KİK Kararı: 2010/UH.II-1558

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/039
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 31.05.2010
Karar No : 2010/UH.II-1558
BAŞVURU SAHİBİ:
Aytaş Yemek Bilg. Medikal Sağ. ve Temz. Hizm. Ltd. Şti. - Serhat Tabl. Temz. Teks. Hayv. Gıda San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. (Ortak Girişimi), Toptancılar Sitesi F Blok No.27 Adapazarı/SAKARYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Arifiye Yetişkin Zihinsel Özürlüler Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü, Cumhuriyet Mahallesi Zafer Sokak No:26 Arifiye/SAKARYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/16911 İhale Kayıt Numaralı "Yemek Pişirme Yoluyla Mamül Yemek Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

18.05.2010 tarih ve II.H.12.47.0218/2010-19E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Arifiye Yetişkin Zihinsel Özürlüler Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü tarafından 10.03.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yemek Pişirme Yoluyla Mamül Yemek Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Aytaş Yemek Bilg. Medikal Sağ. ve Temz. Hizm. Ltd. Şti. - Serhat Tabl. Temz. Teks. Hayv. Gıda San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. (Ortak Girişimi)’nin 26.04.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.04.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 05.05.2010 tarih ve 10535 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.05.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif olarak belirlenen isteklinin idareye sundukları aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesine uygun olmadığı,

2. Demirkır Turz. Gıda Ltd. Şti.’nin kahvaltı için 2,00 TL, ara öğün için 1,00 TL, öğle ve akşam yemeği için 3,00 TL fiyat teklifi verdiği, isteklinin teklif ettiği iki ara öğün ve bir kahvaltı toplam fiyatının 4,00 TL olduğundan idari şartnamenin 54 üncü maddesi gereği değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinin (a) bendinde ihale konusu işin adı; “ Kuruluşun mutfağında, yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.” şeklinde, anılan maddenin (c) bendinde işin miktarı ve türü; “

13+ yaş sabah kahvaltısı

27.630

Tabldot

13+ yaş ara öğün

26.928

Tabldot

13+ yaş öğle yemeği

29.025

Tabldot

13+ yaş akşam yemeği

27.630

Tabldot

Personel sabah kahvaltısı

2.835

Tabldot

Personel öğle yemeği

11.358

Tabldot

Personel akşam yemeği

4.815

Tabldot

Bardak Su (250cc)

82.500

Adet

Toplam

130.221

Tabldot

“ şeklinde düzenlenmiştir.

Toplam bedel üzerinden birim fiyat teklif alınan başvuruya konu ihalenin idari şartnamesinin 25 inci maddesinde; “ 25.3.1 30.465 adet sabah kahvaltısı, 26.928 adet ara öğün, 40.383 adet öğle yemeği, 32.445 akşam yemeği olmak üzere toplam 130.221 adet/öğün yemek ve (250 cc) bardak su 82.500 adet teklif fiyata dahildir.

__

_ 25.3.2 Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli;_

(1) aşçı,

(1) aşçı yardımcısı,

(2) servis elemanı,

(2) bulaşıkçı,

__

_ Personelin giderleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışan (6) personele çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenecek olup, teklif fiyata dahildir. _

__

Çalışan personele aylık 26 gün üzerinden her bir gün için brüt 4,00-TL yol ücreti ödenecek olup, bordroda gösterilecektir.

__

25.3.3 Yılbaşı, bayram, davet, toplu yapılan doğum günleri vs. gibi özel günlerde yılda 12 (on iki) defa olmak üzere kuruluşta bakılan sayısının iki katına kadar kişinin yararlanacağı yiyecekler ( en az beş çeşit olmak üzere 1- kuruyemiş 2- kuru pasta 3- yaş pasta, 4- meyve, 5- içecekler vs.) firma tarafından karşılanacak olup, teklif fiyata dahil edilecektir.

__

25.3.4 Yemek kuruma ait merkezi bir mutfakta pişirilerek diğer kuruluşlara dağıtımı yapılıyor ise pişirilen yemeğin diğer kuruluşlara dağıtımındaki nakliye giderleri teklif fiyata dahildir.

