KİK Kararı: 2010/UY.I-2826

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/061
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 20.09.2010
Karar No : 2010/UY.I-2826
BAŞVURU SAHİBİ:
Fermak İnş. Taah. A.Ş. -Doğuş Yol San İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi (2010/Mk-111 Sayılı Kurul Kararı), Bhariye Üçok Bul. No:1/1 Karşıyaka/İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Didim Belediye Başkanlığı, Cumhuriyet Mahallesi İnönü Bulvarı No:142 Didim/AYDIN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2005/52154 İhale Kayıt Numaralı "Didim Şehir İçi Yolları Sathi Asfalt Kaplama,asfalt Betonu Binder Tabakası, Kaldırım Dolgusu Yapımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

16.09.2010 tarih ve I.Y.23.73.0253/2010-42E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Didim Belediye Başkanlığı tarafından 03.06.2005 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Didim Şehir İçi Yolları Sathi Asfalt Kaplama, Asfalt Betonu ile Binder Tabakası Yapımı ve Kaldırım Dolgularının Yapımı İşi” İhalesi ihalesine ilişkin olarak Fermak İnş. Taah. A.Ş.-Doğuş Yolsan İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 15.06.2005 tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunduğu, idarenin 16.06.2005 tarihli işlemi ivedilik ve kamu yararı gerekçesiyle ihale işlemlerine devam edilmesine karar verdiği, idarenin kararının 16.06.2005 tarihinde şikayetçiye bildirildiği ve şikayetçinin 20.06.2010 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, 29.06.2010 tarih ve 2005/UY.Z-1250 sayılı Kurul kararı ile 28.06.2005 tarihinde sözleşmenin imzalanmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, Ankara 10. İdare Mahkemesinin 05.01.2006 tarihli kararı ile anılan Kurul kararının yürütmesinin durdurulduğu, bu karar üzerine 27.03.2006 tarih ve 2006/MK-22 sayılı Kurul kararı ile 29.06.2010 tarih ve 2005/UY.Z-1250 sayılı Kurul kararının ve ihale yetkilisince ihale sürecinin devamına yönelik olarak alınan kararın iptaline karar verildiği, anılan karar üzerine, Didim Belediye Başkanlığınca 17.04.2006 tarihinde, % 40’lık kısmı tamamlanmış olan işin tasfiye edilmesi yoluna gidildiği, daha sonra Ankara 10. İdare Mahkemesinin 17.07.2006 tarihli kararı ile dava konusu Kurul kararının iptaline karar verdiği, bu karar üzerine farklı bir işlem tesisine gerek duyulmadığı ve mahkeme kararının bir örneğinin Didim Belediye Başkanlığına gönderildiği,

Ankara 10. İdare Mahkemesinin 17.07.2006 tarihli iptal kararının Kurum tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından 09.07.2007 tarihli karar ile Ankara 10. İdare Mahkemesinin kararının yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği, söz konusu kararın uygulanması amacıyla, 20.08.2007 tarih 2007/MK.96 sayılı Kurul kararı ile 27.03.2006 tarih ve 2006/MK-22 sayılı Kurul kararının iptaline ve 29.06.2010 tarih ve 2005/UY.Z-1250 sayılı Kurul kararı uyarınca sözleşmenin imzalanmış olması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği,

Son olarak, Danıştay Onüçüncü Dairesinin 12.03.2010 tarihli kararı ile Kurum tarafından işin esasına girilerek karar verilmesi gerektiği gerekçesi eklenerek, Ankara 10. İdare Mahkemesinin 17.07.2006 tarihli iptal kararının onandığı, bu karar üzerine 02.08.2010 tarih 2010/MK-111 sayılı Kurul kararı ile 20.08.2007 tarih 2007/MK.96 sayılı Kurul kararının iptaline ve itirazen şikayet başvurusunun esasının incelenmesine geçilmesine karar verildiği,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilerek yazılı açıklama sunulmasının istendiği, kendileri açıklama sunmadan önce, idarenin baştan tezgâhladığı şekilde ihaleyi sonuçlandırdığı, ihaledeki en düşük teklifin kendi teklifleri olduğu, zira işin yapılacağı ilçe sınırlarında şantiyelerinin bulunduğu, ayrıca 100 ton 50-70 asfalt, 50 ton mc30 ve 5.000 ton filler malzemenin stoklarında bulunduğu, idarenin ihaleyi ortak girişimleri üzerinde bırakmayarak kamu zararına sebep olduğu,

