KİK Kararı: 2010/UM.I-1504

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/039
Gündem No : 4
Karar Tarihi : 31.05.2010
Karar No : 2010/UM.I-1504
BAŞVURU SAHİBİ:
Ekosis Çevre ve İş Güvenliği Teknolojileri Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Büklüm Sokak No.23/10 Kavaklıdere/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü, Kat 20 B Blok 10 Nolu Ofis Söğütözü Cad. No: 14/e Beştepe Yenimahalle/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/29090 İhale Kayıt Numaralı "Hava Kalitesi İzleme İstasyonlarında Bulunan Cihazlara Sarf ve Yedek Parça Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

28.05.2010 tarih ve I.M.13.87.0168/2010-26E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü tarafından 19.04.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Hava Kalitesi İzleme İstasyonlarında Bulunan Cihazlara Sarf ve Yedek Parça Alımı” ihalesine ilişkin olarak Ekosis Çevre ve İş Güvenliği Teknolojileri Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 28.04.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.05.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 17.05.2010 tarih ve 11689 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; kısmi teklife açık olan bir ihalede idarece birim fiyat teklif cetvelinde teklif verilen kısımların toplamı ile ilgili yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edilerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 55 inci maddenin yedinci fıkrasında; “Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmüne yer verilmiştir. Ancak bu hüküm; kısmi teklife açık olmayan ihalelerde ihalenin tamamına teklif verilmesi söz konusu olduğundan ve ihale birim fiyatların toplamı üzerinden verilen fiyat teklifine göre sonuçlandırıldığından herhangi bir aritmetik hata toplam sonucu etkileyeceğinden bu şekilde yapılan aritmetik hata sebebiyle tekliflerin bir bütün olarak değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, kısmi teklife açık olan ihalelerde ise istekli tarafından her kısım için verilen teklif o kısma ait bir ihale konusu alımına ilişkin olarak gerçekleştirildiğinden, her kısım için verilen tekliflerin ayrı ayrı değerlendirilmesi ve aritmetik hata tespit edilen teklifler değerlendirme dışı bırakılırken aynı ihaleye verilen diğer geçerli tekliflerin değerlendirilmesi gerekmektedir.

İdari şartnamenin;

19.1 inci maddesinde;“Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.” Düzenlemesi,

__

19.2.1 inci maddesinde de ; “İsteklilerin tekliflerini kısım bazında değerlendirilecektir. Ekte sunulan ihtiyaç listesinde tanımlanan kısımlar dahilinde, teklif verilen her bir iş kısmının biri veya daha fazlası istekli üzerinde kalabilir. İsteklilerce verilecek tekliflerin ihale konusu alımın tamamını mı yoksa bir kısmını mı kapsadığı hususu teklif mektuplarında açıkça belirtilecektir. İsteklilerle, üzerlerinde kalan kısım/kalemlerin her bir için ayrı ayrı sözleşme imzalanması mümkün olabilecektir.” düzenlemesi,

__

Yapılmıştır.

****

Yine Kamu İhale Kanununun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37 nci maddesinde; “..Bu aşamada isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır** …” hükmü ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5 inci maddesinde de; “** Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır..” açıklaması bulunmaktadır.

İdarece yapılan ihalenin kısmi teklife açık olduğu, isteklilerin ihalenin tamamına teklif verebilecekleri gibi bir veya birden fazla kısım için de teklif verebilecekleri düzenlemesinden hareketle; başvuru sahibinin beş kısımdan oluşan ihalenin 2,4 ve 5 inci kısımlarına teklif verdiği, birim fiyat teklif cetvelinde kısımlardaki sarf malzeme ve yedek parçalara ilişkin birim, miktar ve birim fiyatların belirtildiği ve belirtilen miktar ve birim fiyat çarpımları sonucu elde edilen rakamların ve bu rakamların kısım bazındaki toplamlarının doğru olduğu, buna mukabil kısımların toplamlarının birbiriyle toplanması sonucu elde edilen genel toplamın 1.830.575,00 TL olması gerekirken 1.852.329,00 TL olarak yazıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıdaki düzenlemelerden hareketle idarece başvuru sahibinin birim fiyat teklif cetvelindeki kısımların genel toplamında yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edildiği ve bu nedenle de teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Tüm bu açıklamalar doğrultusunda kısmi teklife açık olan ihalelerde istekli tarafından her kısım için verilen teklifin o kısma ait bir ihale konusu alımına yönelik, her kısım için verilen tekliflerin ayrı ayrı değerlendirilerek, aritmetik hata tespit edilen tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması söz konusu olmakla birlikte, ihaleye verilen kısmi tekliflerin toplam tutarlarının ihalenin sonucuna yönelik bir anlam ifade etmediği, birim fiyat teklif cetvelindeki kalemlerin toplamı ve çarpımı açısından herhangi bir hata olmayıp, bu rakamların genel toplamasında yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edilmesi ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmamıştır. Dolayısıyla, Ekosis Çevre ve İş Güvenliği Teknolojileri Elektr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait teklifin değerlendirmeye alınması gerekmektedir.

