KİK Kararı: 2010/UH.II-861

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/023
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 23.03.2010
Karar No : 2010/UH.II-861
BAŞVURU SAHİBİ:
Er-Ma Sosyal Hizmetler Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti., Hükümet Caddesi, Özdoyuran İşhanı, No:224, K:2, TEKİRDAĞ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Saray Devlet Hastanesi Baştabipliği, Yuvalı Köyüyolu Üzeri, 59600, Saray / TEKİRDAĞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/152220 İhale Kayıt Numaralı "2010 Mali Yılı Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti Alımı ve Kalorifer Yakma Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.03.2010 tarih ve II.H.05.66.0199/2010-7E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Saray Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 20.11.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2010 Mali Yılı Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti Alımı ve Kalorifer Yakma Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Er-Ma Sosyal Hizmetler Özel Güv. Gıda İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.’nin 24.02.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 24.02.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 01.03.2010 tarih ve 3508 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.02.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin “İzin alma zorunluluğu” başlıklı 5 inci maddesinde; “Bakanlık tarafından uzman nezaretinde kullanılması şartıyla izin verilen; insektisit, rodentisit veya mollusisit kullanarak zararlılar ile mücadele etmek isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, 6 ncı maddede belirtilen bilgi ve belgelerle faaliyet gösterecekleri ilin müdürlüğüne müracaat ederek izin alması zorunludur.” hükmünün yer aldığı, açıklamalarında Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş elemanlarının olduğuna dair belge sundukları,

2. İdari şartnamede, haşere ilacının hastane tarafından karşılanacağı hususunun belirtildiği ve ilaçlama işinin bir alt yükleniciye yaptırılması durumunda ilacın nasıl temin edileceği konusunun önem taşıdığı,

a) Bu durumda, haşerelere karşı ilaç uygulamasını yapacak olan firma tarafından ihale üzerinde bırakılan firmaya verilen fatura veya proforma faturada, işin ifasında kullanılacak ilacın hangi tarafa ait olduğu hususunun belirtilip belirtilmediği,

b) Kamu İhale Genel Tebliğine göre, ilaçlama firması tarafından ihale üzerinde kalan firmaya verilen fatura veya proforma faturayı destekleyen, söz konusu firmanın başka bir şirkete kestiği faturanın aşırı düşük teklif açıklamasına eklenip eklenmediği ve faturanın geçerli olup olmadığı hususunun tespit edilmesi gerektiği,

3. İhale üzerinde kalan firmanın 12 aylık ilaçlama işi için 20,00 TL bedel öngördüğü, hayatın olağan akışı içinde bu bedel ile söz konusu ilaçlama işinin yapılmasının mümkün olmadığı, bundan dolayı bahsi geçen firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu ihale ile ilgili olarak, 30.12.2009 tarihinde Kamu İhale Kurumu kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusu üzerine 18.01.2010 tarih ve 2010/UH.II-234 sayılı Kurul Kararı ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği belirlenmiştir.

Belirtilen Kurul Kararında, “… halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama izin belgesine sahip olunmaması durumunda, ilaçlama işi anılan izin belgesine sahip olanlara yaptırılacaktır. Dolayısıyla, ilaç uygulama izin belgesi sunmamış olan geçerli teklif sahibi her üç firmanın da ilaçlama işini mezkûr izin belgesine sahip olanlara yaptırması gerekmektedir. Bu durumda, her ne kadar haşere ilacı idare tarafından karşılanacak olsa da, bir yılda dört kere gerçekleştirilecek ilaçlama işi zikredilen izin belgesine sahip olan bir firma tarafından yapılacağından, idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde ilaçlama işine ait ekipman ve işçilik maliyetlerinin isteklilerce teklif fiyata dahil edileceği yönündeki düzenlemeye göre, bu firmadan alınacak hizmete ait bedelin sözü edilen isteklilerin teklif fiyatları kapsamında bulunması gerektiği hususu açıktır.

