KİK Kararı: 2010/UH.III-303

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/008
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 26.01.2010
Karar No : 2010/UH.III-303
BAŞVURU SAHİBİ:
Nuricihan Gedik İnşaat Taah. Tic., -||cumhuriyet Mahallesi|çinikent|9/3|||merkez|kütahya

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Emet Bor İşletme Müdürlüğü, 43700 EMET/KÜTAHYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/150263 İhale Kayıt Numaralı "6 Kişi ile İş Makinaları İçin Yağlama ve Bakım İşçiliği Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

22.01.2010 tarih ve III.H.28.12.0097/2009-51E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Emet Bor İşletme Müdürlüğü tarafından 12.11.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “6 Kişi İle İş Makinaları İçin Yağlama ve Bakım İşçiliği Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Nuricihan Gedik İnşaat Taah. Tic.’nin 25.11.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.12.2009 tarih ve 25203 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarece ihale dokümanı içinde isteklilere verilen birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilecek birim fiyatın bir personelin bir aylık maliyeti üzerinden oluşturulmasının istenildiği, dolayısıyla “kişi sayısı x ay x teklif edilen birim fiyat” şeklinde tekliflerin verilmesi gerektiği, ihaleye teklif veren isteklilerin teklifleri incelendiğinde ise toplam 6 personelin bir aylık maliyeti üzerinden birim fiyat tekliflerin verildiği, dolayısıyla isteklilerin teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu, aritmetik hata nedeniyle tekliflerin yeniden gözden geçirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde; tekliflerin değerlendirilmesi aşamasına ilişkin olarak, “En son aşamada, isteklilerin teklif mektubu eki cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı kontrol edilir. Teklif edilen fiyatları gösteren teklif mektubu eki cetvelde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata bulunması halinde, isteklilerce teklif edilen birim fiyatlar esas alınmak kaydıyla, aritmetik hatalar ihale komisyonu tarafından re'sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan teklif isteklinin esas teklifi olarak kabul edilir ve bu durum hemen istekliye yazı ile bildirilir. İstekli düzeltilmiş teklifi kabul edip etmediğini tebliğ tarihini izleyen beş gün içinde yazılı olarak bildirmek zorundadır. İsteklinin düzeltilmiş teklifi kabul etmediğini süresinde bildirmesi veya bu süre içinde herhangi bir cevap vermemesi halinde, teklifi değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatı gelir kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

Ayrıca, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun “Sözleşme Türleri” başlıklı 6 ncı maddesinde; hizmet alımlarında birim fiyat sözleşmelerin, “idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden” düzenleneceği belirtilmiştir.

Her ne kadar 4735 sayılı Kanunda yer alan söz konusu hüküm birim fiyat sözleşmelere ilişkin olsa da, kamu ihale mevzuatının bir bütün olduğu hususu da dikkate alındığında, anılan hüküm birim fiyat teklif alınan ihalelerde teklif edilecek birim fiyatların nasıl hesaplanması gerektiği konusuna da ışık tutmaktadır. Bu çerçevede; birim fiyat teklif alınan ihalelerde, teklif bedelinin, her bir iş kaleminin miktarı ile teklif edilen birim fiyatlar çarpılmak ve nihai olarak her bir iş kalemi için ortaya çıkan tutarların toplamı alınmak suretiyle hesaplanacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

İdari şartnamenin****“Teklif ve Sözleşme Türü” başlıklı 19 uncu maddesinde de, isteklilerin tekliflerini, birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde verecekleri, ihale sonucu üzerine ihale yapılan istekli ile her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme düzenleneceği belirtilmiştir.

İhale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde;

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL/Ay)

Tutarı (TL)

Kişi

Ay

Yağlama-Bakım İşçiliği

6

12

__

TOPLAM TUTAR (KDV HARİÇ)

Şeklinde olduğu görülmüştür.