2. Yaklaşık maliyetin tespiti sırasında işin yapılacağı en yakın üretim tesisinden teklif alınması gerekirken, bu hususun göz ardı edilmiş olduğu ve birim fiyat teklif cetvelinde Karayolları Genel Müdürlüğünce her yıl yayımlanan poz numaralarının yer aldığı, bu durumun yaklaşık maliyetin gizliliği ilkesine aykırı olduğu,

3. İhale dokümanında anahtar teknik personele ilişkin olarak sadece SGK onaylı prim ödeme belgesinin istendiği, personelin işe alındığını gösteren SGK onaylı belgelerin istenmemiş olmasının mevzuata aykırı olduğu,

4. Zeyilname ile yapılan değişikliklerin ihale tarihinden en az 10 gün önce kendilerine bildirilmesi gerektiği, ancak 20.05.2010 tarihli zeyilnamenin 26.05.2010; 24.05.2010 tarihli zeyilnamenin ise 30.05.2010 tarihinde taraflarına tebliğ edildiği,

5. İhale dokümanı kapsamında uygulama projesi ve pursantaj listesinin yer almadığı, bu durumun da Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğine aykırı olduğu,

6. İhale doküman bedelinin 1.000 TL olarak belirlendiği, bu tutarın doküman basım bedelinin üstünde olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; "İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

_a)_İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

****__

_b)_Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

****__

_c)_Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır .

__

İhale tarihinde yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 65 inci maddesinde de benzer hükme yer verilmiştir.

Yapım işleri ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin nasıl belirleneceği ve bu teklif sahiplerinden hangi konularda açıklama isteneceği, yapılan açıklamaların nasıl değerlendirileceği konuları ihale tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 2004 Yılı Kamu İhale Genel Tebliğinin değişik XI. F maddesinin “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı bölümünün “a) Yapım İşleri İhalelerinde” kısmında aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir:

“4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesinde,__“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

****

_a)_Yapım yönteminin ekonomik olması,

****

_b)_Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

****

_c)_Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

****

40 ıncı maddesinin birinci fıkrasında ise, “ 37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.” hükmü,

__

Yer almaktadır.

__

Ayrıca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 65 inci ve 67 nci maddelerinde benzer hükümler bulunmaktadır.

__

4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılacağı, 38 inci maddesinde ise, aşırı düşük tekliflerin, ihale komisyonlarınca önce tespit edileceği, daha sonra ise bunlar hakkında yazılı açıklama isteneceği ve değerlendirme yapılacağı öngörülmüş iken, uygulamada ihale komisyonlarınca Kanunun öngördüğü aşırı düşük teklif tespit çalışması hiç yapılmayarak ihale doğrudan en düşük teklif sahibine bırakılmakta veya**** aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme çalışmaları komisyonlar tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili ayrıntılar hakkında yazılı açıklama istenmeden veyahut yazılı açıklama istenmiş olsa dahi, Kanunun öngördüğü, “Yapım yönteminin ekonomik olması”, “Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar” ile “Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü” hususlarında her hangi bir değerlendirme yapılmaksızın ihalelerin sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir.

__

Bu şekildeki uygulamaların önüne geçilebilmesi için aşırı düşük teklifin tespitinde ve değerlendirilmesinde esas alınacak bazı kıstasların getirilmesine gerek görülmüştür.

__

İhale komisyonu; bir yapım işinin ihalesinde geçerli teklifleri tespit ettikten sonra;

__

a) Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki, yani yaklaşık maliyeti 100 olan bir ihalede, 120 nin üzerindeki tekliflerle 40 ın altındaki teklifleri dikkate almaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalamasını bulur ve bu değeri yaklaşık maliyete bölmek suretiyle (C) değerini elde eder.

__

b) Ekteki tablodan (C) değerine karşılık gelen (K) değerini bulur.

