KİK Kararı: 2010/UY.I-1616

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/040
Gündem No : 57
Karar Tarihi : 07.06.2010
Karar No : 2010/UY.I-1616
BAŞVURU SAHİBİ:
Nevzat BULAKÇI, İskele Caddesi Dedeoğlu İş Merkezi No:72 K:2/VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Bulanık Belediye Başkanlığı, Suat İshakoğlu Cad. No: 212 Bulanık/MUŞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/39158 İhale Kayıt Numaralı "İçmesuyu İsale Hattı Yapımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

29.05.2010 tarih ve I.Y.13.46.0253/2010-19E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Bulanık Belediye Başkanlığı tarafından 20.04.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “İçmesuyu İsale Hattı Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Nevzat Bulakçı’nın 07.05.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.05.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.05.2010 tarih ve 11394 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının, Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.6 ncı maddesinde öngörülen belgelere dayalı olarak yapılmadığı,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin hazırladığı analizlerin ve metraj değerlerinin, idarenin metraj miktarlarıyla uyuşmadığı ve bu farklılıkların kabul edilebilir derecede olmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde;

“(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

(2) İhale komisyonu;

__

_ a) Yapım yönteminin ekonomik olması,_

__

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

__

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,_

__

_ Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

__

_(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” _ hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45 inci maddesinde;

“…

_ 45.1.5. Teklifi aşırı düşük bulunan istekliler Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri (proforma faturalar, teklif alma yazıları, idarece istenmesi durumunda yardımcı analizler ve buna benzer) sunacaklardır. _

__

_ 45.1.6. İsteklilerin aşırı düşük sorgulamasına ilişkin açıklamaları belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyecektir. Bu çerçevede; _

__

_ a) İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’e onaylatılacaktır. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı olmalıdır. _

__

_ b) İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak yukarıda belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur._

__

_ c) İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır._

__

_ ç) İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir._

__

_ d) İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur._

__

_ 45.1.7 Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojinin, yapım işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir. _

__

_ 45.1.8. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir._

__

_ 45.1.9. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır._

__

_ 45.1.10. Aşırı düşük sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uygun olmayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.” _açıklamaları,

Yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Sabırlılar İnşaat Ltd. Şti.’nin teklifinin, idarece aşırı düşük teklif olarak tespit edildiği, 27.04.2010 tarih ve 137 sayılı yazı ile istekliden, teklife ilişkin maliyet bileşenleri ve bu bileşenlere ait birim fiyat analizlerinin belgelere dayalı olarak açıklanmasının istenildiği, adı geçen isteklinin 04.05.2010 tarihinde idare kayıtlarına alınan cevabı ile aşırı düşük teklif açıklamasında bulunduğu anlaşılmış olup, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda zikredilen mevzuat hükümlerine uygunluğunun incelenmesi neticesinde;

-“Q355mm HDPE 45 derece boru dirsek” ve “Q355mm HDPE 90 derece dirsek” malzemelerine ilişkin olarak, “Havas İnşaat Mühendislik Tesisat Taah. Tic. Ltd. Şti.” tarafından düzenlenmiş olan proforma faturanın sunulduğu, proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetin belirtilmediği, fatura ekinde, ilgili mallara ait 30.04.2010 tarihli satış faturası örneğinin sunulduğu, bu itibarla, sunulan faturanın son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı, söz konusu mallara ilişkin alış faturalarının proforma fatura ekinde yer almadığı, proforma faturayı düzenleyenin imalatçı olduğu kabul edildiği takdirde, fatura ekinde ilgili mala ilişkin, imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetvelinin sunulması gerektiği, bu cetvelin de aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer almadığı,

- “Elenmiş kum temini (yıkama hariç hazırlanması, yüklenmesi, iş sahasına nakli ve boşaltılması dahil)”, “Elenmiş kum çakıl (hazırlanması, yüklenmesi, iş sahasına nakli ve boşaltılması dahil)” ve “İnce milli kum (temini, yüklenmesi, iş sahasına nakli ve boşaltılması dahil)” pozlarına ilişkin olarak, “Mustafa Karakaya Kum Çakıl Ocağı İşletmesi” tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulmuş olduğu, proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetin belirtilmediği, faturaya “stabilize ve ince kum bedeline” ilişkin bir adet satış faturası örneğinin eklenmiş olduğu, bu faturada tasdik anlaşması yapılan YMM veya mükellefin beyannamelerini imzalayan SMMM onayının bulunmadığı, proforma faturaya konu malzemelere ilişkin alış faturasının, proforma fatura ekinde yer almadığı, faturayı düzenleyenin imalatçı olduğu kabul edildiği takdirde, proforma fatura ekinde ilgili mala ilişkin, imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetvelinin sunulması gerektiği, bu cetvelin de aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer almadığı,

- “Çimento (temini, yüklenmesi, iş sahasına nakli, boşaltılması ve istifi dahil)” pozuna ilişkin olarak, “Özkardeşler Ticaret-Selhattin Selvi” tarafından düzenlenen proforma faturanın sunulmuş olduğu, proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyetin belirtilmediği ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneğinin eklenmemiş olduğu, faturayı düzenleyenin imalatçı olduğu kabul edildiği takdirde, proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin, imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetvelinin sunulması gerektiği, bu cetvelin de aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer almadığı,

Tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının, Kamu İhale Genel Tebliğinde düzenlenen tevsik edici belgelere dayalı olarak gerçekleştirilmediği tespit edildiğinden, Sabırlılar İnşaat Müt. Hay. Gıda Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında;

“İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

Anılan Kanunun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında;

“İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8 inci maddesinin 10 uncu fıkrasında; “(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü,

Yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, başvuru sahibinin ikinci iddiasında belirttiği hususlar hakkında idareye şikayet başvurusunda bulunmadığı, idarenin şikayet üzerine aldığı kararda da bu hususların yer almadığı, bu itibarla, yukarıda anılan Yönetmelik hükmü gereğince, söz konusu iddianın itirazen şikayet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşıldığından, bu iddia yönünden başvurunun reddinin gerektiği neticesine ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Sabırlılar İnşaat Müt. Hay. Gıda Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****