KİK Kararı: 2010/UH.III-2068

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/050
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 12.07.2010
Karar No : 2010/UH.III-2068
BAŞVURU SAHİBİ:
Kök Özel Güv. Ltd. Şti. – C.R.S. Özel Güv. Kor. ve Eğ. Mrk. Ltd. Şti. Ortak Girişimi VEKİLİ: Av. İsmail KÖK, Ferhuniye Mah. Darülşifa Sk. Osiba İşhanı No:9 K:2/201 Selçuklu/KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı, Vali İzzetbey Cad. No:25 Karatay/KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/26025 İhale Kayıt Numaralı "99 (Doksandokuz) Personel ile Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

08.07.2010 tarih ve III.H.17.36.0266/2010-37E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Selçuk Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı tarafından 22.04.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “99 (Doksandokuz) Personel İle Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Kök Özel Güv. Ltd. Şti. – C.R.S. Özel Güv. Kor. ve Eğ. Mrk. Ltd. Şti. Ortak Girişimi vekili Av. İsmail Kök’ün 31.05.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 03.06.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 15.06.2010 tarih ve 14004 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; giyim gideri ve mali sorumluluk sigorta gideri dışında ihalede teklif edilmesi zorunlu asgari maliyetin 1.589.014, 57 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinden bu tutarın çıkarılması durumunda 2.921, 49 TL’ye ulaşıldığı ve bu fiyatın, 99 personelin 1584 parça kıyafeti ile mali sorumluluk sigorta maliyetini karşılamasının piyasa koşullarında mümkün olmadığı, bu nedenle ilgilinin aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmeyerek düzeltici işlem ile ihalenin kendi teklifleri üzerine bırakılması, düzeltici işlemle giderilemeyecek aykırılık halinde ise ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

_(Ek fıkra: 20/11/2008-5812/12 md.)_İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin Özel Hükümlerine ilişkin İkinci Kısmının “Hizmet Alımı İhalelerine İlişkin Özel Hususları” düzenleyen Üçüncü Bölümünün “ Özel güvenlik hizmet alımı ihaleleri**” başlıklı 67 inci maddesinin 5.6 ncı alt maddesinde; “** Özel güvenlik hizmet alımı ihalelerinde yukarıda belirtilen hususlar dışında, bu Tebliğin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler maddesinde yer alan düzenlemeler uygulanacaktır.” açıklaması,

Anılan Genel Tebliğin “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinin 19 uncu alt maddesinde; “ Personele ilişkin giyecek giderleri, işin yapılması sırasında personelce kullanılması istenen kıyafetle ilgili olduğundan giyecek giderinin işçilere aylık veya nakdi olarak ödeneceğine dair bir düzenleme yapılmayacak, giyecek giderleri için parasal tutar öngörülmeyecek ve giyeceğin özellikleri ile sayısı ihale dokümanında belirtilecektir. Ancak süresi 3 ay ve daha az olan personel çalıştırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında giyecek giderine yer verilmeyecek ve istekliler giyecek giderini tekliflerine dahil etmeyecektir.” açıklaması,

Aynı Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinin alt maddelerinde ise; “ 79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olan hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

__

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır. % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, toplam asgari işçilik maliyeti üzerinden hesaplanmayacaktır.

…

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret,

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır.

…

79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

__

79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

…

79.5.8. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınabilir.

__

79.5.9. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

__

79.6. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

…

79.9. Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, dedektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir.

__

79.10. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir.

__

79.11. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan poliçe, proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlüklerinden alınmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasına gerek bulunmamaktadır.” açıklaması yer almaktadır.

Süresi 12 ay olmak üzere 99 personelin çalıştırılacağı ve çalışanlara brüt asgari ücretin %30 fazlası üzerinden ödeme yapılacak ihale konusu güvenlik hizmeti işi kapsamında teklif fiyata dahil masrafları düzenleyen idari şartnamenin 25 inci maddesinde; personele 26 gün üzerinden brüt tutarı 2,30 TL olmak üzere yemek bedelinin verileceği, 64 personele ise ayrıca brüt 2,90 TL olmak üzere 26 gün üzerinden yol bedeli ödeneceği, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde 50 personelin her biri 14,5 gün olmak üzere toplam 725 gün çalışacağı, kısa vadeli sigorta kolları prim oranının %1 olduğu, özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının teklife yansıtılması gerektiği ve teknik şartnamede ayrıntılarına yer verilen giyim malzemelerinin yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilmiştir.

Teknik şartnamenin 6.13 ve 6.14 üncü maddelerinde giyecek türü ve miktarı; “bir yazlık, bir kışlık iki adet pantolon, iki adet yazlık, iki adet kışlık gömlek, iki adet kravat, bir adet hırka, bir adet mont, bir çift ayakkabı, palaska, kemer, reflektif yelek ve yağmurluk” şeklinde belirlenmiştir.

