KİK Kararı: 2010/UY.I-1620

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/040
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 07.06.2010
Karar No : 2010/UY.I-1620
BAŞVURU SAHİBİ:
Anka Mühendislik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti., Tufanpaşa Mah. Hazer Sok. (İmar Sokak No.2) No.39 Kozan/ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Et ve Balık Kurumu Genel Müdürlüğü, Ceyhun Atıf Kansu Cad. 56. Sok. No:10 Balgat/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/22306 İhale Kayıt Numaralı "Adana Et Kombinası Çevre İhata Duvarı Yapımı ve Lojman Bakım Onarımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

03.06.2010 tarih ve I.Y.13.02.0262/2010-22E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Et ve Balık Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından 16.03.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Adana Et Kombinası Çevre İhata Duvarı Yapımı ve Lojman Bakım Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Anka Mühendislik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 19.04.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 30.04.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 11.05.2010 tarih ve 11035 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan firmanın aşırı düşük teklif sorgulamasında sunduğu analizler ile faturaların gerçeği yansıtmadığı, analizlerdeki işçilik girdilerinin mevzuata aykırı olarak düzenlendiği, faturaların ise ihale tarihinden sonra alındığı, ayrıca anılan firma tarafından hesaplanan metrajların işin yapılabilir metrajlarından daha düşük olduğu, bu sebeple ihalenin firmaları üzerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Yapılan incelemede, ihale komisyonu tarafından ihale üzerinde bırakılan firma olan Eşref Ali Özbek (Ekinci Mühendislik)’den aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında açıklama istenilmesi üzerine, anılan istekli tarafından 30.03.2010 tarihinde yapılan teklif bileşenlerine ilişkin açıklama kapsamında; teklifini oluşturan 49 adet iş kaleminden;

“Çatı sökümü yapılması”, “Daire mutfak dolabı”, “Daire giriş kapısı yapılması”, “Merdiven korkuluğu yapılması” ve “Nakliye” iş kalemlerine ilişkin olarak özel fiyat analizlerinin hazırlanıp sunulduğu,

Toplam 44 adet olan diğer iş kalemleri için ise; Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca belirlenen birim fiyatların kullanıldığını belirten liste ve fiyat analizleri sunulduğu, söz konusu iş kalemleri için; kar ve genel gider içermeyen 2009 yılına ait birim fiyatların üzerine, isteklinin kendi belirlediği “kar ve genel gideri” ilave ederek teklif bedelini oluşturduğu,

“Basınç dayanımı C8/10 olan demirsiz beton”, “Basınç dayanımı C30/37 olan hazır beton” imalatlarında kullanılan Grobeton ve Hazırbeton malzemeleri için, öngörülen fiyatın Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca belirlenen rayiçlerin altında olması nedeniyle, anılan iş kalemlerine ait fiyat analizlerine ek olarak proforma faturalar ile alış/satış faturaları sunulduğu,

Tespit edilmiştir.****

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde;

“45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede;

a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır.

b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.”

Açıklamaları bulunmaktadır.

Bahsi geçen iş kalemlerinden; “Basınç dayanımı C8/10 olan demirsiz beton” ile “Basınç dayanımı C30/37 olan hazır beton”un imalatında kullanılacak malzemelere ilişkin olarak sunulan proforma faturalarda, “ birim ortalama maliyet”in belirtilmediği, proforma faturalara eklenen alış ve satış faturalarının tanzim tarihlerinin ise son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı görülmüştür. Benzer şekilde; “Çatı sökümü”, “Daire giriş kapısı yapılması”, “Daire mutfak dolabı” ve “Merdiven korkuluğu” iş kalemleri için alınan fiyat tekliflerini desteklemek için sunulan proforma faturalarda “ birim ortalama maliyet”in belirtilmediği, proforma faturalara eklenen faturalarının tanzim tarihlerinin ise son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı görülmüştür.