__

Belirtilen sebeplerden, yol bedeli ve %3 sözleşme ve genel giderler dahil olmak üzere teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 204.640,96 TL olduğu ihalede, belirtilen tutardan “1 Kuruş” fazla teklif eden ihale uhdesinde bırakılan firma ile “22,45 TL” fazla teklif veren en avantajlı ikinci teklif sahibi firmanın tekliflerinin, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesine göre idarece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.” ifadeleri bulunmaktadır.

İhale işlem dosyasında yapılan incelemede, Kurul Kararında belirtilen iki isteklinin 03.02.2010 tarihinde faks yoluyla tebliğ edilen yazı ile idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu görülmüştür.

Söz konusu yazı ile; “Kamu İhale Kurumunun 18.01.2010 tarih ve 2010/UH.II-234 sayılı kararı gereğince yaklaşık maliyet, komisyonumuzca güncellenmiştir. Tespit edilen yeni değere göre aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülmüştür. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesi gereğince teklifinizde,

__

_ a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü,” _hususlarında belgelere dayalı olarak yazılı açıklama yapılması istenilmiştir.

Başvuru sahibinin birinci iddiasında, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş elemanlarının olduğuna dair belge sundukları belirtilmektedir.

Başvuru sahibi firmanın pilot ortak konumunda olduğu iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; açıklama yazısının eklerinde, iş ortaklığının özel ortağı konumundaki firma ile bir ziraat yüksek mühendisi arasında imza altına alınan 25.03.2008 tarihli sorumlu müdür sözleşmesinin dışında, bahsi geçen kişi adına Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş Mesûl Müdür Sertifikası ve yine aynı kişiye ait diploma yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen 25.03.2008 tarihli sorumlu müdür sözleşmesinde, yapılacak işin konusunun halk sağlığı ve zirai mücadele alanında ilaçlama işi olacağı belirtilmekte ve mezkûr sözleşmenin birinci maddesinde, sözleşmenin müddetinin sözleşme tarihinden itibaren altı ay olduğu belirtilmektedir.

Halk sağlığı alanında haşerelere karşı ilaç uygulama işi ile ilgili olarak, belirtilen belgeler dışında, bahsi geçen iş ortaklığına ait başka bir belgeye aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında rastlanmamıştır.

Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin“Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde; “Bu Yönetmelikte geçen…İzin: Zararlılara karşı insektisit, rodentisit, mollusisit ve benzeri maddeleri kullanarak mücadele etmek isteyenlere verilen belgeyi, ifade eder.” düzenlemesi yer almaktadır.

Aynı Yönetmeliğin “İzin alma zorunluluğu” başlıklı 5 inci maddesinde; “Bakanlık tarafından uzman nezaretinde kullanılması şartıyla izin verilen; insektisit, rodentisit veya mollusisit kullanarak zararlılar ile mücadele etmek isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, 6 ncı maddede belirtilen bilgi ve belgelerle faaliyet gösterecekleri ilin müdürlüğüne müracaat ederek izin alması zorunludur.” hükmü bulunmaktadır.

Mezkûr Yönetmeliğin “Başvuru için gereken belgeler” başlıklı 6 ncı maddesinde ise; “Zararlılara karşı insektisit, rodentisit ve mollusisit kullanarak mücadele yapmak isteyen başvuru sahipleri bizzat veya mesul müdür vasıtasıyla müdürlüğe bir dilekçe ile başvurmaları gerekir.

Dilekçe eki dosyada;

…

b) Mesûl müdür sözleşmesi ve Bakanlıkça belirlenen eğitime katıldığına dair sertifika,

c) Mesûl müdüre ait diplomanın veya geçici mezuniyet belgesinin aslı veya Müdürlükçe onaylı sureti ... bulundurulur.” hükmü mevcuttur.

