KİK Kararı: 2010/UY.I-529

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/013
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 11.02.2010
Karar No : 2010/UY.I-529
BAŞVURU SAHİBİ:
Ermit Mühendislik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti., Ahmet Mithat Efendi Sokak No:7/5-6 Çankaya/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ağrı İl Özel İdaresi, Erzurum Yolu Üzeri AĞRI

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/117672 İhale Kayıt Numaralı "Ağrı Merkez Kültür Merkezi ve Kongre Salonu İnşaatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

09.02.2010 tarih ve I.Y.02.06.0168/2010-8E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ağrı İl Özel İdaresi tarafından 04.09.2009 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan “Ağrı Merkez Kültür Merkezi ve Kongre Salonu İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ermit Mühendislik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 29.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 06.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 15.01.2010 tarih ve 991 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif mektubu eki hesap cetvelleri ve bu cetvellere ilişkin bazı analizlerin eksik ve idarenin tanımladığı analiz formatına uygun olmadığı ve malzeme bedellerine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

__

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

__

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

_ “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden, ihale komisyonunun teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere üç iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. _

_ 45.1.3. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini; _

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,_

_ hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır. _

_ 45.1.4. Aşırı düşük tekliflere ilişkin sorgulama teklifin tümü üzerinden olabileceği gibi, isteklinin teklifinde ihale komisyonu tarafından belirlenen bileşenler üzerinden de yapılabilir._

__

_ 45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede; _

_ …_

__a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır**…”** şeklinde açıklamalara yer verilmiştir.

Ayrıca yine anılan Tebliğin 45.1.12 nci maddesinde; “ Uygulama Yönetmeliğinin 30 uncu maddesi uyarınca yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve üzerinde olan ihalelerde, isteklilerin; anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetvelini, teklif birim fiyatlı işlerde, teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizleri teklifleri ekinde sunacakları hüküm altına alınmış olup, Yönetmeliğin aktarılan düzenlemesi uyarınca söz konusu bilgi ve belgeler, isteklilerin teklif fiyatlarının detaylarının bilinmesi ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak amacıyla istenmektedir. Ancak söz konusu belgeler, Kanunun 38 inci maddesine göre isteklilerce ileri sürülebilecek avantajlara ilişkin açıklamaların tamamını karşılamadığından, ihale komisyonlarının aşırı düşük teklif değerlendirmelerini, teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettikleri bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak istemeden, sadece bu belgeleri kullanarak gerçekleştirmeleri, anılan maddenin uygulandığı anlamına gelmeyecek ve bu maddeye aykırı olacaktır. Bu nedenle, idarelerce Yönetmeliğin 30 uncu maddesinde belirtilen söz konusu bilgi ve belgelerin istendiği durumlarda da, sınır değerin altında kalan teklif sahiplerinden ayrıca 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenmesi ve bu kapsamda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaların da dikkate alınarak, tekliflerinin değerlendirilmesi gerekmektedir.” şeklinde açıklama yapılmıştır.

İhale işlem dosyasının incelenmesinde; 09.11.2009 tarihinde yapılan söz konusu ihaleye 14 isteklinin katıldığı, isteklilerden;

Bulut İnş. Ltd. Şti.’nin bazı fiyat analizlerinin olmaması ve bazılarının ise idarenin formatına uygun sunulmaması, (Örn: Ağrı Kültür Merkezi ve Kongre Salonu Yapım İnşaatı İmalatları grubunda yer alan ÖZEL.23, ÖZEL.24, ÖZEL.25 ve çevre düzenlemesi inşaat imalatları iş grubunda yer alan ÖZEL.16 poz nolu iş kalemlerinin analizlerinin sunulmadığı,23.241/B1 poz nolu “Renkli plastik doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması” imalatının iş kalemi fiyat analizinde 04.530 rayiç nolu “Silikon esaslı 800 serisi macun” yerine 03.530 rayiç nolu “Konkasörün bir saatlik ücreti” kaleminin kullanıldığı.)