Ayrıca, “Daire giriş kapısı yapılması”, “Daire mutfak dolabı” ve “Merdiven korkuluğu” iş kalemlerine ilişkin olarak malzeme alış hesap ekstreleri sunulduğu, söz konusu ekstrelerin, birim maliyet cetveli gibi düzenlenmiş olduğu, ancak tanzim tarihlerinin son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı, “Nakliye” iş kalemi için sunulan fiyat analizinde; fiyatı oluşturan girdiler ile bu girdilere yapılacak ödemeler gösterilmemiş, diğer bir ifadeyle sunulan fiyat analizinin, “analiz” işlevini haiz olmadığı anlaşılmıştır.****

Bununla beraber, Eşref Ali Özbek (Ekinci Mühendislik) tarafından sunulan fiyat analizlerinde; işçilik girdileri için 3,30 TL saatlik ücret öngörüldüğü tespit edilmiştir.

4857 sayılı İş Kanununun 39 uncu maddesi gereğince Asgari Ücret Tespit Komisyonunca belirlenen 2009 yılı asgari işçilik ücreti 31.12.2009 tarih ve 27449 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Asgari Ücret Tespit Komisyonu kararına göre 2010 yılı ilk altı aylık asgari ücretin bir günlüğü 16 yaşından büyükler için 24,30 TL ve 16 yaşından küçükler için 20,70 TL olarak belirlenmiştir. Bu durumda asgari ücretle çalıştırılan 16 yaşından büyük bir düz işçinin saatlik ücretinin 24,30 TL / 7,5 saat= 3,24 TL, 16 yaşından küçük bir işçinin saatlik ücretinin ise 20,70 / 7,5 saat= 2,76 TL olması gerekmektedir.

Bu çerçevede; bahsi geçen fiyat analizlerinde, işçilik girdisi bağlamında mevzuata aykırılığın söz konusu olmadığı kabul edilmektedir.

Diğer taraftan; Eşref Ali Özbek (Ekinci Mühendislik)ve Gümüşhan Ltd. Şti. ve idare tarafından hesaplanmış ihale konusu işi oluşturan iş kalemlerinin ait metrajlarının;

İş kaleminin adı

İdare

(metraj)

Ekince

(metraj)

% sapma

Gümüşhan

(metraj)

% sapma

İş kalemi tutarı/Yak. Maliyet

Makine ile her derinlikte yumuşak ve seri toprağın kazılması

724,50

659,295

-9

1114,00

53,7

0,0032

Gro**** Beton Basınç dayanımı C 8/10 (200 dozlu) olan demirsiz beton

120,75

108,675

-10

108,00

-10,56

0,0181

Satın Alınan ve Bet. Pomp. Bas., basınç dayanım sınıfı C 30 /37 (BS 30) hazır beton

954,14

849,185

-11

950,00

-0,43

0,1707

29x19x23.5 Düşey Delikli Tuğla Duvar

5,54

6,371

15

15,6

181,59

0,0006

Patlayıcısız Demirli Demirsiz Beton İnşaat Yıkımı

320,00

291,20

-9

22,35

-93

0,0303

Oluklu Kiremitle Çatı Örtüsü Yapılması

426,006

438,786

+3

340,00

-20,19

0,0086

Mahya Kiremiti İle Mahya Yapılması

57,00

59,85

5

130,00

128,07

0,0005

Çatı Örtüsü Altına Yalıtım Yapılması

426,006

404,706

-5

340,00

-20,18

0,004

Çatı Arasına (12 CM) Camyünü Şilte İle Isı Yalıtımı

383,405

345,65

-9,85

340,00

-11,32

0,0064

Düz yüzeyli beton ve betonarme kalıbı

400,00

290,00

-27,5

825,00

106,25

0,0095

Plywood ile düz yüz. çıplak**** beton kalıbı

500,00

280,000

-44

413,00

-17,4

0,0164

İş İskelesi 0-12.50 M (DUVAR İÇİN)

988,00

1877,20

90

1.036,00

4,86

0,0051

Çam Keresteden Oturtma Çatı Yapma)

127,801

115,594

-9,55

340,00

166,04

0,0091

8 - 12 mm nervürlü beton çelik çubuğunun**** bükülmesi, yerine kon.