__

c) Bu (K) değerini yaklaşık maliyetle çarpmak suretiyle sınır değeri tespit eder ve bu sınır değerin altındaki (yaklaşık maliyetin % 40’ının altındakilerde dahil) tekliflerin sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.****

__

Bileşenler, teklifin maliyet bileşenlerini, ayrıntılar ise bunlara ait fiyat analizlerini ifade ettiğinden, ihale komisyonu, aşırı düşük tekliflin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini;

****

_a)_Yapım yönteminin ekonomik olması,

****

_b)_Seçilen teknik çözümler veya yapım işinde kullanılacak avantajlı şartlar,

****

_c)_Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.”.

İdarenin anılan Tebliğ açıklamaları uyarınca, aşırı düşük teklif sınır değerini 2.221.600,13 TL olarak hesapladığı, teklif fiyatı bu değerin altında olan başvuru sahibine gönderdiği 06.06.2005 tarihli yazı ile teklif edilen bedelle ihale konusu işin yapılabilirliğini kanıtlayan belgeleri ve yazılı açıklamayı 08.06.2005 tarihine kadar sunmasını istediği görülmüş olup, idarece, isteklinin 08.06.2005 tarihinde idare kayıtlarına alınan aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale ile ilgili yapım işinin özgünlüğü bakımından katılımcı ortakların kullanacakları avantajlı koşulların açıkça bildirilmediği ve belgelendirilmediği, bitümlü sıcak karışım ve sathi kaplama yapımında kullanılacak olan agrega ve mıcır temini ile ilgili olarak, malzemelerin nereden ve hangi fiyata alınacağına ilişkin teklif sunulmadığı, anılan malzemeler isteklinin kendi ocağından temin edilecek ise bu hususa ilişkin belgelerin, ocak mesafesine ilişkin belgelerin vb. açıklama kapsamında yer almadığı, sadece analiz düzenlendiği belirtilerek başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmemiştir.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesi neticesinde;

- 6040/A poz no.lu “ Temel yapılması (1 inç kırılmış elenmiş ocak taşı ile)”, 6540 poz no.lu “Bir tabaka astarlı bitümlü sathi kaplama yapılması (Tip 1 kırılmış elenmiş ocak taşı ile)” ve 6300 poz no.lu “Asfalt betonu binder tabakası yapılması” iş kalemlerine ilişkin olarak analizlerin düzenlendiği,

- 07.006/K1 poz no.lu “Temel malzeme nakli (Ortalama 15 km), 07.006/K2 poz no.lu “Mıcır nakli (ortalama 60 km)”, 07.006/K5 poz no.lu “Agrega nakli (Ortalama 60 km)”, 07.006/K4 poz no.lu BSK nakli (Ortalama 400 km) ve 07.005/K poz no.lu “Elenmiş kum nakli (Ortalama 800 mt.) iş kalemlerine ilişkin olarak Şahin İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından verilen fiyat teklifinin sunulmuş olduğu,

- 07.006/K4 poz no.lu “Bitüm nakli (Ortalama 400 km)” iş kalemine ilişkin olarak Surpet Petrol Ürün. Tur. Ltd. Şti. tarafından verilmiş olan fiyat teklifinin sunulmuş olduğu,

- Muhtelif iş kalemlerinde kullanılan motorin ve fuel-oil fiyatlarının tevsiki amacıyla, Petrol Ofisi A.Ş. tarafından ihalenin gerçekleştirildiği Aydın iline ait 07.06.2005 tarihli tavsiye edilen mahalli akaryakıt perakende satış fiyatlarını gösteren belgenin sunulmuş olduğu, Didim ilçesi için tavsiye edilen motorin ve fuel-oil satış fiyatlarının (KDV hariç), isteklinin teklif ettiği fiyatlar ile uyumlu olduğu,

- 04.610/1D poz no.lu “Asfalt çimentosu (Penelrasyon asfalt) TS 1081 İzmir”, 04.610/1F poz no.lu “MC-30 (orta hızda kür olan), 04.610/1g poz no.lu “MC-800 (orta hızda kür olan) iş kalemlerine teklif edilen fiyatların tevsik edilmesi amacıyla, Tüpraş tarafından yayımlanmış olan güncel ürün fiyatları/yan ürün fiyatlarını gösteren belgenin sunulmuş olduğu ve teklif edilen fiyatlar ile anılan listede yer alan fiyatların birbirleri ile uyumlu olduğu,