İSSA Yapı İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin idarece verilen yaklaşık maliyetteki imalat miktarları ile teklif edilen imalat miktarında çelişki olması, basınç dayanımı düşük imalatların kullanılması, bazı imalatların hesap cetvelinde bulunmaması, bazı kalemlerde farklı imalatların kullanılması, bazı teknik tariflerin idarece tanımlanan tariflerle uyuşmaması ve bazı kalemlere teklif verilmemesi, (Örn:21.065 poz nolu iş kalemi imalatının hesap cetvelinde yer almadığı, ÖZEL.8, ÖZEL.A002, ÖZEL.A003, ÖZEL.A004, ÖZEL.A009..vb. hesap cetvelinde yer almadığı,çevre tanzimi inşaat imalatları arasında yer alan 14.018, 23.176 poz nolu imalatların hesap cetvelinde bulunmadığı,vb.)

VBZ İnş. Ltd. Şti. ve Maruf Aktaş Ortak Girişimi’nin bazı pozlara iş kalemleri imalatları arasında yer verilmemesi, bazı analizlerin sunulmaması, bazı grupta birim fiyat cetveli ekinde her iş kalemi için 2 ayrı sunulan analizlerin fiyatlarının uyuşmaması ve montaj bedellerinin belirtilmemesi, (Örn: Çevre tanzimi inşaat imalatları iş grubunun altında bulunan ÖZEL.19 poz nolu ‘çocuk parkı oyun grubu yapılması’ imalatının teklifte bulunmadığı, AKM ÖZEL.18 poz nolu kalemin teklif cetvelinde yer almadığı ve analizinin bulunmadığı, elektrik ve mekanik tesisatı iş kalemi fiyat analizlerinde montaj bedellerinin belirtilmediği vb.)

Akser İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin bazı imalatların iş kalemleri arasında yer almaması, bazı imalatların yerine başka imalatın teklif edilmesi, bazı pozlarda miktarın 0 olarak gösterilmesi, bazı pozların yaklaşık maliyet cetvelinde yer almaması, bazı analizlerin bulunmaması, bazı imalatlarda ihale dokümanındaki pozun kullanılmaması,, bazı fiyat analizlerinin olmaması, bazı özel pozların teknik tarifi ile idarenin tariflerinin benzerlik taşımaması, (Örn: 21.281 poz nolu imalatın iş kalemleri arasında yer almadığı, 23.241/B1 poz nolu ‘renkli plastik doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması’ imalatının yerine 23.241/B poz nolu ‘plastik doğrama imalatının yapılması ve yerine konulması’ imalatının kullanıldığı, 25.117/1 nolu pozun yaklaşık maliyet cetvelinde miktarının 0(sıfır) olarak gösterildiği, 26.196/5/MK, 27.581/MK, 27.586/MK, ÖZEL A005, ÖZEL A007, ÖZEL A008, ÖZEL A011, ÖZEL A013, ÖZEL A017 pozlarının fiyat teklifinin ve analizlerinin bulunmadığı vb.)

Vestan Müt. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bazı imalatların fiyat teklif cetvelinde yer almaması, bazı analizlerin sunulmaması, (Örn: Ağrı Kültür Merkezi ve Kongre Salonu Yapım İnşaatı İmalatları grubunda 15.001/3C, 15.014/4A, 15.140/3, 15.140/5, 16.001, 16.002/1, 16.059/A, 17.191/MK, 18.111/13…bekçi kulübesi inşaat imalatları grubunda 15150/5, 16.001, 16.002, 18.071/3, 18.465/3, 19.050/2, 19.054, 21.066, 23.111, 23.244, 27.535, A05, A08, A09, A10, C01, ÖZEL.1 vb. imalatların teklif mektubunda bulunmadığı, Ağrı Kültür Merkezi ve Kongre Salonu Yapım İnşaatı İmalatları grubunda 23.241/B1, 26.195/5A, MSB.503/A poz nolu imalatların analizlerinin bulunmadığı vb.)

