KİK Kararı: 2010/UY.I-2592

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/057
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 31.08.2010
Karar No : 2010/UY.I-2592
BAŞVURU SAHİBİ:
Üçel İnşaat Taah. ve Tic. Ltd.Şti., Hüseyin Onat Sok. No:10/a-4 A.Ayrancı/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ankara İl Özel İdaresi İmar ve Bayındırlık Daire Başkanlığı, Çankırı Caddesi Çiçek Sokak No:3 Ulus /ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/8960 İhale Kayıt Numaralı "Milli Kütüphane Ek Depo Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

12.08.2010 tarih ve I.Y.20.27.0227/2010-34E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ankara İl Özel İdaresi tarafından 24.02.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Milli Kütüphane Ek Depo Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Üçel İnşaat Taah. ve Tic. Ltd.Şti.’nin 18.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 23.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 08.07.2010 tarih ve 15888 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; aşırı düşük açıklamasının idare tarafından uygun görülmediği, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine açıklamanın neden uygun görülmediğine ilişkin herhangi bir cevap verilmediği, idarenin uygun bulmama gerekçelerinin yerinde olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu işin adı “Milli Kütüphane Ek Depo Yapım İşi” olarak belirtilmiş olup ihale dokümanı kapsamında işin projesini kapsayan teknik şartnameler ile idare tarafından hazırlanmış olan analiz formatının istekli olabileceklere verildiği anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda 26 isteklinin ihaleye katıldığı, idare tarafından tekliflerin Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirilmesi sonucunda yaklaşık maliyet ve geçerli tekliflerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda hesaplanmış olan sınır değerin altında kalan Ertuğrul İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş., Metron Yapı Proje Taah. A.Ş., Aydoğdular İnş. Mak. Tic. San. Ltd. Şti., Türkseven Turz. İnş. Tic. A.Ş. ve Üçel İnş. Taah. Ve Tic. Ltd. Şti.’nden teklif bileşenleri ilişkin açıklamaların istenilmesine karar verildiği, süresi içerisinde Metron Yapı Proje Taah. A.Ş. hariç diğer anılan tüm isteklilerin açıklamalarını sundukları, sunulan açıklamaların idare tarafından incelenmesi neticesinde dördününde mevzuata uygun olmadığına karar verildiği tespit edilmiş olup ekonomik açından en avantajlı teklif sahibi olarak Serkan İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinin; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

__İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir. ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin usul ve esaslara yer verilmiş olup 45.1.6 ncı maddesinde; “İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a)İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b)İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c)İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç)İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d)İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin 05.05.2010 tarihinde elden teslim aldığı idarenin sorgulama yazısının incelenmesi neticesinde, tekliflerinin hesaplanmış olan aşırı düşük sınırı değerin altında kaldığı, 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi ve Tebliğin 45 inci maddelerine göre yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve avantajlı koşulların belgelendirilmesi yoluyla oluşturulacak açıklamanın 13.05.2010 mesai bitimine kadar idareye ulaştırılması gerektiği belirtilmiştir.

Başvuru sahibinin 13.05.2010 tarihli açıklaması incelendiğinde, teklifinde yer alan inşaat mekanik tesisat imalatları için 2009 yılında yayınlanmış olan karsız birim fiyatların kullanıldığı, geri kalan imalatlar için piyasadan alınan teklif ve proforma faturalara yer verildiği tespit edilmiştir.

İdare tarafından yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibi tarafından Özel-5, Özel-4A,4B,4C, Özel 8, Özel 10, Özel 9, Özel 01 pozlarına ait açıklamalarda proforma faturaların sunulduğu ancak ekine Tebliğ gereği eklenmesi gereken birim ortalama maliyet cetveli ve alış-satış faturasının eklenmediğinin belirtildiği anılan durumun eleme gerekçelerinden biri olarak değerlendirildiği tespit edilmiştir.

