KİK Kararı: 2010/UY.I-377

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/009
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 28.01.2010
Karar No : 2010/UY.I-377
BAŞVURU SAHİBİ:
Mehmet Besni / Besni İnşaat, Av.Hüseyin Çınar, Tunus Caddesi No:85/9 Kavaklıdere Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çağlayancerit Belediyesi, Fatih Mah. Atatürk Cad. No:5 46720 Çağlayancerit/KAHRAMANMARAŞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/135177 İhale Kayıt Numaralı "Aksulak Kaynakları Engizek Mah. İçme Suyu İsale Hattı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

25.01.2010 tarih ve I.Y.29.45.0041/2010-03E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çağlayancerit Belediyesi tarafından 27.10.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Aksulak Kaynakları Engizek Mah. İçme Suyu İsale Hattı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Besni-Besni İnşaat’ın 16.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 21.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 29.12.2009 tarih ve 25875 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifine ilişkin olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi kapsamında açıklama istenildiği, ancak teklif fiyatlarına ilişkin açıklamasının titizlikle incelenmesi halinde teklif ettiği 310.000 TL bedel ile yaklaşık maliyeti 628.129,17 TL olan işi gerçekleştiremeyeceğinin anlaşılacağı,

İsteklilerce teklif bileşenlerine ilişkin açıklamalarda işçilik ücretlerinin yürürlükte bulunan asgari ücretten aşağı gösterilmemesi ve teklif bileşenlerinin maliyetini tevsik etmek üzere sunulacak belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5 ve 45.1.6 ncı maddelerinde açıklanan usul ve şartlara göre sunulması gerektiği,

Buna karşın, ihale komisyon kararına göre ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük olan fiyatını açıklamak için, birim fiyat analizlerinde işçilik maliyetlerini asgari ücretin altında gösterdiği ve malzeme maliyetleri için öngördüğü bedelleri piyasa rayiçlerinin altında gösterdiği kanaatini taşıdıkları,

Ayrıca, anılan isteklinin teklifinin idari şartnamenin 18 inci maddesi yönünden de incelenmesi gerektiği,

Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bileşenlerine ilişkin açıklamalarının uygun görülmesinin mevzuata aykırılık taşıdığı,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bileşenlerine ilişkin açıklamaları uygun olmadığı halde yeterli görülmesi nedeniyle ikinci teklif konumunda olan ve ihaleyi kazanması gereken firmalarının hak kaybına neden olunduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelenen ihaleye teklif veren 7 (yedi ) istekliden 6 (altı)’sının teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği; geçerli teklifler ile yaklaşık maliyet dikkate alınarak aşırı düşük sınır değerin 337.458,00 TL hesaplandığı, geçerli tekliflerden teklif bedeli sınır değerin altında kalan 4 (dört) istekliden 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca tekliflerine ilişkin açıklamalarını 09.11.2009 tarihine kadar idareye sunmalarının istenildiği, ancak (2) iki isteklinin cevap verdiği,

Daha sonra, 13.11.2009 tarihli kararla, teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenilen isteklilerin; Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yapılan açıklamalara dikkat etmedikleri ve idarelerince analiz formatlarının verilmemiş olmasından dolayı isteklilerce yapılan açıklamaların yeterince anlaşılamadığı gerekçesiyle analizlerin aynı formatta hazırlanmasının sağlanması için analiz formatları gönderilerek daha önce teklif bileşenlerine ilişkin açıklama göndermeyen iki istekli de dahil olmak üzere 4 (dört) istekliden yeniden açıklama istenildiği,

Teklif bileşenlerine ilişkin yeniden açıklama istenilen 4 (dört) istekliden, bu defa idarece belirlenen süre içerisinde sadece ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bileşenlerine ilişkin açıklamalarını idareye sunduğu,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamaların ihale komisyonunca incelenmesi sonucunda;

Teklif bileşenlerine ilişkin açıklama istenilen isteklilerce teklif edilen bedeller dikkate alınarak ihale konusu işin yaklaşık 300.000,00 TL bedelle yapılabileceği kanaatine varıldığı, bu nedenle teklif bileşenlerine ilişkin açıklama yapan isteklinin teklifinin açıklamalarının kabul edilmesine oy çokluğu ile karar verildiği; ihale komisyonunun çoğunluk kararına katılmayan ve ihale konusu işin uzmanı pozisyonunda komisyonda görev aldığı anlaşılan İnşaat Mühendisi Üye’nin, _“İstekli ÖZ- MF İnş. Ltd. Şti. firmasının teklifine dair yapmış olduğu açıklamalarda, aşağıdaki hususların 22.08.2009 tarihli Kamu İhale Genel Tebliğinin 45. maddesine uymadığı” _yönündeki karşı oyunun ihale komisyon kararına dercedildiği,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının uygun bulunmadığına ilişkin karşı oy gerekçelerinin;

“...

a) Malzeme fiyatları için alınan proforma fatura veya tekliflerin 45. maddenin (b) bendine uygun olmadığı,

b) Yapım fiyat analizlerinde kullanılan birim fiyatların, alınan teklif ve proforma faturaları ile örtüşmediği,

c) Yapılan birim fiyat analizlerinde kullanılan iş veya malzeme kalemlerinin, aynı imalatı gerektiren birim fiyatlarda farklı kullanıldığı, yapılan analizlerde kullanılan birim fiyatların herhangi bir dayanağının bulunmadığı,

..”

__

şeklinde açıklandığı tespit edilmiştir.

İhale sürecinde ihale komisyonunca aşırı düşük tekliflerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi sürecinde yapılan değerlendirme ve gerçekleştirilen işlemler yukarıda özetlenmiştir.

