KİK Kararı: 2010/UM.II-2015

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/050
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 12.07.2010
Karar No : 2010/UM.II-2015
BAŞVURU SAHİBİ:
Hüseyin KOLAKAN-Modelsan Mobilya, 2.Sanayi Sitesi Marangozlar Bölümü Blok: C/4 No:4 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Türkiye Petrolleri A.O. Batman Bölge Müdürlüğü, BATMAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/52133 İhale Kayıt Numaralı "Mdf Lam Satın Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

06.07.2010 tarih ve II.M.18.34.0078/2010-32E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Türkiye Petrolleri A.O. Batman Bölge Müdürlüğü tarafından 20.05.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “MDF Lam Satın Alımı” ihalesine ilişkin olarak Hüseyin Kolakan’ın 11.06.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 14.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 22.06.2010 tarih ve 14590 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; söz konusu ihalede en düşük teklifin firmalarına ait olduğu (57.280 TL), buna karşın ihale komisyonunca gönderilen 02.06.2010 tarih ve 2136 sayılı yazıda en düşük teklifin Tercih Orman Ürünleri Pazarlama ve İmalat San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapıldığı belirtilerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığının bildirildiği, bu isteklinin ihale komisyonunca tüm isteklilerin huzurunda açıklanan teklif fiyatı olan 57.520 TL’nin firmalarına ait tekliften yüksek olduğu, ancak buna rağmen ihalenin bu firmaya verilmek istenmesinin ihale komisyonunca tüm isteklilerin huzurunda tekliflerin açıklandığı esnada şartname satış dosyasında bulunan TPAO antetli ihtiyaç listesi adlı farklı bir belgede bulunan farklı bir fiyat (56.800 TL) olduğunun düşünüldüğü, Tercih Orman Ürünleri Pazarlama ve İmalat San. Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan 56.800 TL’lik yeni bir teklifi içerdiği görülen bahsi geçen belgede belirtilen fiyatın alternatif teklif olarak nitelendirilemeyeceği, ayrıca ihtiyaç listesi adlı belgede ne olduğu belirsiz bir teklifin ihale komisyonunca değerlendirmede göz önüne alınmasının eşit işlem ilkesine aykırı olacağı, ayrıca ihaleye ait idari şartnamenin 23 üncü maddesinde belirtilen başvuru mektuplarının şekil ve içeriğine aykırı olarak düzenlenen belgenin idareye değerlendirmeye alınmasının mevzuata aykırı olduğu, idari şartnamede numuneye göre alım yapılacağı belirtildiğinden, isteklilerin teklifleri ile birlikte numune sunmalarının zorunlu tutulduğu, bu numunelerin ihaleye katılan 4 istekliden biri firmaları olmak üzere 2 istekli tarafından usulüne uygun bir şekilde sunulduğu, Tercih Orman Ürünleri Pazarlama ve İmalat San. Tic. Ltd. Şti. ve bir diğer isteklinin numune sunmadığının ihale komisyonunca tüm isteklilerin huzurunda açıklandığı, ihale komisyonunca numune sunmayan iki istekliye süre verilmesinin idari şartnamenin 30.2.4 üncü maddesine aykırı olduğu, bu nedenle değerlendirme dışı bırakılması gereken Tercih Orman Ürünleri Pazarlama ve İmalat San. Tic. Ltd. Şti.’ne ait teklifin değerlendirmeye alınmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhaleye ait idari şartnamenin 2 nci maddesinde alım konusu; “ 800 Tabaka MDF Lam Alımı ” olarak belirtilmiştir.

İhaleye ilişkin 20.05.2010 tarihli ihale komisyonu kararında; söz konusu ihaleye 4 istekli tarafından teklif verildiği, tekliflerin değerlendirilmesinde en düşük fiyatın esas alındığı, tahsisat tutarı yetersiz olduğundan miktar indirimi yapılarak ihalenin toplam 52.185 TL (735 adet x 71 TL) bedel üzerinden Tercih Orman Ürünleri Pazarlama İmalat Nalburiye ve Teknik Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti.’ne ihale edilmesine karar verildiği belirtilmiştir. İhale komisyonu kararının 25.05.2010 tarihinde onaylandığı anlaşılmıştır.

47347 sayılı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde; “ İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:__

_ …. _

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;__

….

9) İdarenin talebi halinde doğruluğu teyit edilmek üzere, tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları ve/veya fotoğrafları.__

__

İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir …” hükmüne,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Belgeler” bölümünde “ Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman” başlıklı 43 üncü maddesinde; “ (1) Teklif edilen malın teknik şartnamede yer alan teknik kriterlere uygunluğunu belirlemek amacıyla numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf ayrı ayrı veya birlikte istenebilir.

