KİK Kararı: 2010/UY.I-2044

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/050
Gündem No : 79
Karar Tarihi : 12.07.2010
Karar No : 2010/UY.I-2044
BAŞVURU SAHİBİ:
Gökçenay İnşaat Tic. ve San. Ltd. Şti., Sıhke Cad. Uyum Apt. K:1 No:4/VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü, Selimbey Mah. İskele Cad. VAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/5059 İhale Kayıt Numaralı "(Bingöl-Muş) İl.Snr (Varto-Muş) Dya Yol. Alt Tem. ve Tem. Yap. Tem. Malz. ve Asf. Mıc. Tem. Mıc. Yık ve Malz. Nak." İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

06.07.2010 tarih ve I.Y.17.22.0207/2010-30E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü tarafından 23.02.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “(Bingöl – Muş) İl Sınırı - (Varto – Muş) (955-08 955-09) DYA Yollarına Alttemel ve Temel Yapılması, Temel Malzemesi ve Asfalt Mıcırı Temini, Mıcır Yıkanması ve Malzemenin Yola Nakli” ihalesine ilişkin olarak Gökçenay İnşaat Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin 03.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 08.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.06.2010 tarih ve 13913 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde kalan isteklinin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun belge sunmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığı, analizler sorgulanmadan işlem yapıldığı iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinin 45.1.6 alt maddesinde; “İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamasına yer verilmiştir.

Kamu İhale genel tebliğinin 45.1.6 ncı maddesinin (b) gereğince, isteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat teklifleri sunulmuşsa, fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanunu’na göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. (b) bendinde maliyet tespit raporunun son geçici vergi beyanname dönemine ait olması gerektiğine ilişkin bir açıklamaya yer verilmemişse de maddenin bütününden, isteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması durumunda maliyet tespit raporunun ihale tarihi dikkate alınarak belirlenen son geçici vergi beyanname dönemine ait olması gerektiği anlaşılmaktadır. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

İdare sınır değer olan 1.314.666,53 TL’nin altında teklif veren ve teklifleri aşırı düşük olan Öz Aykutlar ve Öz Yiğit Sen firmalarından aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmalarını istemiştir. Her iki isteklide aşırı düşük teklif açıklamalarını idareye sunmuştur. İdare sunulan belgeler üzerinde yaptığı inceleme sonucunda Öz Aykutlar firmasının teklifini, birim fiyat analizlerinde aritmetik hata olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakmıştır. Öz Yiğit Sen firmasının açıklamalarını ise yeterli bularak ihaleyi bu istekli üzerinde bırakmıştır.

Öz Yiğit Sen firmasının aşırı düşük teklif açıklamaları üzerinde yapılan incelemeden;

Konkasörle kırılmış alttemel malzemesi temini, konkasörle kırılmış temel malzemesi temini ve konkasörle kırılmış asfalt mıcırı temini iş kalemleri için taş ocağı işletmecisi Mehmet Hanifi Yiğit’ten 22.02.2010 tarihli yazı ile fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifi ekinde Vergi Usul Kanunu’na göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu SMMM tarafından onaylanmış 22.02.2010 tarihli maliyet tespit raporunun sunulduğu görrülmüş olup, maliyet tespit raporunun hangi döneme ait olduğu anlaşılamamıştır.

Ocak taşından konkasörle kırılmış malzeme ile alttemel yapılması, kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile temel yapılması ve ocak taşından istenilen tiplerde konkasörle kırılmış ve elenmiş asfalt mıcırı temini, yıkanması, makine ile yükleme, boşaltma, figüre edilmesi ve nakli iş kalemlerinde kullanılacak malzemelere, toplam 5 iş kaleminde kullanılacak iş makinelerinin yakıtına ve ocak taşından konkasörle kırılmış malzeme ile alttemel yapılması, kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile temel yapılması ve her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması iş kalemleri analizlerinde işçilik miktarları ve ücretlerine ilişkin olarak herhangi bir fiyat verilmediği ve açıklama yapılmadığı anlaşıldığından, Öz Yiğit Sen firmasının aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı bu nedenle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden fiyat teklifleri alınmış ve sunulmuşsa, YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun fiyat tekliflerinin ekinde sunulması ve maliyet tespit raporunun ihaleye teklif veren istekliye değil fiyat teklifi veren gerçek veya tüzel kişiye kişiye ait olması gerekmektedir. Öz Aykutlar firmasının ihale konusu 5 iş kalemine ilişkin olarak maliyet tespit raporlarını sunduğu, fakat piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerini sunmadığı, maliyet tespit raporlarının fiyat teklifi verenlere değil Öz Aykutlar firmasına ait olduğu,

İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetin belirtileceği, proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek hem proforma faturanın hem de bir alış ve bir satış faturası örneğinin tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacağı, Öz Aykutlar firmasının ihale konusu işte kullanılacak iş makinelerinin yakıtına ilişkin olarak Hamzaoğulları Pet. Ürün. İnş. Nak. Gıda Tem. ve Dış Tic. Ltd. Şti.’nden aldığı proforma faturayı sunduğu, fakat proforma faturada son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetin belirtilmediği, proforma faturanın YMM veya SMMM’e onaylatılmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenlerle Öz Aykutlar firmasının aşırı düşük açıklamalarının uygun olmadığı, idarece anılan isteklinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Öz Yiğit Sen Ltd. Şti.’nin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak tekliflerin değerlendirilmesi aşaması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****