KİK Kararı: 2010/UH.III-137

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/003
Gündem No : 89
Karar Tarihi : 11.01.2010
Karar No : 2010/UH.III-137
BAŞVURU SAHİBİ:
Piripak Endüstriyel Temizlik Organizasyon Turizm İnş. Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. ve Kemal Çağlar İnş. Elekt. Üret. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, -||vatan Caddesi|avrasya İş Merkezi|6/11|34403|çağlayan|merkez|istanbul(Avr)

İHALEYİ YAPAN İDARE:
İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü, Peykhane Cad. No:10 Çemberlitaş FATİH/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/132641 İhale Kayıt Numaralı "1163 Kişi ile Veri Hazırlama ve Veri Girişi Hizmet Alımı İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

08.01.2010 tarih ve III.H.28.16.0092/2009-50E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

İstanbul Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 21.10.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “1163 Kişi İle Veri Hazırlama ve Veri Girişi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Piripak Endüstriyel Temizlik Organizasyon Turizm İnş. Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. -Kemal Çağlar İnş. Elekt. Üret. Tic. ve San. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin 03.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 21.12.2009 tarih ve 25208 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Sundukları iş deneyim belgesinin, gerekli asgari tutarı karşılamadığı gerekçesiyle ihale dışı bırakıldıkları, belirtilen gerekçe ile ihale dışı bırakılmalarının uygun olmadığı,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve teklifte önemli olduğu bileşenler belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılması gerektiği, bu sorgulamanın yapıldığının varsayıldığı, buna göre de yapılan açıklamanın uygun kabul edilmesi işleminin yerinde olmadığı,

3. İhale konusu edilen iş için sadece 4 firmanın ihaleye iştirak ettiği, tekliflerin değerlendirilmesi işlemi sonrasında sadece bir tane geçerli teklifin kaldığı, söz konusu ihalede rekabet ortamının oluşmadığı, bunun nedeninin ise teknik şartnamenin 6.2/B.3 üncü maddesi ile yine anılan şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı 7 nci maddesinin 20 ve 21 inci fıkralarında yer alan çelişkili, nesnel ve rekabeti önleyici düzenlemelerden kaynaklandığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin, şikayete konu edilen ihaleye ortak girişim olarak teklif verdiği, ortak girişimde pilot ortağının % 60 oranında pay ile Piripak End. Tem. Ltd. Şti. olduğu, özel ortağın ise %40 oranında pay ile Kemal Çağlar İnş. Elek. Ltd. Şti. olduğu, tekliflerin değerlendirilmesi işlemleri neticesinde pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin tutarının istenen oranı sağlamadığı gerekçesiyle başvuru sahibi isteklinin ihale dışı bırakıldığı, bunun üzerine ilgili istekli tarafından da sundukları iş deneyim belgesinin Kamu İhale Kurumunun internet sitesinden güncellenmesi neticesinde, belge tutarının yeterli hale geldiği iddiasıyla itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

İhaleye ilişkin ihale ilanında ve idari şartnamede iş deneyim belgesi sunulması ile ilgili olarak; “ Son beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ve teklif edilen bedelin % 25’inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler sunulacaktır” düzenlemesi ile benzer iş ile ilgili olarak ise; “Kamu veya özel sektörde personel çalıştırılmasına dayanan her türlü veri hazırlama ve veri giriş hizmet işleri benzer işler olarak kabul edilecektir” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde;

“İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerindeki deneyimi gösteren belgelerin,

c) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerinde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgelerin,

ç) Devam eden yapımla ilgili hizmet işlerinde; ilk sözleşme bedelinin kusursuz olarak tamamlanması ve ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşması şartıyla; kusursuz olarak gerçekleştirilen ya da ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgelerin,”

d) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleri ve son on beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerine ilişkin deneyimi gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.

… İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin ise istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması gerekir. Ancak, diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamı, istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olamaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” hükmü,__

Anılan yönetmeliğin “İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49 uncu maddesinin birinci fıkrasında ise; “1/1/2003 tarihinden sonra gerçekleştirilen işlere ait iş deneyimini gösteren belgelerdeki iş deneyim tutarı; sözleşmenin yapıldığı aydan bir önceki aya ait Türkiye İstatistik Kurumu Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “Genel” sütunundaki (2003=100 Temel Yıllı) endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.” hükmü,

Yer almaktadır.

