KİK Kararı: 2010/UY.I-3160

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/066
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 18.10.2010
Karar No : 2010/UY.I-3160
BAŞVURU SAHİBİ:
Özsel İnş.Nak.Turz.Pet.Ürn.San. ve Tic.Ltd.Şti., Yeni Hükümet Cd. 12 Sk. Buluthan 3/11

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İller Bankası 10. Bölge Müdürlüğü, Mareşal Fevzi Çakmak Bulvarı No 108

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/75557 İhale Kayıt Numaralı "Üçgöz (Adıyaman) İçmesuyu İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

13.10.2010 tarih ve I.Y.30.07.0262/2010-53E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

İller Bankası 10. Bölge Müdürlüğü tarafından 20.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Üçgöz (Adıyaman) İçmesuyu İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Özsel İnş. Nak. Turz. Pet. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 31.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 07.09.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 27.09.2010 tarih ve 31940 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

Firmaları tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının;

1. ÜÇGÖZ.İF-01 ve ÜÇGÖZ.İF-02 pozlu iş kalemleri dahilinde yapılacak olan gömlekleme ve yataklama işlerine ilişkin kum-çakıl miktarının eksik hesaplandığı gerekçesiyle tekliflerinin reddedildiği, ancak söz konusu miktar eksikliğinin parasal tutarı olan 1.219,980 TL’ nin öngörmüş oldukları kâr olan 47.705,42 TL’den karşılanabileceği, kaldı ki ihale dokümanında kazı derinliği-genişliği, gömlekleme ve yataklama seviyesi ve geri dolgu yüksekliğini gösteren en kesit detayının mevcut olmadığı bu sebeple söz konusu işler için hesaplanan miktarlardaki makul farklılıkların değerlendirme dışı bırakılma sebebi olamayacağı,

2. Firmaları tarafından ihale konusu işte kullanılacak malzemelerin muhtemel temin yerlerine göre nakliye analizlerinin sunulmamasının açıklamalarının yeterli görülmeme nedeni olamayacağı zira nakliye bedeli için piyasadan aldıkları fiyat teklifleri toplamı olan 20.000,00 TL ile öngörmüş oldukları kar marjı bir arada düşünüldüğünde, taşıma formüllerine göre hesaplanan 27.353,52 TL’lik tutarı karşılayabilecekleri, bununla birlikte “Temel kazısı yapılması” iş kalemi için nakliye işleri ile dolgu ve yükleme-boşaltma işlerini ihtiva eden 15.001/1A pozunun kârsız birim fiyatını teklif ettikleri dolayısıyla bahsi geçen dolgu ve nakliye işlerinin ayrıca analiz edilmesine gerek bulunmadığı,

3. İhale konusu işte kullanılacak malzemelerden “yassı volanlı vana” için öngördükleri fiyatı tevsik amacıyla sundukları maliyet tespit tutanağının herhangi bir fatura veya maliyet analizi ile desteklenmemiş olmasına dayanılarak tekliflerinin reddedilemeyeceği, zira Tebliğin ilgili maddeleri uyarınca maliyet tespit raporuna herhangi bir ek yapılmasına gerek bulunmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi firma olan Özsel İnş. Nak. Tur. Pet. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklama kapsamında; ihale konusu işi teşkil eden 7 adet iş kalemine ilişkin fiyat analizi ve bu analizlere dayanak teşkil eden maliyet tespit raporları, metraj hesapları vb. bilgi ve belgelerin sunulduğu görülmektedir.****

Bahsi geçen analizlerden ÜÇGÖZ.İF-01 ve ÜÇGÖZ.İF-02 pozlu iş kalemlerine ilişkin olanları üzerinde yapılan incelemede; söz konusu paçal nitelikte pozların içeriğinde mevcut olan “hendek ve taban ıslahı, gömlekleme ve yataklama yapılması” alt iş kalemleri için hesaplanan miktarların m³ cinsinden, sırasıyla 2.103,81 ve 2.815,13 olduğu, ancak bahsi geçen miktarların idare tarafından sırasıyla; 3.074,989 m3 ile 3.789,930 m3 olarak hesaplandığı tespit edilmiştir.