10,77

9,801

-9

38,00

252

0,0236

14 - 28 mm nerv. bet. çelik çub. bük. yer. kon.

87,41

79,98

-8,5

86,00

-1,61

0,179

Çeşitli demir işlen yapılması ve**** yerine konulması

20.091,7

18.082,08

-10

18.500,00

-7,92

0,1415

Her Çeşit Plastik İmalat Yapılması,Yerine Tespiti

3.129,60

2.847,936

-9

4.000,00

27,81

0,0378

Isı Yalıtımlı Aluminyum Doğrama İmalatı ve Montajı

190,40

171,36

-10

60,00

-68,49

0,0057

Çatı Kalkan Dipleri Çinko Sac Kaplama

80,00

72,00

-10

80,00

0

0,0052

4 125 mm PVC Y.Borusu Tesbit ve Montajı

208,00

228,80

10

157,00

-24,52

0,0028

150 mm Köşeli PVC Y. Oluğu

76,00

82,08

8

78,00

2,63

0,0014

Demir İmalatı 1 Kat Sülyen 2 Kat Yağlı Boya Yapma

92.64

83,376

-10

300,00

223,83

0,0012

Demir imalatın iki kat antipas, iki kat sentetik boya ile boyanması

500,00

50,00

-90

544,00

8,8

0,0078

Akrilik Malzeme İle Kaplama Yapılması

996,824

917,078

-8

750,00

-24,76

0,0212

Sıva Yüzlerine 3 Kat Plastik Badana Yap.

285,54

256,986

-10

90,00

-68,48

0,0032

Karo Fayansla Duvar Kap. Yapımı

56.64

50,976

-10

24,00

-57,62

0,0027

2 cm Renkli Mermer Plakla Döş. Kap.Yap.

80,00

72,00

-10

65,00

-18,75

0,0076

3 cm kalınlıkta andezit plaklarla duvar kaplaması yapılması

80,00

84,00

5

90,00

12,5

0,0073

2 cm Renkli Mermer Plakla Duvar Kap.Yap.

84,00

75,60

-10

104,00

23,81

0,0079

Renkli Mermer Plakla Bas. Döş. Kap. Yap.

20,40

21,42

5

72,00

252,94

0,00106

3 cm. Renkli Mermer Lev. Denizlik Yap.

144,00

127,44

-11,5

27,00

-81,25

0,0162

3 cm. Mermer Eşik Yap.

16,00

17,60

10

4,80

-70

0,0019

3 cm. Beyaz Mermer Parapet Yap.I

144,00

129,60

-10

27,00

-81,25

0,0168

Alt Tab. 250 kg Çim. Dozlu, Üst tab. 300 kg Çim. dozlu harçla düz sıva yapılması

996,824

907,11

-9

750,00

-24,7

0,0183

Alçı Tavan sıvası yapılması

100,00

110,00

10

90,00

-10

0,0013

Alçı Astar (perdah) yap. (Tamirat işlerinde)

285,54

322,66

13

206,00

-27,86

0,00085

Sıva Üzerine Saten Alçı Kap. Yapılması

285,54

310,668

8,8

265,00

-7,19

0,0017

Kireç-çimento karışımı harçla düz sıva yapılması

100,00

98,80

-1,2

105,00

5

0,0014

Her genişlikte kargir duvar üzerine mozayik

kaplı beton harpuşta yapılması

805,00

200,00

-75,15

250,00

-68,94

0,093

200 Doz Çim. Harcıyla Tesviye Tab. Yap.

128,00

140,80

10

113,40

-11,4

0,0012

3 mm Kalınlığında Cam Takma (ÇITA İLE)