Ulak İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin bazı imalatlara iş kalemleri imalatları arasında yer verilmemesi, bazı analizlerin sunulmaması ve teknik tariflerinin belirtilmemesi, her bir iş grubu iş kalemleri imalatlarında farklı fiyat teklif edilmesi, hesap icmali ile yaklaşık maliyet cetvelinde farklı fiyatların belirtilmesi, bazı imalatların teklif cetveli ekinde yer almaması, analizinin sunulmaması, montaj bedellerinin belirtilmemesi, (Örn: Çevre tanzimi inşaat imalatları iş grubunun altında bulunan ÖZEL.19 poz nolu ‘çocuk parkı oyun grubu yapılması’ imalatının teklifte bulunmadığı, mobilya imalat analizlerinin sunulmadığı, AKM ÖZEL.18 poz nolu kalemin teklif cetvelinde yer almadığı vb.)

Nesce İnş. A.Ş’nin bazı iş kalemi imalatlarının fiyat teklif cetveli ekinde sunulan hesap cetvelinde yer almaması, bazı analizlerinin sunulmaması, bazı imalatlara ait özel pozların iş kalemi fiyat analizlerinin verilmemesi, bazı pozların fiyat analizinde tespit edilen birim fiyatların birim fiyat teklif cetveli ile uyuşmaması, idare ile firmanın iş kalemi fiyat analizlerinin farklılık göstermesi, bazı pozların teklif cetvelinde miktarlarının verilmemesi, bir pozun iştirakçi tarafından kullanılmaması, ayrıca özel poz numaralı imalatların fiyat analizinin sunulmaması, özel pozların fiyatları arasında çelişki olduğu, (Örn: Ağrı Kültür Merkezi ve Kongre Salonu Yapım İnşaatı İmalatları grubunda yer alan 14.018, 14.1713, 17.151/MK, 17.170/MK, 17.190/MK, 18.460/3, 25.048/3A, 26.021, 26.41/C poz nolu imalatların hesap cetvelinde yer almadığı, 23.241/B1, MSB.503/A, MSB.521/B, MSB.917/A vb. kalemlere ilişkin analizlerin sunulmadığı,)

Remzi Tekdal İnş.San.Tic.Ltd.Şti.’nin analizlerin formata uygun olmaması,iş kalemi imalatını oluşturan rayiçlerle ihale dokümanında belirtilen rayiç miktarlarının farklı olması, bazı imalatların fiyat teklif cetvelinde bulunmaması,, bazı imalatların ihale dokümanı fiyat analizi formatına uygun hazırlanmaması, idare ile teknik tariflerin uyuşmaması, bazı imalatların fiyat teklif cetvelinde bulunmaması, pozların birleştirilip tek bir fiyat sunulması, (Örn: Bekçi kulübesi inşaat imalatları iş grubunda yer alan ÖZEL.1, 25.048/3Aısıtma soğutma tesisatı iş grubundaki, 154-000, 155-300, 158-101 vb, mekanik tesisatları iş grubundaki 261-402, 268-106, 268-109, 268-203, AKM ÖZEL.25, AKM ÖZEL-26, AKM ÖZEL.27, AKM ÖZEL.37 vb. poz nolu imalatların fiyat teklifinde yer almadığı,)

Ace İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin bazı imalatların hesap cetvelinde yer almaması, bazı analizlerin sunulmaması, yaklaşık maliyetteki fiyat ile iş kalemi fiyat analizindeki fiyatın uyuşmaması, (Örn: Çevre tanzimi inşaat imalatları iş grubunun altında bulunan 16.059/A, 19.050/1, MSB.673, 14.018, 16.058/1A, 17.151/MK, 26.021, 26.641/C vb. poz nolu iş kalemi imalatlarının teklifte yer almadığı, ÖZEL.1, ÖZEL.2, ÖZEL.3, ÖZEL.25, ÖZEL.A002,ÖZEL A017, ÖZEL.A018, ÖZEL.A019, 23.241/B1, MSB.503/A vb iş kalemlerine ilişkin fiyat analizlerinin verilmediği)

Ekati İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin imalatların değiştirilmesi, analiz formatlarının uygun olmaması,analiz rayiçlerini oluşturan iş kalemlerinin rayiç nosu ile teknik tariflerinin idare ile aynı olmaması, (Örn.: Çevre tanzimi inşaat imalatları iş grubunun altında bulunan 16.058/1A poz nolu imalatın teknik tarifinde ‘C 20/25 (BS 20) hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil) imalatının yerine 16.058 poz nolu hazır beton (BS 18 b.225) imalatının kullanıldığı)

Kerem Özcan ve Gayda İnş.Ortak Girişimi’nin fiyat analizlerinin idarenin analiz formatına uygun olmaması, bazı pozlarda analiz sunulmaması, (Örn: özel poz nolu imalatlara ilişkin fiyat analizlerinin bulunmadığı, 201-203 poz nolu iş kalemine ilişkin analiz sunulmadığı vb.)