İncelemeye konu ihalede itirazen şikayet başvurusunda yer alan hususlara ilişkin olarak yapılan incelemede aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Malzeme maliyetlerine ilişkin olarak sunulan belgeler yönünden yapılan incelemede;

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif bileşenlerine ilişkin açıklama ekinde yer alan birim fiyat analizlerinde öngörülen malzeme fiyatlarını tevsik etmek üzere,

a) Muhtelif çaplarda 4 çeşit boru ve 2 çeşit vana ile 1 adet vantuzun birim fiyatını tevsik için Yücesu İnş. Tic. Ltd. Şti.’den alınan proforma faturanın,

b) Tüvenan kum-çakıl birim fiyatını tevsik etmek için Ay-Yıldız İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alınan 04.12.2009 tarihli proforma faturanın,

c) Çimento ve inşaat demiri birim fiyatlarını tevsik etmek için Kuşçular Ticaret – Meral Kuş’tan alınan 04.12.2009 tarihli proforma faturanın,

d) İhale konusu iş kapsamında haritacılık ölçüm hizmetleri için öngörülen maliyeti tevsik etmek üzere AGM Harita İmar Mühendislik ... Tic. Ltd. Şti.’den alınan 01.12.2009 tarihli proforma faturanın,

sunulduğu tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinde; yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olarak;

“45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

...”

şeklinde açıklama yapılmıştır.

İncelenen ihalede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından, birim fiyat analizlerinde malzeme maliyetleri için öngörülen bedellere ilişkin olarak sunulan proforma faturalarla, birim fiyat analizlerinde işin bir kısmını oluşturan bileşenler için teklif alınarak tevsik edilen bedellere ilişkin olarak sunulan belgelerin tamamının aynı SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı; ancak, söz konusu belgelerin ilgili mevzuatında öngörülen usule uygun olarak TÜRMOB kaşesi ile onaylanmadığı ve proforma faturalarda öngörülen birim maliyetlere ilişkin olarak Tebliğde yapılan açıklamalar çerçevesinde birim maliyet cetvellerinin sunulmadığı tespit edilmiş olup bahse konu belgelerle yapılan açıklamaların geçerli görülmesinde mevzuata uyarlık görülmemiştir.

Ayrıca, birim fiyat analizleri ve yardımcı analizlerde yer alan fayans, çam kerestesi vb. malzemeler ile piyasa rayiçlerinden daha düşük bedel öngörüldüğü anlaşılan akaryakıt maliyetini tevsik etmek üzere mevzuatta öngörülen usule göre herhangi bir belge sunulmadığı tespit edilmiştir.

2. Birim fiyat analizlerinde öngörülen malzeme bedelleri yönünden yapılan incelemede;

Birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde birinci iş kalemi olarak belirlenen,

-ÇB.İF.-1 poz numaralı imalatın birim fiyat analizi ekinde sunulan yardımcı analizde Dış Çapı 63 mm PE Boru Bedeline ilişkin açıklama bölümünde, Dış Çapı 100 mm PE Boru Bedeli şeklinde yazıldığı ve birim maliyet için 0,65 TL/m, yüklenici karı dahil 0,78 TL/m birim fiyat öngörüldüğü,

Ancak dış çapı 65 mm olan boru için öngörülen maliyeti tevsik etmek üzere sunulan proforma faturada anılan borunun birim fiyatının 0,75 TL/m olduğu,

-ÇB.İF.-2 poz numaralı imalatın birim fiyat analizi ekinde sunulan yardımcı analizde Dış Çapı 75 mm PE Boru Bedelinin birim maliyeti için 0,68 TL/m, yüklenici karı dahil 0,85 TL/m birim fiyat öngörüldüğü,

Ancak dış çapı 75 mm olan boru için öngörülen maliyeti tevsik etmek üzere sunulan proforma faturada anılan borunun birim fiyatının 0,85 TL/m olduğu,

-ÇB.İF.-3 poz numaralı imalatın birim fiyat analizi ekinde sunulan yardımcı analizde Dış Çapı 90 mm PE Boru Bedelinin birim maliyeti için 0,70 TL/m, yüklenici karı dahil 0,88 TL/m birim fiyat öngörüldüğü,

Ancak dış çapı 90 mm olan boru için öngörülen maliyeti tevsik etmek üzere sunulan proforma faturada anılan borunun birim fiyatının 0,88 TL/m olduğu,

tespit edilmiştir.

Bu tespitler çerçevesinde, birim fiyat analizlerinde öngörülen malzeme birim maliyetlerinin, bu malzemelerin maliyetini tevsik etmek üzere sunulan proforma faturada yer alan birim fiyatlardan düşük olduğu anlaşılmaktadır.

3. İşçilik birim fiyatları yönünden yapılan incelemede;

Birim fiyat teklif cetvelinde yer alan toplam 11 iş kalemi için sunulan birim fiyat analizleri ve alt analizlerinde öngörülen işçilik ücretlerinin, brüt asgari ücrete göre hesaplanan saatlik asgari ücret tutarından yüksek olduğu anlaşılmış olup işçilik ücreti için öngörülen birim fiyatların uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklice 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif bileşenlerinin maliyetine ilişkin açıklamalarında, imalatlarda kullanılacak malzemeler için öngörülen bedelleri tevsik etmek üzere yeterli belge sunulmadığı, sunulan belgelerin ise Kamu İhale Genel Tebliğinde belirlenen kurallara uygun olmadığı anlaşılmış olup ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarının yeterli görülmesinde mevzuata uyarlık görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.