Ancak 04.610/1F poz no.lu “MC-30 (orta hızda kür olan)” iş kalemine ilişkin, teklifin sunulması aşamasında birim fiyat olarak 520,00 TL teklif edildiği ve anılan kalemin teklif fiyatı içerisindeki toplam tutarının 416.000,00 TL olarak belirlendiği, aşırı düşük teklif açılaması noktasında ise aynı kalemin birim fiyatının 571,00 TL, teklif fiyatı içerisindeki toplam tutarının 456.800,00 TL olarak değiştirildiği, bu bağlamda, adı geçen iş kalemi açısından, aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında, işin teklif edilen fiyatlarlarla yapılacağı hususunun tevsik edilemediği, iş kalemleri arasında aktarım yapılması yoluna gidildiği ve teklif oluşturulurken öngörülen kar ve genel giderlerin düşürülmesi vasıtasıyla toplam teklif tutarların birbirlerine uygunluğunun sağlandığı,

- 07.005/K3 poz no.lu “Su nakli (Ortalama 15 km)” iş kalemine ilişkin olarak analiz sunulduğu, bu analizde, 1 km için motorin sarf miktarının (dolu gidiş) 0,50 Lt./Km., 1 km için motorin sarf miktarının (boş gidiş) 0,40 Lt./Km., 1 km için motorin sarf miktarının (toplam) 0,90 Lt./Km., 1 seferde nakledilen su miktarının 15 ton vb. olarak belirlenmiş olduğu ancak bu miktarlara ait her hangi bir tevsik edici belgenin sunulmamış olduğu,

- Asfalt agregası üretim maliyetinin 3,70 TL/Ton olarak belirlendiği, bu tutarın bileşenlerinin;

Motorin giderleri 1,60 TL/Ton,

Elektrik giderleri 0,40 TL/Ton,

Patlayıcı malzeme giderleri 0,13 TL/Ton,

Maaş, vergi, SSK giderleri 0,50 TL/Ton,

Amortisman giderleri 0,50 TL/Ton,

Yedek parça giderleri 0,25 TL/Ton,

Diğer giderler 0,12 TL/Ton,

Yıkama giderleri 0,20 TL/Ton,

Olarak gösterildiği, ancak motorin gideri dışındaki giderlere ilişkin her hangi bir tevsik edici belgenin sunulmamış olduğu,

- 6040/A poz no.lu “Temel yapılması (1 inç kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)” iş kaleminde yer alan “1 inç kırılmış elenmiş ocak taşının temini ve hazırlanması” ve 4285/1-A poz no.lu “Elenmiş kum temini (Yıkama hariç)” kalemlerine ilişkin olarak Sezgin-AS İnş. ve Müt. Ltd. Şti. tarafından verilen fiyat teklifinin faks çıktısı olarak sunulmuş olduğu, ihale tarihinde yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 35 inci maddesinde yer alan hüküm uyarınca, yapım işleri ihalelerinde, idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylı örneklerini isteyeceklerinin düzenlendiği, anılan Yönetmelik hükmünde hiçbir süreç ayrımı yapılmaksızın “belge” kavramından söz edildiği, bu bağlamda, söz konusu hükmün, aşırı düşük teklif açıklaması süreci içerisinde sunulan belgeleri de kapsayacak şekilde anlaşıldığı, bu nedenle faks çıktısı olarak sunulmuş olan anılan belgenin, belgelerin sunuluş şekli açısından geçerli bir belge olmadığı,

Tespit edilmiştir.

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmediği anlaşılmış olup, isteklinin birinci iddiası uygun görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Yaklaşık Maliyet” başlıklı 9 uncu maddesinde;

“Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilanlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmi ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 7 nci maddesinde;_“ İhale yapılmadan önce idare tarafından, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ihtiyaç konusu yapım işinin yaklaşık maliyeti tespit edilir. _

__

İdareler, ihale konusu yapım işinin yaklaşık maliyetini dikkate alarak ihalenin eşik değerin altında kalıp kalmadığını belirler.

