KİK Kararı: 2010/UY.I-2608

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/057
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 31.08.2010
Karar No : 2010/UY.I-2608
BAŞVURU SAHİBİ:
Kar-De İnş. Mühendislik - Ziya DEMİR ve Taşyapı İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, İstasyon Mah. Cengiz Topel Cad. Lale Apt. No:5/A ERZURUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Erzurum Ulaştırma Bölge Müdürlüğü, Yönetim Caddesi Hükümet Konağı Kat:5 ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/62154 İhale Kayıt Numaralı "Yanlızbağ-1 Yol Kenarı Denetim İstasyonu Altyapı Bina ve Müteferrik İşler İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

26.08.2010 tarih ve I.Y.23.25.0134/2010-51E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Erzurum Ulaştırma Bölge Müdürlüğü tarafından 05.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yanlızbağ-1 Yol Kenarı Denetim İstasyonu Altyapı Bina ve Müteferrik İşler İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Kar-De İnş. Mühendislik - Ziya DEMİR ve Taşyapı İnşaat Taah. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 16.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 20.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 30.07.2010 tarih ve 18113 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

1. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Mevzuata aykırı olduğu belirtilen söz konusu hususlar hakkında değerlendirilmek, incelenmek ve/veya soruşturulmak üzere konunun Ulaştırma Bakanlığı’na bildirilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuru konusu ihaleye istekli olarak katıldıkları, ihalenin Avni DURSUN üzerinde bırakıldığı ancak söz konusu isteklinin teklif zarfı içerisinden bir boş bir dolu olmak üzere iki adet teklif mektubu çıktığı söz konusu durumun 4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesindeki yasak fiil ve davranışlardan olduğu ve de Kanunun dördüncü kısmında belirtilen hükümlerin uygulanması gerekeceği, bu nedenle söz konusu isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bu konuda yaptıkları şikayetin idarece mevzuata aykırı olarak reddedildiği iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihalede, 8 adet ihale dokümanı satın alındığı, 05.07.2010 tarihinde yapılan ihaleye 8 isteklinin katıldığı, idare tarafından 8 isteklinin de teklifinin geçerli sayılarak ihalenin Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.) üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Söz konusu ihalede 05.07.2010 tarihinde (ihale tarihinde) ihale komisyonu ve firma sahibi olarak Sabri Gökhan DURSUN’un imzalı tutulan tutanakta “İhaleye katılan Avni DURSUN’un (İnşaat Mühendisi) verdiği teklif zarfının içinden 3 adet teklif mektubu çıkmıştır. Bu teklif mektuplarından 2 si kaşesiz, imzasız ve teklif fiyatı yazılmamış, matbu form halinde olduğu görülmüştür. Söz konusu teklif mektupları komisyonumuzca incelenmiş olup, içeriklerinin boş olduğu anlaşılmıştır. Firma tarafından teklif zarfına sehven konulduğu kabullenilen boş teklif mektupları bu tutanağa eklenmiştir.” şeklinde ifade edilmiştir. İdare tarafından Kuruma gönderilen ihale işlem dosyası kapsamında sunulan belge ve bilgilerden söz konusu tutanakta imzası bulunan ve tutanakta firma sahibi olarak belirtilen Sabri Gökhan DURSUN’un kim olduğu anlaşılamamıştır.

İhale üzerinde bırakılan Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.) isteklisinin ihale işlem dosyası içerisinde yer alan teklif zarfının incelenmesi sonucunda; 3 adet teklif mektubu sunulduğu anlaşılmıştır. Bu mektuplardan birinin “teklif fiyatının yazılı, imzalı, kaşeli, idarenin adı, ihale kayıt numarası, ihalenin adı, teklif sahibinin adı ve soyadı, uyruğu, TC Kimlik numarası, Vergi Kimlik numarası, tebligat adresi, telefon ve faks numarası, elektronik posta adresi” bölümlerinin doldurulmuş olduğu, diğer ikisin de ise “kaşe, imza ve teklif fiyatının olmadığı, yalnızca idarenin adı, ihale kayıt numarası, ihalenin adı, teklif sahibinin adı ve soyadı, uyruğu, TC Kimlik numarası, Vergi Kimlik numarası, tebligat adresi, telefon ve faks numarası, elektronik posta adresi” bölümlerinin doldurulmuş olduğu tespit edilmiştir.

Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.)’un teklif zarfında sunduğu teklif mektuplarından sadece birinde teklif fiyatı dahil olmak üzere tüm bölümlerin doldurulmuş olduğu, dolayısıyla usulüne uygun düzenlenmiş bir mektup olduğu, diğer iki teklif mektubunda ise usulüne uygun düzenlenmiş teklif mektupları olarak kabul edilemeyeceği belirlenmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun "Tekliflerin Değerlendirilmesi" başlıklı 37 nci maddesinde; “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

__

_ Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.”_ hükmüne yer verilmiş olup söz konusu hükümler birlikte değerlendirildiğinde; teklif mektubunun, teklifin asli unsuru olduğu, usulüne uygun olmayan teklif mektubu içeren tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Bununla birlikte, anılan Kanunun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17 nci maddesinde; “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:…b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak… Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmüne yer verilmek suretiyle maddede sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun dördüncü kısmında belirtilen yasaklar ve ceza sorumluluğuna ilişkin hükümlerin uygulanacağı düzenleme altına alınmıştır.