__

(2) Numunenin sunulma yöntemi ile ihale komisyonunca numunenin değerlendirilmesine yönelik düzenleme, ayrıntılı bir şekilde ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yapılır. İdare tarafından numune bir tutanak ile teslim alınır. Bu tutanağın bir sureti de aday veya istekliye verilir…” hükmüne yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “ Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30 uncu maddesinde; “ Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.__

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur… ” hükmüne,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde; “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

__

_ a) Alternatif teklif: İhale dokümanında hüküm bulunması halinde, bir ihalede aynı aday veya istekli tarafından ihale konusu malın teknik şartnamesinde belirlenen asgari özellik ve şartları sağlamakla birlikte birbirinden farklı teknik özelliklere sahip ürünlerin, asıl teklifin yanı sıra alternatif olarak sunulmasını,…ifade eder_.” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Alternatif teklif” başlıklı 59 uncu maddesinde; “ 59.1. İdare tarafından mal alımı ihalelerinde alternatif teklif verilip verilemeyeceğine yönelik düzenlemenin ihale dokümanında yapılması gerekmektedir. İdare tarafından alternatif teklif verilmesine izin verilen ihalede belli bir sayının üzerinde alternatif teklif verilmemesinin öngörülmesi durumunda isteklilerin verebileceği azami alternatif teklif sayısı ihale dokümanında belirtilecektir.

59.2. Alternatif teklif verilmesine izin verilen ihalede idare tarafından idari şartnamede istekli tarafından her bir teklif için ayrı bir teklif mektubu sunulacağı belirtilecektir.

59.3. Alternatif teklif veren isteklinin teklif fiyatlarının birbirinden farklı olması durumunda istekli tarafından yüksek tutarlı teklif esas alınarak sadece bir geçici teminat verilmesi mümkündür.

59.4. İhale komisyonu, isteklinin ihale dokümanında öngörülen yeterlik kriterini sağlayıp sağlamadığını her bir teklif için ayrı ayrı değerlendirir.

59.5. İdare tarafından ihale konusu malın teslim süresi ve teslim şekli gibi hususlar ihale dokümanında düzenlendiğinden aynı mal için farklı teslim süresi ve teslim şekilleri alternatif teklif olarak kabul edilmeyecektir. ” açıklamasına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ile Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 43 üncü maddesinde; teklif edilen malın ihale dokümanında belirtilen teknik kriterlere uygunluğunu belirlemek amacıyla numune istenilebileceği, ancak numune istenilmesi halinde bunun ihaleye katılımda teklifle birlikte sunulması gereken bir yeterlik kriteri olarak ihale dokümanında düzenlenmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.

Ayrıca, numune istenilmesi halinde numunenin idareye sunulma yönteminin ve ihale komisyonunca numunenin nasıl değerlendirileceğine ilişkin düzenlemenin ihale dokümanında ayrıntılı bir şekilde yapılması ve numunelerin idare tarafından bir tutanak ile teslim alınması gerektiği mevzuatta belirtilmiştir.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin eki Açık İhale Usulü ile İhale Edilen Mal Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartnamenin 7.5 inci maddesinin 13 nolu dipnotunda yer alan açıklama gereğince; idarelerce mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler kapsamında numune sunulmasının istenilmesi halinde idari şartnamenin 7.5 inci maddesinde söz konusu ihalede yeterlik değerlendirmesinde kullanılmak üzere numune istenildiğine, numunenin nasıl sunulacağına ve idarece nasıl değerlendirileceğine ilişkin düzenlemenin yapılması gerekmektedir.

Bununla birlikte; ihaleye ait idari şartnamenin 7.5 inci maddesinde söz konusu ihalede numune istenildiğine ilişkin herhangi bir düzenlemenin yapılmadığı görülmüştür.