Söz konusu miktar farklılıklarının ihale komisyonunca “yapım şartlarına uygun olmama” şeklinde değerlendirildiği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan, ihale dokümanı kapsamında isteklilere kazı kesit detayı verilmemiş olduğu da görülmektedir. Ancak; ihale dokümanı kapsamında isteklilere sunulan birim fiyat tarifleri ile İller Bankası Özel Teknik şartnamesinin incelenmesinden;

- Hendek tabanından itibaren en az 15 cm kalınlığından yataklama dolgusu, boru üstünden 30 cm yüksekliğe kadar ise gömlekleme yapılacağı,

- Projesinde kazı kesit detayı bulunmayan işlerde, şevli hendek genişliklerinin; D: boru çapı olmak üzere; 40cm den küçük olduğu durumlarda D+2*20 cm olacağı,

Anlaşılmaktadır.****

Dolayısıyla, her ne kadar kazı kesit detayı ihale dokümanı içinde mevcut olmasa da, yukarıda bahsi geçen verilerden hareketle gömlekleme ve yataklama işlerine ilişkin metrajların hesaplanmasına bir engel bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, ihtilaf konusu ihale anahtar teslimi götürü bedel usulü ile çıkılmamış olmakla birlikte; 7 adet ana iş kaleminin birçok alt iş kaleminden oluştuğu ve söz konusu alt iş kalemlerinin miktarına ilişkin olarak idarece herhangi bir belirleme yapılmamış olduğu göz önünde bulundurulduğunda; söz konusu durumun anahtar teslimi götürü bedel üzerinden çıkılan ihalelerde karşılaşılan metraj hesaplama farklılığı sorununda çözümün nirengi noktası olan eksik ve fazla miktar farklılıklarının birbirini dengeleyip dengelemediği, başka bir anlatımla istekliler arasında eşit yarışma koşullarının ortadan kalkıp kalkmadığı hususu çevresinde değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda; paçal nitelikteki ÜÇGÖZ.İF-01 ve ÜÇGÖZ.İF-02 pozlu iş kalemlerini teşkil eden alt iş kalemlerinin idare ve Özsel İnş. tarafından hesaplanan metrajlarının karşılaştırması aşağıdaki tabloda yapılmıştır:

ÜÇGÖZ.İF-01

İdare

Özsel İnş.

Paçal Hendek Kazısı Yapılması

6.921,761 m³

6.151,860 m³

Hendek ve Temel Dolgusu Yapılması

3.365,929 m³

3.570,660 m³

Taban ıslahı, gömlekleme ve dolgu

3.074,989 m³

2.103,809 m³

250 dozlu demirsiz beton

45,648 m³

40,120 m³

Düz yüzeyli kalıp

39,573 m²

---

Boru döşenmesi

7.170,00 m

7.170,00 m

280 mm boru ile başlarının alın kaynağı ile eklenmesi

597,50 adet

598,00 adet

ÜÇGÖZ.İF-02

İdare

Özsel İnş.

Paçal Hendek Kazısı Yapılması

9.203,987 m³

9.250,080 m³

Hendek ve Temel Dolgusu Yapılması

4.247,989 m³

5.285,760 m³

Taban ıslahı, gömlek ve dolgu

3.789,930 m³

2.815,760 m³

250 dozlu demirsiz beton

625,792 m³

671,830 m³

Düz yüzeyli kalıp

2.178,488 m²

---

Boru döşenmesi

11.012,00 m

11.012,00 m

280 mm boru ile başlarının alın kaynağı ile eklenmesi

918 adet

918 adet

Yukarıdaki tabloda yer alan verilerden hareketle, Özsel İnş. tarafından bahsi geçen ÜÇGÖZ.İF-01 ve ÜÇGÖZ.İF-02 iş kalemlerinin birim fiyatlarını aşağı yönde manipüle ederek yarışmada kendine haksız bir avantaj sağlamak için alt imalatlara ilişkin miktarları sistematik şekilde eksik hesaplamış olduğu sonucuna ulaşılamayacağı görülmektedir.Bununla birlikte, “düz yüzeyli kalıp” imalatının anılan firmaca gözden kaçırıldığı, bahsi geçen imalatın metrajının hesaplanmadığı, analizinin yapılmadığı ve teklif fiyata dahil edilmediği anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.7 nci maddesinde;“Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır...”

Açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda yapılan tespitler ve alıntısı yapılan Tebliğ açıklaması çerçevesinde; başvuru sahibi firma olan Özsel İnş. Nak. Turz. Pet. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ nin, analiz formatına uygun analiz sunmadığı anlaşıldığından, ihale komisyonunca teklifinin reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin birinci iddiası yerinde bulunmamıştır.****

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale dokümanı kapsamında isteklilere ihale konusu işi oluşturan iş kalemlerine ilişkin birim fiyat tariflerinin verildiği görülmektedir. Söz konusu tariflerde; ilgili imalatın içeriğindeki malzemelerin temin edildiği ocak veya yerden iş sahasına taşınmasına ilişkin her türlü maliyetin birim fiyatlara dahil olacağı anlatılmıştır.

