KİK Kararı: 2010/UH.III-125

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/003
Gündem No : 76
Karar Tarihi : 11.01.2010
Karar No : 2010/UH.III-125
BAŞVURU SAHİBİ:
Öncü Güv. Sis. Tem. Kur. Dağ. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Cevizlik Mah. İstanbul Cd. No:26/1 Akın2 Apt. K:2 D:12 Bakırköy/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Orta Doğu Teknik Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı, İnönü Bulvarı Merkez Mühendislik Binası Kat:1 No:112 06531 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/137922 İhale Kayıt Numaralı "Eğitim ve İdare Hizmet Binalaraının (Toplam 96 Adet) Genel Temizlik Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

04.01.2010 tarih ve III.H.28.56.G024/2009-58E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Orta Doğu Teknik Üniversitesi Rektörlüğü İdari ve Mali İşler Dairesi Başkanlığı tarafından 09.11.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Eğitim ve İdare Hizmet Binalarının (toplam 96 Adet) Genel Temizlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Öncü Güv. Sis. Tem. Kur. Dağ. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 11.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 15.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 24.12.2009 tarih ve 25478 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.12.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin aşırı düşük olduğu, teklif edilen bedel ile idari şartnamenin 25 inci maddesinde belirtilen giderler ve kıdem tazminatının karşılanamayacağı,

2. Kıdem tazminatının sözleşme ve genel gider olarak belirlenen % 3 lük oran içinde değerlendirilmesinin 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14 üncü maddesine aykırı olduğu,

3. Yaklaşık maliyetin mevzuata aykırı olarak tespit edildiği ve düşük olarak belirlendiği, bunun da tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesine engel teşkil ettiği,

4. İdari şartnamenin 7.5.2 nci maddesinde makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait yapılan düzenlemede, 24 madde halinde düzenleme yapıldığı, istenilen ekipmanın kendi malı olma şartının aranmayacağının belirtildiği, isteklilerin kendi malı olan makine, teçhizat ve ekipmanla ilgili belgeleri sunmalarının şart olduğu ve ancak bu halde kendi malı sayılacağının belirtildiği, isteklinin kendi malı olmaması durumu ile ilgili olarak herhangi bir düzenleme yapılmadığı ve herhangi bir belge sunmalarının istenmediği, bunun da eşit muamele ve rekabet ilkesine aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde yer alan “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. ” hükmü gereğince, bir teklifin aşırı düşük sayılabilmesi için teklif bedelinin yaklaşık maliyetin altında olması gerekmektedir.

Başvuru konusu ihalede geçerli bulunan tüm tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde bulunduğu görülmüş olup, aşırı düşük sorgulaması yapılmasına gerek bulunmamaktadır.

Söz konusu ihaleye ait idari şartnamenin “ Teklif fiyata dahil olacak masraflar ” başlıklı 25 inci maddesinde;

****25.1 Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

****

_ 25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz. _

****

_ 25.3.Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir: _

__

_ 25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti;_

****

_ Sözleşme süresi içindeki Ulusal Bayram ve Genel Tatillerin ücreti teklif fiyata dahildir. Ulusal Bayram ve Genel Tatiller ile hafta tatilinin çakıştığı günler için Ulusal Bayram ve Genel Tatillerin ücreti ödenecektir. Bu ödemeler işçi bordrolarında gösterilecektir. 2010 yılında Ulusal Bayram ve Genel Tatil (1 Ocak, 23 Nisan, 19 Mayıs, 9,10 Eylül, 29 Ekim, 16,17,18,19 Kasım) günlerinde Spor Müdürlüğünde 4 kişi, Sağlık ve Rehberlik Merkezinde 4 kişi, Havuz Müdürlüğünde 6 kişi, Yurtlar Müdürlüğünde 70 kişi ve İç Hizmetler_ _****_Müdürlüğünde 35 kişi olmak üzere 10 gün toplam 1190 gün çalışma yapılacaktır. (4+4+6+70+35=119 kişi x 10 gün = 1190 gün)