Anılan imalatlara ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından firmalardan proforma faturalar alındığı, anılan proforma faturalar içerisinde malzeme ve işçilik fiyatlarına yer verildiği, ekinde de SMMM onaylı maliyet tespit raporlarına yer verildiği anlaşılmıştır. İdare değerlendirmelerini yaparken, Tebliğin 45.1.6.a maddesinde yer alan proforma fatura ile yapılan açıklamalarda uygulanacak esasları dikkate almış olup 45.1.6.b maddesinde yer alan piyasadan teklif alınma yoluyla yapılan açıklamaları göz önünde bulundurmamıştır. Başvuru sahibi tarafından sunulan proforma faturalar Tebliğin 45.1.6.b maddesinde belirtilen piyasadan alınmış bir teklif mektubu şeklinde de değerlendirilebilir. Anılan Tebliğ maddesi gereğince başvuru sahibinin anılan maliyet tespit raporunda malzeme birim fiyatları ile işçilik bedellerinin gösterilmesi gerektiği ifade edilmiş olup başvuru sahibi tarafından sunulan maliyet tespit raporlarının anılan özellikleri taşıdıkları anlaşıldığından idarenin söz konusu uygun bulmama gerekçesi yerinde bulunmamıştır.

İdarenin eleme gerekçelerinden bir diğer ise, mekanik tesisatın içerisinde yer alan yangından korunma donanım ve tesisatı ile ilgili olarak düzenlenen işçilik bedellerini tevsik edici belgelerin yer almaması durumudur.

Başvuru sahibi tarafından anılan imalatlara ilişkin yapılan açıklama incelendiğinde; Deka Mühendislik San. Tic. Ltd. Şti.’nden alınmış olan fiyat teklifine yer verilmiş, anılan teklifin alt kısmında toplam argon gazlı yangın söndürme sistemi için toplam işçilik maliyeti 14.705,00 Avro olarak belirtilmiştir. Anılan bedel ihale tarihi olan 15.03.2010 tarihindeki Merkez Bankası Avro satış kuru olan 2,0970 TL ile çarpıldığında yangın sistemi için 30.836,35 TL toplam işçilik bedelinin teklif edildiği anlaşılmaktadır. Başvuru sahibi analizlerinde her bir imalat için ayrı ayrı işçilik bedelleri öngörmüş olup anılan bedellerin miktarlarla çarpımı sonucunda toplam 31.031,15 TL teklif edildiği Deka Müh. Ltd. Şti.’nden alınmış olan teklifinde üzerinde işçilik verildiği tespit edilmiştir. Ancak idarenin analizleri tek tek incelerken teklif edilen işçilik bedellerinin nasıl hesaplandığını ve teklife yansıtıldığını görmeleri gerekmektedir. Örneğin teklif bedeli içerisinde ½” nozulın bedeli 21,40 Avro (21,40*2,0970= 44,88 TL) olarak gösterilmiş olup anılan durumun montajının veya işçiliğinin ne kadar olduğu belli edilmemiştir. İdareler analizleri incelerken analizlerin faturalar veya tekliflerle nasıl desteklediğini görmeleri ve sonuçlara bu husus doğrultusunda ulaşmaları gerekmektedir.

Bununla birlikte, anılan teklifte 80 lt kapasiteli argon silindiri seti, 2”yön valfi ve aksesuarları, argon gazı, ½” nozul, ½” kalibrasyonlu nozul diyaframı, 30 cm x 30 cm relief damper, 50 cm x 50 cm relief damper, 70 cm x 70 cm relief damper, 100 cm x 100 cm relief damper birim fiyatları ile toplam işçilik fiyatlarına yer verilmiştir. Başvuru sahibinin ÖEYF_SS/A Argon gazlı söndürme sistemi (ana sistem) 49 * 80 lt (28,3 kg) pozuna ilişkin vermiş olduğu 159.925,83 TL lik fiyata nasıl ulaştığı, Deka Müh. Ltd. Şti. tarafından verilen teklifte yer alan birim fiyatları ne şekilde kullandığı anlaşılamamaktadır. Anılan fiyat teklifinde ve ekinde yer alan maliyet tespit raporunda söz konusu pozun tanımı yada ismi geçmemekte sadece kullanılacak malzemelerin isimleri ve birim fiyatları geçmektedir. Anılan malzemelerden ne oranda kullanılıp söz konusu imalatın gerçekleştirileceği veya 159.925,83 TL ye nasıl ulaşıldığına ilişkin herhangi bir bilgi yer almamaktadır. Analizlerin asıl amacı imalatın içerisindeki girdilerin ne kadar kullanılacağı olduğundan söz konusu analiz ve analize ait açıklama uygun bulunmamıştır. Aynı durum, ÖEYF_SS/B poz nolu 58*80 lt söndürme sistemi analizi içinde geçerlidir. Söz konusu imalatlara ilişkin olarak yapılan açıklama mevzuata uygun bulunmamıştır.