Yapılan düzenleme uyarınca, pilot ortak tarafından; Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nce 20.01.2009 tarih ve 598 sayısı altında düzenlenen, “Hastane bilgisayar veri kontrol işletmeni hizmet alımı” işine ilişkin 2.304.850,00 TL tutarlı iş bitirme belgesinin sunulduğu, bahse konu gerçekleştirilmiş olan işe ait sözleşmenin ise 2.418.000,00 TL üzerinden 24.12.2007 tarihinde imzalandığı belirlenmiştir.

Özel ortak tarafından ise; Tekirdağ Devlet Hastanesi’nce 12.06.2009 tarih ve 5856 sayısı altında düzenlenen, 13.12.2005 tarihli 1.561.995,00 TL üzerinden imzalanan sözleşmeyle, “Hastane bilgi sistemi işletim hizmetleri alımı” işine ilişkin 1.166.128,08 TL tutarlı iş bitirme belgesinin sunulduğu belirlenmiştir.

Yapılan düzenlemeler ve ilgili mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde; teklif bedelinin %25’i oranında iş deneyim belgesi istenildiğinden, teklif edilen bedele göre başvuru sahibince 3.882.879,72 TL tutarında bir iş deneyim belgesinin sunulması gerektiği, başvuru sahibinin ortak girişim olarak ihaleye teklif verdiği hususu göz önüne alındığında ise, pilot ortağın istenen bu bedelin % 70’ini sağlaması, buna karşılık özel ortağın ise en az % 30’unu sağlaması gerektiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla da, pilot ortağın sunacağı iş deneyim belgesinin tutarının en az (3.882.879,72 TL x 0,70=) 2.718.015,80 TL olması, özel ortağın sunacağı iş deneyim belgesinin tutarının ise en az (3.882.879,72 TL x 0,30=) 1.164.863,92 TL olması gerektiği tespit edilmiştir.

Buna göre, iş ortaklığını oluşturan firmalar tarafından sunulan iş deneyim belgelerinin konuları uygun bulunmakla birlikte, pilot ortağın sunduğu 2.304.850,00 TL’lık iş bitirme belgesinin istenen tutarı karşılamadığı anlaşıldığından, yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca söz konusu iş bitirme belgesinin güncellenmesi gerektiği belirlenmiştir.

Güncelleme işleminin; Ağustos ayı genel ÜFE (Üretici Fiyatları Endeksi) endeksinin (160,93), Kasım ayı genel ÜFE endeksine (144,35) oranlanması ile bulunan 1,11485971597 katsayısının, belge tutarı olan 2.304.850,00 TL’sıyla çarpılması neticesinde gerçekleştirileceği tespit edilmiştir. Belirtildiği şekilde güncelleme yapıldığında, güncellenmiş belge tutarının 2.569.584,42 TL’sına tekabül ettiği ve bu güncellenmiş tutarın asgari olması gereken 2.718.015,80 TL’sını karşılamadığı tespit edilmiştir.

Güncelleme işleminin, Kamu İhale Kurumunun resmi internet sitesinde yer alan belge güncelleme aracı üzerinden ve bu araç içinde yer alan sözleşme türünün ise, “teklif birim fiyat” türünün seçilmesi suretiyle yapılması durumunda da, aynı şekilde 2.569.584,42 TL’sına ulaşılması mümkün bulunmaktadır. Buna karşılık, başvuru sahibince güncelleme işlemi Kurumun internet sitesinde yer alan belge güncelleme aracı üzerinden yapıldığı anlaşılmakla birlikte, yapılan hesaplamanın Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 49 uncu maddesine uygun olmadığı, Yapım İhaleleri Uygulama Yönetmeliği kapsamındaki “birim fiyat sözleşme türü” üzerinden güncelleme yapıldığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin belirttiği güncellenmiş tutarın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu çerçevede, başvuru sahibi isteklinin/pilot ortağın sunduğu iş deneyim belgesinin tutarının istenen tutarı karşılamadığı gerekçesiyle ihale dışı bırakılması yönünde alınan kararın yerinde olduğu, yapılan şikayetin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye toplam 4 isteklinin teklif verdiği, tekliflerin değerlendirilmesi işlemleri neticesinde geriye tek geçerli teklifin kaldığı, bu teklif tutarının yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olduğu değerlendirildiğinden, ilgili istekliden işçilik ücretleri, giyim bedeli, yol bedeli ve firma karı bileşenlerine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, bunun üzerine ilgili istekli tarafından belirtilen teklif bileşenlerine ilişkin olarak yazılı bir açıklamanın yapıldığı, yapılan bu açıklamanın da uygun görülmesi neticesinde ihalenin ilgili firma üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