_ Ayrıca 2010 yılında 6275 saat fazla çalışma yapılacaktır. _

****

_ 25.3.2.Yemek, yol ve giyecek giderleri:_

****

_ Kişi Başına günlük brüt 7,15TL (26 gün aylık 185,90TL) asgari yemek bedeli teklif fiyata dahildir.Yemek gideri nakdi olarak ödenecek ve ücret bordrosunda gösterecektir._

****

_ İşçilerin ulaşım giderleri İdare servislerinden ücretsiz karşılanacak olup teklif aşamasında bir bedel öngörülmeyecektir._

****

_ Giyim Bedeli teklif fiyatına dahildir. Yüklenici sözleşme süresince çalıştırılacak personele yaptıkları işe uygun (teknik şartnamenin 11 mad.) yazlık ve kışlık olmak üzere iki takım iş elbisesi ve ayakkabı işçiye ayni olarak verilecektir._

****

_ 25.3.3. Malzeme giderleri:_

_ Teknik Şartnamenin 7.maddesinde belirtilen amortismana tabi olmayan malzeme bedeli teklif fiyatına dahildir._

****

_ 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.___

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı %1 olarak belirlenmiştir.” __ düzenlemesi yer almaktadır.

__

İhale üzerinde bırakılan istekli Biltem Kur. Hiz. Tem. Trz. Nk. Bs. Yn. Gd. Itr. İnş. Yt. İç Dış Tic. San. Ltd. Şti.’nin teklif mektubu eki birim fiyat cetvelinde yer alan bedellerin, başvuru sahibinin teklifi ve yaklaşık maliyetteki bedeller ile mukayesesi aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

İş kalemi

Biltem Kur. Hiz. Tem. Trz. Nk. Bs. Ltd. Şti.

(TL)

Başvuru sahibi

Öncü Güv. Sis. Tem. Kur. Dağ. Taş. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. (TL)

İdarenin Yaklaşık Maliyeti

(TL)

Temizlik personeli

8.855.964,60

9.480.878,40

8.797.950,00

Fazla çalışma

37.650,00

36.269,50

39.407,00

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

34.510,00

34.402,90

34.926,50

1 ad. Pikap aracı (ilaçlama için)

52.800,00

11.352,00

3.854,40

Malzeme gideri

298.835,40

100.059,00

127.700,04

Toplam

9.279.760,00

9.662.961,80

9.003.837,94

İhale dokümanında yer alan bilgiler göz önünde bulundurularak Kurum işçilik modülü üzerinde yapılan asgari işçilik maliyeti;

İş kalemi

Asgari maliyet (TL)

Temizlik personeli (665 kişi, yemek dahil)

8.713.282,20

Fazla çalışma (6275 saat)

36.269,50

Ulusal bayram ve genel tatil günleri (1190 gün)

34.402,90

Toplam

8.783.954,60

şeklinde hesaplanmış olup, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği işçiliğe ait iş kalemlerinin bedellerinin, asgari işçilik maliyetinin üzerinde olduğu; ilaçlama için kullanılacak pikap aracına ait teklif bedeli ile malzeme giderine ait teklif bedelinin de yaklaşık maliyetin hayli üzerinde olduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3 üncü maddesinde;

“ 16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

_ a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,_

_ b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını, _

_ c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,_

_ Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.” _ açıklamasına yer verilmiştir.

İhale onay belgesinde “Kullanılabilir ödenek tutarı” olarak 10.700.000,00 TL’nin belirlendiği ve ihale komisyonunca, ihale konusu hizmet alımının Biltem Kur. Hiz. Tem. Trz. Nk. Bs. Yn. Gd. Itr. İnş. Yt. İç Dış Tic. San. Ltd. Şti.’nden, KDV hariç 9.279.760,00 TL bedelle alınmasına ve fatura bedellerinin 2010 mali yılı özel bütçe harcama kalemlerinden karşılanmasına karar verildiği görülmüştür.