Başvuru sahibi tarafından Özel 3A ve 3B poz nolu Mat yüzey serleştirici ve parlatılmış yüzey sertleştirici uygulanması imalatlarına ilişkin sunulan açıklama incelendiğinde, Epocco End. Zem. Yal. Turz. İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. nden alınmış olan proforma faturaya yer verildiği, anılan proforma fatura içerisinde m2 başına malzeme ve işçilik olmak üzere toplam 1,80 Avro (1,80*2,0970 TL=3,77 TL) teklif edildiği tespit edilmiştir.

Ancak, anılan pozlara ilişkin olarak sunulan analizler ve açıklama içerisinde yer alan hesap cetvellerinde “m2” başına değil “adet” başına açıklama yapıldığı ve teklifin bu şekilde oluşturulduğu tespit edilmiştir. Söz konusu analizlerde hem başlıktaki ölçü miktarı kısmında hem de analiz içeriğinde birim olarak “adet” ibaresinin yer aldığı görülmüştür. Başvuru sahibi anılan hususun kendilerinden kaynaklanan hatadan oluştuğu, m2 yerine adet yazıldığı, idarelerce aritmetik hataların düzeltilebileceği, söz konusu hatanın sonuca etkili olmadığını belirtmiştir.

Ancak, Genel Tebliğin 16 ve 39 uncu maddelerine bakıldığında aritmetik hatanın tanımının, birim ile miktarın çarpılması sonucunda yanlış bir değer bulunması şeklinde yapıldığı, başvuru sahibinin ise “m2” olarak teklif aldığı bir imalatı analizlerde “adet” olarak açıkladığı hususları birlikte değerlendirildiğinde söz konusu imalata ilişkin yapılan mevzuata uygun bulunmamıştır.

Sonuç olarak yukarıda belirtilen aykırılıklardan dolayı başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamanın idare tarafından uygun görülmemesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

İncelemeye konu ihalede;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin öncelikle kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayınlanan birim fiyatlar kullanılarak yaptığı açıklamalar incelendiğinde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nın 2009 yılı için yayınladığı fiyatları kullandığı tespit edilmiştir. Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu tarafından yayınlanan ve halen yürürlükte olan 2010 yılı inşaat fiyat listesinde ilgili fiyatların Bayındırlık ve İskan Bakanlığı’nın Teşkilat ve Görevleri hakkındaki 13.12.1983 tarih ve 180 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 2 nci maddesinin (n) bendi uyarınca hazırlandığı ve 01.01.2010 tarihinden itibaren geçerli olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla kamu kurum ve kuruluşlarının yıllık yayınladıkları fiyatlar ancak yayınlandıkları yıl kullanılmaları şartıyla geçerli kabul edilmektedir. Bu nedenle de 15.03.2010 tarihinde teklif fiyatlarının alındığı bir ihalede 2009 yılında yayınlanan birim fiyatlar kullanarak aşırı düşük teklif açıklaması yapılmasına hukuki olanak bulunmamaktadır. Açıklanan nedenle ÜÇEL İnş.Taah. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları kullanılarak yapılan açıklamanın kabul edilmesi kamu ihale mevzuatına aykırıdır.

Açıklanan nedenle de başvuru sahibinin itirazen şikayetinin bu nedenle de uygun bulunmması gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul’un “itirazen şikayet başvurusunun reddi” kararına katılıyorum.

**Abdullah DÜNDAR **

** Kurul Üyesi**