****

_a)_İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

****

_b)_Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

****

_c)_Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

__

“Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır.

__

İdari şartnamelerde ücret ile nakdi olarak ödenecek yemek ve yol gibi giderlerin net olarak ödeneceğine dair düzenleme yapılmayacaktır. İdari şartnamede yer alan bu bedellerin brüt olduğu belirtilmemiş olsa bile bu tutarlar brüt olarak kabul edilecek ve buna göre işlem yapılacaktır.

__

Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir. Bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmeler buna göre yapılacaktır. İstekliler, ayni olarak karşılayacakları yemek ve yol maliyetleri için bir bedel öngörecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği cevapta bu bedeli belgelendirecektir.

…

Personele ilişkin giyecek giderleri, işin yapılması sırasında personelce kullanılması istenen kıyafetle ilgili olduğundan giyecek giderinin işçilere aylık veya nakdi olarak ödeneceğine dair bir düzenleme yapılmayacak, giyecek giderleri için parasal tutar öngörülmeyecek ve giyeceğin özellikleri ile sayısı ihale dokümanında belirtilecektir. Ancak süresi 3 ay ve daha az olan personel çalıştırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde, teklif fiyata dahil olacak masraflar arasında giyecek giderine yer verilmeyecek ve istekliler giyecek giderini tekliflerine dahil etmeyecektir.” açıklamasına,__

__

Ayrıca, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.4 ve 79.5 inci maddelerinde sırasıyla;

__

“İhale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerekmektedir.

__

İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

__

İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

…

__

İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

…

Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

İhaleye ilişkin idari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

****

“… Yüklenici tarafından karşılanacak yol masrafı aylık gün sayısı olarak 22 gün, yemek masrafı gün sayısı olarak 22 gün esas alınacaktır.__

****

Yol bedeli ayni olarak 22 gün üzerinden gidiş- geliş şekilde İETT elektronik bilet olacak şekilde karşılanacaktır. Personelin yemek gideri günlük brüt 3,84 TL olarak hesaplanacaktır. Yüklenici, teklif fiyatına personel yemek giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir. Yüklenici, çalıştırılacak personelin giyim bedelini ayni olarak karşılayacaktır.__

****

… Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigorta risk prim oranı % 1 olarak tespit edilmiştir.” düzenlemesine,__

__

İhaleye ilişkin teknik şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 7.17 maddesinde ise personele verilecek giyim eşyası ile ilgili olarak;

“Elemanlar çalıştıkları süre zarfında aynı renkte, firmanın amblemini içeren iş önlüğü giyeceklerdir. İş önlüğü yazlık ve kışlık olmak üzere yılda iki kez verilecektir” düzenlemesine,

yer verilmiştir.__

İhale üzerinde bırakılan Marmara Tem. Hizm. Ltd. Şti. tarafından 06.11.2009 tarihi itibariyle yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında;

Teklif Bileşeni

Tutarı TL

İşçilik Gideri

14.720.591,18

Yol Bedeli

776.254,28

Yol Bedeli % 3

23.287,63

Ara Toplam

15.520.133,09

Giyim Bedeli

2.209,70

Giyim Bedeli % 3

66,29

Firma Karı

154,68

TOPLAM

15.522.563,76

Fiyatları verilmiştir.

