için gereken işlemlerin yapılması, sıkışmanın sağlanıp sağlanmadığının kontrolü maksadıyla teknik şartnamede belirtilen veya idare'nin gerekli gördüğü gerekli olan her türlü deneyin gerektiği kadar yapılması ve bunun için gerekli her türlü malzeme ve donanım ile işçiliğin (laborant dahil olmak üzere) temini ve uygulanması, yapılan dolgunun dış etkenlerden korunması için her türlü tedbirlerin alınması, gereken her türlü işçilik, malzeme. ekip, ekipman, iş makineleri, enerji, su vs. gibi giderler ve şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri ile yüklenici karı, sigorta ve genel giderleri.” , __

Bu iş kalemine ilişkin yaklaşık maliyet eki hesap cetvelinde yer alan analizin;

“-B-14.018 Barajda mekanik tokmakla sedde dolgu veya baraj dolgusunun sıkıştırılması (0,03 m3),

__

-B-15.040 Geçirimsiz dolgu malzemesi için röpriz yapılması (0,70 m3),

__

-B-15.302 Ocak/ariyet sahasından geçirimsiz dolgu malzemesinin çıkarılıp dolguya konulması (1,00 m3),

__

-B-15.330/2 Temelin dolguya hazırlanması (0,05 m2),

__

-B-15.054 Keçiayağı silindirle sıkıştırma (0,02 m3),

__

-B-15.321 Keçiayağı dolgusunun sulanması (0,25 m3),

__

-B-14.D/3 Su boşaltma ve iş zorlukları (0,30 m3),

__

Yükleme, boşaltma, düzenleme, figüre karşılığı (toplam üzerinden %5), (0,05 m3),”

şeklinde olduğu,

Başvuru sahibi tarafından 1 m3 fiyatı için 1,88 TL bedel öngörülen söz konusu iş kalemine ilişkin olarak teklifi ekinde;

- 03.501 Ekskavatör (0,00500 saat),

- 03.511 Traktör Buldozer (0,001 saat),

- 03.508 Motor Greyder (0,001 saat),

­- 03.511 Traktör Buldozer (0,003 saat),

- B-15.052/B Baraj tipi silindirle sıkıştırma (0,008 saat),

- 03.538 Arazöz (0,0005 saat),

- 101.501 Düz işçi (0,10 saat),

şeklinde bileşenleri içeren analizin sunulduğ, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunulan açıklamalarda da aynı analizlerin yanında SMMM onaylı bu iş kalemi için kullanılan iş makinelerin 1 m3 için akaryakıt tüketim miktarları ve buna bağlı yakıt maliyetin hesaplandığı birim maliyet cetvelinin sunulduğu, ancak analizlerde iş makinelerinin çalışma saatleri için teklif edilen bedelleri tevsik edici belgelerin olmadığı tespit edilmiştir.

Özel teknik şartnamenin “İnşaat malzemelerinin yeri” başlıklı 4 üncü maddesinde, ihale konusu iş için gerekli olan malzemeler için kullanılacak olan ocakların kesin projede gösterildiği, kesin projede gösterilen malzeme ocaklarının kamulaştırma işleri idare tarafından yapılacağı, yükleniciye teslim edilen malzeme ocaklarının işletilmesi ve bu işletmeden doğabilecek tüm sorumluluklar yükleniciye ait olduğu belirtilmiş malzeme temin edilecek ocaklara ilişkin bilgilerin yer aldığı (malzeme dağıtım tablosu, geçirimsiz gereç alanına ait bilgiler, gereç alanlarının konum haritası başlıklı projeler) paftaların ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verildiği görülmüştür.

Bu iş kalemine ilişkin fiyata yansıtılması gereken girdilerin kullanılacak makineler ve bu makinelere ilişkin malzeme (akaryakıt, yağ gibi) girdileri ile bu girdilere ilişkin miktar ve fiyatlardan oluşacağı, başvuru sahibinin bu iş kalemlerine ilişkin analizlerinin/alt analizlerinin idarenin tanımladığı şekilde makine ekipman, malzeme, işçilik girdilerini içerecek şekilde düzenlediği ve uygun olduğu, şayet idarenin dolguda kullanılacak malzemenin kendisine ilişkin bir bedel öngörülmesi gerektiği yönünde bir değerlendirmesi olacaksa da dolguda kullanılacak malzemelerin idarenin kamulaştırdığı ve işletilmesini yükleniciye devredeceği ocaktan temin edileceği göz önüne alındığında, temin edilecek malzemeye ilişkin bir bedelin fiyata yansıtılması beklenemeyeceğinden, idare tarafından sunulan açıklamanın uygun görülmeme gerekçeleri arasında sayılan bu husus mevzuata uygun bulunmamıştır.

