KİK Kararı: 2010/UM.II-2795

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/061
Gündem No : 5
Karar Tarihi : 20.09.2010
Karar No : 2010/UM.II-2795
BAŞVURU SAHİBİ:
Güngör Makina San. ve Tic. Ltd. Şti., Ulukent Sanayi Alanı 10007 Sokak 17 Menemen/İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Araçları ve Donatım Dairesi Başkanlığı Satın Alma Şube Müdürlüğü, Meb Beşevler Kampüsü D Blok Yenimahalle Ankarablok Beşevler 2.Kat Yenimahalle/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/65841 İhale Kayıt Numaralı "Cnc Tezgahları" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

16.09.2010 tarih ve II.M.26.29.0228/2010-39E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Araçları ve Donatım Dairesi Başkanlığı Satın Alma Şube Müdürlüğü tarafından 19.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “CNC Tezgahları Alımı” ihalesine ilişkin olarak Güngör Makina San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 06.08.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.08.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 26.08.2010 tarih ve 22284 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.08.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; teklif edilen ürünlere ait ulusal standartlara (TSE/TSEK belgesi) veya dengi uluslararası standartlara uygunluğu gösteren ürün kalite belgesi verilmesi gerekirken, ürün güvenliğine ilişkin TSE belgesi sundukları gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu**** iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İdari şartnamenin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5 inci maddesinde; “ 7.5.4. Ürünlerin piyasaya arzına ilişkin belgeler

a) Ürünlere ait "CE" uygunluk (deklarasyon) belgesi verilecektir.

b) Teklif edilen ürünlere ait Ulusal Standartlara (TSE/TSEK belgesi) veya dengi uluslararası standartlara uygunluğu gösteren Ürün Kalite Belgesi verilecektir .__(Yabancı ülkelerden alınan belgelerin TÜRKAK veya Uluslararası Akreditasyon Forumu (IAF) karşılıklı tanıma anlaşmalarında yer alan akreditasyon kuruluşlarından biri tarafından akredite edilmiş belgelendirme kuruluşu tarafından verilen ve TÜRKAK “Akredite Belge İnceleme Formu" ile teyit edilecektir. ” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından anılan idari şartname düzenlemesini karşılamak üzere; TS EN 12415/15.4.2004 ve TS EN 12417/29.11.2001standard numaralı Türk Standardlarına Uygunluk Belgeleri (TSE Belgeleri) sunulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli ve Sağlam Mak. A.Ş.’nin Kritere Uygunluk Belgesi (TSEK Belgesi) sunduğu, Bimaksan Ltd. Şti.’nin yabancı bir belgelendirme kuruluşundan aldığı kalite belgesi sunduğu fakat belgede TÜRKAK onayı veya ekinde TÜRKAK teyit yazısının bulunmadığı, DES Ltd. Şti.’nin ise herhangi bir kalite belgesi sunmadığı görülmüştür.

İhale sürecinde istekliler ve idare ile Türk Standartları Enstitüsü (bundan sonra Enstitü olarak anılacaktır) arasında standart belgelerinin mahiyeti ve ihale dokümanı düzenlemelerine göre ne tür standart belgesinin teklif dosyası kapsamında sunulması gerektiği hususlarında muhtelif yazışmaların yapıldığı görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Şenol Balcı’nın başvurusuna cevaben yazılan 24.05.2010 tarih ve 186050 sayılı Enstitü yazısında; Enstitülerince, öncelikle, ürün/mamule ait Türk Standardlarının mevcut bulunması durumunda Türk Standardlarına Uygunluk Belgesi (TSE Belgesi) değerlendirilmesi, o ürün/mamüle ait Türk Standardları bulunmaması halinde ise muayene ve deneye esas teşkil edecek kalite kriterlerinin belirlenerek TSEK Kritere Uygunluk Belgelendirilmesi yapıldığı, TS EN 12415 ve TS EN 12417 standardlarının takım tezgahlarında güvenliğe ilişkin standartlar olduğu, ürün/mamule ait özellik ve performans değerlerini kapsamadığı, bu doğrultuda TSE belgesine sahip firmaların da mevcut bulunduğu, bazı takım tezgahları imalatçılarından ürün özelliği ve performans değerlerine ait ürün belgelendirme taleplerinin yoğunlaşması üzerine, CNC takım tezgahları için muayene ve deneye esas alınan Kalite Faktörlerinin belirlenerek TSEK belgelendirmelerinin yapıldığı, bu çerçevede CNC takım tezgahlarına ait güvenlikle ilgili TSE belgesi ve/veya ürün/mamule ait özellik ve performans değerlerini kapsayan TSEK belgesi istenilmesinde takdirin ihaleyi yapan idareye ait olduğu, hususları belirtilmiştir.