__

Yaklaşık maliyet, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usuller uyarınca ayrıntılı miktar ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle gerçekçi biçimde tespit edilir ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

__

İdarelerce, ihale öncesi tespit edilen yaklaşık maliyet ilan edilmez ve isteklilere veya ihale süreci ile resmi ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz” hükmü;__

__

Anılan Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinde “İdarelerce, ihale konusu yapım işine ait yaklaşık maliyet;

__

a) Kamu idarelerince belirlenmiş, işin niteliğine uygun yapı yaklaşık maliyetlerinden, rayiçlerinden ve birim fiyatlarından,

__

b) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenen fiyatlardan,

__

c) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak yapı maliyet fiyat ve değerlerinden,

__

d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinden,

__

Biri veya birkaçı birlikte kullanılmak ve gerekli diğer fiyat araştırmaları yapılmak suretiyle belirlenir.

__

Kamu idarelerine ait yapı yaklaşık maliyetlerinin, birim fiyatların, rayiçlerin ve fiyat analizlerinin yapılacak iş veya iş kaleminin niteliğine uymadığı, işin yapım tekniği ile ilgili teknolojik aşamayı ve/veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı durumlarda, söz konusu fiyat ve analizler esas alınmaz, idarece yapılacak gerçekçi maliyet analiz ve tespitleri kullanılır.

__

İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.

__

Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirim ve proforma faturaları dikkate alınmaz.” hükmü,

__

Aynı Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinde __ ise;“Bu Yönetmelik hükümlerine uygun biçimde iş kalemi ve/veya iş grubu şeklinde tespit edilen imalat miktarlarının, Yönetmeliğin 9 uncu maddesine göre belirlenen ve yüklenici karı ve genel gider ihtiva etmeyen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutar KDV hariç olarak hesaplanır ve bulunan bu tutara %25 oranında yüklenici kar ve genel gider karşılığı eklenmek suretiyle yaklaşık maliyet tespit edilir. Buna ilişkin hesap cetveli (standart form KİK.001.1/Y) hazırlayanlarca imzalanmak suretiyle onay belgesi ekine konulmak üzere ihale yetkilisine sunulur. Yaklaşık maliyet hesap cetveli ve onay belgesi ihale işlem dosyasının içinde muhafaza edilir.” hükmü,__

Yer almaktadır.

İdarece yaklaşık maliyetin tespiti aşamasında, 15 adet iş kaleminin büyük bir kısmında Karayolları Genel Müdürlüğü ve Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından yayımlanmış olan 2004 yılına ait birim fiyat ve rayiçlerin esas alındığı ve ortaya çıkan toplam tutara % 12 fiyat farkı eklenmek suretiyle, yaklaşık maliyetin belirlendiği, 04.610/1F poz no.lu “MC-30 (Orta hızda kür olan)” kaleminin 2004 yılı rayicinin 420 TL (ton) olduğu, idarece yaklaşık maliyet tespit edilirken, anılan pozun birim fiyatının daha yüksek tespit edildiği, ayrıca % 12 oranında fiyat farkı tutarının yaklaşık maliyetin tespitinde dikkate alındığı düşünüldüğünde, yaklaşık maliyetin istekliler tarafından belirlenebilmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle yaklaşık maliyetin gizliliği ilkesinin ihlal edilmemiş olduğu anlaşılmıştır.

Diğer yandan nakliye ağırlıklı iş kalemlerinde, temel malzeme nakli için ortalama 15 km., mıcır nakli için ortalama 60 km., su nakli için ortalama 15 km., bitüm nakli için ortalama 400 km., agrega nakli için ortalama 60 km., BSK nakli için ortalama 20 km. ve elenmiş kum nakli için ortalama 800 m. olmak üzere, kullanılacak malzemelerin temin edileceği yerlerin, ortalama mesafeler olarak belirlenerek yaklaşık maliyetin tespit edildiği, ihale konusu işin yapılacağı yerin ayrıntılı olarak ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından tanındığı düşünüldüğünde, belirlenen bu mesafelerin gerçekçi olduğunun karine olarak kabul edildiği, dosya üzerinde yapılan incelemede, hangi malzemenin en yakın hangi mesafeden temin edilebileceğinin tespitinin mümkün olmadığı, başvuru sahibi dahil tüm isteklilerin tekliflerini anılan mesafeleri esas alarak hazırladıkları anlaşılmış olup başvuru sahibinin ikinci iddiasının uygun olmadığı neticesine varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin organizasyon yapısına ve personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 41 inci maddesinde;

