KİK Kararı: 2010/UY.I-3103

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/065
Gündem No : 66
Karar Tarihi : 11.10.2010
Karar No : 2010/UY.I-3103
BAŞVURU SAHİBİ:
Onur Taahhüt Taşımacılık ve Tic. Ltd. Şti., Turan Güneş Bulvarı İlkbahar Mahallesi 571. Cad. 612. Sk. No:12 06550 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü Asfalt Başmühendisliği, Kuzeykent Mahallesi Alparslan Türkeş Bulvarı No : 53 37100 KASTAMONU

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/49270 İhale Kayıt Numaralı "4. Bl. Hd(Orta Ayr.)-Kurşunlu-(Kastamonu-Çankırı) Ayr. Arası (Tetek Yolu) (Km:2+347-60+185) Bölünmüş Yolunun Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (Bsk), Otokorkuluk, Alt Geçit Düzenlemesi Vs. İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

01.10.2010 tarih ve I.Y.27.22.0168/2010-51E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü Asfalt Başmühendisliği tarafından 13.05.2010 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan “4. Bl. Hd(orta Ayr.)-kurşunlu-(Kastamonu-Çankırı) Ayr. Arası (tetek Yolu) (km:2+347-60+185) Bölünmüş Yolunun Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (bsk), Otokorkuluk, Alt Geçit Düzenlemesi Vs. İşleri” ihalesine ilişkin olarak Onur Taahhüt Taşımacılık ve Tic. Ltd. Şti.’nin 19.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 23.08.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.09.2010 tarih ve 24492 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.09.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına vermiş oldukları cevapların kabul edilmemesinin mevzuata uygun olmadığı, iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Aşırı düşük teklif sınır değeri 54.700.735,05 TL olarak tespit edilmiştir.

Teklifi bu değerin altında kalan yedi firmanın teklifine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

_a)_İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

_b)_Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

_c)_Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “ 45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır.

__

Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

__

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

__

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

__

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

__

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

__

45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.

__

45.1.11. İhale süreci devam ederken çeşitli nedenlerle teklif geçerlik süresinin dolması ve 4734 sayılı Kanunun 32 nci maddesi uyarınca teklif geçerlik sürelerinin uzatılması yönündeki idare talebini kabul etmeyen isteklilerin bulunması durumunda yeniden bir sınır değer tespit edilmeyecek ve idarece aşırı düşük teklif sorgulaması, tespit edilen ilk sınır değer dikkate alınarak gerçekleştirilecektir. Ancak; gerek idarece gerek Kurumca alınan kararlar çerçevesinde, geçerli tekliflerde değişiklik olması halinde aşırı düşük teklif sınır değerinin geçerli teklifler dikkate alınarak yeniden belirlenmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

İdarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasına isteklilerce verilen cevapların idarece incelenmesi sonucunda;

1)YSE Yapı San. Tic. A.Ş-Nas İnş.San. Tic. A.Ş İş Ortaklığı’nın açıklamasında; bitüm, mazot ve çimentoya ait belgelerinin eksik olması ve işçilik miktarlarının belirtilmemesi,

2. Gülsan İnş.San ve Tic. A.Ş’nin açıklamasının; proforma fatura eklerinin tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılmaması, ilgili mala veya malzemeye ilişkin stok raporunun sunulmaması, birim maliyet raporlarındaki kaşe ve imzaların fotokopi olması,

3. Mak Yol İnş. Tic. A.Ş- AS Yol Yapı San. ve Tic. A.Ş İş Ortaklığı’nın bir yazılı açıklama vermemesi,

4. Onur Taah. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin açıklamasının; mazota ait belgelerin eksik olması, Boztaş beton Boru ve Nalbantoğlu San. Tic. Firmalarından alınan proforma faturalardaki mala ilişkin birim ortalama maliyetin belirtilmemesi, faturaların YMM vey SMMM’ye onaylatılmamış olması, analizlerin formata uygun olmaması,

5. Kolin İnş. San. Tic. A.Ş’nin açıklamasında proforma fatura eklerinin YMM veya SMMM’ye onaylatılmamış olması,

6. Limak İnş. San. Tic. A.Ş’nin açıklamasının; Bayındırlık ve Karayolları rayiçlerinin kullanıldığı söylenen pozlarında farklılıklar bulunması,