İdarece hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinde miktar sütununda “6 kişi” ve “12 ay” şeklinde iki parametreye yer verildiği görülmüş olup, bunun yanında yer alan sütunda teklif edilen birim fiyatın TL/Ay üzerinden her bir personel için oluşturulması gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından hazırlanan teklif cetvelinin;

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL/Ay)

Tutarı (TL)

Kişi

Ay

Yağlama-Bakım İşçiliği

6

12

1.263,00

90.936,00

Toplam Tutar (KDV Hariç)

90.936,00

Şeklinde olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi isteklinin hazırladığı birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde; “teklif edilen birim fiyat” sütununa bir işçinin bir aylık maliyetinin yazıldığı ve teklif edilen birim fiyatın miktarlarla çarpımı sonucu (6 işçi X 12 ay x 1.263,00 TL=90.936 TL) teklif edilen toplam bedele ulaşıldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli hariç diğer 4 istekli tarafından hazırlanan birim fiyat teklif cetvelleri incelendiğinde ise; “Teklif Edilen Birim Fiyat TL/Ay” sütununa 6 işçinin 1 aylık maliyetinin yazıldığı ve bu tutarın 12 (Ay) ile çarpımı sonucunda teklif edilen toplam bedelin bulunduğu görülmektedir.

Oysa idarece hazırlanan birim fiyat teklif cetveline göre teklif edilen birim fiyatın miktarlarla (6 kişi x 12 ay x teklif edilen birim fiyat) çarpılması gerektiğinden, başvuru sahibi istekli haricindekilerin teklif bedellerinin;

İstekli

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL/Ay)

Bulunan Tutar

İsteklinin teklif bedeli

Kişi

Ay

Erdoğan İnşaat

6

12

6.965

501.480

83.580

Akın Kömür Nak. İnş. Tem. Hizm. San. Ltd. Şti.

6

12

7.478

538.416

89.736

Özzafer Gıda Tic. Ltd. Şti.

6

12

7.795

561.240

93.540

Enerler Nak. Mad. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.

6

12

8.150

586.800

97.800

Şeklinde olduğu görülmüştür.

Dolayısıyla, başvuru sahibi istekli haricindeki diğer 4 istekli tarafından teklif edilen birim fiyatın, ihale dokümanına aykırı olarak, her bir personel için teklif edilen aylık bedel yerine 6 personelin 1 aylık bedeli üzerinden belirlendiği, bu belirleme nedeniyle teklif edilen birim fiyatın miktarlarla çarpımının toplam teklif bedelini vermediği ve bu hesaplama şeklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hataya neden olduğu dikkate alındığında, bu dört teklifin aritmetik hata nedeniyle reddedilmesi gerekirken değerlendirmeye alınması mevzuata aykırı bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi istekli dışındaki isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalenin “ 6 Kişi İle İş Makinaları İçin Yağlama ve Bakım İşçiliği Hizmet Alımı ” işi olduğu, açık ihale usulü ile ihaleye çıkıldığı, yaklaşık maliyetin [m1] piyasa rayiçleri esas alınarak toplam 93.804,16 TL (Kârsız Yaklaşık Maliyet:82.022,12 TL) olarak belirlendiği;**** ihalede 5 adet ihale dokümanının satın alındığı, 5 istekli tarafından teklif sunulduğu, idarece yapılan değerlendirme sonucunda 5 teklifin de geçerli kabul edildiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif tutarının 83.580,00 TL, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin teklif tutarının 89.736,00 TL, başvuru sahibinin teklif tutarının 90.936,00 TL, diğer iki isteklinin teklif tutarlarının ise sırasıyla, 93.540,00 TL ve 97.800,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

Ancak, “ _başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu üzerine, Kurumca yapılan inceleme sonucunda;_başvuru sahibi istekli haricindeki diğer 4 istekli tarafından teklif edilen birim fiyatın, ihale dokümanına aykırı olarak, her bir personel için teklif edilen aylık bedel yerine 6 personelin 1 aylık bedeli üzerinden belirlendiği, bu belirleme nedeniyle teklif edilen birim fiyatın miktarlarla çarpımının toplam teklif bedelini vermediği ve bu hesaplama şeklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hataya neden olduğu dikkate alındığında, bu tekliflerin aritmetik hata nedeniyle reddedilmesi gerekirken değerlendirmeye alınması mevzuata aykırı bulunmuştur ” denilerek, anılan Kurul kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmiştir.