Yapılan düzenlemeler uyarınca, aylık 3,84 TL yemek gideri ve 22 günlük İETT bileti gidiş dönüş olmak üzere 1,50 x 22 = 66,00 TL, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç 55,93 TL aylık yol gideri dahil olmak üzere toplam personel maliyet tutarının 15.520.133,09 TL’ye tekabül ettiği, firma karının da 154,68 TL olarak belirtildiği göz önüne alındığında, giyim gideri için teklif bedelinden geriye 2.275,99 TL’nin kaldığı tespit edilmiştir.

__

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, idarece istenen giyim eşyasının firma stoklarında bulunduğu belirtilmiştir. Bu durumda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunlu olup, stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunluluğu bulunmaktadır.

__

İlgili istekli tarafından, maliyet bileşenlerinden bir diğeri olarak belirlenen giyim eşyasının, firma stoklarında bulunduğu hususunun tevsiki amacıyla, Yeminli Mali Müşavir tarafından hazırlanan 09.10.2009 tarih ve YMM-760-274-09-D.10 sayılı Yeminli Mali Müşavirlik Özel Amaçlı Rapor Stok Tespit Raporunun sunulduğu, bu raporun ekinde yer alan Stok Tespit Raporunun ekinde ise;

__

“Yeminli Mali Müşavir Stok Tespit Raporu Eki

__

No

****

Kıyafetler

Toplam

Adet

__

Kişi

__

Birim Maliyet

1

İş önlüğü yazlık

1

1163

0,90

2

İş önlüğü kışlık

1

1163

0,90

__

Şirketin stoklarında yazlık iş önlüğü ile ilgili mevcut 4.800 adettir.

Şirketin stoklarında kışlık iş önlüğü ile ilgili mevcut 4.800 adettir.”

__

hususları belirtilmiştir.

Buna göre, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan Yeminli Mali Müşavir tarafından hazırlanıp onaylanan Stok Tespit Raporu ekindeki cetvel incelendiğinde;

Personele yazlık ve kışlık olarak verilecek toplam 1163’er adet yazlık ve kışlık iş önlüğünün firma stoklarında 0,90 TL birim maliyet üzerinden mevcut olduğu, teklifinde ise her bir iş önlüğü için 0,95 TL üzerinden toplam 2.209,75 TL’sı teklif edildiği ve bu tutarın % 3’ü oranında sözleşme ve genel gider karşılığı ayrıldığı görülmüş olup, giyim eşyası olarak personel için istenen iş önlüğü itibariyle verilen teklif fiyatının kabul edilmesi kararının uygun olduğu tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklamasının ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde tevsik edildiği ve belgelere dayandırıldığı ve uygun olduğu belirlendiğinden, yapılan şikayetin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin olarak hazırlanmış bulunan teknik şartnamenin “Unvanlarına göre ayrıntılı teknik özellikler” başlıklı 6.2/B.3 üncü maddesinde ve yine anılan teknik şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı 7 nci maddesinin 20 ve 21 inci fıkralarında yer alan çelişkili, nesnel ve rekabeti önleyici düzenlemelerden kaynaklı olarak ihalede rekabetin sağlanamadığı iddiaları ile ihale dokümanına yönelik olarak şikayette bulunulmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru Ehliyeti” başlıklı 5 inci maddesinin (c) fıkrasında; “İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabilir” hükmüne yer verilmiştir.

Buna göre, İdareye şikayet ve Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir. Başvuru sahibinin ihaleye teklif verdikten sonra ihale dokümanına yönelik başvuruda bulunduğu, dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, ihale dokümanına yönelik söz konusu başvurunun ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4. maddesinde; ihale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgelerin değerlendirilerek karar verileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerektiği, 79.5. maddesinde; isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamaların belgelere dayanacağı, belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamaların kabul edilmeyerek söz konusu tekliflerin reddedileceği açıklamasına yer verilmiştir.

