KİK Kararı: 2010/UM.III-1279

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/031
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 04.05.2010
Karar No : 2010/UM.III-1279
BAŞVURU SAHİBİ:
Meditel Medikal Teknik Elektronik Ltd. Şti., Molla Gürani Mah. Halıcılar Köşkü Sokak No.26 34270 Fatih/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Tekirdağ Devlet Hastanesi Baştabipliği, Ortacami Mah. Hastane Sok. TEKİRDAĞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/25537 İhale Kayıt Numaralı "Seyyar Röntgen Cihazı Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

30.04.2010 tarih ve III.M.08.10.0222/2010-14E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Tekirdağ Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 19.03.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Seyyar Röntgen Cihazı Alımı” ihalesine ilişkin olarak Meditel Medikal Teknik Elektronik Ltd. Şti.’nin 15.03.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 18.03.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.03.2010 tarih ve 6839 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.03.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Teknik şartnamenin 8.3 üncü maddesinde teklif edilecek cihazlara ilişkin referans istendiği, ülkemizde daha önce hiç satılmamış yeni bir model ile ihaleye iştirak edilmesinin mümkün olmadığı, Kamu İhale Genel Tebliğinin 12 nci maddesi uyarınca referans istenemeyeceği, idarenin cevap yazısında bu hususa değinilmediği,

2. Teknik şartnamenin rekabeti engeller nitelikte olduğu, şartnamede değişiklik yapılmayıp, idareye şikayet aşamasında belirtildiği şekilde kalması halinde, ihaleyi Ekol Ltd. Şti. firmasının Türkiye temsilciliğini yaptığı BMI marka JOLLY 30R model cihazın kazanacağı,

3. Teknik şartnamenin monoblok yapıda sistem teklif edilmesine imkan tanıdığı, monoblok sistemlerde X-Işın Tüpü ve Jeneratörün tek bir yapı içinde birlikte bulunduğu, birinin arızalanması halinde diğerinin de değiştirilmesi gerekeceği ve bu durumun yüksek maliyetlere sebebiyet vereceği, böyle bir sistemin terk edilen eski teknoloji ürünü olduğu ve kullanıcıya hiçbir fayda sağlamayacağı, rekabetin sağlanması için şartnamede “monoblok sistemlerin kabul edilmeyeceği” düzenlemesinin yapılması veya garantinin en az 5 yıla çıkarılması gerektiği, idarenin cevap yazısında bu hususa değinilmediği,

4. Türkiye’de tek yetkili temsilcisi bulundukları Japon SHIMADZU marka MUX-10 Mobile Art Eco model cihazla ihaleye katılmak istedikleri halde, teknik şartnamedeki düzenlemeler sebebiyle katılamadıkları, talep ettikleri değişikliklerin yapılmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin ilanın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4 üncü maddesinde;

“4.3.4. Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman,

__

1- Teklif edilen cihazın halen kullanıldığı ülkeler ve Türkiye’de kullanıldığı yerler hakkında referans listesi verilecektir. Bu liste isteklinin başlıklı kağıdında olacaktır.

__

2- Teklif edilen cihaza ait teknik özelliklerinin görülebileceği orijinal doküman, katalog, broşür ve vb. tanıtım belgeleri İngilizce ve Türkçe kullanım kılavuzunu vereceklerdir.

__

3- Şartnameye uygunluk belgesi hazırlamayan ve şartnamede istenilen teknik özellikleri sağlamayan firmaların teklifleri red edilecektir.” düzenlemesine yer verilmtiştir.

__

İdari şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.4 üncü maddesinde de, ilandaki düzenlemeye aynen yer verildiği görülmüştür. Diğer taraftan ihalede iş deneyimi şartının aranmadığı da anlaşılmıştır.

Bu itibarla; ihalede, teklif edilecek cihazın halen kullanıldığı ülkeler ve Türkiye’de kullanıldığı yerler hakkında referans listesi talep edildiği ve bu belgenin bir yeterlik belgesi olarak ihale dokümanında düzenlendiği tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Deneyime ilişkin referans” başlıklı 12 nci maddesinde; “İhale Uygulama Yönetmeliklerinde mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgelerin taşıması gereken kriterler belirtilmiş olmakla birlikte, bazı ihalelerde bu düzenlemelerin aksine özellikle Avrupa Birliği üyesi ülkeler veya diğer bazı yabancı ülkeler gibi belirlemeler yapılarak bu ülkelerde iş yapıldığına dair referans getirilmesi zorunluluğu konulduğu görülmektedir. Kamu İhale Kurulunun konuyla ilgili uyuşmazlık kararlarında, iş deneyimini gösteren belgelerin yanı sıra referansın istenemeyeceği, bu tür koşul koymanın rekabeti engellediği açıkça belirtildiğinden, idarelerce; şartnamelerin düzenlenmesi sırasında referansın hiçbir şekilde yeterlik kriteri olarak belirlenemeyeceği hususunun dikkate alınması gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yapılan incelemede, ihalede referansın bir yeterlik kriteri olarak öngörülmesi ve referans listesinin bir yeterlik belgesi olarak tekliflerle birlikte istenmesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve anılan aykırılığın ihalenin iptalini gerektirecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, ihaleye iki teklifin sunulduğu, isteklilerden Denizcan Med. Malz. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin, teklif edilen cihazın teknik şartnamenin 2.9 uncu maddesine uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin başvuru sahibinin iddiasında belirttiği BMI marka, JOLLY PLUS 30 model cihazı teklif eden Prima Med. Grç. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin teknik şartnameye yönelik iddialarının karşılanabilmesi amacıyla, akademik bir kuruluştan teknik görüş talep edilmiştir.