6. “B-17.D/7 Kazı ve tünelden çıkan moloz taşı ile tahkimat yapılması pozunda taşın yerine konulmasına karşılık herhangi bir makine ekipmanın analize yansıtılmadığı”**** yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Birim fiyat teklif cetvelinde, miktarı 10.000 m3 olarak belirtilen B-17.D/7 Kazı ve tünelden çıkan moloz taşı ile tahkimat yapılması iş kalemine ilişkin ihale işlem dosyasında yer alan bilgilerin;

“Birim fiyat tarifi: Projelere, teknik şartnamelere ve idarenin talimatlarına uygun olarak moloz taş ile istifli dolgu yapılması (TL/m3).

__

Birim fiyata dahil olan giderler: Ocaktan alınan veya kaya ve tünel kazılarından çıkan, depodan ya da toplama yoluyla elde edilen moloz taş ile kuruda yada su içinde yalnız atılarak yerine konmak suretiyle istifli dolgu yapılması; teknik şartnamesinde yazılı şartlar altında, minimum ve maksimum boyutları belirlenmiş, minimum birim ağırlıları ve özellikleri belirtilmiş moloz taşın temin edilmesi ve işin yapılacağı yere kadar nakliyesi dahil; temin edileceği sahada ve inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşıma ve üst tabakasının düzgünce ve uygun taşlarla düzenlenmesi için gerekli her türlü işçilik, malzeme ve zaiyati ekip, ekipman, iş makineleri, enerji, su, çimento bedeli vs. giderleri ile şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri, taşımalar, yüklenici karı, sigorta ve genel giderleri.” şeklinde olduğu,

Ancak ihale işlem dosyası kapsamında idarece bu iş kalemi için hazırlanmış bir analizin bulunmadığı görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından 1 m3 fiyatı için 13,89 TL bedel öngörülen söz konusu iş kalemine ilişkin olarak teklifi ekinde;

-04.001/c Kazı taşı (1,000m3),

-01.013 Duvarcı ustası (0,35 saat),

-01.501 Düz işçi (0,56 saat),

Şeklinde bileşenleri içeren analizin sunulduğu, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunulan açıklamalarda da aynı analizlere yer verildiği tespit edilmiştir.

Birim fiyat tarifine bakıldığında, bu işin yapılması için gerekli her türlü işçilik, malzeme ve zaiyati ekip, ekipman, iş makineleri, enerji, su, çimento bedeli vs. giderleri ile şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri, taşımalar, yüklenici karı, sigorta ve genel giderlerinin teklif fiyata dahil edilerek tekliflerin sunulmasının istendiği, bununla birlikte başvuru sahibince gerek teklifi ekinde sunulan analizlerde ve gerekse aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde bu iş kaleminin yapımına ilişkin herhangi bir makine ve ekipman girdisi ile nakliye girdisine yer verilmediği, yalnızca malzeme (kazı taşı) ve işçilik (düz işçi, duvarcı ustası) girdileri kullanılarak ilgili analizin hazırlandığı, her ne kadar analizde kazı taşı hazırlanması başlıklı bir girdi mevcut ise de bu başlık altında hangi bileşenlerin yer aldığının açıklanmadığı tespit edildiğinden idarenin başvuru sahibinin açıklamasını uygun görmeme gerekçeleri arasında sayılan bu husus yerinde görülmüştür.

7. “SB-Yol/1 Sathi kaplamalı yol yapımı pozunun içeriği eksik hazırlanmış olup, poz kapsamına temel, alt temel malzemesinin temininin konulmadığı ve dahil edilen malzeme oranlarının olması gerekenden daha düşük hesap edildiği” yönündeki gerekçeye ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde;

Birim fiyat teklif cetvelinde, miktarı 227,00 m olarak belirtilen (ancak isteklilerin teklif cetvellerinde miktar 7.000 m olarak belirtilmiştir.) SB-Yol/1 Sathi kaplamalı yol yapımı iş kalemine ilişkin ihale işlem dosyasında yer alan bilgilerin;

Birim fiyat tarifi: Projelere, teknik şartnamelere ve idarenin talimatlarına uygun olarak sathi kaplama yol yapılması (TL/m) ,

Birim fiyata dahil olan giderler: Projelere, Karayolları teknik şartnamelerine ve idarenin talimatlarına uygun olarak, 7 m platform genişliğine sahip yola ait tüm malzemelerin (temel, alt temel, bitüm, astar, mıcır, su vb.) temini, işin yapılacağı yere kadar nakliyesi, serilmesi, sulanması ve sıkıştırmaları dahil edilmiş halde ve yolar fenni şartnameleri ve karayolları yol yapım teknikleri esasına uygun olarak tek kat (1.kat) sathi kaplaması ile her türlü işçilik, malzeme, ekip, ekipman, iş makineleri, enerji, su vs. gibi giderler ve şantiye mobilizasyonu, iş zorlukları, randıman düşüklükleri ile yüklenici karı, sigorta ve genel giderler dahil 1 m’lik yolun yapılması.”