7. Fermak İnş. Taah. A.Ş-Güven İnş. San.Tic. Ltd.Şti. İş Ortaklığı’nın açıklamasının; otokorkuluk işlerine ait proforma fatura ekinde sunulan analizlerdeki işçiliklerin asgari ücretten düşük olması, Ankara İnş.,Baştaş Hazır Beton firmalarından alınan fatura ekindeki birim ortalama maliyet tespit raporunda maliyeti oluşturan alt bileşenlerin bulunmaması, bitüm maliyetini gösteren belgenin resmi geçerliliğinin olmaması,

Gerekçelerinden dolayı söz konusu 7 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Söz konusu açıklamalar ile aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin idarece yapılan incelemelerde;

-Onur Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin açıklamasında başvuru dilekçesinde iddia edildiği gibi büz temininde Karayolları Genel Müdürlüğü’nün birim fiyatlarının üzerinde fiyat teklifinde bulunulduğundan bu iş kalemlerine ilişkin tevsik edici herhangi bir belgeye gerek bulunmadığı, ayrıca idarece analizlerin analiz formatına uygun olmaması ve mazota ilişkin belgelerin bulunmaması gerekçelerinden dolayı adı geçen isteklinin açıklamasını kabul etmemesi yerinde görülmemiş olmakla birlikte, parke taşı ve bordür teminine ilişkin 7502 Özel “Prefabrik beton parke imali, yerine döşenmesi ve nakli (6 cm kalınlıkta ve 3. Sınıf)” pozu ile 7504 Özel “Prefabrik Beton Bordür Mali, Döşenmesi ve Nakli (3.sınıf) pozunda Kamu Kurum ve Kuruluşlarına ait fiyatların kullanılmadığı anlaşıldığından, (7504 pozunda Karayolları 2010 yılı birim fiyatı %25 düşüldükten sonra 17,88 TL olmasına karşılık teklif tutarının 14,46 TL olduğu, 7502 pozunda Karayolları 2010 yılı birim fiyatı %25 düşüldükten sonra 31,08 TL olmasına karşılık teklif tutarının 20,66 TL olduğu) ve dolayısıyla söz konusu fiyatların tevsik edici belgelerle açıklanması gerektiğinden, bu kalemlerle ilgili verilen Boztaş Beton Boru ve İnş. A.Ş ve Nalbantoğlu Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. firmalarından alınan proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetinin belirtilmemesi gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-YSE Yapı San. Tic. A.Ş- Nas İnş. San. Tic. A.Ş İş Ortaklığı’nın açıklamasında 3605/A “ 150 mm’lik tünel tipi drenaj borusu temini ve döşenmesi” şeklindeki iş kaleminin malzemesi olan 150 mm tünel tipi drenaj borusuna ilişkin proforma fatura verildiği, ancak birim ortalama maliyetin belirtilmediği, 18.425/K ÖZEL pozundaki “400 mm iç çapında 400 dozlu özel beton döşenmesi (Menfez için) (Kullanılan her türlü malzeme ve nakliyeler dahildir.)” şeklindeki iş kaleminde malzeme olarak belirtilen 400 mm beton büz teminine ilişkin Gümüş-El firmasından teklif alındığı ancak buna ilişkin tevsik edici herhangi bir belgeye rastlanılamadığı ayrıca birim ortalama maliyetlerin belirtilmediği, bazı iş kalemlerinde analizdeki malzeme birim fiyatlarının proforma fatura ve maliyet tespit raporundaki birim fiyatların altında kaldığı, (Örn: 3780/30 Özel pozundaki “Otokorkuluk rayı yapılması (saç zati bedeli dahil) (nakliyeler dahil) iş kalemindeki otokorkuluk rayı teminine ilişkin belirtilen birim fiyatın (14 TL) proforma fatura ve maliyet tespit raporundaki 