Anılan teknik görüş yazısında; “1) Teknik şartnamenin tüm maddeleri göz önüne alındığında şartname rekabete açık olmayan bir tarzda hazırlanmış olup BMI Jolly 30R marka cihazın şartnamede tanımlanmış teknik özellikleri karşılayabileceği anlaşılmıştır. Özellikle 2.11, 2.12 ve 2.17 vb. şartname maddeleri bu anlamda çok da gerekli olamayan sınırlayıcı maddelerdir…” yönünde görüş bildirilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Şartnameler” başlıklı 12 nci maddesinde;

“İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

__

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

__

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

__

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.”

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Teknik şartname” başlıklı 14 üncü maddesinde;

“(1) Alınacak malın teknik kriterleri ve özellikleri, ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamede düzenlenir. Teknik kriterlerin ve özelliklerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve fırsat eşitliğini sağlaması zorunludur.

__

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal standart ve dengi uluslararası standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenleme yapılabilir. Ancak ulusal standardın bulunmaması durumunda sadece uluslararası standart esas alınarak düzenleme yapılabilir.

__

(3) Teknik şartnamede, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmadığı veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmadığı hallerde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.”,

__

Hükümleri yer almaktadır.

Teknik görüşe istinaden yapılan inceleme sonucunda; ihaleye ilişkin teknik şartnamenin mevzuatın anılan hükümlerine uygun şekilde hazırlanmadığı, rekabeti kısıtlayıcı ve belirli bir marka ve/veya modeli işaret eder hükümler içerdiği, dört firmanın ihale dokümanı satın aldığı ihaleye yalnızca iki isteklinin teklifini sunduğu, sunulan tekliflerden birinin “cihazın teknik şartnameye aykırı olduğu” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin başvuru sahibinin iddia ettiği marka ve model cihazı teklif eden istekli üzerinde bırakıldığı hususlarının da bu durumu destekler nitelikte olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüş olup, anılan aykırılıkların ihalenin iptalini gerektirecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.__

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik görüş yazısında; _“…2) Röntgen cihazlarının bakım onarım sözleşmelerinde istisnai parça olarak değerlendirilen sarf malzemeleri X ışını tüpleridir. Kullanıma bağlı olarak 3-5 senede bir değiştirilir. Bu nedenle monoblok bir sistem alındığında sadece tüp değil bunun yanı sıra jeneratör de değiştirilmek zorunda kalır. Bu ise maliyeti yükseltir. Bu nedenle bu özelliğin fiyat dışı unsur olarak ele alınması gerekir. Tüp ya da sistem monoblok ise tüp+jeneratör bedelinin sarf olarak fiyat dışı unsur kapsamında ele alınmalıdır. Bu tarz bir ihale planlaması ile en ekonomik cihaz seçimine karar verilmesi uygun olacaktır…” _hususları belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Temel ilkeler” başlıklı 5 inci maddesinde; “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

“Şartnameler” başlıklı 12 nci maddesinde; “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü,

yer almaktadır.

İdarelerin ihtiyaçlarının tespiti ve ihale dokümanında ihtiyaçları doğrultusunda teknik düzenlemeler yapması hususunda takdir yetkisinin bulunduğu açık olmakla birlikte, ihalelerde rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerine uygun hareket edilmesinin ve teknik şartnamelerin rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde hazırlanmasının zorunlu olduğu, monoblok sistem teklifine imkan tanıyan teknik şartname düzenlemelerinin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya veya işin niteliği gereği teknik bakımdan zorunluluk arz ettiğine dair teknik görüşte bir tespit yapılmadığı, aksine monoblok sistemlerin maliyeti artırıcı unsur olarak değerlendirildiği, idarece monoblok sistem teklifine imkan tanıyan düzenlemelerin mevzuatın yukarıda belirtilen hükümlerine uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik görüş yazısında; _“…
3 ) Japon SHIMADZU marka MUX-10 MobileArt Eco mobil cihazı gerekli değişiklikler yapılmadığı için bu ihaleye katılamamaktadır. Ancak bu noktada firmanın itirazı uygun değildir. Şartnamenin 2.6 maddesi hangi seviyede bir seyyar röntgen cihazı gereksinimi olduğunu açık olarak ortaya koymaktadır. İstenen cihazın jeneratör gücü 30 kW olarak planlanmıştır ki bu doğru bir taleptir. İlgili firmanın teklif etmeye çalıştığı cihaz ise çok daha az gücü olan 12,5 kW li bir cihazdır. Pek çok firmanın ihtiyacı ve rekabeti sağlayacak 30 kW lik seyyar röntgen cihazları piyasada mevcuttur. SHIMADZU firmasının da şartnameye uyan cihazı MobileArt Evolution modeli olup 32 kW gücündedir. Ancak itirazı yapan firma bu modelini teklif etmemiştir.” _hususları belirtilmiştir.

Teknik görüş yazısında yer verilen hususlar değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin teklif etmeyi planladığı cihazın teknik şartnameyi karşılamayacağı görülmekle birlikte, yukarıda tespit edilen aykırılıklar saklı kalmak kaydıyla, idarenin kullanılacak cihazın gücüyle ilgili düzenlemesinin ihtiyaçlar doğrultusunda yapıldığı, piyasada bu şartı sağlayacak pek çok cihaz bulunduğu yönünde görüş verildiği, bu kapsamda başvuru sahibinin teklif edeceğini beyan ettiği cihazın yalnızca bu bakımdan dahi değerlendirme dışı bırakılması gerekeceği anlaşıldığından, iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.