Akhaş İnş. San.Tic. Ltd. Şti.’nin bazı pozlarda analiz sunulmaması, bazı imalatlarda teklif cetveli ile fiyat analizinde çelişki bulunması, bazı imalatların fiyat teklif cetvelinde yer almaması, bazı imalatların teklif mektubu ekinde sunulan iş kalemleri imalatları arasında bulunmaması, (Örn: 15.014/4A poz nolu imalatın analizinin bulunmadığı, ÖZEL.A019 poz nolu iş kalemi imalatının birim fiyatının fiyat cetvelinde 38,50 olarak belirtilmesine karşın, fiyat analizinde 2.106,72 TL olarak verildiği, 16.059/A, 19.050/1, 24.020, MSB.673, 16.058/1A, 17.170/MK, 18.460/1, 26.641/C vb. poz nolu imalatların fiyat teklif cetvelinde yer almadığı, vb)

Gerekçeleri ile tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmış olup, yapılan inceleme sonucunda da idarece söz konusu tekliflerin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmamıştır.

Teklifi geçerli olan iki firmanın teklif fiyatlarından yola çıkılarak idarece sınır değer hesaplaması yapılmış, bu değerin 10.461.086,47 TL olduğu tespit edilmiş ve bu değerin altında teklif veren Servet Alpaslan Ltd. Şti.-Gür Yapı Ltd. Şti. iş ortaklığına 08.12.2009 tarih ve 6184 sayılı yazı ile maliyet bileşenleri ile ilgili ayrıntılı açıklama istenilmiştir.

Adı geçen iş ortaklığının 21.12.2009 tarih ve 2009/0098 sayılı cevabi yazısında maliyet bileşenleri ile ilgili olarak; firmalarının **** depolarında mevcut olduğu Serbest Mali Müşavir ve Serbest Muhasebeci tarafından Tutanakla kayıt altına alınan İnşaat Sac Kalıpları ve İnşaat Boru İskele sistemleri, İş makinaları, elektrik AG+OG malzemeleri mevcut olmasına rağmen yinede bu imalatlar için teklifleri kapsamında hem malzemenin amortisman
giderleri ile işçilik giderleri hem de olası yeni malzeme satın alma durumuna göre
mevcut Bayındırlık Bakanlığı rayiçlerine göre teklif verilmiş olduğu, SMMM onaylı Araçlar, Demirbaş ve Muhtelif Stok malzeme listesinde yer alan araçlardan birinin tahsisi ile ayrıca araç tedariki için sürücü maaş, SSK ve olası araç tamir ve akaryakıt giderleri dışında tekliflerine başkaca bir gider yansıtılmadan teklif sunulduğu,
ihale dosyalarında sunulan cetvellerde de görüleceği üzere kurumca özel olarak tanımlanmamış veya özel olarak tanımlanıp da analizlerinde resmi kurum rayiçleri kullanılmamış bütün pozlarda sadece müteahhitlik karında ilgili tebliğ maddesinin izin verdiği oranda tenzilat yapılarak metrajlar hazırlandığı, söz konusu işin ihale aşamasında özellikle özel olarak tanımlanan imalat kalemleriyle ilgili piyasadan birden fazla firmadan proforma tekliflerin alındığı, bu fiyatların içerisinde yüksek olanların metrajda kullanıldığı ve birçok poz kaleminde ise Bayındırlık Bakanlığının ve poz yayımlayan diğer resmi kurumların yayınlamış olduğu 2009 birim fiyat ve rayiçleri kullanılarak teklif sunulduğu, ayrıca firmalarının analizlerinden de anlaşılacağı üzere bu iş için ( malzeme için düşünülen artı yöndeki tolerans hariç ) yaklaşık %5 ( 494.400,00 TL ) kar öngörülmekte olduğu, firmalarının şu anda sahip olduğu mevcut demirbaş ve ekipmanlarını, toplamda bu işin imalatları içersinde önemli bir meblağ tutan kalıp ve iskele takımlarını; depolarındaki elektrik malzemelerini; iş makinesi ve şantiye araçlarını avantajı kabul ederek teklifte bulunmuş olduğu açıklaması yapılmıştır.