4734 sayılı Yasa’nın 5. maddesinin 1. fıkrasında; idarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu hükmüne yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin**** 78.5. maddesinde; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanmasının zorunlu olduğu, 78.22. maddesinde; birim fiyat teklif cetvellerinde işçilik maliyeti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalar ve malzeme gideri ile brüt asgari ücretin üzerinde ücret öngörülen personel varsa bunlara ilişkin maliyetlerin ayrı ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi gerektiği, teklif fiyatına dahil edilmesi öngörülen malzemelerin tamamı tek bir iş kalemi olarak kabul edilmek suretiyle birim fiyat teklif cetvelinde malzeme için tek bir satır açılabileceği, bu durumda, “birim” sütununa ay veya gün yazılacağı, işçi” sayısı sütunun ise boş bırakılacağı, idarelerin, her bir malzeme için ayrı satır da açabileceği, söz konusu malzemeler için ayrı satır açılması halinde “birim” sütununa adet, kg, lt. m, kutu, paket vb. yazılacak, “işçi” sayısı sütunun boş bırakılacağı ve miktar kısmına işin toplam süresi boyunca kullanılacak toplam adet, kg, lt. m, kutu, paket vb. her bir ölçü birimi için rakam yazılacağı, 78.27.**** maddesinde ise;**** hizmet alımlarında idareler ve isteklilerin yararlanması amacıyla hazırlanan birim fiyat teklif cetveli örneklerine (Ek-H.2), (Ek-H.3), (Ek-H.4)’de yer verildiği açıklaması mevcuttur.

İdare tarafından birim fiyat teklif alındığı ve ihale dokümanı içerisinde verilen birim fiyat teklif cetvelinin;

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL/Ay)

Tutarı (TL)

Kişi

Ay

Yağlama-Bakım İşçiliği

6

12

__

TOPLAM TUTAR (KDV HARİÇ)

olduğu,

Ancak, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında kullanılması zorunlu olan birim fiyat teklif cetveline ilişkin standart formun aşağıdaki gibi düzenlendiği:

BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ

İhale kayıt numarası:

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Tebliğ ekinde yer alan örnekte ise;

BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ

(Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için)

İhale kayıt numarası:

__

__

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL)

Tutarı

(TL)

İşçi sayısı

Ay/Gün/Saat

1

Temizlik personeli

işçixay

100

12

666,00

799.200,00

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Olarak belirtildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından, idareye yapılan şikâyet başvurusunda “kişi sayısı x ay x teklif edilen birim fiyat” şeklinde tekliflerin verilmesi gerektiği, ihaleye teklif veren isteklilerin teklifleri incelendiğinde toplam 6 personelin bir aylık maliyeti üzerinden birim fiyat tekliflerin verildiği belirtilerek, isteklilerin teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu iddiasına yer verildiği,

Ancak, idarece ihale dokümanı ekinde isteklilere verilen birim fiyat teklif cetvelinin hatalı olması nedeniyle, 4 istekli tarafından idareye sunulan birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata olduğu, buna karşın başvuru sahibi tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olmaması ve diğer 4 isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde yaptıkları aritmetik hatadan haberdar olması nedeniyle isteklilerde tereddüt hasıl olacağı, ayrıca 4 isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olması, başvuru sahibinin birim fiyat teklif cetvelinin mevzuata uygun olarak düzenlenmesi ve başvuru sahibince 4 istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelindeki aritmetik hatayı biliyor olmasından dolayı da idarenin zan altında kalacağı açıktır.

Bu itibarla, söz konusu ihalede 5 istekli tarafından teklif sunulduğu, idare tarafından düzenlenen ve doküman ekinde verilen birim fiyat teklif cetvelinin hatalı olması nedeniyle, istekliler tarafından sağlıklı teklif oluşturulamadığı ve söz konusu düzenlemenin aritmetik hataya yol açtığı, değerlendirmeye alınan 5 tekliften başvuru sahibi hariç teklif mektubunda aritmetik hata olduğu gerekçesiyle 4 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği, geriye geçerli tek teklif kaldığı ve teklif tutarının yaklaşık maliyete yakın olduğu, idarece birim fiyat teklif cetvelinde yapılan hatalı düzenleme ve tek geçerli teklif (kârsız yaklaşık maliyetin üzerinde) olduğu hususu dikkate alındığında, anılan Kanun’un 5. maddesinde yer alan “rekabet” ilkesi uyarınca ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ ihalenin iptaline ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin karara katılmıyorum.

** Erkan DEMİRTAŞ **

** Kurul Üyesi **