Diğer taraftan ihalenin 4. Kısmı olan Metone Marka Bam1020 Partikül Madde Ölçüm Cihazına Alınacak Sarf Malzeme ihalesine tek teklif sahibi olan başvuru sahibince verilen teklif fiyatının yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu dikkate alındığında söz konusu kısımda rekabetin oluşmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde “Temel İlkeler” başlığı altında; “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenilirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. ” hükmü bulunmaktadır.

Anılan Kanunun 5 inci maddesinde yer alan “Temel İlkeler” gereğince, idareler bu Kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla yükümlüdür. Söz konusu ihalenin 4 üncü kısmında Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden “rekabet” ilkesinin gerçekleşmediği anlaşılmıştır.

Bu itibarla incelemeye konu ihalenin 4.kısmının iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, 2. ve 5. Kısımlar için tekliflerin alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince 4. Kısmın iptaline, 2 ve 5. Kısımlar için düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 55 inci maddenin yedinci fıkrasında; “Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmüne yer verilmiştir. Ancak bu hüküm; kısmi teklife açık olmayan ihalelerde ihalenin tamamına teklif verilmesi söz konusu olduğundan ve ihale birim fiyatların toplamı üzerinden verilen fiyat teklifine göre sonuçlandırıldığından herhangi bir aritmetik hata toplam sonucu etkileyeceğinden bu şekilde yapılan aritmetik hata sebebiyle tekliflerin bir bütün olarak değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, kısmi teklife açık olan ihalelerde ise istekli tarafından her kısım için verilen teklif o kısma ait bir ihale konusu alımını gerçekleştirdiğinden, her kısım için verilen tekliflerin ayrı ayrı değerlendirilmesi ve aritmetik hata tespit edilen teklifler değerlendirme dışı bırakılırken aynı ihaleye verilen diğer geçerli tekliflerin değerlendirilmesi gerekmektedir.

İdari Şartnamenin;

19.1 inci maddesinde;“Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.” ve

__

19.2.1 inci maddesinde de ; “İsteklilerin tekliflerini kısım bazında değerlendirilecektir. Ekte sunulan ihtiyaç listesinde tanımlanan kısımlar dahilinde, teklif verilen her bir iş kısmının biri veya daha fazlası istekli üzerinde kalabilir. İsteklilerce verilecek tekliflerin ihale konusu alımın tamamını mı yoksa bir kısmını mı kapsadığı hususu teklif mektuplarında açıkça belirtilecektir. İsteklilerle, üzerlerinde kalan kısım/kalemlerin her bir için ayrı ayrı sözleşme imzalanması mümkün olabilecektir.”** düzenlemesi bulunmaktadır.**

****

Yine Kamu İhale Kanununun 37 nci maddesinde; “..Bu aşamada isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır** …” hükmü ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5 inci maddesinde de; “** Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır..” açıklaması bulunmaktadır.

İdarece yapılan ihalenin kısmi teklife açık olduğu, isteklilerin ihalenin tamamına teklif verebilecekleri gibi bir veya birden fazla kısım için de teklif verebilecekleri düzenlemesinden hareketle; başvuru sahibinin beş kısımdan oluşan ihalenin 2, 4 ve 5 inci kısımlarına teklif verdiği, birim fiyat teklif cetvelinde kısımlardaki sarf malzeme ve yedek parçalara ilişkin birim, miktar ve birim fiyatların belirtildiği ve belirtilen miktar ve birim fiyat çarpımları sonucu elde edilen rakamların ve bu rakamların kısım bazındaki toplamlarının doğru olduğu, ancak kısımların toplamlarının birbiriyle toplanması sonucu elde edilen genel toplamın 1.830.575,00 TL olması gerekirken 1.852.329,00 TL olarak yazıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıdaki düzenlemelerden hareketle idarece başvuru sahibinin birim fiyat teklif cetvelindeki kısımların genel toplamında yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edildiği ve bu nedenle de teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Tüm bu açıklamalar doğrultusunda kısmi teklife açık olan ihalelerde istekli tarafından her kısım için verilen teklif o kısma ait bir ihale konusu alımı gerçekleştirmekte olup her kısım için verilen tekliflerin ayrı ayrı değerlendirilerek, aritmetik hata tespit edilen tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması söz konusu olduğundan, birim fiyat teklif cetvelindeki kalemlerin toplamı ve çarpımı açısından herhangi bir hata olmayıp, bu rakamların genel toplamasında yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edilmesi ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata herhangi bir aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Diğer taraftan birim fiyat teklif mektubundaki belirtilen rakamla cetvelde belirtilen genel toplamın birbiriyle paralellik göstermediği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenle; incelemeye konu ihaleye yapılan itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “düzeltici işlem belirlenmesine, ihalenin 4 üncü kısmının iptaline” ilişkin karara katılmıyorum.