İhale komisyonu tarafından sınır değerin altında teklif veren isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısının eki olan analiz formatının incelenmesinden ise nakliye işlerinin analiz edileceği anlaşılmaktadır.****

Ancak, başvuru sahibi istekli olan Özsel İnş. Nak. Tur. Pet. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nce teklif bileşenlerine ilişkin açıklama kapsamında sunulan fiyat analizlerinde; bahsi geçen iş kalemlerinin içeriğinde mevcut olan “Ocak taşı ile blokaj yapılması”, “8-12 mm çelik çubukların bükülüp yerine konulması”, “300 dozlu demirsiz beton” ve “250 dozlu demirsiz beton” imalatlarında kullanılacak olan demir, çimento, kum-çakıl vb. gibi malzemelerin muhtemel temin yerlerinden iş sahasına taşınmasına ilişkin herhangi bir tetkikin yapılmadığı görülmektedir.

Bununla birlikte; anılan isteklinin şikayet başvurusu dilekçesinde; eğer taşıma formülleri vasıtasıyla analizi yapılmış olsa idi toplam tutarı 27.353,52 TL olarak hesaplanacak olan nakliye işlerinin tamamının, sunmuş oldukları maliyet tespit raporlarındaki nakliye maliyetlerinin toplamı olan 20.000,00 TL ile karşılanabileceği, 7.353,52 TL bakiyenin ise öngördükleri kar marjından karşılanabileceği, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmesi gerektiği öne sürülmektedir.****

Diğer taraftan, anılan isteklinin “Her cins zeminde ve her derinlikte temel kazısı yapılması” iş kalemi için teklif ettiği Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca yayımlanmış olan 15.001/1A numaralı pozun tarifi; “Ekskavatör, skreyper, buldozer, trakskavatör, vesaire gibi makineler ile kazının yapılması, taşıtlara yüklenmesi, 25 metreye kadar taşınması, depo, imla veya sedde yerinde boşaltılması, serilmesi veya imalat, inşaat yapıldıktan sonra kazı yerinde kalan boşlukların doldurulması, kazı yeri ile depo veya dolgunun düzeltilmesi için yapılan her türlü malzeme ve zayiatı, işçilik, makine, araç ve gereç giderleri, müteahhit genel giderleri ve kârı dâhil, 1 m³ kazı fiyatı.” şeklindedir. Söz konusu pozun birim fiyatına kazıdan çıkan malzemenin iş mahalli dışına taşınması işinin dahil olmadığı görülmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.7 nci maddesinde;“Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır...”

Açıklaması yer almaktadır.

Bu çerçevede; her ne kadar Özsel İnş. Nak. Tur. Pet. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif bedelindeki kâr marjından söz konusu nakliye işleri maliyetlerinin karşılanabileceği anlaşılsa bile, anılan istekli tarafından sunulan analizlerin idarece belirlenen analiz formatına uygun olmadığı anlaşıldığından, yukarıda anılan Yönetmelik hükmüne uygun olmadığı anlaşılan söz konusu açıklamaların ihale komisyonunca yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin ikinci iddiası yerinde bulunmamıştır.****

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapılan incelemede Özsel İnş. Ltd. Şti.’nin “Tahliye odası ve tahliye ayağı yapılması” iş kaleminin içeriğinde mevcut olan “100 mm yassı volanlı vanaları yerleştirilmesi” iş kısmına ilişkin olarak piyasadan alınan 60 TL/adet fiyat teklifinin maliyet tespit raporu tevsik edildiği tespit edilmiştir.****

Diğer taraftan, anılan istekli bir diğer iş kalemi olan “Vantuz odası yapılması” işinin içeriğindeki “80 mm yassı volanlı vanaları yerleştirilmesi” imalatı için İller Bankası tarafından yayımlanmış olan 133,17 TL tutarındaki birim fiyatı teklif etmiş olduğu görülmektedir.****

Söz konusu çelişkili durumun; ihale komisyonunda açıklamaların maddi gerçekliği yansıtmadığı yönünde bir kanaat hasıl ettiği ve esasında herhangi başka bir belgenin kendisine ek yapılmasına gerek olmayan maliyet tespit raporunun uygun görülmemesine yol açtığı anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 ncı maddesinin b fıkrasında; “İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir…” açıklaması yer almaktadır.

Mezkûr Tebliğin yukarıda anılan düzenlemesi uyarınca iş kısımları için öngörülen birim fiyatları tevsik amacıyla sunulan maliyet tespit raporlarına herhangi bir ek yapılmasına gerek bulunmamaktadır.

Bu itibarla başvuru sahibinin üçüncü iddiası yerinde bulunmuştur.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.