KİK Kararı: 2010/UH.I-785

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/022
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 16.03.2010
Karar No : 2010/UH.I-785
BAŞVURU SAHİBİ:
Özel Akcanlar Güvenlik Eğitim Kursları Tic. Ltd. Şti, G.O.P. Bulvarı Şoförler Cemiyeti Binası -Kat.2 - TOKAT

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ahlat Devlet Hastanesi Baştabipliği, Selçuklu Çarşısı Ahlat/BİTLİS

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/189111 İhale Kayıt Numaralı "Koruma ve Güvenlik Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.03.2010 tarih ve I.H.04.09.0217/2010-3E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ahlat Devlet Hastanesi tarafından 19.01.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Koruma ve Güvenlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özel Akcanlar Güvenlik Eğitim Kursları Tic. Ltd. Şti.’nin 29.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 04.02.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 08.02.2010 tarih ve 2348 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.02.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında, teklif fiyatı ve adetler üzerinden SMMM onaylı stok tespit raporunun sunulmuş olmasına rağmen bu ürünlerin stoklarına girdiğini tevsik eden ne bir faturanın ne de buna eş değer bir belgenin sunulmadığı, bu durumun da stok tespit raporunun mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğunun ispat edilememesi anlamı taşıdığı iddia edilmektedir.

A- Başvuru sahibinin iddiasının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin, Ahlat Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 19.01.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan, 6 personel ile koruma ve güvenlik hizmet alım işi olduğu,

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 7 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme neticesinde herhangi bir isteklinin yeterlik kriterlerini haiz olmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmadığı,

Ancak teklif bedeli en düşük ilk 4 firmanın teklifinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği,

İdarenin 21.01.2010 tarihli yazıları ile, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin teklif eki cetvellerinde giyim kuşam malzemeleri ile mali sorumluluk sigortası giderleri için teklif ettikleri tutarların aşırı düşük olarak değerlendirildiği ve bu taahhütlerinin ne suretle yerine getirileceğine dair yeterli bilgi ve belgeleri 5 gün içinde idareye sunulması gerektiğinin ifade edildiği,

Bunun üzerine yapılan tüm aşırı düşük teklif açıklamalarının ihale komisyonunca yeterli bulunarak ihalenin geçerli en düşük teklifi sunmuş olan Şahin 44 Güvenlik Ltd. Şti.& Enes Güvenlik Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “ 25.3. Teklif fiyata dahil olan giderler aşağıda belirtilmiştir:

_ 25.3.1 İşin süresi 12 (on iki) ay 365 (üç yüz altmış beş) gün olup 6 adet işçiye asgari ücret üzerinde ödeme yapılacaktır. Bayram ve tatil günleri 12 gün olup bu günlerde 2 (iki) işçi çalıştırılacaktır._

_ 25.3.2 Günlük yol bedeli brüt 2,11 TL olup aylık 26 (yirmialtı) gün olarak personele ödenecek ve bordroda gösterilecektir._

_ 25.3.3 İhale konusu işte kullanılacak ve aşağıda yazılı giyim malzemeleri_

S. NO

CİNSİ

MİKTARI

__

1

Pantolon Yazlık

12

ADET

2

Pantolon Kışlık

12

ADET

3

Ayakkabı Yazlık

6

ADET

4

Ayakkabı Kışlık

6

ADET

5

Gömlek Yazlık

12

ADET

6

Gömlek Kışlık

12

ADET

7

Mont

6

ADET

8

Kep

12

ADET

9

Kazak

6

ADET

10

Kemer

6

ADET

11

Kravat

12

ADET

__

yüklenici tarafından karşılanacak ve teklif fiyata dahil edilecektir.

__

_ 25.4 Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV) ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir._

__

_ 25.5 SGK prim oranı SGK Müdürlüğünden alınmış ve 1 (bir) olarak belirlenmiştir._” düzenlemesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Kanununun 38 ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinde, ihale komisyonunun diğer teklifleri veya yaklaşık maliyeti baz alarak aşırı düşük teklifleri tespit edeceği ve aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifleri hemen reddetmek yerine bu teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili yazılı açıklama isteyeceği ve isteklilerin belgeye dayalı yapacağı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük tekliflerin yeterliliğine ilişkin bir sonuca ulaşması gerektiği hükme bağlanmıştır.

Bu hususa ilişkin uygulamanın somutlaştırılması amacıyla da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet Alımı İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde bir takım açıklamalarda bulunulmuş ve söz konusu açıklamalarda, hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif sahiplerince yapılan açıklamaların hangi kıstaslar esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin detaylara yer verilmiştir.

Bu bağlamda, personel çalıştırılmasına dayalı olan şikayete konu ihalede, asgari işçilik maliyetinin, brüt asgari ücret, ihale dokümanında öngörülen yol ve giyim bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluştuğu, bu anlamda ihale komisyonunca tekliflerin işçilik maliyeti ile mali sorumluluk sigortası giderleri dikkate alınarak değerlendirileceği bunun üzerine teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre belirlenen teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği ve isteklilerce belgelendirilmek suretiyle yapılacak yazılı açıklamalar değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılacağı ancak teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamını (asgari işçilik maliyeti +%3 sözleşme ve genel giderleri) karşılamayan tekliflerin de reddedilmesi gerektiği açıktır.

Öte yandan anılan Tebliğ’in 79.9 – 79.12 maddeleri arasında özel güvenlik hizmet alımlarında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine münhasır açıklamalara yer verilmiştir. Söz konusu açıklamalarda; “ 79.9. Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, dedektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir.

79.10. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir.

79.11. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan poliçe, proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlüklerinden alınmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasına gerek bulunmamaktadır.

79.12. Özel güvenlik hizmetinin kampüs gibi belirli bir alan içerisinde yerine getirilmesi ve güvenlik için bir araca gerek duyulması halinde, bu aracın akaryakıt ve diğer maliyetleri önemli teklif bileşeni olarak kabul edilmeyecektir. ” ifadelerine yer verilmiştir.

Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Asgari işçilik maliyetinin işçilik hesaplama modülünden hareketle 71.359,96 TL olarak hesaplandığı,

İhale dokümanında belirtilen giyim malzemelerine ilişkin Avrupa Giyim firmasından alınan malzemelerin firma stoklarına kaydedildiğinin belirtildiği ve giyim maliyetini tevsik amacıyla 18.01.2010 tarihinde düzenlenmiş SMMM onaylı stok tespit raporunun sunulduğu,

Söz konusu raporda, serbest muhasebeci mali müşavir ve ihale üzerinde bırakılan şirkete ilişkin bilgilere yer verildiği ve ihale dokümanında belirtilen 102 adet giyim malzemesi için toplam 25,74 TL bedel öngörüldüğü,

Özel güvenlik mali sorumluluk sigortasının maliyetini tevsik amacıyla Işık Sigorta A.Ş.’nin acentesi Güzeller Sigorta Ltd. Şti. firması tarafından 22.01.2010 tarihinde düzenlenen, Işık Sigorta Güney Anadolu Bölge Müdürlüğü kaşesi altında iki kişi tarafından imzalanan ve 6 personelin yıllık brüt primin 63,00 TL olduğunu belirten bir bilgilendirme formunun sunulduğu,

Ayrıca firma karı ve genel gider olarak 0,48 TL öngörüldüğü,

Anlaşılmıştır.

Öncelikle, anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının, malın stoklarda belirtilmesi durumuna münhasır düzenlenmiş Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.5.5 maddesinde yer alan, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulmasının ve stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesinin zorunlu olduğu açıklamasına uygun bir şekilde belgelendirilmiş olduğu anlaşılmaktadır.

Ayrıca, başvuru sahibinin iddiasının aksine ihale mevzuatında, bir aşırı düşük teklif açıklamasında malın stoklarda bulunduğunu tevsik amacıyla stok tespit raporu sunulması halinde ayrıca ürünlerin firma kaydına girdiğine yönelik bir fatura veya eş değer belgenin sunulması şart koşulmamıştır.

Diğer taraftan, Kamu İhale Kanunu ve ikincil mevzuat düzenlemelerinde, hizmetin gerektiği şekilde yapılmasına imkan veren bir teklifin hazırlanıp hazırlanmadığının başka ifade ile hizmetin gerçekleştirilebilirliğini ortaya koymaya yarayan en düşük bedelin tespitinin ihale komisyonunca yapılması ve aşırı düşük olduğu belirlenen tekliflerin hemen reddedilmek yerine bu teklif sahiplerinden tekliflerinin bileşenleri ile ilgili olarak açıklama istenilmesi ve bu açıklamalar çerçevesinde nihai değerlendirmenin yapılması gerektiği hükme bağlanmıştır. Bu çerçevede, kamu ihale mevzuatında tekliflerin aşırı düşük olup olmadığı ve aşırı düşük teklif değerlendirilmesi neticesinde isteklilerin açıklamalarının yeterli olup olmadığı hususunda ilgili idarelere takdir yetkisi tanındığı ortadadır. Ancak idarelere tanınan bu takdir yetkisi mutlak ve sınırsız olmayıp, kanunun belirlediği sınırlar içerisinde kalmak şartıyla eşitlik ilkesi gözetilerek, kamu yararına ve kamu görevinin gereklerine uygun bir şekilde, objektif, makul ve geçerli gerekçelere dayanılarak kullanılması gerekir.

İdarenin de aşırı düşük teklifleri, yalnızca açıklamalarda sunulan bilgi ve belgelerin kamu ihale mevzuatına uygunluğu çerçevesinde şeklen değerlendirdiği ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 uncu maddesi anlamında eksiksiz açıklama yaptığına inandığı tüm isteklilerin açıklamasını yeterli bulduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, idare tarafından aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklilerin salt teklifte önemli bileşenleri belgelendirmiş olmasının, aşırı düşük açıklamasının yeterli bulunması için objektif ve makul bir gerekçe olarak kabul edildiği ve bu anlamda ihalenin de, idarece teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenleri belgelere dayalı olarak açıklamış en düşük teklifi sunan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Sonuç olarak, isteklilerin teklif etmiş olduğu bedeller üzerinden anılan malzemeleri ihale dokümanında istenen miktar ve özelliklere uygun bir şekilde teminle yükümlü olduğu da göz önüne alındığında ihale komisyonunun aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olup olmadığı hususunda kendisine tanınan takdir hakkı çerçevesinde kalarak işlem tesis ettiğinin kabulü gerekmektedir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

**** Eşit Muamele İlkesinin İhlal Edilip Edilmediği Yönünden:

DAG Doğu Anadolu Güvenlik Ltd. Şti. firmasının aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, ihale dokümanında istenilen giyim malzemelerinin birçoğunun maliyetini tevsik amacıyla sadece (farklı tarihlerde düzenlenmiş) faks çıktısı şeklindeki faturaların sunulduğu görülmüştür.

Bu bağlamda, öncelikle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında maliyeti tevsik amacıyla fatura dışında herhangi bir bilgi veya belge sunmamış olduğu dikkate alındığında incelemeye konu açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79 uncu maddesinde hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamalarında şart koşulan şekli şartları sağlayabilme imkanının bulunmadığı açıktır.

Öte yandan, Yıldız-Ay Özel Güvenlik Hizmetleri tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında da, giyim maliyetini tevsik amacıyla Redi Tekstil İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. firması tarafından 09.01.2010 tarihinde düzenlenmiş proforma fatura ve ekinde birim maliyet cetvelinin sunulmaya çalışıldığı ancak aşırı düşük açıklamasında teklif maliyetini tevsik amacıyla sunulan tüm belgelerin faks çıktısı olarak sunulduğu anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31 inci maddesinde, hizmet ihalelerinde belgelerin sunuluş şeklinin sınırlı bir biçimde sayıldığı bu bağlamda bu Yönetmeliğin uygulanmasında idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylı örneklerini isteyecekleri, bu kapsamda sunulan fatura örneklerinin de asıl olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır. Aynı zamanda, isteklilerin istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini teklifleri kapsamında sunabilmelerine de olanak tanınmıştır.

Şu halde, anılan Yönetmelik hükmünde hiçbir süreç ayrımı yapılmaksızın “belge” kavramından söz edildiğinden bu hükmün aşırı düşük teklif açıklaması süreci içerisinde sunulan belgeler için de uygulanması gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

Bu çerçevede anılan istekliler tarafından yapılan aşırı düşük açıklamalarında, birçok giyim ve/veya mali sorumluluk sigortası maliyetinin faks çıktısı şeklinde belgelendirilmiş olduğu dikkate alındığında anılan Yönetmeliğin 31 inci maddesi gereği söz konusu belgelerin kabulünün mümkün olmadığı ve bu yönüyle de aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ancak netice itibariyle, en düşük üçüncü ve dördüncü teklif sahiplerine yönelik yapılan söz konusu tespitlerin ihale kararını etkileyecek nitelikte esasa etkili aykırılıklar olarak değerlendirilemeyeceği de açıktır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

1. Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

2. İhale üzerinde bırakılan Şahin 44 Güvenlik Ltd. Şti. - Enes Güv. Ltd. Şti. iş ortaklığının giyim giderine ilişkin sunmuş olduğu stok tespit raporunda yer alan fiyatların vergi incelemesinde dikkate alınmak üzere Gelir İdaresi Başkanlığı'na bildirilmesine

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

__

1. 4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinde değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

İnceleme konusu ihalede yaklaşık maliyetin 81.447,41TL olarak belirlendiği; İdari Şartnamede yer alan düzenlemeler doğrultusunda teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 71.358,96 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin 71.448,96 TL olduğu, ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin ise 71.803,08 TL teklif bedeli sunduğu, idarenin yaklaşık maliyet bileşeninde giyim için 6.210,00 TL bedel öngördüğü, idari şartnamede belirtilen kıyafet için ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedeline ilişkin açıklamasında; giyim gideri için 25.74,00 TL, ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin ise giyim için 372.12,00 TL bedel öngördüğü, teklif edilen bu giyim bedelleri ile idari şartnamede belirtilen 102 adet kıyafetin karşılanmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

2. DAG Doğu Anadolu Güvenlik Ltd. Şti. firmasının aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, ihale dokümanında istenilen giyim malzemelerinin birçoğunun maliyetini tevsik amacıyla sadece (farklı tarihlerde düzenlenmiş) faks çıktısı şeklindeki faturaların sunulduğu görülmüştür.

