KİK Kararı: 2010/UY.I-2543

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/056
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 23.08.2010
Karar No : 2010/UY.I-2543
BAŞVURU SAHİBİ:
Uğraş İnşaat Hafriyat Nak. Tur. Otelcilik ve Rest. Ltd. Şti, İncilipınar Mah. Nailbilen Cad. Kantar İş Merkezi Kat: 3 No: 5-6 Şehitkamil/GAZİANTEP

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gaziantep Su ve Kanalizasyon İdaresi (GASKİ) Genel Müdürlüğü, İncilipınar Mah. 4 Nolu Cad. Şehitkamil/GAZİANTEP

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/62486 İhale Kayıt Numaralı "İçmesuyu Arıtma Tesisleri İdari Bina Çatı Tadilatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

19.08.2010 tarih ve I.Y.23.13.0262/2010-42E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Gaziantep Su ve Kanalizasyon İdaresi (GASKİ) Genel Müdürlüğü tarafından 15.06.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İçmesuyu Arıtma Tesisleri İdari Bina Çatı Tadilatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Uğraş İnşaat Hafriyat Nak. Tur. Otelcilik ve Rest. Ltd. Şti’nin 12.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 21.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 29.07.2010 tarih ve 17994 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; söz konusu ihalede, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasındaki birinci oturumda istekli Gökhan Doğanay tarafından sunulan teklif mektubunun uygun olmadığı yönünde ihale komisyonu tarafından karar alınıp taraflarının bilgilendirildiği, ancak tebellüğ ettikleri kesinleşen ihale kararı yazısı ile ihalenin Gökhan Doğanay üzerinde bırakılmış olduğu hususunu öğrendikleri, bununla birlikte mevzuat gereği hazır bulunanlara verilmesi gereken Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağının kendilerine verilmediği, bahsi geçen durumun 4734 sayılı Kanunun temel ilkelerine aykırı olup, aynı Kanunun 17 nci maddesinin b bendinde; “ isteklileri tereddüde düşürmek,…rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.” şeklinde belirlenen yasak fiil ve davranışını teşkil ettiği, bu sebeple görevliler hakkında mezkûr Kanunun 60 ıncı maddesinde öngörülen cezaların uygulanması gerektiği iddia edilmektedir.

A- Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan incelemede, ihale komisyonu tarafından tekliflerin değerlendirilmesi aşamasındaki birinci oturumda tutulan; Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında; istekli Gökhan Doğanay tarafından sunulan teklif mektubunun uygun olmadığı hususunun tutanağa işlendiği tespit edilmiştir.****

Diğer taraftan, 23.06.2010 tarihli ihale komisyonu ara kararında; Gökhan Doğanay tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubundaki uygunsuzluğun teklifin esasını etkilemediği gerekçesiyle anılan isteklinin değerlendirme dışı bırakılmadığı ve aşırı düşük tekliflerin sorgulanması aşamasına geçildiği görülmektedir.****

Gerçekten, bahsi geçen birim fiyat teklif mektubundaki uygunsuzluğun yazım hatasından ibaret olduğu; bahsi geçen teklif mektubunun 7. maddesinin madde sırasının sehven 6 olarak yazılmasının teklifin esasını etkilemeyeceği anlaşılmaktadır.****

__

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36 ncı maddesinde;

“Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

__

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.”

Aynı Kanunun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde;

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.__

__

__Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.”

__

Hükümleri yer almaktadır.

İhale komisyonu tarafından tekliflerin kabulüne ya da reddine ilişkin karar alınması, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasına bırakılmıştır. Tekliflerin sağlıklı bir şekilde değerlendirilmesi için tekliflerin alınması ve açılması aşamasındaki idari işlemler sınırlı tutulmuştur. Bununla birlikte, bu ilk oturumdan sonra ihale komisyonlarınca ilk oturumda tespit edilen uygunsuzluklarının teklifin esasının etkileyip etkilemediği hakkında değerlendirmeler yaparak uygun teklifleri belirleyecek ve daha ileri ve ayrıntılı değerlendirmelere geçecektir.