19,01 TL’nin altında kaldığı, 3780/31 Özel pozundaki otokorkuluk dikmesi yapılması (sigma profilden) (saç zati bedeli dahil, nakliyeler dahil) iş kaleminde birim fiyat 18,75 TL’nin maliyet tespit raporundaki 22,46 TL birim maliyetin altında kaldığı vb.) mazot ve 5001/KT pozundaki “Trafik işaret malzeme temini, işaret yapma ve emniyet tedbiri alınması” iş kalemindeki her türlü malzemeye ilişkin proforma fatura sunulmuş olmakla birlikte tevsik edici herhangi bir belgeye rastlanılmadığı, birim ortalama maliyetin belirtilmediği anlaşıldığından, teklifin idarece değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-Gülsan İnş. Nak. Tic. A.Ş’nin açıklamasında, bazı pozlarda işçilik miktarlarına bağlı kalınmaması, (Örn: 14.120 ÖZEL pozunda yer alan “ Her derinlikte ve her cins klastaki zeminde kuruda veya su altında menfez büzü ve kafa hendekleri ile bilumum kanalların dar derivasyon şeklindeki kısımlarının kazılması ve nakli” iş kaleminde yer alan düz işçi kalemindeki miktarın 4 saat olması gerekmesine karşılık 0,080 saat olarak belirtildiği, 14.110 ÖZEL pozundaki “Her derinlikte ve her cins klastaki zeminde kuruda drenaj, kanalizasyon hendeği ve duvar temelinin kazılması ve nakli iş kalemindeki miktarın 5,00 saat olması gerekmesine karşılık 0,120 saat olarak belirtildiği vb.) ve bir kısım pozlarda analiz formatına uygun analiz verilmemesi ( 3780/30 ÖZEL, 3780/31 ÖZEL, 3780/34 ÖZEL vb.) sebebiyle teklifin idarece değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-Mak-Yol İnş. Tic. A.Ş-AS Yol Yapı San. Tic. A.Ş İş ortaklığı’nın herhangi bir açıklama yapmamasından dolayı teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-Kolin İnş. San. Tic. A.Ş’nin açıklamasında proforma fatura eki faturaların YMM veya SMMM tarafından onaylı olmaması sebebiyle ( yüksek performanslı reflektif malzemeye ilişkin maliyet tespit raporu ve rapora konu alış ve satış faturalarının serbest muhasebeci tarafından onaylandığı) teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-Limak İnş. San. Tic. A.Ş’nin açıklamasında Bayındırlık Bakanlığı ve Karayolları Genel Müdürlüğü rayiçlerinin kullanıldığı pozlarda Bayındırlık Bakanlığı ve Karayolları Genel Müdürlüğü resmi analizlerinde belirtilen malzeme ve işçilik miktarlarına bağlı kalınmaması sebebiyle, (Örn: 2500 ÖZEL-1 pozundaki “Her cins ve klastaki zeminde reglaj yapılması” iş kalemindeki düz işçi kalemindeki Kamu Kurum ve Kuruluşunun miktarı 100 saat olarak belirtilmesi gerekmesine karşılık, 60 saat olarak belirtildiği, yine motor greyderin bir saatlik ücreti kalemindeki miktarın 50 olması gerekirken, 25 saat olarak belirtildiği, 2640 ÖZEL pozundaki “Elenmemiş malzeme ile sanat yapıları temel tabanına beton yol ve tretuar altlarına kum çakıl tabakası serilmesi, drenaj hendekleri ile her türlü büz yanlarına kum çakıl dolgu yapılması” iş kalemindeki ekskavatörün Kamu Kurum ve Kuruluşunun bir saatlik ücretinin 0,014 sat belirtilmesine karşılık 0,010 saat olarak belirtildiği, ayrıca düz işçi kalemindeki saatin 2 olması gerekmesine karşılık 0,10 saat olarak belirtildiği vb.) teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