2,160

2,241

3,75

4,80

122,22

Sıfıra yakın

Madeni Kons.A Profil Veya Madeni Çıta ile 4-4 mm.h

208,640

187,776

-10

241,00

15,51

0,018

Asfalt kesme ve 8 cm 1 m.2 Asfalt Betonu Binder Tabaka Yapma

400,000

360,040

-10

70,69

-82,33

0,0089

İspanyolet takım

80,000

88,000

10

112,00

40

0,0028

Hafriyat Nakliyesi

1.000,00

912,00

-8,8

513,75

-48,63

0,022

Merdiven korkuluğu

28,00

28,00

0

42,00

50

0,0093

Daire Giriş Kapısı

16,00

16,00

0

16,00

0

0,0116

Daire Mutfak Dolabı

16,00

16,00

0

16,00

0

0,033

Çatı Sökümü

383,405

345,065

-10

375,00

-2,2

0,0017

Şeklinde olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihaleye çıkılan yapım işlerinde; istekliler tarafından hesaplanan iş kalemleri/iş gruplarına ilişkin metrajlar ile yaklaşık maliyet hesabında yer alan metrajların birebir örtüşmesinin beklenilmediği, zirasöz konusu miktar farklılıklarının; olası hesap farklılıklarından kaynaklanabileceği, ancak imalat kalemlerindeki eksik ve fazla miktar farklılıklarının belli bir ölçüde birbirini dengelemesi ve işin maliyet boyutunu değiştirecek mahiyette olmaması gerekmektedir.

Ancak, söz konusu ihalede; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan hesap cetvelindeki metrajların, önemli iş kalemlerinin birçoğunda, yaklaşık maliyet hesabında yer alan metrajlardan eksik olduğu, her bir iş kalemine ait eksik ve fazla miktar farklılıklarının yüzde cinsinden değerinin, ilgili iş kaleminin parasal tutarının yaklaşık maliyet içindeki payı ile ağırlıklandırılarak hesaplanan ortalama sapmanın yaklaşık % - 15 olduğu, dolayısıyla eksik ve fazla miktar farklılıklarının birbirini dengelemediği anlaşılmaktadır.

Yukarıda anılan Tebliğ açıklaması uyarınca;

-İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan proforma faturalarda, “ birim ortalama maliyet”in belirtilmediği, proforma faturalara eklenen alış/satış faturalarının tanzim tarihlerinin ise son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı,

-“Nakliye” iş kalemine ait fiyat analizinin, ‘analiz’ işlevini haiz olmadığı,****

-Anılan isteklinin hesapladığı metrajların; önemli iş kalemlerinin birçoğunda, yaklaşık maliyet hesabında yer alan metrajlardan eksik olup, eksik ve fazla miktar farklılıklarının birbirini dengelemediği,

Anlaşıldığından, ihale komisyonu tarafından teklif bileşenlerine ilişkin açıklamanın uygun görülmesinde mevzuata uyarlılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla; başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan Gümüşhan Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından; 44 adet iş kalemine ilişkin olarak; Bayındırlık ve İskan Bakanlığınca belirlenen birim fiyatların kullanıldığını belirten liste sunulduğu, söz konusu iş kalemleri için; kar ve genel gider içermeyen 2009 yılına ait birim fiyatların üzerine, isteklinin kendi belirlediği “kar ve genel gideri” ilave ederek teklif bedelini oluşturduğu tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, Gümüşhan Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan; “Çam keresteden ahşap oturtma çatı yapılması” ve “Düz yüzeyli betonarme kalıbı” iş kalemlerinin içeriğindeki malzemelerden çam kerestesine ilişkin olarak sadece alış faturası sunulduğu, ancak isteklinin bahsi geçen malzemeyi stoklarında bulundurduğuna dair yukarıda anılan Tebliğ açıklamaları uyarınca; stok tespit raporu veya envanter defterinin ilgili kısmını sunması gerektiği, fakat sunmadığı anlaşılmaktadır.****