“İsteklinin organizasyon yapısına ve ihale konusu işi yerine getirmek için idarece öngörülen sayıda ve nitelikte personel çalıştırdığına veya çalıştıracağına dair bilgi ve/veya belgeler ile isteklinin yönetim kadrosu ve işi yürütecek teknik personelin eğitimi ve mesleki niteliklerini gösteren belgeler, deneyim süresini gösterir ilgili meslek odası üye belgesi veya işletmedeki çalışma süresini tevsik eden sosyal güvenlik kurumu onaylı prim ödeme belgelerinin istenmesinin ve incelenmesinin gerekli görüldüğü ihalelerde bu bilgi ve belgelerin bir kısmı veya hepsi istenebilir ve bunlar üzerinden asgari yeterlik kriterleri belirlenebilir.

__

Asgari yeterlik kriteri olarak anahtar teknik personel öngörülmesi halinde, bu personelin en az beş yıl deneyimli mimar veya mühendis olması, ihale tarihinden önce işe alınmış ve ihale tarihi itibarıyla isteklinin bünyesinde çalışıyor bulunması şartlarının aranması zorunludur. Özel sektörde geçen deneyim süresi ilgili meslek odası üye kayıt belgesiyle, kamuda geçen deneyim süresi hizmet çizelgesi ve/veya meslek odası üye kayıt belgesiyle; isteklinin bünyesinde çalışmakta olduğu hususu ise, personel adına prim ödendiğini veya personelin işe alındığını gösteren sosyal güvenlik kurumu onaylı belgeler ile tevsik edilir.” hükmü yer almaktadır.__

İdari şartnamenin “İsteklinin organizasyon yapısına ve personel durumuna ilişkin belgeler” başlıklı 7.3.2 nci maddesinde;

“…Anahtar teknik personelin ihale konusu işte veya benzer işte en az beş yıl deneyimli olduğuna dair ilgili meslek odası kayıt belgesi, katılımcı firma bünyesinde çalışmakta olduğuna dair sosyal güvenlik kurumu onaylı prim ödeme belgeleri.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Anılan Yönetmelik hükmü uyarınca, anahtar teknik personel olarak öngörülen personelin isteklinin bünyesinde çalışmakta olduğu hususunun, personel adına prim ödendiğini veya personelin işe alındığını gösteren sosyal güvenlik kurumu onaylı belgeler ile tevsik edilmesi gerektiğinden, adı geçen belgelerin bir arada sunulmasına gerek bulunmamaktadır. Bu nedenle başvuru sahibinin üçüncü iddiası yerinde görülmemiştir.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhale Dokümanında Değişiklik veya Açıklama Yapılması” başlıklı 29 uncu maddesinde;

“İlân yapıldıktan sonra ihale dokümanında değişiklik yapılmaması esastır. Değişiklik yapılması zorunlu olursa, bunu gerektiren sebep ve zorunluluklar bir tutanakla tespit edilerek önceki ilânlar geçersiz sayılır ve iş yeniden aynı şekilde ilân olunur.

__

Ancak, ilân yapıldıktan sonra, tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hatalar veya eksikliklerin idarece tespit edilmesi veya isteklilerce yazılı olarak bildirilmesi halinde, ihale dokümanında değişiklikler yapılabilir. Yapılan bu değişikliklere ilişkin ihale dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilname, son teklif verme gününden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde ihale dokümanı alanların tamamına gönderilir. Zeyilname ile yapılan değişiklikler nedeniyle tekliflerin hazırlanabilmesi için ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere en fazla yirmi gün zeyilname ile ertelenebilir. Zeyilname düzenlenmesi halinde, teklifini bu düzenlemeden önce vermiş olan isteklilere tekliflerini geri çekerek, yeniden teklif verme imkanı sağlanır.” hükmü yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; 24.05.2005 tarihinde düzenlenen zeyilname ile ihale dokümanı kapsamında yer alan “yapılacak işler listesinde” teknik hata bulunduğu gerekçesiyle anılan listenin değiştirildiği, aynı gün ihale dokümanı alanlara gönderilen zeyilnamenin, başvuru sahibine 30.05.2005 tarihinde tebliğ edildiği, 03.06.2005 tarihinde gerçekleştirilen ihalede, dokümanının bağlayıcı bir parçası olan zeyilnamenin, istekli olabileceklerin ihale tarihinden en az on gün öncesinde bilgi sahibi olmalarını temin edecek şekilde gönderilmemiş olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin dördüncü iddiası yerinde görülmüştür.