Buna karşın; ihaleye ait ilanın “Diğer Hususlar” bölümünde; “ MDF Lam numuneye göre alınacaktır. ” yazıldığı, ayrıca ihale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif mektubu ekinde yer alan ihtiyaç listesinin alt bölümünde de; “ Özel Şartlar: Numuneye göre alınacaktır.” ibaresine yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu ihalede ihaleye katılabilmek için teklifle birlikte sunulması gereken belgelerin belirtildiği idari şartnamenin 7 nci maddesi kapsamında numune sunulması gerektiğine ilişkin herhangi bir düzenlemenin yapılmadığı, ayrıca ilan ve birim fiyat teklif mektubu ekinde yer alan ihtiyaç listesinde numuneye göre alım yapılacağı belirtilmesine karşın, numunenin idareye nasıl sunulacağına ve idarece nasıl değerlendirileceğine ilişkin açık bir düzenlemenin ihale dokümanında yer almadığı görülmüş olup, söz konusu ihale dokümanında numune istenilmesine ilişkin düzenlemenin mevzuata uygun yapılmaması nedeniyle isteklilerin numune sunmadıkları veya sundukları numunelerin uygun bulunmadığı gerekçeleri ileri sürülerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılamayacağı, dolayısıyla numuneye göre tekliflerin değerlendirilmesinin mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan; söz konusu ihalede ihaleye teklif veren dört isteklinin ikisi (Hüseyin Kolakan ve Ekerler Dayanıklı Tüketim Malları Plastik San. ve Tic. Ltd. Şti.) tarafından teklif verilmesi aşamasında idareye numune sunulduğu, diğer iki istekli (İmpa Orman Ürn. İnş. Nak. Taah. Turz. Tekstil Oto. San. Tic. Ltd. Şti. ve Tercih Orman Ürünleri Pazarlama İmalat Nalburiye ve Teknik Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından ise sunulmadığı anlaşılmasına karşın; söz konusu ihalede numunelerin idare tarafından bir tutanak ile teslim alınmadığı, numune sunmayan isteklilerden sözlü olarak numune istenildiği ve söz konusu eksikliğin tamamlatıldığı, numune sunmadığı veya sunduğu numunelerin uygun bulunmadığı gerekçesi ile herhangi bir teklifin değerlendirme dışı bırakılmadığı belirlenmiş olup, söz konusu ihalede numune istenilmesine ve isteklilerce sunulmasına ilişkin işlemlerin tekliflerin değerlendirilmesi aşamasına ve ihale sonucuna etkili olmadığı görülmüştür.

Diğer yandan; idarece ihaleye ait idari şartnamenin “Alternatif teklifler” başlıklı 20 nci maddesinde; “ 20.1.İhale konusu işe ilişkin olarak ve bu şartnameye uygun alternatif teklif verilebilir. Alternatif teklif verilmesi halinde teklif mektupları teklif edilecek her bir ürün için “asıl teklif” ve “alternatif teklif” şeklinde istekli tarafından belirlenmek suretiyle düzenlenerek teklif belgeleri içinde verilecektir… ” düzenlemesinin yapıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanunun 30 uncu ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 59.2 inci maddeleri ile ihaleye ait idari şartnamenin 20 nci maddesi uyarınca; alternatif teklif verilebilmesine imkan tanınan söz konusu ihalede alternatif teklif veren isteklilerin her bir teklif için ayrı bir teklif mektubu hazırlaması ve sunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bununla birlikte; Tercih Orman Ürünleri Pazarlama İmalat Nalburiye ve Teknik Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen tek teklif mektubunda farklı markalardaki ürünler için 2 ayrı teklif fiyatının teklif edildiği, teklif mektubunun ön yüzünde yer alan toplam teklif bedeli bölümüne 2 ayrı teklif fiyatından yüksek olanının yazıldığı (57.520 TL), teklif mektubu eki cetvelde ise farklı markalar için öngörülen birbirinden farklı her iki teklif fiyatına da (71,90 TL x 800 = 57.520 TL – 71 x 800 = 56.800 TL) yer verildiği, idarenin ise söz konusu tekliflerden düşük olan teklifi ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlediği görülmüştür.

Alternatif teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde birbirinden farklı her bir teklif için ayrı teklif mektubu düzenlenmesi gerekmesine karşın Tercih Orman Ürünleri Pazarlama İmalat Nalburiye ve Teknik Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti.’nin sunduğu tek teklif mektubunda farklı markalardaki ürünler için 2 ayrı teklif fiyatının teklif edildiği görülmüştür.

Bununla birlikte; idarece ihale dokümanında fiyat dışı unsurlar belirlenmeden aynı teknik özelliklere sahip malzemeye ilişkin olarak alternatif teklif verilebileceğinin belirtilmesinin söz konusu ihalede belirsizlik doğurucu ve isteklileri tereddüte düşürücü nitelikte olduğu anlaşıldığından, söz konusu ihalede tekliflerin sağlıklı hazırlanması ve değerlendirilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (a) bendi gereğince, ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****