Anılan Kanun ve Tebliğ’de yer alan açıklamadan, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet ve diğer tekliflerle kıyaslandığında aşırı düşük olarak belirlenen tekliflerin, reddedilmeden önce aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı, anılan mevzuat hükümleri uyarınca aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak, isteklilerden teklif bileşenleri ile ilgili açıklama talebinde bulunulacağı ve bu açıklamalarını belgeye dayandıracakları, aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin olarak isteklilerce yapılan açıklamaların ihale komisyonunca değerlendirilmesi sonucunda, ihale konusu işin yapılabilmesi çerçevesinde yeterli görülen isteklilerin tekliflerinin kabul edileceği, bu nedenle Kamu İhale Mevzuatının, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi konusunda, kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı kullanılmamak koşuluyla idareye takdir yetkisi verdiği, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı anlaşılmaktadır.

Teknik şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 7. maddesinin (17) nolu alt maddesinde; elemanların çalıştıkları süre zarfında aynı renkte , firmanın amblemini içeren önlüğü giyecekleri, iş önlüğünün yazlık ve kışlık olmak üzere yılda iki defa verileceği ve verilecek önlüğün %67 (+,- 10) polyester, %33 (+,- 10) viskon kumaştan olacağı belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Marmara Tem. Hizm Ltd. Şti. -Saytem Sağl. Hizm. Ltd. Şti. (İş Ortaklığı) tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Marmara Tem. Hizm Ltd. Şti.’nce sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde; giyim gideri için iş önlüğü (yazlık-kışlık) 0,95 TL olmak üzere 1163 personel için toplam 2.209,70 TL ’lik bir bedel öngörüldüğü, anılan isteklinin teklif açıklaması kapsamında, teknik şartnamede öngörülen sayı ve nitelikte giyim eşyasına ilişkin birim maliyetlerin gösterildiği, stok tespit raporunun sunulduğu anlaşılmıştır.

Ancak, stok tespit raporunda, iş önlüğünün birim maliyetlerinin, iş önlüğü (yazlık-kışlık) 0,90 TL olarak belirtildiği görülmüştür.

İhale konusu işin 12 ay süreli ve 1163 kişi ile yapılacak olması dikkate alındığında; başvuru sahibi tarafından sunulan toplam 2.209,70 TL giyim bedelinin gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı, (stok tespit raporunda yer alan giyime ilişkin bedelin piyasanın gerçekleriyle örtüşmediği) bu itibarla idarece ihale dokümanında belirtilen özellik ve sayıdaki kıyafetin bu fiyatlara alınmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, teknik şartnamede iş önlüğünün aynı renkte olacağı, yazlık ve kışlık olmak üzere yılda iki defa verileceği ve verilecek önlüğün %67 (+,- 10) polyester, %33 (+,- 10) viskon kumaştan olacağı belirtildiğinden, stokta mevcut olduğu belirtilen iş önlüğünün teknik şartnamede belirtilen özelliklerde olmasının her zaman mümkün olamayacağı, bu tür ürünlerin tek bir standardı olmadığından ve idarelerin taleplerine göre (teknik özelliği, renk ve beden ölçüsü gibi) değişkenlik göstereceğinden, stok tespit raporunda yer alan iş önlüğü vb. gibi giyime ilişkin ürünlerin, idarenin talebini %100 oranında karşıladığı anlamına gelmemektedir.

Bu itibarla, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, 7 adet ihale dokümanı satın alındığı ve 4 istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda 3 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, geriye ihale üzerinde bırakılan isteklinin idarece geçerli kabul edilen teklifinin kaldığı, ancak ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin de kıyafet bedelinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bu nedenle değerlendirmeye esas teklif kalmadığından ihalenin iptal edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede,**** “ 1)ihalenin iptaline, 2) _Marmara Tem. Hizm. Gıda Bilg. Rek. Org. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sunmuş olduğu stok tespit raporunda belirtilen birim fiyatlar hayatın olağan akışına göre düşük kaldığından gerçeği yansıtıp yansıtmadığı hususunun tespiti için konunun Gelir İdaresi Başkanlığı’na bildirilmesine ” _karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ _itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” _ilişkin karara katılmıyorum.

** Erkan DEMİRTAŞ**

** Kurul Üyesi**