KİK Kararı: 2010/UY.I-2296

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/053
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 02.08.2010
Karar No : 2010/UY.I-2296
BAŞVURU SAHİBİ:
RM Elektrik San. Tic. Ltd. Şti., Cumhuriyet Cad. Öğretmen Taliha Genç Sok. Erler Apt. No:3 Kat:3 /ARTVİN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çoruh Elektrik Dağıtım A.Ş Artvin İl Müdürlüğü, Çayağzı Mah. Fevzi Çakmak Cad. No:25 /ARTVİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/55134 İhale Kayıt Numaralı "Artvin İli Yusufeli İlçesi Kılıçkaya Beldesi+şavşat İlçesi Şeh.Şeb.Elk.Tesis İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

28.07.2010 tarih ve I.Y.20.76.0134/2010-39E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çoruh Elektrik Dağıtım A.Ş Artvin İl Müdürlüğü tarafından 24.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Artvin İli Yusufeli İlçesi Kılıçkaya Beldesi+Şavşat İlçesi Şeh. Şeb. Elk. Tesis İşi” ihalesine ilişkin olarak RM Elektrik San. Tic. Ltd. Şti.’nin 01.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 12.07.2010 tarih ve 16213 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.07.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuru konusu ihaleye istekli olarak katıldıkları, idare tarafından söz konusu ihalede aşırı düşük teklif veren isteklilerin yaptığı yazılı açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı bu nedenle de söz konusu tekliflerin reddedilmesi gerektiği, iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin, Çoruh Elektrik Dağıtım A.Ş. Artvin İl Müdürlüğü tarafından 24.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Artvin İli Yusufeli İlçesi Kılıçkaya Beldesi+Şavşat İlçesi Şeh. Şeb. Elk. Tesis” işi olduğu, işin niteliğinin de 5528 M (og) + 16844 M (Ag) Havayi Hat + 4 hücreli mod-3 tipi kesici ölçü kabini yapım işi olduğu anlaşılmıştır.

İhalenin teklif ve sözleşme türü olarak “birim fiyat” seçilerek ihale ilanı ve idari şartnamede bu husus belirtilmiş ve isteklilerden tekliflerini teklif birim fiyat olarak vermeleri istenmiştir.

İdare tarafından isteklilere ihale dokümanı kapsamında, birim fiyat teklif cetveli, mahal listesi ve teknik şartnameler verilmiştir.

Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

_ İhale komisyonu; _

__

_ a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

__

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

__

_ c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,_

__

_ Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. _

__

_ İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.”_ hükmü yer almaktadır.

Ayrıca, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde benzer hükümler bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinde; “ç) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

_ 1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,_

_ 2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler,_

_ istenir. Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur. _

_ d) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine kadar olan ihalelerde; (ç) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen belgeler, isteklilerden sadece tekliflerinin aşırı düşük bulunması durumunda istenir.”_ hükmü yer almaktadır.

İhaleye 10 isteklinin katıldığı, idarece 10 teklifinde geçerli teklif kabul edildiği bu teklifler üzerinde yapılan hesaplama sonucu aşırı düşük teklif sınır değerinin (198.646,86 TL) altındaki 3 istekliye tekliflerinin tümü üzerinden aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı anlaşılmıştır. İdare tarafından 27.05.2010 tarihli yazılar ile söz konusu 3 istekliden üç iş günü içerisinde tekliflerini belgeye dayalı olarak açıklamaları istenmiştir. Bu çerçevede, 3 isteklinin açıklamada bulunduğu anlaşılmış ve 2 isteklinin açıklamalarının uygun bulunarak 25.06.2010 tarihli ihale komisyon kararı ihalenin sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede ihale konusu işin malzeme+montaj, demontaj işleri, demontajdan montaj işleri ve inşaat işlerinden oluştuğu ve yaklaşık maliyetin Kanunda öngörülen sınırların altında kalması sebebiyle, isteklilere ihale dokümanı ile birlikte belirlenmiş analiz formatları verilmediği ve isteklilerden de teklifleri ile birlikte teklif bileşenlerine ilişkin analizlerin istenmediği, bununla birlikte aşırı düşük sınır değer tespitinin ardından sınır değerin altında teklif veren isteklilerden, teklife ait alt bileşenlerin ne şekilde karşılanacağına dair bilgi ve belgelerin istendiği ancak idare tarafından isteklilere herhangi bir analiz formatı sunulmadığı tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