Şeklinde belirlendiği, , bu iş kalemine ilişkin ayrıntılı bir analiz oluşturulmadığı, piyasadan (Nur Alkanoğlu İnş. Ltd. Şti.’nden) 227,00 TL/m bedelli proforma fatura alındığı ve bu fiyat üzerinden ilgili iş kalemine ilişkin maliyetin oluşturulduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından 1 m fiyatı için 28,36 TL bedel öngörülen söz konusu poza ilişkin olarak teklifi ekinde;

Malzeme:

4256 Ocak taşından kırılmış agrega hazırlanması:

- 08.021/K Ocaktan taş hazırlanması (0,119m3),

- 4300 AC 160/220 bitüm bedeli (0,01ton),

- 4300 MC 30 astar bedeli (0,011ton),

Makine ekipman:

4256 Ocak taşından kırılmış agrega hazırlanması:

- 03.521 Yükleyici (0,0036 saat),

- 03.530 Konkasör (0,0054 saat),

- 03.531 Elek (0,0071 saat),

- 03.521 Yükleyici (0,0036 saat),

4382 Mıcırın yıkanması:

- 03.521 Yükleyici (0,0024 saat),

- 1927 Yıkama makinesi (0,0048 saat),

- 03.534 Motopomp (0,0036 saat),

4358 katı bitümlü malzemenin sarnıç veya tanklarda emiş derecesine kadar ısıtılması:

- 1924 Buhar jeneratörü (0,0036 saat),

- 1925 Asfalt pompası (0,0012 saat),

4366 bitümlü malzemenin asfalt pompası ile bir kaptan diğer bir kaba aktarılması:

- 1925 Asfalt pompası (0,0012 saat),

4365 bitümlü malzemenin depolanması:

- 1925 Asfalt tankı (0,0037 gün),

4377 Beton ve her nevi asfalt dışındaki malzemenin süpürülmesi:

- 1901 Lastik tekerlekli traktör (0,0029 saat),

- 1912 Süpürge (0,0029 saat),

43993 Distribütör makinesi ile astar bitümlü malzemenin püskürtülmesi:

- 1906 Distribütör makinesi (0,0032 saat),

4402 Sathi kaplama yapılması:

- 1906 Distribütör makinesi (0,0030 saat),

- 1913 Mıcır serici (0,0040 saat),

- 03.544 Demirli merdaneli silindir (0,0040 saat),

- 03.545 Lastik tekerlekli silindir (0,004 saat),

15140/K Makine ile serme:

- 03.508 Motor greyder (0,0012 saat),

15142 Makine ile yükleme:

- 03.521 Yükleyici (0,001 saat),

İşçilik:

4256 Ocak taşından kırılmış agrega hazırlanması:

- 01.409 Formen (0,03 saat),

- 01.501 Düz işçi (0,006 saat),

4402 Sathi kaplama yapılması:

- 01.502 Erbab işçi (0,012 saat),

- 01.409 Formen (0,012 saat),

Nakliye:

4256 Ocak taşından kırılmış agrega hazırlanması:

- 150 m’ye taşıma (0,00045 dakika),

4402 Sathi kaplama yapılması:

- 02.017 (0,0006 dakika),

2014 Bitümlü malzeme nakli (Batman) (0,025 ton),

2014 Mıcır nakliyesi (Konkasör-işyeri deposu) (0,119 m3),

2014 Mıcır nakliyesi (Depo-yolboyu) (0,119 m3),

Şeklinde bileşenleri içeren analiz ve ekinde bu girdilere ilişkin olarak alt analizler sunulduğu, aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunulan açıklamaların da aynı analiz/alt analizlere dayandırıldığı, ayrıca bu işin yapımı aşamasında kullanılacak iş makinelerinin akaryakıt tüketimine ilişkin SMMM onaylı birim maliyet cetveline yer verildiği tespit edilmiştir.

