KİK Kararı: 2010/UY.I-2025

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/050
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 12.07.2010
Karar No : 2010/UY.I-2025
BAŞVURU SAHİBİ:
Mayışoğlu İnşaat-Hüseyin BAYRAK, Atatürk Mah. Demokrasi Cad. Gürsel Sokak No:10/5 Sarıgazi - Sancaktepe/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kütahya İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği, Ali Paşa Mah. Lise Cad. No:2 KÜTAHYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/30990 İhale Kayıt Numaralı "Kütahya İli, Tavşanlı İlçesi, Kışlademirli Köyü Yüs Sulama Tesisi Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

07.07.2010 tarih ve I.Y.17.92.0203/2010-33E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kütahya İl Özel İdaresi Sekreterliği tarafından 19.04.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kütahya İli, Tavşanlı İlçesi, Kışlademirli Köyü YÜS Sulama Tesisi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Mayışoğlu İnşaat-Hüseyin Bayrak’ın 07.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 18.06.2010 tarih ve 14318 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması üzerine yapılan yazılı açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak belgelendirilmediği,

2. İhale üzerinde bırakılan Genç Mutiler İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının bilgi edinme kanunu çerçevesinde talep edilmesine rağmen bu taleplerinin karşılanmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihaleye 11 isteklinin teklif verdiği, Esimak Yapı İnş. Taah. Proje Müh. Tur. Nak. Elk. Tes. Zir. Tic. ve San. Ltd. Şti.’nin teklifinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, 10 geçerli teklif esas alınarak hesaplanan sınır değerin 135.531,45 TL olduğu, sınır değerin altında teklif veren Sedat Göksu, Genç Mutiler İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Gaybet İnş. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden teklif bileşenleriyle ilgili yazılı açıklama istenildiği, söz konusu isteklilerden Gaybet İnş. Mim. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermediği gerekçesiyle, Sedat Göksu’nun ise aşırı düşük teklif açıklamaları yetersiz olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuruya konu ihalenin aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülen tek istekli olan Genç Mutiler İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.**** üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde; “45.1.3. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin maliyet bileşenlerini ve/veya bunlara ait fiyat analizlerini; a) Yapım yönteminin ekonomik olması, b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar, c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

__

45.1.4. Aşırı düşük tekliflere ilişkin sorgulama teklifin tümü üzerinden olabileceği gibi, isteklinin teklifinde ihale komisyonu tarafından belirlenen bileşenler üzerinden de yapılabilir.

__

45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır.

__

45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

__

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

__

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

__

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

__

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

__

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.” açıklamalarına yer verilmiştir.__

İhale üzerinde bırakılan Genç Mutiler İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan analiz ve proforma faturaların incelenmesi neticesinde:

a) Pre. Bax Tipi Vana Rögarı için Kırcalı Yapı Malz. San. ve Tic. A.Ş.’den alınan proforma fatura ve ekinde söz konusu malzemenin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 06.11.2009 tarihinde satın alındığını gösteren bir adet satış faturasının sunulduğu görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6.a maddesi uyarınca, proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda, proforma fatura ekinde ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir satış faturası örneğinin yanı sıra, bir alış faturası örneğinin de eklenmesi, proforma fatura ekinde yer alan alış ve satış faturalarının ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait olması gerekmektedir. Ancak, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma fatura ekinde sunulması zorunlu olan bir alış faturası örneğinin bulunmadığı, proforma fatura ekinde yer alan satış faturası örneğinin de, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, sunulan proforma fatura ekinde yer alan satış faturasının söz konusu malzemenin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından satın alındığını gösterdiği dikkate alındığında, söz konusu malzemenin adı geçen isteklinin stoklarına girdiği kabul edilerek Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6.d maddesi uyarınca, bu hususun envanter defterinin ilgili kısmının onaylı örneği veya onaylı stok tespit raporu ile tevsik edilmesi gerekmektedir. Ancak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin bu belgeleri de sunmadığı tespit edilmiştir.

b) Ø4" (100 mm) çaplı tecritli düz uçlu kaynak ağzı açılmış çelik boru ve Ø6" (150 mm) çaplı tecritli düz uçlu kaynak ağzı açılmış çelik boru için Mertse Demir Market Gıda San. Tic. Ltd. Şti.’nden alınan proforma fatura ve ekinde iki adet satış faturası örneğinin sunulduğu görülmüştür. Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6.a maddesi uyarınca, proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda, proforma fatura ekinde ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir satış faturası örneğinin yanı sıra, bir alış faturası örneğinin de eklenmesi gerekmektedir. Ancak, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma fatura ekinde sunulması zorunlu olan bir alış faturası örneğinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler doğrultusunda, aşırı düşük teklif sorgulaması üzerinde yapmış olduğu yazılı açıklamalarını Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olarak belgelendirmediği tespit edilen ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Bilgi ve belgeleri açıklama yasağı” başlıklı 61 inci maddesinde; “Bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanlar; ihale süreci ile ilgili bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve malî yönlerine ilişkin olarak gizli kalması gereken bilgi ve belgelerle işin yaklaşık maliyetini ifşa edemezler, kendilerinin veya üçüncü şahısların yararına kullanamazlar. Aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58 ve 60 ıncı maddelerde belirtilen müeyyideler uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

4892 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunun “Ticari sır” başlıklı 23 üncü maddesinde; “Kanunlarda ticarî sır olarak nitelenen bilgi veya belgeler ile, kurum ve kuruluşlar tarafından gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticarî ve malî bilgiler, bu Kanun kapsamı dışındadır.” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kanunun 61 nci maddesine yer alan hükümden anlaşıldığı üzere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerinin teknik ve mali yönlerine ilişkin bilgi ve belgelerin, ihale işlemlerini yürütmekle görevli personel veya danışmalık hizmet sunucuları tarafından açıklanması, Kanunun 58 ve 60 ncı maddelerinde öngörülen yaptırımların uygulanmasını gerektirecek nitelikte bir eylem olarak tanımlanmıştır.

Başvuru sahibi tarafından idareden talep edilen ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu bilgi ve belgelerin, anılan isteklinin teklifinin gizli kalması gereken teknik ve mali yönlerine ilişkin olduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır. 4892 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunun 23 üncü maddesinde yer alan hüküm uyarınca da, gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticarî ve malî bilgilerin, adı geçen Kanun kapsamında üçüncü kişilere verilemeyeceği açıktır.

Açıklanan nedenlerle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunmuş olduğu bilgi ve belgelerin, başvuru sahibinin Bilgi Edinme Hakkı Kanunu kapsamında kendisine verilmesine ilişkin talebinin idarece reddedilmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır. Bu bakımdan, başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, İhale üzerinde bırakılan Genç Mutiler İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****