Bu şekilde kademe kademe şekli uygunluğu sorgulama yüzeyinden maddi gerçekliğe ulaşma derinliğine doğru ilerleyen idari iş ve işlemleri ile ihale sonuçlandırılacaktır. Bu noktada, her bir aşamadaki idari iş ve işlemler, bir önceki aşama iş ve işlemlerini kapsamaktadır, diğer bir ifadeyle; gerektiği takdirde idare tarafından geriye dönülerek bir önceki aşama işlemleri yeniden gerçekleştirilebilecektir. Zira, hukuka aykırı idari işlemler idare tarafından her aşamada geri alınabilir, düzeltilebilir ya da iptal edilebilir.

Söz konusu ihalede, ihale komisyonu tarafından birinci oturumda teklifin esasını değiştirmeyecek bir eksikliğin mevzuata aykırı bir şekilde uygunsuzluk gerekçesi olarak kabul edildiği ancak bahsi geçen uygun bulmama kararının henüz etkili ve icrai bir işleme dönüşmeden düzeltildiği görülmektedir.

Bununla birlikte, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 57 nci maddesinin 3 üncü fıkrasında; birinci oturumda hazır bulunan isteklilerin talebi halinde, düzenlenen tutanaklara ait suretlerin imza karşılığı verileceğinin hüküm altına alındığı anlaşılmakta ancak ihale işlem dosyasının incelenmesinden; başvuru sahibinin bu hususa ilişkin herhangi bir talebinin mevcut olmadığı görülmektedir. Kaldı ki bir an için idarenin mezkûr tutanakları vermekten imtina ettiği düşünülse bile, idare tarafından gerçekleştirilen düzeltici işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından bahsi geçen davranışın, görevlilerin cezai sorumluluğunu gerektirmeyeceği açıktır.

Yukarıda yapılan tespitler ve alıntısı yapılan mevzuat hükümleri çerçevesinde; hukuka aykırı idari işlemlerin idare tarafından her aşamada geri alınabileceği anlaşıldığından ve başvuru sahibi tarafından Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağının tarafına verilmesi hususunda bir talebinin bulunmadığı görüldüğünden ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilen işlemlerin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İstekli Güven-İş İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubunda; KİK015.3/Y numaralı birim fiyat teklif mektubu standart formunun 6 ncı maddesinde mevcut olan; “Teklif cetvelinde yer alan her bir iş kaleminin miktarının ve mahiyetinin ihale dokümanında yer alan teknik şartnameye ve projelere uygun olduğunu kabul ediyoruz.” şeklindeki beyanın mevcut olmaması durumunun, idari şartnamenin 23.1 inci maddesinde yer alan “Teklif mektupları ekteki form örneğine uygun şekilde yazılı ve imzalı olarak sunulur.” düzenlemesine aykırılık teşkil ettiği gerekçesiyle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı tespit edilmiştir.****

Bahsi geçen 6 ncı madde beyanının hukuk aleminde doğurmaya yöneldiği sonuçları, aynı zamanda mezkûr standart formun 1 inci maddesinde “…ihale dokümanındaki tüm düzenlemeleri dikkate alarak teklif verdiğimizi…beyan ediyoruz.” şeklindeki irade beyanının da doğuracağı hususunun açık olduğu ve de anılan istekli tarafından sunulan teklif mektubunda söz konusu 1 inci maddenin yer aldığı anlaşıldığından, Güven-İş İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata aykırı olduğu değerlendirilmektedir.

Diğer taraftan düzeltici işlem tesis edilerek Güven-İş İnş. Taah. Tic. Ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması halinde oluşacak yeni sınır değerin 105.343,17 TL olduğu ve bu yeni sınır değere göre teklifi aşırı düşük sayılacak isteklilerin, halihazırdaki sınır değere (105.713,80 TL) göre sorgulandıkları ve teklif bileşenlerine ilişkin açıklama sundukları görüldüğünden, bahsi geçen isteklilere ilişkin olarak aşırı düşük teklif sorgulaması işlemlerinin tekrar edilmesine gerek bulunmayacak ancak Güven-İş İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifi yeni sınır değerin altında kaldığı anlaşıldığından, anılan isteklinin teklifinin sorgulamaya tabi tutulması gerekecektir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Güven-İş İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması, oluşacak yeni sınır değer olan 105.343,17 TL’ nin altında teklif vermiş olan anılan firmanın da aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.__

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****