__

25.3.5 Mutfak ve yemekhaneye ait elektrik ve su giderleri ile mutfak ve yemekhanede kullanılacak olan doğalgaz veya LPG dolum giderleri, firma tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir.

….

__

25.5 Bu işin kısa vadeli sigorta risk prim oranı %1 ‘dir. ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Aynı şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 54.17 nci maddesinde; “ Yüklenici firma çalıştırdığı personelin iş kıyafetlerini temin etmek zorundadır. Eskiyen ve kullanılmaz hale gelen iş kıyafetlerinin değiştirilmesi, temini, temizlik ve bakımı yüklenici firmaya ait olacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin teknik şartnamesinin “İşin tanımı” başlıklı 2 nci maddesinin alt bentlerinde yemek çeşitleri ve öğün sayıları, satın alma, pişirme, taşıma, dağıtım, temizlik, depolama, malzeme miktarları, iaşe bildirimleri, mama ve diyet mutfağa yönelik özel beslenme şartları düzenlenmiştir.

12.03.2010 tarihinde düzenlenen ihale komisyonu karar tutanağında 4 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine karar verildiği görülmüştür. İdare tarafından ilgili isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında; “… teklif mektubunuzun Komisyonumuzca incelenmesi sonucunda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 38 inci maddesine (…) göre vermiş olduğunuz fiyat teklifinizin aşırı düşük teklif kapsamına girdiği anlaşılmıştır. Bu nedenle fiyat teklifinizin bileşenleri ile ilgili ayrıntılı olarak yazılı açıklamanızı 22.03.2010 Pazartesi günü saat 12:00’ye kadar Komisyonumuza bildirmeniz hususunda gereğini rica ederim.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.****

__

İhale komisyonu;

__

a)**** İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

__

b)**** Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

__

c)**** Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan hüküm uyarınca idareler tarafından aşırı düşük değerlendirmesinde diğer teklifler veya idarenin belirlediği yaklaşık maliyet esas alınır. İnceleme konusu ihalede, ihale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin tekliflerinin diğer teklifler ve yaklaşık maliyet dikkate alındığında aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Söz konusu tekliflerin aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesinin mümkün olmaması nedeniyle geçerli teklif olarak kabul edilmesi gerekmektedir. Bu itibarla, idarenin işlemi sonuç itibariyle yerinde görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin “Diğer hususlar” başlıklı 54 üncü maddesinde; “ 1-3, 4-6, 7-12 ve 13 yaş üzeri gruplar için, bir kişiye verilecek bir günlük iki adet ara öğünlerin toplam bedeli, bir kişiye verilecek günlük kahvaltı bedelinden (bir adet ara öğün verilecek ise, ara öğünün bedeli kahvaltı bedelinin yarısını geçmeyecektir), bir günlük iki adet ara öğünün toplamı ile bir günlük kahvaltı toplamı bedeli ise, bir kişiye verilecek olan bir öğün öğle yemeği ya da bir öğün akşam yemeği bedelinden fazla olmayacaktır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Teknik şartnamenin “İşin tanımı” başlıklı 2 nci maddesinde yemek çeşitlerinin ve öğün sayılarının düzenlendiği (a) bendinde ara öğünün günde 1 defa olmak üzere verileceği düzenlenmiştir.

Başvuru sahibi tarafından Demirkır Tur. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin bu düzenlemeye aykırı olarak fiyat teklifi sunmuş olduğu iddia edilmektedir.

Demirkır Tur. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinin incelenmesinden, söz konusu istekli tarafından 13+ yaş sabah kahvaltısı için 2,00 TL, 13+ yaş ara öğün için 1,00 TL, 13+ yaş öğle ve akşam yemeği için 3,00 TL teklif verdiği tespit edilmiştir. İstekli tarafından ilgili düzenlemeye uygun olarak teklif verildiği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibi tarafından Sakarya Royal Yemek Gıda Ürün San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Demirkır Tur. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin idareye sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesine uygun olmadığı iddia edilmektedir.

İdari şartnamenin 2. maddesinin (a) bendinde ihale konusu işin adı; “ Kuruluşun mutfağında, yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.” şeklinde, anılan maddenin (c) bendinde işin miktarı ve türü; “

13+ yaş sabah kahvaltısı

27.630

Tabldot

13+ yaş ara öğün

26.928

Tabldot

13+ yaş öğle yemeği

29.025

Tabldot

13+ yaş akşam yemeği

27.630

Tabldot

Personel sabah kahvaltısı

2.835

Tabldot

Personel öğle yemeği

11.358

Tabldot

Personel akşam yemeği

4.815

Tabldot

Bardak Su (250cc)

82.500

Adet

Toplam

130.221

Tabldot”

şeklinde düzenlenmiştir.

Toplam bedel üzerinden birim fiyat teklif alınan başvuruya konu ihalenin idari şartnamesinin 25. maddesinde; “ 25.3.1 30.465 adet sabah kahvaltısı, 26.928 adet ara öğün, 40.383 adet öğle yemeği, 32.445 akşam yemeği olmak üzere toplam 130.221 adet/öğün yemek ve (250 cc) bardak su 82.500 adet teklif fiyata dahildir.

__

_ 25.3.2 Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli;_

(1) aşçı,

(1) aşçı yardımcısı,

(2) servis elemanı,

(2) bulaşıkçı,

_ Personelin giderleri ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışan (6) personele çalışılan her gün için günlük ücretine ilaveten ayrıca bir günlük ücret ödenecek olup, teklif fiyata dahildir. _

__

Çalışan personele aylık 26 gün üzerinden her bir gün için brüt 4,00-TL yol ücreti ödenecek olup, bordroda gösterilecektir.

__

25.3.3 Yılbaşı, bayram, davet, toplu yapılan doğum günleri vs. gibi özel günlerde yılda 12 (on iki) defa olmak üzere kuruluşta bakılan sayısının iki katına kadar kişinin yararlanacağı yiyecekler ( en az beş çeşit olmak üzere 1- kuruyemiş 2- kuru pasta 3- yaş pasta, 4- meyve, 5- içecekler vs.) firma tarafından karşılanacak olup, teklif fiyata dahil edilecektir.

__

25.3.4 Yemek kuruma ait merkezi bir mutfakta pişirilerek diğer kuruluşlara dağıtımı yapılıyor ise pişirilen yemeğin diğer kuruluşlara dağıtımındaki nakliye giderleri teklif fiyata dahildir.

__

25.3.5 Mutfak ve yemekhaneye ait elektrik ve su giderleri ile mutfak ve yemekhanede kullanılacak olan doğalgaz veya LPG dolum giderleri, firma tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir.

….

__

25.5 Bu işin kısa vadeli sigorta risk prim oranı %1 ‘dir. ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Aynı şartnamenin 54.17 maddesinde; “ Yüklenici firma çalıştırdığı personelin iş kıyafetlerini temin etmek zorundadır. Eskiyen ve kullanılmaz hale gelen iş kıyafetlerinin değiştirilmesi, temini, temizlik ve bakımı yüklenici firmaya ait olacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Teknik şartnamesinin 2. maddesinin alt bentlerinde yemek çeşitleri ve öğün sayıları, satın alma, pişirme, taşıma, dağıtım, temizlik, depolama, malzeme miktarları, iaşe bildirimleri, mama ve diyet mutfağa yönelik özel beslenme şartları düzenlenmiştir.

12.03.2010 tarihinde düzenlenen ihale komisyon tutanağında 4 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine karar verildiği görülmüştür. İdare tarafından ilgili isteklilere gönderilen aşırı düşük açıklama isteme yazısında; “… teklif mektubunuzun Komisyonumuzca incelenmesi sonucunda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 38 inci maddesine (…) göre vermiş olduğunuz fiyat teklifinizin aşırı düşük teklif kapsamına girdiği anlaşılmıştır. Bu nedenle fiyat teklifinizin bileşenleri ile ilgili ayrıntılı olarak yazılı açıklamanızı 22.03.2010 Pazartesi günü saat 12:00’ye kadar Komisyonumuza bildirmeniz hususunda gereğini rica ederim.” şeklinde açıklamaya yer verilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen firmalardan;

Adem Yemek Üretim Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından menü maliyet hesabına dayalı 13+ yaş grubu sabah kahvaltısı, öğle yemeği ve akşam yemeği bir öğün yemek maliyet hesabının, ayrıca menü maliyet hesabına dayalı 13+ yaş grubu ara öğün bir öğün yemek maliyet hesabının, 13+ yaş gruplarına göre porsiyon miktarlarının, personel içinde aynı şekilde öğünlere ilişkin maliyet hesaplarının, su maliyet hesabının, işçilik birim maliyet hesabının, diğer giderleri ilişkin maliyet hesabının, alınan malzemeleri gösteren 10.10.2009 tarihinden başlayarak 28.02.2010 tarihine muavin defterin, 20.10.2009 tarihinden başlayarak 28.02.2010 tarihine kadar olan tüp alışlarını, 10.10.2009 tarihinden başlayarak 28.02.2010 tarihine kadar olan temizlik giderlerinin yer aldığı muavin defter ile 01.01.2010-31.12.2010 tarihleri arasında düzenlendiği belirtilen mizanın, 104 adet gıda malzemesine ilişkin birim fiyat cetvelinin, TÜRMOB kaşesi bulunmamakla birlikte serbest muhasebeci mali müşavir tarafından imzalanmış mal alımına ilişkin faturaların sunulduğu,

Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yemek maliyeti hesaplama tablosunun, ara öğün hesaplama tablosunun, kahvaltı hesaplama tablosunun, genel hesaplama tablosunun, işçilik hesaplama modülü çıktısının ve idare tarafından aslı gibidir onayı yapılmış mal alış faturaları ile faturaların beyan edildiğine ilişkin katma değer vergisi beyannamelerinin sunulduğu,

Demirkır Tur. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından referanslar, 13+ yaş sabah kahvaltı analizinin, 13+ yaş ara öğün analizinin, 13+ yaş öğle ve akşam yemeği analizinin, personel sabah kahvaltı analizinin, personel öğle ve akşam yemeği analizinin, su maliyet analizinin, öğün maliyet ortalamalarının, yaklaşık yemek maliyeti toplamının, temizlik giderlerinin analizinin, diğer giderleri ilişkin maliyet analizinin, işçilik maliyet analizinin, nakliye giderlerinin analizinin, toplam maliyet analizinin, hizmet bedeli olarak düzenledikleri faturaların, daha önce gerçekleştirdikleri işlere ilişkin sözleşme örneklerinin, tapu ve araç ruhsatlarının ve mal alımı faturaları ile kime düzenlendiğine ilişkin üzerinde ibare olmayan proforma faturaların sunulduğu,

Sakarya Royal Yemek Gıda Ürün San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından personel ve 13+ yaş için öğlen/akşam yemeğinin toplam 7 menülük analizinin, özel gün menüsünün analizinin, 13+ yaş için ara öğün analizin, personel ve 13+ yaş için kahvaltı menüsünün analizinin ve toplam maliyet analizi ile TÜRMOB kaşesi bulunmamakla birlikte serbest muhasebeci mali müşavir tarafından imzalanmış mal alımına ilişkin faturaların sunulduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı maddesinde; “ 79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

79.5.2.**** İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

79.5.3. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

79.5.4. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

79.5.5. İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

79.5.6. Verilecek hizmetin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; hizmetin verilme yöntemi ve kullanılacak teknolojinin, hizmet işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

79.5.7. Seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.” açıklaması yer almaktadır.

Adem Yemek Üretim Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük açıklamasının incelenmesinden maliyet analizine dayanak teşkil etmek üzere muavin defterin sunulduğu tespit edilmiştir. İsteklinin sadece mal alış faturalarının işlendiği muavin defteri sunması nedeniyle Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5.5 inci maddesine dayanarak ilgili malların stoklarında bulunduğuna ilişkin açıklama yaptığı değerlendirilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları uyarınca stoklarda bulunan malzemelerin tevsikinin, Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmı veya stok tespit raporu ile yapılması gerekmektedir.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 176. maddesinde birinci sınıf tüccarların bilanço esasına göre defter tutacakları, 177. maddesinde her türlü ticaret şirketlerinin birinci sınıfa dahil olduğu ve 182. maddesinde bilanço esasına göre tutulacak defterlerin yevmiye defteri, defterikebir ve envanter defteri olduğu, 185. maddesinde envanter defterine işe başlama tarihinde ve mütaakıben her hesap döneminin sonunda çıkarılan envanterler ve bilançoların kaydolunacağı ve bu tarihe "bilanço günü" denildiği, 186. maddesinde; envanter çıkarmanın, bilanço günündeki mevcutları, alacakları ve borçları saymak, ölçmek, tartmak ve değerlemek suretiyle kesin bir şekilde ve müfredatlı olarak tespit etmek olduğu hükme bağlanmıştır.