Anılan Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde yer alan; “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:…j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen…” hükmü ile bu Kanunun 17 nci maddesinde sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulundukları tespit edilenlerin ihale dışı bırakılacağı belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.) teklif zarfında, bahse konu 3 adet teklif mektubu (biri usulüne uygun, ikisi usulüne uygun olmayan teklif mektubu) sunulmasının 4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan; “ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak” fiili kapsamında bulunduğu, idare tarafından söz konusu istekli üzerinde ihalenin bırakılması işlemi ile mevzuata aykırılık oluşturulduğu ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Yukarıda belirtilen Kanun hükümleri gereğince; teklif zarfında birden fazla teklif mektubu sunan Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.)’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

12.07.2010 tarihli ihale komisyon kararına göre inceleme konusu ihalede aynı fiyatı (351.000,00 TL) teklif eden Evran KILINÇ ile Ölmezler İnş. Taah. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmiştir. Bir ihalede aynı anda birden fazla isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmesi işlemi mevzuata aykırı olup, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sadece fiyat esasına göre belirlendiği söz konusu ihalede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 64 üncü maddesinin 1 inci fıkrasına göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir. Buna göre; “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sadece fiyat esasına göre belirlendiği ihalelerde, birden fazla istekli tarafından teklif edilen fiyatın en düşük fiyat olması durumunda; ekonomik açıdan en avantajlı teklif, isteklilerin tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belge tutarları dikkate alınmak suretiyle belirlenir.” hükmü uygulanmaksızın, idare tarafından iki isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak kabul edilmesi mevzuata aykırıdır.

Ancak, söz konusu isteklilerden Evran KILINÇ’ın teklif mektubunda teklif bedeli rakamla “351.000 TL”, yazı ile “üçyüzellibir Türk Lirası” olarak birbirine uyumsuz olarak yazılmış olduğu tespit edilmiş olup, 4734 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan “Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur.” hükmü gereğince söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.) ile Evran KILINÇ’ın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Başvuruya konu ihalede, 8 adet ihale dokümanı satın alındığı, 05.07.2010 tarihinde yapılan ihaleye 8 isteklinin katıldığı, idare tarafından 8 isteklinin de teklifinin geçerli sayılarak ihalenin Avni DURSUN üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Avni DURSUN (İnş. Müh. Müt.) isteklisinin ihale işlem dosyası içerisinde yer alan teklif zarfının incelenmesi sonucunda; 3 adet teklif mektubu sunulduğu anlaşılmıştır. Bu mektuplardan birinin “teklif fiyatının yazılı, imzalı, kaşeli, idarenin adı, ihale kayıt numarası, ihalenin adı, teklif sahibinin adı ve soyadı, uyruğu, TC Kimlik numarası, Vergi Kimlik numarası, tebligat adresi, telefon ve faks numarası, elektronik posta adresi” bölümlerinin doldurulmuş olduğu, diğer ikisin de ise “kaşe, imza ve teklif fiyatının olmadığı, yalnızca idarenin adı, ihale kayıt numarası, ihalenin adı, teklif sahibinin adı ve soyadı, uyruğu, TC Kimlik numarası, Vergi Kimlik numarası, tebligat adresi, telefon ve faks numarası, elektronik posta adresi” bölümlerinin doldurulmuş olduğu tespit edilmiştir.

Avni DURSUN’un teklif zarfında sunduğu teklif mektuplarından sadece birinde teklif fiyatı dahil olmak üzere tüm bölümlerin doldurulmuş olduğu, dolayısıyla usulüne uygun düzenlenmiş bir mektup olduğu, diğer iki teklif mektubunda ise usulüne uygun düzenlenmiş teklif mektupları olarak kabul edilemeyeceği belirlenmiştir.

4734 sayılı Kanunun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17 nci maddesinde; “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:…b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak… Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmüne yer verilmek suretiyle maddede sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun dördüncü kısmında belirtilen yasaklar ve ceza sorumluluğuna ilişkin hükümlerin uygulanacağı düzenleme altına alınmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Avni DURSUN’un teklif zarfında, bahse konu 3 adet teklif mektubu (biri usulüne uygun, ikisi usulüne uygun olmayan teklif mektubu) sunulmasının 4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan; “ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak” fiili kapsamında bulunduğu anlaşıldığından, teklif zarfında birden fazla teklif mektubu sunan Avni DURSUN’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve ayrıca da hakkında Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen yasaklama hükümlerinin uygulanması gerektiği anlaşılmıştır.

Kurul tarafından Avni Dursun’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmesine rağmen yasaklama hükümlerinin uygulanmayacağına karar verilmesi 4734 sayılı kanun açısından bir çelişki oluşturmaktadır. Şayet ihale üzerinde bırakılan isteklinin birden fazla teklif mektubu sunması ihale kararını etkileyecek davranış olarak nitelendirilmiyor ise teklifinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuat açısından doğru bir uygulama olmayacaktır.

Yukarıda belirtilen nedenlerle, istekli Avni DURSUN’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılarak hakkında Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen yasaklama hükümlerinin de uygulanması gerektiği yönündeki düşüncemle çoğunluk kararına katılmıyorum.

**Hakan GÜNAL **

** Kurul Üyesi **