_ 45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede; _

_ a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır. _

_ b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur._

_ c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır._

_ ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir._

_ d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur._

_ 45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir. _

_ 45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir._

_ 45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır._

_ 45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.”_ açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Tebliğ açıklamasına göre, isteklilerce yapılan aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaların belgelere dayanması ve belgelere dayanılmaksızın yapılan veya belgeleri mevzuata aykırılık taşıyan açıklamaların kabul edilmemesi gerekmektedir.

İdare tarafından ihale uhdesinde bırakılan Vezirler İnş. Elk. Tic. San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak sunduğu belge ve bilgilerin incelenmesi neticesinde;

Malzeme+montaj işleri kaleminde yer alan boyalı kaynaklı demir direkler ve demir travers ile konsollara ilişkin teklif fiyatını tevsik etmek için Çelikler Demir Direk tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulduğu ve ekine birim maliyet cetveli eklendiği ancak birim maliyet cetvelinin mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmadığı, SM onaylı olduğu ve tarihsiz olduğu için ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılıp çıkarılmadığının belli olmadığı, dolayısıyla açıklamanın Tebliğin 45.1.6.a maddesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Yine, galvanizli saç kablo kanalları, iletkenler, hava hattı kabloları, izolatörler gergi tertibatı, izole eldiven, halı ve sehpa, metal oksit parafurd, sodyum buharlı aydınlatma, şeffaf tüp ampuller, orta gerilim metal mahfazalı gibi elektrik tesisi iş kalemlerine ilişkin olarak Emar A.Ş. tarafından düzenlenen proforma faturanın ve alış satış faturası örneklerinin eklendiği, ancak faturaların (Hasçelik A.Ş., Ersan Ltd. Şti., Altınsoy Ltd. Şti. Ankara A.Ş., Tunahan Ltd. Şti.,Murat Özdemir, Şirin Elektrik, Kartal Ltd. Şti. ve Ecemsan Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalar gibi) tarihlerinin ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu, son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı anlaşılmış dolayısıyla açıklamanın Tebliğin 45.1.6.a maddesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Vezirler İnş. Elk. Tic. San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası uygun bulunmuştur.

İdare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı 2. teklif sahibi kabul edilen Aksu Elk. İnş. Taah. İth. İhr. San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak sunduğu belge ve bilgilerin incelenmesi neticesinde;

Malzeme+montaj işleri kaleminde yer alan boyalı kaynaklı demir direkler ve demir traverslere ilişkin teklif fiyatını tevsik etmek için Enton Ltd. Şti. tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulduğu ve ekine birim maliyet cetveli eklendiği ancak birim maliyet cetvelinin tarihinin ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu, son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı anlaşılmış, dolayısıyla açıklamanın Tebliğin 45.1.6.a maddesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Yine, galvanizli saç kablo kanalları, iletkenler, izolatörler, gergi tertibatı, izole eldiven, halı ve sehpa, sodyum buharlı aydınlatma, şeffaf tüp ampuller, frekansmetre gibi elektrik tesisi iş kalemlerine ilişkin olarak Eren A.Ş. tarafından düzenlenen proforma faturanın ve alış satış faturası örneklerinin eklendiği, ancak satış faturalarının tamamının ve bazı alış faturalarının (Aksan Ltd. Şti., MGS Ltd. Şti., Türkkablo A.O., Alkarsan Ltd. Şti., Gören Ltd. Şti., Ferhat Gündoğmuş ve Ankara A.Ş. tarafından düzenlenen faturalar gibi) tarihlerinin ihale tarihinin içinde bulunduğu geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu, son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı anlaşılmış, dolayısıyla açıklamanın Tebliğin 45.1.6.a maddesine uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Aksu Elk. İnş. Taah. İth. İhr. San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Vezirler İnş. Elk. Tic. San. Ltd. Şti. ile Aksu Elk. İnş. Taah. İth. İhr. San. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****