Ayrıca, yukarıda tespiti yapıldığı üzere; istekli tarafından sunulan hesap cetvelindeki metrajların; önemli iş kalemlerinin birçoğunda, yaklaşık maliyet hesabında yer alan metrajlardan eksik olduğu dolayısıyla eksik ve fazla miktar farklılıklarının birbirini dengelemediği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, Gümüşhan Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Eşref Ali Özbek (Ekinci Mühendislik) ile Gümüşhan Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY****

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinde;

“Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;

__

1) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli,

__

2) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilen fiyatlara ilişkin olarak idarenin tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına göre ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun analizler istenir. Teklifin aşırı düşük bulunması halinde ise Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapılacak açıklamada, ayrıca bu analizlere dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeler (proforma faturalar, malzemeye ilişkin teklif alma yazıları, yardımcı analizler ve buna benzer) sunulur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere tekliflerin ekinde analizlerin istenilmesi” başlıklı 38 inci maddesinde;

__

“38.1. Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler” başlıklı 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendi hükmü uyarınca,

__

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; teklif edilecek birim fiyatlara ilişkin olarak idare tarafından, tanımladığı her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

__

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; idare tarafından teklif bedelini oluşturacak iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

__

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının düzenlenerek ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi gerekmektedir.

__

38.2. İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

__

38.3. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları durumunda, analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenmiş “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek, yayımlanmış birim fiyatın üzerinde olmamak kaydıyla, birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek teklifleri kapsamında sunmaları halinde, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir…

38.9. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

__

_ 38.10. (38.3) maddesinde belirtilen şekilde kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatları teklif eden isteklilerin, söz konusu birim fiyatları oluşturan girdilerin rayiçlerine ilişkin olarak (45.1.6) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı ve buna benzer belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.” _açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat düzenlemeleri uyarınca, inceleme konusu ihalede isteklilerce, teklif bedellerini oluşturan tüm iş kalemleri açısından analiz düzenlenmesi ve bu analizlerin teklifleri ekinde sunulması zorunluluğu bulunmaktadır. Ancak Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.3 üncü maddesinde düzenlenen şartların gerçekleşmesi durumunda, tüm iş kalemleri açısından analiz sunulması gerekliliği ortadan kalkmaktadır.

Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 2009 yılı birim fiyatları 01.01.2009 - 31.12.2009 dönemini kapsamaktadır. Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan ve hangi hallerde analiz düzenlemesi zorunluluğunun ortadan kalktığını belirten 38.3 üncü maddede; “…kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyatları teklif etmeleri durumunda…” ifadesine yer verilmiştir. İnceleme konusu ihale 19.03.2010 tarihinde gerçekleştirildiğinden, isteklilerin ancak ihale tarihinin içinde bulunduğu yıla ilişkin, 01.03.2010 tarihinde yayımlanmış olan, 2010 yılı birim fiyatlarını kullanmaları durumunda analiz düzenleme zorunluluğu ortadan kalkabilmektedir. Bu nedenle, ihale tarihi itibariyle içinde bulunulan yılın birim fiyatlarının ilgili Bakanlık tarafından yayımlanmış olması durumunda, bu güncel birim fiyatların kullanılması zorunluluk arz etmektedir. Aksi halde, hem 2009 yılı hem de 2010 yılı birim fiyatlarını kullanan isteklilerin analiz düzenleme yükümlülüğünün bulunmaması sonucu ortaya çıkmakta, hangi yılın birim fiyatları daha düşük ise, o yılın birim fiyatlarını kullanan istekliler, teklif fiyatlarının düşük çıkması suretiyle kendilerine avantaj sağlayabilmektedirler.