Netice itibariyle, ihalede belirlenen yaklaşık maliyet tutarı ve işin gerçekleştirilmesi için öngörülen maliyet bileşenleri ile verilen teklif fiyatları ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde birbiriyle karşılaştırıldığında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu, yeterli ödeneğin de mevcut olduğu anlaşıldığından, tekliflerin aşırı düşük bulunmasızın ihalenin sonlandırılması işlemlerinde mevzuat hükümlerine bir aykırılık bulunmadığı belirlenmiş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

22.08.2009 tarihli Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet Alımı İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“ 79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olan hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır. % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, toplam asgari işçilik maliyeti üzerinden hesaplanmayacaktır.

__

_ 79.2. Personel çalışmasına dayalı hizmetlerde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderler genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.”_ açıklaması yer almaktadır.

__

Anılan Tebliğ açıklamasına uygun olarak, idare tarafından yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kıdem tazminatının, % 3 sözleşme ve genel giderler içerisinde yer aldığı, ayrı bir maliyet bileşeni olarak öngörülmediği anlaşılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.__

__

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8 inci maddesinde;“ (1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

__

_ (2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;_

__

_a) _Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

__

_b) _İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

__

_c) _İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

__

_ ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,_

_ d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,_

_ Esas alınır._

_ (3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler._

__

_ (4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir._

__

_ (5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir._” hükmü bulunmaktadır.

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, idarece yaklaşık maliyet hazırlanırken; idari şartnamenin 25 inci maddesinde yapılan düzenlemeler doğrultusunda yıllık araç maliyetinin, fazla çalışma ücretlerinin, malzeme giderlerinin, yıllık yemek, giyim ve işçilik maliyetinin esas alındığı anlaşılmıştır. Bu bağlamda, başvuru sahibinin yaklaşık maliyetin eksik hesaplandığı iddiasına yönelik olarak ihale dokümanında teklif fiyata dahil edilmesi gereken başka kalemlerin var olup olmadığının incelenmesi neticesinde; idari şartname ile teknik şartnamenin birbiri ile uyumlu olduğu ve teklif fiyata dahil edilmesi gereken başka kalem bulunmadığı tespit edildiğinden başvurunun yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4 üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun "İhalelere Yönelik Başvurular" başlıklı 54 üncü maddesinde, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. " hükmü,

"İdareye şikayet başvurusu" başlıklı 55 inci maddesinde, "Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar." hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Şikayet başvuru süresi” başlıklı 4 üncü maddesinde ise, "Kanunun 55 inci maddesi uyarınca şikayet başvurusu usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmadan önce aday veya istekliler ile istekli olabileceklerin şikayete yol açan durumların farkına vardığı veya farkına varmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gün içinde ihaleyi yapan idareye yapılır.

Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini, düzeltme ilanı yapılan hallerde düzeltme ilanının yayımlandığı tarihi, gazetelerde veya bültende birden fazla yayımlanan ilanlar arasında çelişki olması halinde son ilan tarihini,

__

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alım ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

__

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

__

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

__

_d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal
kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, izleyen günden itibaren başlar. " _açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından ihale dokümanının 16.10.2009 tarihinde satın alındığı, itirazen şikayet dilekçesinde, şikayet konusu olan ve idareye şikayet edilen işlemin farkına varıldığı tarih olarak 03.12.2009 tarihinin belirtildiği, oysa söz konusu iddianın idari şartnamenin ilana da yansıyan bir hükmüne ilişkin olduğu, bu nedenle iddia konusu düzenlemeye ilişkin olarak idareye şikayet başvuru süresinin ihale ilanının yayımlandığı tarih olan 07.10.2009 tarihini izleyen günden itibaren başladığı, ancak başvuru sahibi tarafından iddia konusu düzenlemeye ilişkin şikayet konusuna idareye şikayet süresinin bitim tarihi olan 17.10.2009 tarihinden ve ihaleye teklif verildikten sonra 24.12.2009 tarihinde şikayet başvurusunda yer verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıdaki yer alan mevzuat hükümleri göz önüne alındığında, ihale ilanında yer alan düzenlemeye ilişkin şikâyet başvurusunun süresinde yapılmadığı anlaşılmış olup, bu iddiaya yönelik başvurunun 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddi gerekmektedir.``

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.