İdarece ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere, sunulacak analizlerin malzeme, makine ekipman, işçilik ve nakliye bileşenlerini içerecek şekilde hazırlanması gerektiği yönünde hazırlanan analiz formatının verildiği, başvuru sahibi tarafından teklifi ile yazılı açıklama ekinde sunulan analizin idarenin tanımladığı formatta olduğu, söz konusu analizde idarece belirtilenin aksine temel ve alt temel malzemesine ilişkin girdilerin yer aldığı dolayısı ile idarece yapılan bu yöndeki değerlendirmenin yerinde olmadığı, ayrıca idarece yaklaşık maliyet hesaplanırken bu iş kalemine ilişkin analizin piyasadan alınan proforma fatura dikkate alınarak hazırlandığı, yol yapımına ilişkin herhangi bir girdi ve bu girdilere ilişkin miktarların olmadığı, ihale işlem dosyasından idarenin hangi verileri baz alarak başvuru sahibinin sunmuş olduğu analizde yer alan miktarların düşüklüğü konusunda bir değerlendirmeye gidildiğinin anlaşılamadığı, başvuru sahibinin açıklamasının uygun görülmeme gerekçeleri arasında bu ve bunun gibi yukarıda açıklanan diğer iş kalemlerine ilişkin olarak ihale işlem dosyasında bulunmayan, kaynağı belli olmayan veriler/miktarlar çerçevesinde değerlendirme yapılamayacağından söz konusu değerlendirme dışı bırakma gerekçesinin yerinde olmadığı görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdare tarafından belirlenen yaklaşık maliyetin 50.000.000,00 TL olduğu, % 25 müteahhitlik karı düşüldüğünde net maliyetin 40.000.000,00 TL olduğu, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında sayılan zorunlu giderlerin (damga vergisi, noter gideri, KİK payı, karar gideri, teminat gideri, SSK ve diğer vergiler, stopaj, all risk sigorta bedeli) toplam bedelin yaklaşık %8’ine tekabül ettiği, bu durumda müteahhit karı olmayan işin yaklaşık maliyetinin 43.200.000,00TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan NFT İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin ise bu bedelin çok altında olduğu, bu durumda ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sorgulanmaması işleminin 4734 sayılı Kanunun eşit muamele ve kamu yararı ilkeleri ile Kurumumuzun ilkelerine aykırı olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibi tarafından kesinleşen ihale kararının bildiriminden sonra 13.01.2010 tarihinde idareye, “…bahse konu savunmamızın değerlendirmeye alınmadığı ilgili yazınız ile tarafımıza bildirilmiştir. Kamu İhale Kurumunda itirazımızda kullanmak kaydı ile 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesi uyarınca değerlendirmeye alınmama gerekçelerinin detaylı olarak tarafımıza acilen bildirilmesi hususunu arz ederim.” yönündeki yazı ile başvuruda bulunulduğu, bu başvurunun idarece şikayet başvurusu olarak algılanarak başvuru sahibine aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmeme gerekçeleri ile şikayet başvurusunun reddedildiği hususlarının bildirildiği ve isteklinin bu bildirim üzerine 05.02.2010 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından bu yöndeki iddialarına ilişkin olarak idareye herhangi bir başvurusu bulunmamakla birlikte, açıklama talebinin şikayet başvuru olarak algılanması ve idarece verilen cevabın bu nitelikte olması sebebiyle söz konusu iddia incelenmiş ve aşağıda yer alan değerlendirme yapılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

__

_ Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.”_ hükmü,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

_ İhale komisyonu; _

__

_ a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

__

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

__

_ c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,_

__

_ Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. _

__

_ İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”_ hükmü,

“İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40 ıncı maddesinde; “ 37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Özel Hükümler” başlıklı ikinci kısmının “Yapım İşi İhalelerine İlişkin Özel Hususlar” başlıklı birinci bölümünün, “ Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca geçerli teklifler tespit edildikten sonra; yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanarak sınır değer tespit edileceği, sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden, ihale komisyonunun teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak isteneceği bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere üç iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verileceği, İhale komisyonunun, sınır değerin altındaki tekliflerin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini,

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendireceği ve ihaleyi sonuçlandıracağı açıklanmıştır.

04.01.2010 tarihinde gerçekleştirilen ihalede, idarece yukarıda yer alan mevzuat hükümleri çerçevesinde geçerli tekliflerin belirlenerek 29.215.874,14,TL tutarında sınır değer tespit edildiği, bu değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği sınır değerin altında açıklamada bulunan isteklilerin yazılı açıklamaları yeterli görülmeyerek ihalenin bu değerin üzerinde 30.358.861,53TL tutarında teklif veren NFT İnş. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

Bu itibarla anılan düzenlemeler çerçevesinde, sınır değerin üzerinde teklif fiyatı sunan isteklilerin tekliflerine ilişkin olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacağından, idarece sınır değerin üzerinde teklif fiyatı sunan isteklinin teklifine ilişkin olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmekle birlikte, başvuruya konu ihale 2010/UY.I-757 sayılı KİK kararıyla iptal edildiğinden başvuru hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Karar verilmesine yer olmadığına,

Oybirliği ile karar verildi.