İhalenin yapıldığı yıl birim fiyatları ile isteklilerin tekliflerini sunarken kullandıkları yıl birim fiyatlarının farklı olmasının diğer bir sakıncası ise kendini fiyat farkı verilmesi ve yeni fiyat oluşturulması hususlarının ortaya çıkması durumunda göstermekte ve bu husus da sözleşmenin uygulanması aşamasında sorunlara sebep olma riskini beraberinde getirmektedir.

İhale tarihi itibariyle yayımlanmış güncel birim fiyatların bulunmaması halinde ise, bir önceki yıl birim fiyatlarının kullanılması isteklileri analiz düzenleme yükümlülüğünden kurtaramayacaktır. Kamu İhale genel Tebliğinin 38 inci maddesinde belirtilen düzenlemeden yararlanabilmesi için, isteklilerin teklif ettiği fiyatların, teklifinde birim fiyatlarını kullandığı Kurum’un “güncel” karsız birim fiyat tutarının üzerinde olması gerektiğinden başvuruya konu ihalenin 16.03.2010 tarihinde yapıldığı dikkate alındığında söz konusu isteklilerin Kamu İhale genel Tebliğinin 38 inci maddesi uyarınca teklif vererek , analiz ve analizlerine dayanak teşkil eden proforma fatura ve benzeri belgeleri sunmasına gerek bulunması için, 2010 yılı birim fiyatları ile yayımlanmış herhangi bir idarenin birim fiyatlarını kullanarak bu idarenin karsız birim fiyatları üzerinde teklif vermesi gerektiği, isteklinin teklifinde birim fiyatları kullanmak istediği kurumun güncel birim fiyatlarının yayımlanmamsı durumunda, anılan tebliğin 38 inci maddesine teklifin analizinin yapılması ve analizinde öngördüğü fiyatların da anılan Tebliğin 45 inci maddesinde belirildiği şekilde belgelendirilmesi gerekmektedir.

Zira Kamu İhale Genel Tebliğinde açıklanan husus istisnai bir durumdur ve bu istisnai durumun şartları oluşmamış ise, asıl kural olan, teklif bedelini oluşturan her bir iş kalemi açısından analiz düzenlenmesi zorunluluğu geçerliliğini devam ettirmektedir. Söz konusu durumda, istekliler tekliflerini bir önceki yılın birim fiyatlarını esas alarak hazırlayabilme imkanına sahip bulunmaktadırlar, ancak bu fiyatların kullanılmış olması halinde ayrıca teklif bedelini oluşturan her bir iş kalemine ait analizleri de teklifleriyle beraber idareye sunmaları gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede; ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Eşref Ali Özbek/Ekince Mühendislik iş ortaklığı ile ikinci avantajlı firma olan Gümüşhan Mimarlık İnş.Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif ile ilgili açıklamalarını Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.3 ve 45 inci maddelerine uygun açıklamada bulunmaması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmamakla birlikte; her iki isteklinin de 44 adet iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının “kar ve genel gider içermeyen 2009 yılı birim fiyatları” üzerine kendi belirlediği kar ve genel giderleri ekleyerek bulduğu fiyatları teklif ettiği ve bu iş kalemleri için Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.3 maddesi uyarınca analiz ve proforma fatura sunmadığı, ihalenin 19.03.2010 tarihinde yapıldığı, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı 2010 yılı fiyatlarının ise 01.03.2010 tarihinde yayımlandığı, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı yılı (güncel) birim fiyatlarına göre teklif vermeyen isteklinin inşaat (statik, mimari) imalatlarına, elektrik tesisatı ve sıhhi tesisat kalemlerine ilişkin olarak yapmış olduğu açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğine uygun olmadığı anlaşıldığından; adı geçen her iki isteklinin, ihale dokümanında belirlenen her iş kalemi/grubu için teklif edilen birim fiyatların her biri için analiz sunulması kriterini karşılamadığı gerekçesiyle de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği düşüncemle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.

__

Abdullah DÜNDAR

** Kurul Üyesi**