Yukarıda içeriğinden bahsedilen Enstitü yazısının idare bilgisine sunulması üzerine idare Enstitüye; CNC Tezgahlarının kalitesine yönelik Türk Standardı bulunmadığı, başvuru sahibinin sunduğu standard belgelerinin idari şartnamede istenilen Ürün Kalite Belgesi olmayıp ürün güvenliğine ait standard belgesi olduğu, kaliteye ilişkin belgelerin performans değerlerini kapsaması gerektiği iddialarının vaki olduğundan bahisle, başvuru sahibinin TSE belgelerinin idari şartnamenin ilgili maddesini karşılayıp karşılamadığını sormuştur. Enstitü 21.07. 2010 tarih ve 260264 sayılı cevabında; ürün belgelendirmesinde ürüne ait standardların bulunması halinde belgelendirmenin bu standardlar kapsamında gerçekleştirildiği, ürüne ait standard bulunmaması halinde ise ürün kalitesinin değerlendirilmesinde TSEK kalite kriterleri hazırlanarak söz konusu kalite kriterlerine göre muayene ve deneylere göre belgelendirme yapıldığı ve TSEK belgesi düzenlendiği şeklinde önceki cevabını tekrarladığı görülmüştür.

Kesinleşen ihale kararının başvuru sahibine tebliğ edilerek kalite belgelerine ilişkin idari şartname düzenlemesi gerekçe gösterilerek teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı hususu tarafına bildirilmesi üzerine başvuru sahibi de Enstitüye hitaben yazdığı yazılarda, anılan TSE ve TSEK belgelerinin kapsamının ne olduğu, CNC torna ve dik işleme merkezlerinde belgelendirmenin TSE EN 12415 ve TSE EN 12417 nolu standartlara göre mi, yoksa TSEK belgesi olarak mı yapılacağı, TS EN 12415 ve TS EN 12417 standardları mevcut iken CNC torna ve dik işleme merkezleri için TSEK belgesi düzenlenip düzenlemeyeceği, düzenlenmiş TSEK belgelerinin geçerli olup olmadığı sorulmuş, mevcut TSE belgeleri iptal edilmeksizin taraflarına TSEK belgesi de düzenlenmesi talep edilmiştir. Enstitü cevaplarında önceki cevaplarından farklı olarak; ürün belgelendirme faaliyetlerinin "Ürün Belgelendirme Yönergesi"ne göre yürütüldüğünden bahisle Yönerge hükümlerine göre yapılan belgelendirme çalışmalarında “kalite belgesi, güvenlik belgesi, v.s.” tanımlamaların bulunmayıp Türk Standardlarına ve/veya Kritere “Uygunluk” tanımlamasının yapıldığı, bu durumda TSE belgesinin "güvenlik", TSEK belgesinin ise "kalite" belgesi olduğu şeklinde yorum yapılmasının doğru bir yaklaşım olmayıp asıl değerlendirmenin belgelendirmeye esas alınan TSE Standardı veya TSEK Kriterinin içeriği esas alınarak yapılması gerektiği, takım tezgahları konusunda Enstitüleri tarafından bugüne kadar iki kuruluşa TSE, iki kuruluşa ise TSEK belgesi verilmek suretiyle dört kuruluşun belgelendirildiği, bu belgelerin geçerli olduğu, ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından hem TSE hem de TSEK belgelerinin "ürün uygunluk belgesi" olarak değerlendirilmesi gerektiği cevabını vermiş ve TSEK belgesi düzenlemeleri talebine; mevcut yaklaşımda bir ürün için aynı anda hem TSE hem TSEK belgelendirmesi yapılması veya ürüne ait birden fazla standard var ise standardların her birinden ayrı ayrı belge verilmesi yerine tek belge ile ürünü tanımlamaya yönelik belgelendirme yapıldığından bahisle takım tezgahları konusunda yayımlanmış mevcut Türk Standardları doğrultusunda başvuru sahibine TSE Belgeleri verilmiş olduğu, "aynı ürünler" için ayrıca TSEK belgelendirmesi yapılması talebinin kabul edilmediği cevabını vermiştir.

Yukarıda yer verilen yazışmalardan; takım tezgahlarının kendisine ait, özellik ve performans değerleri içeren standartlar mevcut bulunmadığından Enstitü tarafından ürün belgelendirmesinin TSEK belgesi düzenlenmesi şeklinde yapıldığı, bunun yanında, takım tezgahları hakkında hiçbir standardın belirlenmemiş olmasının da söz konusu olmadığı, nitekim TS EN 12415 ve TS EN 12417 standardları ile CNC tezgahlarının güvenliğine ilişkin (kendisine ait değil) standartların belirlendiği fakat bu standartların ürün/mamule ait özellik ve performans değerlerini kapsamadığı anlaşılmaktadır. Ayrıca, TSE belgelendirmesinin “güvenlik”, TSEK belgelendirmesinin “kalite” belgelendirmesi olduğu şeklinde bir kabulün de mümkün bulunmadığı, sunulan standard belgelerinin, ister TSE belgesi ister TSEK belgesi olsun, ihale komisyonu tarafından değerlendirilmesinde içeriğinin esas alınması gerektiği de anlaşılmaktadır. Tüm bu hususlar bir arada düşünüldüğünde, idari şartnamede yer verilen “ Ulusal Standartlara (TSE/TSEK belgesi) veya dengi uluslararası standartlara uygunluğu gösterenÜrün Kalite Belgesi verilecektir.” şeklindeki düzenleme ile takım tezgahlarında güvenliğe ilişkin TSE belgesinin de, takım tezgahlarının özellik ve performans değerlerine ilişkin TSEK belgesinin de istekliler tarafından ihaleye katılımda sunulabileceği düzenlendiği ve başvuru sahibi tarafından ilgili TSE belgesinin teklif dosyası kapsamında sunulduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Güngör Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.