Anılan mevzuat hükümleri ve açıklamaları ile yapılan tespitler kapsamında, personel çalıştırılmasına dayalı inceleme konusu ihalede, yol ve yemek gideri, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile asgari işçilik maliyeti ve bu tutarlar üzerinden % 3 sözleşme ve genel giderler dahil olmak üzere 1.589.014, 57 TL’nin sabit bir unsur olarak tüm istekliler bakımından teklif edilmesi zorunlu asgari maliyet tutarı olduğu, teklifi bu tutarı karşılayan isteklilerin açıklamalarında giyim ve mali sorumluluk sigortası giderini mevzuata uygun şekilde tevsik etmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Doğu Güv. Özel Eğit. Hizm. Tic. Ltd. Şti.’nin ihalede teklifinin 1.591.936,06 TL olduğu tespit edilmiştir. İsteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yaptığı açıklama incelendiğinde; mali sorumluluk sigortası gideri kapsamında sigorta şirketi bölge müdürlüğünden 676,17 TL tutarında fiyat teklifi alındığı, giyim gideri kapsamında proforma fatura alındığı, faturada yer alan toplam tutar olan 2.178,00 TL’nin bir personel için geçerli tutarı olan 22,00 TL’nin, %3 genel giderler dahil hesaplama yapan işçilik hesaplama modülüne yansıtıldığı, proforma fatura ekinde alış ve satış faturalarının onaylı şekilde sunulduğu ve fatura içeriğinde yer alan malların birim ortalama maliyetlerinin serbest muhasebeci mali müşavir tarafından onaylanarak belgelendirildiği, ancak, söz konusu maliyetlerin son veya bir önceki geçici vergi beyannamesi dönemi itibariyle mi onaylandığının belge üzerinden anlaşılamaması nedeniyle, bu duruma ilişkin bilgi eksikliğinin idarece tamamlatılması ve buna göre açıklamanın nihai olarak geçerli olup olmadığının belirlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B- İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

a) İhalede kar hariç yaklaşık maliyet tutarının 1.607.428,57 TL olduğu tespit edilmiştir. İdarece teklifleri aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan ve geçerli teklifler arasında 5-8 inci sıralar arasında yer alan Bilge Kor. ve Özel Güv. Hiz. Tic. Ltd. Şti. (1.610.143,15 TL), Ruha Özel Güv. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. (1.621.392,25 TL), Nehir-1 Güv. Hiz. Ltd. Şti. (1.627.310,00 TL) ve D.C. Grup Güv. Hiz. Ltd. Şti. (1.632.182,95 TL) tekliflerinin idarenin kar hariç yaklaşık maliyetinin üstünde olduğu görülmüştür. Bu nedenle, Kamu İhale Kanununun aşırı düşük tekliflere ilişkin 38 inci maddesi kapsamında, söz konusu tekliflerin idarenin yaklaşık maliyeti ile karşılaştırıldığında, aşırı düşük teklif olmadığı ve sorgulamaya tabi tutulmaması gerekmekle birlikte, isteklilerin açıklamalarının idarece uygun görülmesi ve bir hak kaybına uğramamaları dikkate alındığında, bu durumun esasa etkili bir aykırılığa yol açmadığı anlaşılmıştır.

b) Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan diğer isteklilerin açıklamaları incelendiğinde; ekonomik bakımdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan başvuru sahibi Kök Özel Güv. Ltd. Şti. – C.R.S. Özel Güv. Kor. ve Eğ. Mrk. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin açıklamasında, mali sorumluluk sigortası giderinin mevzuata uygun şekilde belgelendirildiği, giyim gideri kapsamında proforma fatura alındığı, faturayı veren tacirin ilgili belgede ayakkabı ve kemeri alınıp satılan kalemler olarak, diğer giyim kalemlerini ise üretilen mallar olarak beyan ettiği, üretilen mallara ilişkin olarak serbest muhasebeci mali müşavir tarafından onaylanmış birim maliyet cetvellerinin sunulduğu, onay tarihinin belgelerde yer almaması nedeniyle, bu duruma ilişkin bilgi eksikliğinin tamamlatılması mümkün olmakla birlikte, alınıp satılan mallar olarak proforma faturada beyan edilen ve yine aynı belgede birim ortalama maliyetlerine yer verilerek ekli onaylı alış-satış faturaları sunulan giyim kalemlerinin birim ortalama maliyetlerinin proforma faturada ya da ekinde yer alan başka bir belgede serbest muhasebeci mali müşavir ya da yeminli mali müşavir tarafından onaylanmamış olması nedeniyle açıklamaların uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

c) Teklif fiyatı geçerli teklifler arasında üçüncü sırada yer alan İFG Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti. ve dördüncü sırada yer alan MN Özel Güv. Kor. Eğit. Hiz. Ltd. Şti.’nin açıklamalarında, mali sorumluluk sigortası giderinin mevzuata uygun şekilde belgelendirildiği; ancak, giyim gideri unsurlarından yelek, yağmurluk, palaska ve kemer kalemlerine teklif tutarında yer verilmediği, bu nedenle açıklamaların uygun olmadığı görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin giyim giderine ilişkin açıklamasında yer alan birim ortalama maliyetlerin ait olduğu vergi beyannamesi dönemine ilişkin bilgi eksikliğinin tamamlatılarak açıklamanın geçerli olup olmadığının belirlenmesi, aşırı düşük teklif açıklamaları uygun olmayan Kök Özel Güv. Ltd. Şti. – C.R.S. Özel Güv. Kor. ve Eğ. Mrk. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, İFG Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti. ve MN Özel Güv. Kor. Eğit. Hiz. Ltd. Şti. tekliflerinin ise değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi****