KİK Kararı: 2010/UH.II-321

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/008
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 26.01.2010
Karar No : 2010/UH.II-321
BAŞVURU SAHİBİ:
Mensa İletişim Temizlik Yemek İnşaat Taahhüt / Mehmet Şenlik-, Dumlupınar Mahallesi Karagözoğlu Sokak Gönen Pasajı No:1 AFYONKARAHİSAR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Afyonkarahisar Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Baştabibliği, Sinanpaşa Mah.Tuz Pazarı Cad.Belediye Şehir Çarşısı No:43 Kat: 2 AFYONKARAHİSAR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/167888 İhale Kayıt Numaralı "Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

21.01.2010 tarih ve II.H.00.35.0160/2010-5E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Afyonkarahisar Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Baştabipliği tarafından 24.12.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Genel Temizlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Mensa İletişim Temizlik Yemek İnşaat Taahhüt / Mehmet Şenlik’in 29.12.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 29.12.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 05.01.2010 tarih ve 156 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; şikayet konusu temizlik hizmeti alımı ihalesinde üzerinde ihale bırakılan isteklinin teklif fiyatının 143.239,80 TL olduğu, bu tutardan asgari işçilik maliyeti olan 143.194,92 TL çıkarıldığında giyim giderleri için kalan 44,88 TL’nin aşırı düşük olduğu, buna göre üzerinde ihale bırakılan firmanın teklifinin aşırı düşük olduğu, ticari hayatın gerçeklerine uygun olmadığı iddia edilmektedir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde; ihale için sekiz (8) isteklinin teklif mektubu verdiği, ihale komisyonunun teklif fiyatını aşırı düşük olarak değerlendirdiği altı (6) istekliden 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine istinaden teklif fiyatları hususunda açıklama istediği, altı isteklinin açıklamada bulunduğu, idarenin açıklamaların hepsini uygun bulduğu ve en düşük fiyat ile teklif veren Age Temizlik firmasına ihalenin verildiği anlaşılmıştır.

İdari şartnamede; ihale konusu genel temizlik hizmeti alımı işinin 11 işçi ile 2010 yılında 12 ay süresince yerine getirileceği belirtilmiştir.

İdari şartnamenin “ Teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı 25 inci maddesinde;

_“25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek her türlü vergi (KDV hariç)_resim ve harç ve benzeri giderler, her türlü sigorta giderleri, ulaşım giderleri teklif fiyata dahil edilecektir. .

25.2.__. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Ayrıca çalışan personele verilecek ücret, SSK primi, vergi, yol, yemek, giyecek ve firma karı v.s. lerin tamamı teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.2. Çalışan 11 işçiye brüt asgari ücret, olarak ödenecek, tahakkuk bordrolarında gösterilecek ve teklif fiyata dahil edilecektir.

_25.3.3. Çalışan tüm personele günlük brüt 5,00 TL (Beş TL) olmak üzere aylık 26 (Yirmi altı) gün üzerinden toplam brüt 130,00 TL yemek ücreti personele nakdi olarak ödenecek ve tahakkuk bordrosunda gösterilecektir. _

_25.3.4. Çalışan tüm personele günlük brüt 1,80 TL olmak üzere aylık 26 (Yirmi altı) gün üzerinden toplam brüt 46,80 TL yol ücreti personele nakdi olarak ödenecek ve tahakkuk bordrosunda gösterilecektir. _

25.3.4.5. Çalışan tüm personele sözleşme süresince verilecek giyim eşyasının cinsi, nevi ve adedine ilişkin düzenleme teknik şartnamede yazılmıştır. Buna ilişkin giyim bedeli ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.

_25.3.4.6. Ulusal bayram ve genel tatil günleri sayısı 2429 sayılı ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunda belirtilmiştir. Resmi tatil günlerinde personel çalıştırılmayacaktır. Toplam tatil gün sayısı 14,5 gün olup teklif fiyata dahildir. _

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

_25.5. Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigorta prim oranı % 1,5 (Bir nokta Beş) olarak tespit edilmiştir.” _

Şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Teknik Şartnamenin 3.3 üncü maddesinde; çalıştırılacak personele biri yazlık biri kışlık olmak üzere 2 takım iş kıyafeti verileceği ve bu kıyafetlerin özellikleri belirtilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin İkinci Kısım Üçüncü Bölümün “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“ …………

79.4. İhale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerekmektedir.

__

79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

79.5.2.**** İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

79.5.3. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

79.5.4. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

79.5.5. İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

79.5.6. Verilecek hizmetin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; hizmetin verilme yöntemi ve kullanılacak teknolojinin, hizmet işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

79.5.7. Seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

79.5.8. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınabilir.

79.5.9. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

………………...” hususları açıklanmıştır.

İnceleme konusu ihalenin idari ve teknik şartnamelerindeki düzenlemelere göre teklif edilebilecek asgari işçilik maliyeti 143.194,92 TL**** olarak hesaplanmaktadır.

İdarenin giyim eşyaları için belirlediği yaklaşık maliyet tutarlarına bakıldığında; firmalardan alınan proforma faturalara istinaden;

Kışlık iş önlüğü birim fiyatı 53,75 TL, yazlık iş önlüğü birim fiyatı 50,00 TL, olmak üzere 11 işçi için toplam 1.141,25 TL olarak hesaplama yapıldığı görülmektedir. Buna göre; bir işçiye düşen ortalama yaklaşık giyim bedeli 103,75 TL olarak bulunmaktadır.

Üzerinde ihale bırakılan Age Temizlik firmasının ihale için verdiği teklif fiyatı 143.239,80 TL olup bu tutardan asgari işçilik maliyeti çıkarıldığında giyim giderleri için 44,88 TL bedel bulunmaktadır. Age Temizlik firmasının açıklamasında; iş kıyafetlerinin daha önce temin edildiği, kendilerinde mevcut olduğu, bu nedenle teklif fiyatına dahil edilmediği, hususunda açıklama yapılmış ve açıklama ekine firma adına düzenlenen 05.11.2009 tarihli fatura örneği eklenmiştir. Söz konusu faturada kışlık iş elbisesinin birim fiyatı KDV dahil 15,75 TL, yazlık iş elbisesinin fiyatı KDV dahil 14,75 TL olarak belirtilmektedir. Buna göre; Age Temizlik firmasının teklifinin aşırı düşük olduğu, teklif fiyatının bileşenlerinin tutarlı olarak ifade edilmediği, isteklinin teklif fiyatına ilişkin olarak idareye verdiği açıklamanın yukarıda alınan Tebliğ düzenlemesine uygun olmadığı, dolayısıyla isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

Üzerinde ihale bırakılan istekli dışındaki diğer isteklilerin 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesine istinaden idareye verdikleri açıklamalarına şikayet konusu giyim giderleri açısından bakıldığında;

Şikayetçi Mensa İletişim Temizlik Yemek İnşaat Taahhüt - Mehmet Şenlik’in; bir iş kıyafeti için 3,5 TL birim fiyat öngördüğü, toplam kıyafet bedelinin 77 TL olarak belirtildiği, açıklama ekine firma adına düzenlenmiş bir faturada terlen kumaş için 3,5 TL birim fiyat gösterildiği, fatura üzerinde iş elbisesi yazmadığı, kıyafet giderleri için öngörülen tutarı tevsik amacıyla başka bir belgenin idareye sunulmadığı,

Hastürkler San. Tic. Ltd. Şirketinin**** kıyafet için toplam 192,50 TL öngördüğü, kışlık kıyafet için 10 TL, yazlık kıyafet için 7,50 TL fiyat belirtildiği, firma adına düzenlenmiş 24.12.2009 tarihli faturanın açıklama yazısına eklendiği, kıyafet giderleri için öngörülen tutarı tevsik amacıyla başka bir belgenin idareye sunulmadığı,

Özdilman İnşaat Makina İthalat İhracaat San. Tic. Ltd. Şti.’nin**** kıyafet için toplam 220 TL öngördüğü, kışlık kıyafet için 10 TL, yazlık kıyafet için 10 TL fiyat belirtildiği, firma adına düzenlenmiş 22.12.2009 tarihli proforma faturanın açıklama yazısına eklendiği, kıyafet giderleri için öngörülen tutarı tevsik amacıyla başka bir belgenin idareye sunulmadığı,

Osman Çetiner – Taahhüt İşleri, Torna İşl., Tarım Makinaları İmalatı, Alım Satım İşleri firmasının idareye verdiği açıklamada 22 takım iş kıyafeti için biri toplam 173,80 TL, diğeri toplam (KDV dahil) 154 TL tutarında firma adına düzenlenmiş faturanın idareye sunulduğu, birim fiyatların 24.11.2009 tarihli faturada; 6,10 ve 9,70 TL olarak, 01.12.2009 tarihli faturada ise yazlık kıyafet için 5 TL, kışlık kıyafet için 9 TL olarak belirtildiği, kıyafet giderleri için öngörülen tutarı tevsik amacıyla başka bir belgenin idareye sunulmadığı,

Hakan Çilkaya - Vip Oto Kiralama ve Turizm Hizmetleri firmasının kıyafet için toplam 82,50 TL öngördüğü, kışlık kıyafet için KDV dahil 4 TL, yazlık kıyafet için 3,50 TL fiyat belirtildiği, firma adına düzenlenmiş 05.12.2009 tarihli proforma faturanın açıklama yazısına eklendiği, kıyafet giderleri için öngörülen tutarı tevsik amacıyla başka bir belgenin idareye sunulmadığı,

Anlaşılmıştır.

Buna göre, yukarıda anılan isteklilerin açıklamalarının incelenmesinden; tekliflerinin aşırı düşük olduğu, teklif fiyatına ilişkin açıklamalarının yukarıda anılan Tebliğ düzenlemesine göre yapılmadığı, dolayısıyla anılan firmalarının tekliflerinin geçerli olmadığı ve değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmış olduğundan söz konusu tekliflerin idarece geçerli olarak kabul edilmesi işlemi mevzuata uygun bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale kararının iptal edilmesi, yukarıda anılan istekliler dışındaki isteklilerin tekliflerinin yeniden değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.