Anılan Yönetmeliğin “Başvurunun değerlendirilmesi” başlıklı 7 inci maddesinde; “Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre yapılan başvuru dosya üzerinde incelenir, başvuru dosyasının bu Yönetmeliğe uygun olması durumunda Müdürlük elemanları tarafından işyeri 10 iş günü içinde yerinde incelenerek sonuçlandırılır. İnceleme sonucunda bu Yönetmelik hükümlerine uygunluğu tespit edilen yerlere Ek-2'deki izin belgesi ve Ek-3'teki mesul müdürlük belgesinden ikişer nüsha düzenlenir…” hükmü yer almaktadır.

__

Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin yukarıda belirtilen hükümleri doğrultusunda, ilaçlama yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişilerin Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesine sahip olmaları gerekmektedir ve söz konusu belgeye sahip olunabilmesi için Yönetmeliğin 6 ncı maddesine göre yerine getirilmesi gereken 12 şarttan üçü, daha önce de belirtildiği gibi, sorumlu müdür sözleşmesi, mesul müdür sertifikası ve mezuniyet belgesinin sunulmasıdır.

__

Mezkûr Yönetmeliğin yukarıda yer verilen 7 nci maddesinde belirtilen Ek-2'deki izin belgesi içeriğinde ilaçlama kuruluşu ile ilgili bilgiler yer almakta ve “Yukarıda adı ve adresi belirtilen İlaçlama kuruluşunun Mesûl Müdür … sorumluluğunda faaliyet göstermesi İl Sağlık Müdürlüğünce uygun görülmüştür.” ifadesi bulunmaktadır. Ek-3'teki mesul müdürlük belgesinde ise __mesûl müdür ile ilgili bilgiler ile “Yukarıda açık kimliği ve mesleği yazılı olan şahıs … isimli ilaçlama kuruluşunda mesûl müdürlük görevini yürütmesi İl Sağlık Müdürlüğünce uygun görülmüştür.” ifadesi yer almaktadır.

Yukarıda yapılan tespitler doğrultusunda, başvuru sahibine ait aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan sorumlu müdür sözleşmesi, mesul müdür sertifikası ve diplomanın, Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesine sahip olunabilmesi için yetkili makama sunulması gereken hususlar arasında bulunan belgeler oldukları; bu belgelerin anılan Yönetmeliğin 7 nci maddesinde bahsi geçen Ek-2'deki izin belgesi yerine geçmedikleri ve izin belgesi ile mesul müdürlük belgesinde bulunması gereken bilgileri içeren başka bir belgenin ise aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bulunmadığı anlaşıldığından, Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesinin sözü edilen açıklama kapsamında sunulmaması sebebiyle bahsi geçen iş ortaklığının idarece değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık görülmediğinden, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilerin yapacakları teklif açıklamaları ile ilgili olarak, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi”**** başlıklı 79 uncu maddesinin beşinci fıkrasında;****“79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

__

79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

__

79.5.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur…” açıklaması yer almaktadır.

__

Yukarıda belirtilen Tebliğ açıklaması doğrultusunda, ihale uhdesinde bırakılan firma olan Ku-Tem Sosyal Hizmetler İnş. Gıda Tekstil ve Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasını oluşturan belgeler incelenmiştir. Söz konusu belgelerin, ilaçlama sözleşmesi, ayrıntılı fiyat teklifi hesabı belgesi, ilaçlama işini yapacak firma tarafından verilen ilaçlama ekipmanı ve işçilik taahhütnamesi belgesi, 18.11.2009 tarihli fiyat teklifi, proforma fatura ve ilaçlama maliyet hesabı belgesi, ilaçlamayı yapacak firma adına düzenlenmiş 05.11.2009 tarihli Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesi, 05.11.2009 tarihli mesul müdür belgesi, mesul müdür sertifikası ve ISO 14001:2004 belgesinden müteşekkil olduğu tespit edilmiştir.