İhale üzerinde kalan Servet Alpaslan Ltd. Şti.-Gür Yapı Ltd. Şti’nin aşırı düşük teklif açıklamasında genel itibariyle, bahsi geçen yapım işinde kullanılacak bileşenlere ilişkin maliyetlerin proforma faturalarla tevsik edildiği, iş bünyesinde kullanılacak ve firmaca sahip bulunulan ekipmanların işin imalatları içersinde önemli meblağ tutan kalıp ve iskele takımlarının, elektrik malzemelerinin, iş makinesi ve şantiye araçlarının avantajlı koşul olarak belirtildiği ve bu durumu tevsik amacıyla geçici vergi beyannameleri, katma değer vergisi beyannameleri ve muhasebe kayıtlarında bulunan demirbaş, makine teçhizat, ilk ve yardımcı maddelerine ait serbest muhasebeci mali müşavir onaylı liste ve bazı kalemlere ilişkin katalog ve birim ortalama maliyetlerinin sunulduğu anlaşılmıştır.

__

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Yapım İşleri ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45.1.6/a ncı maddesi kapsamında**** yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında, proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetlerinin belirtilmesi gerektiği ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacağı, proforma fatura veren imalatçı ise proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verileceği ve sunulan birim maliyet cetvelinin mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olması hususları düzenlenmiş olup, bu doğrultuda ihale üzerinde bırakılan isteklinin belgelerinin incelenmesinde örnek olarak;

Microtech Elektronik firmasının Servet Alparslan Müh.Ltd.Şti.’ne verdiği elektrik imalatlarına ilişkin proforma fatura eki alış ve satış faturaları ile beyannamelerin herhangi bir onay ve imza taşımadığı,

Kromlüks tarafından mutfak tesisatına ilişkin sunulan proforma fatura eki alış ve satış faturalarının bazı alış faturalarının herhangi bir onay ve imza taşımadığı,

Şenyuva Alüminyum Tic. Ltd. Şti tarafından inşaat imalatların kaleminde yer alan pozlara ilişkin (ÖZEL-15-ÖZEL25 arası) verilen proforma fatura eki alış ve satı faturalarının ve beyannamelerin herhangi bir onay taşımadığı,

Anlaşılmıştır.

Yine anılan Tebliğin “Yapım İşleri ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45.1.6/d ncı maddesi kapsamında yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında; malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok raporunun sunulması ve söz konusu raporda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesinin zorunlu olduğu ve 45.1.7 nci maddesi kapsamında yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda, kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanmasının ve 45.1.8 inci maddesinde de seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmasının gerektiği hususları düzenlenmiş olup, bu doğrultuda ihale üzerinde bırakılan isteklinin belgelerinin incelenmesinde örnek olarak;

Servet Alpaslan Ltd.Şti.-Gür Yapı Ltd.Şti. iş ortaklığı tarafından aşırı düşük sorgulamaya verilen cevapta mevcut demirbaş ve ekipmanlar, toplamda bu işin imalatları içersinde önemli bir meblağ tutan kalıp ve iskele takımları ve depolarındaki elektrik malzemeleri, iş makinesi ve şantiye araçları avantaj kabul edilerek bunlara ilişkin liste ve listedeki demirbaşları ve ilk ve yardımcı maddeleri gösteren SMMM onaylı genel mizanın açıklaması ekinde sunulmuş olmakla birlikte, ilk ve yardımcı maddelere ilişkin bundan başkaca onaylı herhangi bir bilgi ve belgeye ve birim maliyetlere yer verilmediği anlaşıldığından, yukarıdaki mevzuat açıklamaları gereğince malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesinin zorunlu olduğu, yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda, kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanmasının ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda ise sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanmasının gerektiği hükümlerinden hareketle anılan ortaklık tarafından malın stoklarda bulunduğu durumuna ilişkin yapılan açıklamanın uygun olmadığı,