** Adem KAMALI Kurul Üyesi**

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Anılan Kurul kararı ile ihale konusu alımın 4. kısmının iptaline, 2. ve 5. kısmına ilişkin olarak başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasında; idarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hükmüne yer verilmiştir.

İhale konusu alımın 2., 4. ve 5. kısımlarına sadece bir istekli tarafından teklif verildiği ve ihalede tek geçerli teklifin başvuru sahibinin teklifi olduğu anlaşılmaktadır.

İdarece, ihale konusu 2. kısmın yaklaşık maliyetinin 863.403,00 TL olarak tespit edildiği, 2. kısma ilişkin tek geçerli teklif fiyatının ise 859.149,00 TL olarak yaklaşık maliyete yakın olduğu, ihalede 2. kısma ilişkin fiyatın gerçekçi bir fiyat yarışması sonucu oluşmadığı anlaşılmaktadır.

İnceleme konusu ihalede tek geçerli teklif olması ve bu istekliye ait teklif fiyatının da yaklaşık maliyete yakın olması nedeniyle, 4734 sayılı Kanunun 5. maddesinde sayılan rekabet ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması ilkelerine aykırılık oluştuğu anlaşıldığından, ihalenin 2. kısmının da iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, inceleme konusu ihalede**;** Kurul kararının “ ihalenin 5. kısmına ilişkin düzeltici işlem belirlenmesine ve ihalenin 4. kısmının iptaline ,” ilişkin kısmına katılmakla beraber,

Anılan ihalede, ihalenin 2. kısmına ilişkin olarak da yeterli fiyat rekabeti oluşmadığından, ihalenin 2. kısmının da “ iptal edilmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul kararının ihale konusu 2. kısımla ilgili “ düzeltici işlem belirlenmesine ” ilişkin kısmına katılmıyorum.

** Erkan DEMİRTAŞ**

** Kurul Üyesi**

** KARŞI OY __**

İncelemeye konu 2010/29090 İKN’li “Hava Kalitesi İzleme İstasyonlarında Bulunan Cihazlara Sarf ve Yedek Parça Alımı” işinin __ Açık İhale Usulü ile ihaleye çıkarıldığı, ihalenin kısmi teklife açık olduğu, söz konusu ihalede 4 (dört) adet ihale dokümanı satın alındığı, 19.04.2010 tarihinde yapılan ihaleye 2,4 ve 5 inci kalemlere 1 (bir) isteklinin katıldığı, yaklaşık maliyetin piyasa fiyatları esas alınarak toplam ihalenin 2 nci kısmı için 863.403,00 TL, 4 üncü kısmı için 340.200,00 TL ve 5 inci kısmı için 630.599,00 TL olarak belirlendiği;

Söz konusu ihalede,

İhalenin 2. kısmına ilişkin 1 (bir) isteklinin (Ekosis İş Güv. Tekn. San. Tic. Ltd. Şti.) teklif verdiği, idare tarafından 2. kaleme teklif sunan başvuru sahibinin (Ekosis İş Güv. Tekn. San. Tic. Ltd. Şti.) birim fiyat teklif cetvelindeki kısımların genel toplamında yapılan hatanın aritmetik hata olarak kabul edilerek teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Kurulun 2 nci kalemle ilgili düzeltici işlem belirlenmesi yönünde karar vermesi sonucu başvuru sahibi Ekosis İş Güv. Tekn. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin geçerli hale geldiği ve teklif bedelinin 859.149,00 TL olduğu, bu teklif bedelinin de yaklaşık maliyete çok yakın olduğu dikkate alındığında; ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sağlıklı ve gerçekçi bir fiyat yarışması sonucunda oluşmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde “temel ilkeler” başlığı altında; “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Zikredilen Kanunun 5 inci maddesinde yer alan ilke gereğince, idareler bu kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla sorumludur. Söz konusu ihalede Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden “rekabet ” ilkesinin oluşmadığı anlaşıldığından, incelemeye konu ihalenin 2 nolu kalemle ilgili alımın iptal edilmesi gerektiği gerekçesiyle çoğunluk kararına katılmıyoruz.

** Ali Kemal AKKOÇ Hakan GÜNAL**

** II. Başkan Kurul Üyesi**