__

a) Başvuru sahibi firmanın ikinci iddiasının (a) bendinde yer alan hususla ilgili olarak yapılan incelemede, ihale uhdesinde bırakılan firmaya ait aşırı düşük teklif açıklamasının ekleri arasında bulunan, ilaçlama işini yapacak firmaya ait 18.11.2009 tarihli fiyat teklifi ve proforma faturada, haşere ve böceklere karşı kullanılacak olan ilaçların idarece karşılanacağı belirtildiğinden ve verilen teklifin, ilaç dışında kalan ekipman ve işçilik maliyetini kapsadığı görüldüğünden, iddianın bu kısmı yerinde görülmemiştir.

b) Başvuru sahibi firmanın ikinci iddiasının (b) bendinde yer alan hususla ilgili olarak ise Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda belirtilen 79 uncu maddesinin beşinci fıkrasının ikinci bendinde, aşırı düşük teklif açıklamasında fiyat teklifi kullanılması halinde fiyat teklifi ekinde sunulması gereken belgeler belirtilmiştir.

__

Buna göre, ihale üzerinde kalan firmanın aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan fiyat teklifi ve proforma fatura ekinde, ilaçlama hizmetini verecek olan firma tarafından üzerinde “ilaçlama maliyet hesabı” ifadesi bulunan bir belgenin sunulduğu ve söz konusu belgede “işçilik maliyeti:19,00 TL; ulaşım servis maliyeti:1,44 TL; toplam:20,44 TL” şeklinde bir hesap yapıldığı, bahsi geçen belgenin mevzuata uygun olarak serbest muhasebeci mali müşavir tarafından onaylı olduğu belirlenmiştir.

Ancak, hizmet alımı ihalelerinde, Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda belirtilen 79 uncu maddesinin beşinci fıkrasının ikinci bendinde, fiyat teklifi ile açıklama yapacak olan isteklilerin fiyat teklifi ekinde Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulmasının zorunlu olduğu hususu ile söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetlerinin belirtilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Bundan dolayı, ilaçlama hizmetini verecek olan firma tarafından “ilaçlama maliyet hesabı” adı altında sunulan ve üzerinde işçilik maliyeti ve ulaşım-servis maliyeti kalemlerine ait toplam fiyatların bulunduğu belgede bahsi geçen hizmeti oluşturan kalemlere ait birim miktarların ve birimlerin açıklanmadığı ve dolayısıyla ihale konusu işe ait ilaçlama hizmeti işinin yapılması için teklif edilen fiyat olan 20,44 TL’yi oluşturan birim maliyetlerin anlaşılamaması sebebiyle söz konusu belgenin kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil ettiği sonucuna varıldığından, başvuru sahibi firmanın iddiası yerinde görülmüştür.

3. Başvuru sahibinin 3 üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliğinin yukarıda verilen “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi”** __** başlıklı 79 uncu maddesinin beşinci fıkrasında bulunan açıklamaya göre, isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamaların belgelere dayanması gerekmektedir. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamaların kabul edilmeyerek söz konusu tekliflerin reddedilmesi, teklif bedelini oluşturan kalemlere ait fiyatların mevzuata uygun olarak tevsik edilmesi halinde ise öngörülen bedellerin ve dolayısıyla da aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmesi gerekmektedir.

__

Ancak, daha önce de belirtildiği gibi, ihale uhdesinde bırakılan firmaya ait aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında bulunan ilaçlama işi hizmeti alınmasına dair fiyat teklifi ve proforma fatura ekinde sunulan “ilaçlama maliyet hesabı” adı altında sunulan ve üzerinde işçilik maliyeti ve ulaşım-servis maliyeti kalemlerine ait toplam fiyatların bulunduğu belgede bahsi geçen hizmeti oluşturan kalemlere ait birim miktarların ve birimlerin açıklanmadığı ve dolayısıyla ihale konusu işe ait ilaçlama hizmeti işinin yapılması için teklif edilen fiyat olan 20,44 TL’yi oluşturan birim maliyetlerin anlaşılamaması sebebiyle söz konusu belgenin kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil ettiği sonucuna varıldığından, söz konusu açıklamanın kabul edilmemesi gerektiği neticesine ulaşılmış ve başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale uhdesinde bırakılan firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.