-Fermak İnş. Taah. A.Ş-Güven İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın açıklamasında Ece Galvaniz Met. Paz. Mad. Taah. Nak. San. Dış Tic. A.Ş firmasından alınan otokorkuluk işlerine ait proforma ekinde sunulan maliyet analizindeki işçilik ücretlerinin asgari ücretten düşük olması,(Örn: 3780/31 Özel pozundaki otokorkuluk dikmesi yapılması, 3780/34 Özel pozundaki Otokorkuluk Bağ Plakası Yapılması, 3780/35 pozundaki otokorkuluk takozu ile ara bağlantı parçasının yapılması, 3780/58 Özel pozundaki Otokorkuluk için tek yönlü reflektör yapılması vb iş kalemleri), 4300-T pozundaki “Bitüm temini ve hazırlanması” iş kalemine ilişkin verilen analizdeki 04.610/1-A alt pozunda yer alan asfalt çimentosu ile ilgili İzmit Rafinerisinden alınan fiyatları içeren belgenin resmi geçerliliğinin olmaması sebebiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı,

Sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulamasına vermiş olduğu cevapların idarece kabul edilmemesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından iddia yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

İnceleme konusu ihaleye ilişkin Kurul Kararında: idarece hesaplanan sınır değerin altında teklif veren başvuru sahibi Onur Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin “…başvuru dilekçesinde iddia edildiği gibi büz temininde Karayolları Genel Müdürlüğü’nün birim fiyatlarının üzerinde fiyat teklifinde bulunulduğundan bu iş kalemlerine ilişkin tevsik edici herhangi bir belgeye gerek bulunmadığı, ayrıca idarece analizlerin analiz formatına uygun olmaması ve mazota ilişkin belgelerin bulunmaması gerekçelerinden dolayı adı geçen isteklinin açıklamasını kabul etmemesi yerinde görülmemiş olmakla birlikte, parke taşı ve bordür teminine ilişkin 7502 Özel “Prefabrik beton parke imali, yerine döşenmesi ve nakli (6 cm kalınlıkta ve 3. Sınıf)” pozu ile 7504 Özel “Prefabrik Beton Bordür Mali, Döşenmesi ve Nakli (3.sınıf) pozunda Kamu Kurum ve Kuruluşlarına ait fiyatların kullanılmadığı anlaşıldığından, (7504 pozunda Karayolları 2010 yılı birim fiyatı %25 düşüldükten sonra 17,88 TL olmasına karşılık teklif tutarının 14,46 TL olduğu, 7502 pozunda Karayolları 2010 yılı birim fiyatı % 25 düşüldükten sonra 31,08 TL olmasına karşılık teklif tutarının 20,66 TL olduğu) ve dolayısıyla söz konusu fiyatların tevsik edici belgelerle açıklanması gerektiğinden, bu kalemlerle ilgili verilen Boztaş Beton Boru ve İnş. A.Ş ve Nalbantoğlu Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti. firmalarından alınan proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetinin belirtilmemesi ” gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığına yer verilmiştir.

Anılan Kurul kararında; idarenin, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının idarelerince verilen analiz formatına uygun analiz vermemesi nedeniyle uygun bulunmamasına ilişkin gerekçesi yerinde bulunmamıştır.

Oysa;

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliğinin“ Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” başlıklı 38 inci maddesinde;****

_“38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca, _

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir.

…

38.7.Teklifi aşırı düşük bulunarak sorgulamaya tabi tutulan ve teklifine ilişkin açıklamada bulunan isteklilerin analizleri ayrıntılı olarak incelenecek olup; sunduğu analizler,ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına , birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz girdilerindeki miktarlar ile fiyatların çarpımı sonucunda bulunan tutarları teklif birim fiyatlarla veya teklif fiyatlarla uyumlu olmayan isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır. Aşırı düşük sınır değerin altında kalan isteklilerin analizleri üzerinde yapılan ayrıntılı incelemede; çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatı ile uyumlu olmayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdare tarafından verilen analiz formatının;__ tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği malzeme, işçilik, makine ve diğer iş kalemlerinden oluşmasına karşılık başvuru sahibi tarafından sunulan analizler incelendiğinde; iş kalemindeki alt analizleri m3 veya ton bazındaki toplam maliyet olarak verdiği görülmüştür. Oysa, idarece verilen analiz formatına göre her bir iş kaleminin analizinde o iş kaleminin birim fiyat teklif cetvelindeki birimine göre analizdeki ölçü birimi içerisinde yer alan: malzeme, işçilik, makine ve diğerleri kalemlerinden oluşan girdilerin her birinin ayrı ayrı kendi ölçü birimlerini (ölçü birimi olarak motorini ton, işçiliği saat olarak v.b,) miktarlarını, birim fiyatlarını ve tutarlarını belirtmek suretiyle toplamını aldıktan sonra yüklenici karı ve genel masrafları % kaç alındığı da belirtilmek suretiyle öngörülen tutarını da hesaba katarak o analizdeki iş kaleminin 1 (bir) birimdeki bedelinin KDV hariç olarak gösterilmesi gerekirken idarece verilen analiz formatına uygun olarak verilmediği anlaşılmıştır.