5. Başvuru sahibinin 5 inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, ihale dokümanının; idari şartname, sözleşme tasarısı, fenni şartname (CD halinde), yapım işleri genel şartnamesi, standart formlar, mahal listeleri, yapılacak işler listesi ve tip kesitlerden oluştuğu, ödemeye ilişkin sözleşme bedeli üzerinden yüzde ilerlemeleri içeren pursantaj listesinin doküman kapsamında yer almadığı belirlenmiştir.

İşe ait sözleşme tasarısının 12 nci maddesinde; hakediş raporlarının, ihale dokümanında öngörülen ilerleme yüzdeleri üzerinden, sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesinde düzenlenen esaslar çerçevesinde, kanuni kesintiler de yapılarak otuz günde bir düzenleneceği ve idarece onaylandıktan sonra otuz gün içinde tahakkuka bağlanarak onbeş gün içinde ödeneceği düzenlemesine yer verilmiştir.

Bu bağlamda, işe ait sözleşme bedeli üzerinden yüzde ilerlemeleri içeren pursantaj listesinin ihale dokümanı içerisinde yer almaması hususu, tip sözleşmenin 12.2 nci maddesine aykırı olduğu gibi, bu durum, sözleşmenin yürütülmesinde, hakediş ödemelerinin nasıl ve ne şekilde yapılacağına ilişkin olarak da belirsizlik yarattığından, başvuru sahibinin beşinci iddiası yerinde görülmüştür.

Diğer yandan, ihale dokümanı kapsamında uygulama projesinin bulunmadığı, Didim İlçesi şehir içi yolları sathi kaplama tip kesitleri, Atatürk Bulvarı beton sathi kaplama tip kesitleri, Didim Belediyesi yerleşim planı ve iş kalemlerinin miktarlarının da belirtildiği yapılacak işler listesinin yer aldığı, anılan dokümanın, isteklilerin ihale konusu iş için teklif oluşturulmasına yeterli olduğu tespit edilmiştir.

6. Başvuru sahibinin 6 ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhale ve Ön Yeterlik Dokümanının Verilmesi” başlıklı 28 inci maddesinde; “İhale ve ön yeterlik dokümanı idarede bedelsiz görülebilir. Ancak, ön yeterlik veya ihaleye katılmak isteyen isteklilerin bu dokümanı satın almaları zorunludur. Doküman bedeli, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce tespit edilir.” hükmü bulunmaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; ihale doküman bedelinin 1.000 TL olarak belirlendiği, ihale dokümanının, idari şartname, sözleşme tasarısı, fenni şartname (cd halinde), yapım işleri genel şartnamesi, standart formlar, mahal listeleri, yapılacak işler listesi ve tip kesitlerden oluştuğu, ihale işlem dosyası kapsamında, dokümanın basım maliyetinin tespitine ilişkin belge ve bilgileri içeren bir tutanağın bulunmadığı anlaşılmıştır.

İdarece basım maliyetinin tespitine ilişkin bir tutanak düzenlenmemiş olmakla birlikte, ihale dokümanı kapsamında, fenni şartname, tip kesitler ile mahal listelerinin bulunduğu, bu anlamda dokümanın kapsamının geniş olduğu ve 8 adet ihale dokümanının satın alındığı hususları dikkate alındığında, doküman bedelinin, basım maliyetini aşmayacak ve rekabeti engellemeyecek şekilde belirlendiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

İhale sürecinde yapılan ve yukarıda mevzuata aykırılıkları tespit edilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu saptandığından, 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi (b) bendi gereğince, ihale işlemlerinin ve ihale kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.