KİK Kararı: 2010/UY.I-1863

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/045
Gündem No : 57
Karar Tarihi : 28.06.2010
Karar No : 2010/UY.I-1863
BAŞVURU SAHİBİ:
Ayduran Elektrik Taah. ve Tic. Ltd. Şti., Kızılırmak Mahallesi 1450 Sokak Ulusoy Plaza No:9/48 Çukurambar /ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Gediz Elektrik Dağıtım A.Ş., Üniversite Caddesi No:57 BORNOVA/İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/188528 İhale Kayıt Numaralı "Vıı Etap Bornova Ag+yg(Og) Elektrik Tesisi (200935-42)" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

17.06.2010 tarih ve I.Y.13.81.0262/2010-27E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Gediz Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından 29.01.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “VII. Etap Bornova Ag+yg(og) Elektrik Tesisi (200935-42)” ihalesine ilişkin olarak Ayduran Elektrik Taah. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 26.04.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibinin 17.05.2010 tarih ve 11670 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; firmalarından daha düşük teklif veren bütün isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük olduğu, bahsi geçen tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesi açıklamalarına uygun olarak belgelendirilmediği, bu sebeple ihalenin firmaları üzerinde bırakılması gerektiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan incelemede, ihale dokümanı kapsamında isteklilere sunulan birim fiyat teklif cetvelinde iş kalemlerinin;

1- Malzeme+Montaj,

2- Demontaj,

3- Demontajdan montaj,

4- İnşaat İşleri,

Olmak üzere 4 iş grubu altında sınıflandırıldığı, “İnşaat işleri” iş grubundaki imalatlar için 3 adet fiyat analizi formatının isteklilere sunulduğu, ihale komisyonu tarafından 08.03.2010 tarihinde sınır değerin altında teklif veren firmalardan teklif bileşenlerine ilişkin açıklamada bulunmalarının istendiği görülmüştür.****

Açıklamada bulunan isteklilerin;

Montaj, demontaj ve demontajdan montaj işleri için öngördükleri fiyatları; firmalarında uzun süredir istihdam edilen deneyimli teknik personel ile araç parklarında bulundurdukları gerekli teknik donanım sayesinde edindikleri tecrübe ve ölçek ekonomisi avantajı ile izah ettikleri,

İhale konusu işte girdi olarak kullanılacak malların fiyatlarını tevsik amacıyla birtakım belgeler sundukları,

Tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde;

“Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır…

… İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır…

…d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur…”

Açıklamaları bulunmaktadır.

Bu çerçevede; ihale üzerinde bırakılan firma olan Yortel Elk. İnş. Taah. Ltd. Şti. tarafından yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklama kapsamında; ihale konusu işte kullanılacak malzemelerin tamamı için proforma fatura sunulduğu, ayrıca bahsi geçen malzemelerden bir kısmının stoklarda bulunduğunu tevsik amacıyla ‘stok muavin dökümü’ sunulduğu görülmüştür. Söz konusu stok muavin dökümünde; ilgili mallara ilişkin birim maliyet bilgilerinin yer almadığı, stoklarda bulunduğu ifade edilen malzemelere ait miktarların, birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen miktarların tamamını karşılamadığı anlaşılmaktadır. Ayrıca stok muavin dökümüne esas tutulan faturaların incelenmesinden; N-60 VBA Traversler ile 36kV 1240/25 mm XLPE Kabloların, ihale tarihinden sonra stoklara alındığı görülmektedir. Diğer taraftan, anılan istekli tarafından sunulan proforma faturanın, birim fiyat teklif cetvelinde öngörülen miktarlar esas alınarak tanzim edildiği görülmektedir. Ancak proforma faturada, yukarıda anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, gösterilmesi gereken birim ortalama maliyet bilgilerinin mevcut olmadığı tespit edilmiştir.***

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi firma olan Ser-Da Müh. Elk. İnş. Ltd. Şti. tarafından yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklama kapsamında sunulan belgelerin incelenmesinden, ihale konusu işte girdi olarak kullanılacak malzemelerin; Primer Enerji San. ve Tic. Ltd. Şti., Ekosinerji Elk. San. ve Tic. A.Ş., Emta Elk. Müh. İnş. A.Ş., ve Sena Kablo San. Tic. Ltd. Şti.’ den sağlanacağının anlaşıldığı, anılan firmalardan;

- Primer Enerji San. ve Tic Ltd. Şti.’den alınan proforma faturada; ilgili mallara ilişkin birim ortalama maliyet bilgilerin bulunmadığı,****

- Ekosinerji Elk. San. ve Tic. A.Ş.’den alınan proforma faturaya son geçici vergi beyanname dönemine ait alış ve satış faturaların eklenmemiş olmasının yanı sıra, söz konusu proforma faturada ilgili mallara ilişkin birim ortalama maliyet bilgilerinin mevcut olmadığı,****

Tespit edilmiştir.****

Sınır değerin altında teklif veren Datel İnş. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu proforma faturalarda; ilgili mallara ilişkin birim ortalama maliyet bilgilerinin yar almadığı, söz konusu proforma faturalara satış faturalarının eklenmediği tespit edilmiştir.****

Yukarıda yapılan tespitler ve alıntısı yapılan Tebliğ açıklamaları çerçevesinde; Yortel Elk. İnş. Taah. Ltd. Şti., Ser-Da Müh. Elk. İnş. Ltd. Şti. ve Datel İnş. Ltd. Şti. tarafından yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, anılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, sınır değerin altında teklif veren isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılıp, bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

____

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun;

__

“Temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasında, “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.”,

“yaklaşık maliyet” başlıklı 9 uncu maddesinde, “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir…”, hükmü ile,__

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyet” başlıklı 7 nci maddesinde ise,“ İhale yapılmadan önce idare tarafından, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ihtiyaç konusu yapım işinin yaklaşık maliyeti tespit edilir.

__

İdareler, ihale konusu yapım işinin yaklaşık maliyetini dikkate alarak ihalenin eşik değerin altında kalıp kalmadığını belirler.

****

Yaklaşık maliyet, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usuller uyarınca ayrıntılı miktar ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle gerçekçi biçimde tespit edilir ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

__

İdarelerce, ihale öncesi tespit edilen yaklaşık maliyet ilan edilmez ve isteklilere veya ihale süreci ile resmi ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.”,

hükmü yer almakta olup, ihale sürecinde idarece yapılacak işlemlerde ve değerlendirmelerde bu yaklaşık maliyet kullanılacaktır.

Yapılan inceleme sonucunda, idare tarafından ihaleye ilişkin yaklaşık maliyetin [m1] toplam 8.059.140,33 TL olarak belirlendiği, ihalenin 4.788.000,00 TL tutarında teklif veren istekli üzerinde bırakıldığı, ihaleye verilen en yüksek teklif tutarının da 6.547.881,63 TL olduğu, idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin[m2] , en yüksek teklif tutarından % 23 oranında fazla olduğu göz önüne alındığında, idarece belirlenen yaklaşık maliyet tutarının gerçek piyasa fiyatları esas alınmak suretiyle hesaplanıp hesaplanmadığı hususunun incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Yaklaşık maliyetin idarece hatalı hesaplanması durumunda, idarece yapılacak işlemlerin ve değerlendirmelerin de sağlıklı bir şekilde yapılması mümkün bulunmadığından, söz konusu yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanıp hesaplanmadığı hususuna ilişkin olarak incelenmek ve gerekiyorsa soruşturulma yapılmak üzere konunun Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü’ne bildirilmesinin uygun olacağı ek görüşüyle karara katılıyorum.

** Kazım ÖZKAN **

** KurulÜyesi **