Adı geçen iş ortaklığı tarafından Yangından Koruma Tesisatı başlıklı iş kaleminin 34,35 ve 36 sıra nolu, AKM ÖZEL-15 (Relief Vana Q4), AKM ÖZEL-16( Flowmetre Q6) ve AKM ÖZEL -17 (Test ve drenaj vanası Q 11/4) pozlarına ilişkin olarak proforma faturanın alındığı Centilmen İnşaat firmasına ait alış faturalarında bu üç poza ilişkin bir ifadenin yer almadığı,

İnşaat imalatları kaleminin ÖZEL-9 ve ÖZEL10 pozlarında yer alan Salon Akustik Tavan Lambrisi ve Salon Akustik Duvar Lambrisi iş kalemlerine ilişkin Güryapı İnş.Ltd.Şti.’ne verilen proforma faturanın muhatabı Mobel Tasarım İnş.Mobilya Ltd.Şti.’ne ait ürün reçetesinde belirtilen ve yukarıdaki pozları oluşturan maliyet girdilerine ait sunulan alış ve satış faturaları var olmakla birlikte, söz konusu faturaların herhangi bir onay taşımadığı ve ayrıca faturada belirtilen girdiler ile ürün reçetesinde belirtilen girdilerin örtüşmediği ve dolayısıyla faturaların teklifi açıklamaya yeterli olmadığı ayrıca yine Kozayapı tarafından İnşaat İmalatları için ÖZEL-10, ÖZEL-14, ÖZEL-2, ÖZEL-6, ÖZEL-7 ve ÖZEL-9 uncu pozlara verilen proforma fatura eki alış ve satış faturalarının incelenmesinde de, TÜRMOB onayını taşımakla birlikte, proforma faturada girdiler açıkça belirtilmediğinden, imalatın ifade edilen birim fiyatına nasıl ulaşıldığının anlaşılamadığı,

Gerflor Zemin Kaplamaları firması tarafından inşaat imalatları iş kaleminin ÖBF-21, ÖBF-22, ÖBF-23, ÖBF-24, ÖBF-25, ÖBF-26 ve ÖBF-27 nci pozlarına ilişkin sunulan proforma fatura ekinde yer alan alış ve satış faturaları ile beyannamelerin serbest muhasebeci tarafından imzalandığı ve ayrıca belirtilen pozlara ait sunulan alış ve satış faturalarında pozların tamamının yer almadığı, (örn; ÖBF-25 Poliüretan esaslı yapıştırma tutkalı, ÖBF-26 Kablo aralıklandırıcısı, ÖBF-24 Connection and ends seal kit for-CR heating cables),

Doapark San Tic. Ltd.Şti. tarafından inşaat imalatları iş kaleminin ÖZEL-19 poz nolu çocuk parkı oyun grubu yapılması işine ilişkin verilen proforma fatura eki ürün reçetesinde iki kuleli çocuk oyun grubu, tahterevalli takımı ve salıncak takımı yer almakta olup, bu kalemlerdeki maliyet girdileri açıkça belirtildiği halde, bu girdilerin alış ve satış faturalarından anlaşılamadığı, (örn; 114’lük kurtağzı, M12 Pul, Ankraj saplamaları, M12 fiberli somun vb.)