Anılan Kanunun “Kayıt Zamanı” başlıklı 219 uncu maddesinde; “Muameleler defterlere zamanında kaydedilir. Şöyle ki:

__

a) Muamelelerin işin hacmine ve icabına uygun olarak muhasebenin intizam ve vuzuhunu bozmayacak bir zaman zarfında kaydedilmesi şarttır. Bu gibi kayıtların on günden fazla geciktirilmesi caiz değildir.

__

b) Kayıtlarını devamlı olarak muhasebe fişleri, primanota ve bordro gibi yetkili amirlerin imza ve parafını taşıyan mazbut vesikalara dayanarak yürüten müesseselerde, muamelelerin bunlara işlenmesi, deftere işlenmesi hükmündedir. Ancak bu kayıtlar, muamelelerin esas defterlere 45 günden daha geç intikal ettirilmesine cevap vermez.

__

c) Günlük kasa, günlük, perakende satış ve hasılat defterleri ile serbest meslek kazanç defterine muameleler günü gününe kaydedilir.” hükmü yer almaktadır. __

Adem Yemek Üretim Tesisleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından stoklarında bulunan malzemelerin tevsiki için sunulan muavin (yardımcı) defter, muhasebede, hesap planındaki bütün hesaplara girilmiş işlemlerin, her hesap için ayrı olarak listelenmesini sağlayan, resmi bir statüsü olmayan, tasdiksiz adi kâğıtlara yazdırılabilen yardımcı bir defter olarak kabul edilmektedir. Muavin defterin tutulması zorunlu ve tasdike tabi defterlerden olmadığı bu defterdeki kayıtlarının envantere aktarılma aşamasında kullanıldığı açıktır. Söz konusu isteklinin envanter defterinin ilgili bölümü yerine muavin (yardımcı) defter ile stoklarını tevsik etmiş sayılamayacağı değerlendirilmesiyle idare tarafından söz konusu isteklinin değerlendirme dışı bırakılması mevzuata uygun bulunmuştur.

Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Sakarya Royal Yemek Gıda Ürün San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından mal alış faturalarının maliyet açıklamalarına dayanak olarak sunulduğu anlaşılmıştır. Belirtilen isteklilerin yalnızca mal alış faturalarını sunduğu bu durumda Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5.5 maddesine dayanarak ilgili malların stoklarında bulunduğuna ilişkin açıklama sundukları düşünülmektedir. Ancak, Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları uyarınca stoklarda bulunan malzemelerin tevsikinin, Vergi Usul Kanununun 182. maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmı veya stok tespit raporu ile yapılması gerekmektedir. Bu itibarla, anılan isteklilerden Sakarya Elit Yemek Gıda Tem. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmasında sonuç itibarıyla mevzuat aykırılık bulunmadığına ve ihale üzerinde bırakılan istekli olan Sakarya Royal Yemek Gıda Ürün San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Demirkır Tur. Gıda Tem. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından mal alış faturalarının yanı sıra kimin adına düzenlendiği fatura üzerinde belirtilmeyen proforma faturalarında sunulduğu görülmüştür. Söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını proforma faturaya dayalı olarak ya da söz konusu malların stoklarında bulunduğuna dayanarak açıklama yaptığı açık olmamakla birlikte her iki durumda da Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5.1 veya 79.5.5 maddelerine uygun belgelendirme yapmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede, “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine” ilişkin karara katılmıyoruz.

Abdullah DÜNDAR Erkan DEMİRTAŞ

** Kurul Üyesi Kurul Üyesi**