Örneğin 2640-özel, poz numaralı analizin:

1- Malzeme bedeli ve serilmesi (maliyet analiz tablosundan)

2- Malzeme nakli,

Olmak üzere iki iş kaleminden oluşturularak verildiği görülmüştür. Malzeme bedeli ve serilmesi iş kaleminin maliyet analiz tablosu olarak istekli tarafından verilen “kum çakıl malzemesi temini maliyetine” ilişkin tablo incelendiğinde ise:

• Motorin 1TL/m3,

• Personel 1TL/m3

• Malzemenin depo yerine taşınması 0.05 TL/m3

• Sigorta, ulaşım ve yemek 0.40 TL/m3

• Yedek parça +yağ 0.10 TL/m3,

• Amortisman 0,40 TL/m3

Olmak üzere “kum çakıl malzemesi temini maliyeti” nin toplam 2,95 TL/m3 olarak verildiği tespit edilmiştir.

Oysa, ilgili kamu birim fiyatı olan 2640 nolu pozun alt analizlerine bakıldığında bu iş kaleminin alt analizinde yer alan 01.501 poz nolu iş kaleminde yer alan düz işçi (inşaat işçisi) için: birimin saat olarak, miktarın da 2 olarak yer aldığı görülmektedir. Diğer bir ifade ile 2640 nolu iş kalemindeki 1 m3 imalatta 2 saatlik işçilik rayici bulunmaktadır. İsteklinin bu iş kalemine ilişkin maliyet analiz tablosundaki analizinde 1 m3 imalat için 1TL işçilik rayici öngördüğü, oysa resmi rayiçlerdeki bu iş kaleminde olması gereken 2 saatlik işçilik miktarı bu iş kaleminde dikkate alındığında 1 m3 malzeme için maliyete yansıtılan 1TL’lık birim maliyet tutarından işçiliğin saat ücretinin 0.50TL/saat olduğu ortaya çıkmaktadır ki bu bedelin ihale tarihinde geçerli olan işçilik rayiçlerinin saatlik ücreti olan 3,41 TL ‘nin altında olduğu açıktır.

Örnek olarak verilen bu iş kalemi dışında idarenin örnek analiz formatına uygun olmayan diğer iş kalemleri içinde yukarıdaki değerlendirmelerin yapılması sonucunda, karmaşık olarak verilen birim fiyattaki ölçü birimlerinin resmi rayiçler ile idarece verilen analiz formatı rayiçlerine uymaması durumunun analizlere ilişkin rayiçlerin karmaşıklığa sebep olmasına ve kontrolünün zorluğuna sebep olmaktadır.

Diğer taraftan, başvuru sahibince analizlerindeki nakliye bedeli Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nca yayınlanmış nakliye formülü kullanılarak hesaplanmıştır. Ancak nakliye pozlarının bir bileşeni olan “K” katsayısı 2010 yılı için Bayındırlık ve İskân Bakanlığı’nca 150 olarak belirlenmiş olmasına rağmen, analizlerin de K katsayısı bu rakamın çok altına indirgenerek alınmıştır.

Örnek olarak, 18.417/K Özel pozu ile 18.425/K Özel pozundaki analizlerinde K katsayılarının birbirlerinden farklı ve resmi kurumların rayiçlerine uygun olmadığı, 18.417/K ve 18.425/K pozlarındaki K katsayısı 50, bunların dışındaki bazı pozlarda da 7502 pozunda 140, 7504 pozunda 120, 2540/K, 14.111 ve 14.120 özel pozlarında ise 100 olarak indirgenerek hesaplamalarda kullandığı anlaşılmıştır.

Nakliye bedellerinin hesaplanmasında kullanılan “K” katsayısının 2010 yılı için 150 nin altında kullanılmasının kabul edilmeyeceği hususu Kurulun istikrar kazanmış kararlarında da belirtilmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere; isteklinin sunmuş olduğu analizleri, idarece analiz formatı olarak verilen malzeme, işçilik, makine ve diğerleri kalemlerinden oluşan analiz formatına uygun olarak vermediği ve nakliye bedellerinin hesaplanmasında kullanılan “K” katsayısının 2010 yılı rayiçlerine göre indirgenerek kullanıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin aşırı düşük açıklamasının idarece uygun bulunmamasının yerinde olduğu ve başvuru sahibinin teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin gerekçeler arasında bu iki hususa da yer verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle “itirazen şikayet başvurusunun reddine ilişkin” karara katılıyorum.

** **Ali Kemal AKKOÇ

** II. Başkan**