Birol Reklam firması tarafından verilen bina dış cephesine 50*50 ebatlarında pirinç yazı yazılması pozuna ilişkin proforma fatura ekinde yer alan ürün reçetesinde belirtilen maliyet girdilerine ilişkin bir alış faturasının olduğu satış faturasının bulunmadığı alış faturasında da pirinç levha olarak bir kalemin belirtildiği ve bu durumun yapılacak işin maliyetini ve birim fiyatını açıklamaya yeterli olmadığı hususlarının yanı sıra faturaların ve beyannamelerin serbest muhasebeci mali müşavir veya YMM tarafından imzalanmak ve kaşelenmek yerine serbest muhasebeci tarafından kaşelendiği ve ayrıca da imzalarının bulunmadığı,

Mutfak tesisatı iş kaleminin 465-401 poz nosunda yer alan 400 lt’lik soğutma buzdolabı kalemine ilişkin Servet Alparslan Müh. San. Tic. Ltd.Şti. adına verilen ve ihale tarihinden sonraki bir tarih olan 21.12.2009 tarihini taşıyan proforma faturanın kim tarafından verildiğinde ilişkin herhangi bir kaşe veya imzanın bulunmadığı, buna karşılık proforma faturanın devamında Üçtepeler Ticaret adına bir alış faturasının yer aldığı, ancak bu alış faturasının proforma fatura ile bağlantısının olup olmadığının anlaşılamadığı, diğer taraftan alış faturası proforma fatura konusu malzemeye ilişkinse de faturada herhangi bir kaşe ya da onayın ve imzanın bulunmadığının ve yine devamındaki beyannamelerin ise SMMM ya da YMM tarafından onaylanması gerekirken serbest muhasebeci tarafından onaylandığının tespit edildiği,

İnşaat imalatları iş kaleminin ÖZEL-2 poz nolu kalemindeki Laminat parke yapılması işine ilişkin Kuğu Dekorasyon firması tarafından verilen ve birim fiyatı 25 olarak belirtilip para cinsinin anlaşılamadığı proforma faturaya ek ürün reçetesinde maliyet girdileri ifade edilmiş olup, ekindeki alış ve satış faturalarıyla bu girdilerden laminat parke ve süpürgelik girdisine ilişkin bir maliyet açıklaması ortaya konulmuş olmasına karşılık, 5 mm’lik capron, slikon çivi vs. ile ilgili olarak herhangi bir ifadeye rastlanılamadığı, ayrıca alış ve satış faturalarında herhangi bir onayın bulunmadığı, diğer taraftan beyannamelerin ise SMMM veya YMM tarafından onaylanması gerekirken serbest muhasebeci tarafından onaylandığı,

Anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tespitler ışığında ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin sunduğu belgelerin bir kısmının gereken onayları taşımaması, bir kısmındaki birim maliyetlerin ne şekilde oluşturulduğunun anlaşılamaması, bir kısmında proforma faturanın veren firmanın adı ve imzasının bulunmayıp, faturanın ihale tarihinden sonraki bir tarihi taşıması, ayrıca var olan stok malzemelerin birim maliyetlerinin belirtilmeyip, bunlara ilişkin herhangi bir açıklamanın da bulunmaması sebeplerinden dolayı iş ortaklığının aşırı düşük sorgulamaya vermiş olduğu cevabı ve belgeleri usulüne uygun olmadığından ve bu itibarla da teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden, idarece ihalenin söz konusu iş ortaklığı üzerinde bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan iş ortaklığının teklif mektubu eki hesap cetvelleri ve bu cetvellere ilişkin bazı analizlerin eksik ve analiz formatına uygun olmaması ile ilgili iddianın incelenmesinde herhangi bir eksikliğe rastlanılmadığından yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Servet Alpaslan Ltd.Şti.-Gür Yapı Ltd.Şti. iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalenin __Pazarlık Usulü ile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin toplam 15.140.429,32 TL olarak belirlendiği;

İhalede 19 firmanın ön yeterlik için dosya sunduğu, 16 firmanın ön yeterlik almasına karar verildiği 09.11.2010 tarihinde yapılan ihaleye 14 isteklinin teklif verdiği, yapılan inceleme sonucunda verilen tekliflerden 1 adedinin geçerli bulunduğu dikkate alındığında ihalede rekabetin oluşmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde “Temel İlkeler” başlığı altında; “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Anılan Kanunun 5 inci maddesinde yer alan “Temel İlkeler” gereğince, idareler bu kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla sorumludur. Söz konusu ihalede Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden “rekabet ” ilkesinin ihlal edildiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, çoğunluk kararına katılmıyorum.

** Adem KAMALI**

** KurulÜyesi **