Bu bağlamda, öncelikle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında maliyeti tevsik amacıyla fatura dışında herhangi bir bilgi veya belge sunmamış olduğu dikkate alındığında incelemeye konu açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79 uncu maddesinde hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamalarında şart koşulan şekli şartları sağlayabilme imkanının bulunmadığı açıktır.

Yıldız-Ay Özel Güvenlik Hizmetleri tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında da, giyim maliyetini tevsik amacıyla Redi Tekstil İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. firması tarafından 09.01.2010 tarihinde düzenlenmiş proforma fatura ve ekinde birim maliyet cetvelinin sunulmaya çalışıldığı ancak aşırı düşük açıklamasında teklif maliyetini tevsik amacıyla sunulan tüm belgelerin faks çıktısı olarak sunulduğu anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı ihaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31 inci maddesinde, hizmet ihalelerinde belgelerin sunuluş şeklinin sınırlı bir biçimde sayıldığı bu bağlamda bu Yönetmeliğin uygulanmasında idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylı örneklerini isteyecekleri, bu kapsamda sunulan fatura örneklerinin de asıl olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır. Aynı zamanda, isteklilerin istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini teklifleri kapsamında sunabilmelerine de olanak tanınmıştır.

Şu halde, anılan Yönetmelik hükmünde hiçbir süreç ayrımı yapılmaksızın "belge" kavramından söz edildiğinden bu hükmün aşırı düşük teklif açıklaması süreci içerisinde sunulan belgeler için de uygulanması gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

Bu çerçevede anılan istekliler tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında, birçok giyim ve/veya mali sorumluluk sigortası maliyetinin faks çıktısı şeklinde belgelendirilmiş olduğu dikkate alındığında anılan Yönetmeliğin 31 inci maddesi gereği söz konusu belgelerin kabulünün mümkün olmadığı ve bu yönüyle de aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, incelemeye konu ihalede düzeltici işlem kararı verilerek ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği gerekçesiyle Kurul kararına katılmıyorum.

** Hakan GÜNAL**

** Kurul Üyesi**

KISMEN KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4. maddesinde; ihale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgelerin değerlendirilerek karar verileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerektiği, 79.5. maddesinde; isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamaların belgelere dayanacağı, belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamaların kabul edilmeyerek söz konusu tekliflerin reddedileceği, 79.10. maddesinde ise; özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedelinin ise önemli bir bileşen olarak görüleceği ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgelerin sunulacağı, giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamaların kabul edilmeyeceği açıklamasına yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 78. maddesinin birinci ve ikinci fıkrasında; “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.” açıklaması mevcuttur.

Anılan Kanun ve Tebliğ’de yer alan açıklamadan, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet ve diğer tekliflerle kıyaslandığında aşırı düşük olarak belirlenen tekliflerin, reddedilmeden önce aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı, anılan mevzuat hükümleri uyarınca aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak, isteklilerden teklif bileşenleri ile ilgili açıklama talebinde bulunulacağı ve bu açıklamalarını belgeye dayandıracakları, aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin olarak isteklilerce yapılan açıklamaların ihale komisyonunca değerlendirilmesi sonucunda, ihale konusu işin yapılabilmesi çerçevesinde yeterli görülen isteklilerin tekliflerinin kabul edileceği, bu nedenle Kamu İhale Mevzuatının, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi konusunda, kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı kullanılmamak koşuluyla idareye takdir yetkisi verdiği, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı açıktır.

İdarece hesaplanan yaklaşık maliyet hesabında giyim gideri olarak toplam 6.210,00 TL bedel öngörüldüğü anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Şahin 44 Güvenlik Ltd. Şti. ve Enes Güvenlik Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde; giyim bedeli olarak pantolon (yazlık-kışlık) için 0,24 TL/adet, gömlek (yazlık-kışlık)**** için0,24 TL/adet, kazak için 0,24 TL/adet, ayakkabı (yazlık-kışlık) için 0,48 TL/adet, mont için 0,72 TL/adet ve kemer için 0,09 TL/adet, kep için0,09 TL/adet ve kravat için 0,09 TL/adet olmak üzere toplam 25,74 TL bedel öngörüldüğü, anılan istekli tarafından SMMM onaylı kıyafetlere ilişkin stok tespit raporunun sunulduğu anlaşılmıştır.

İhale konusu işin 12 ay süreli ve 6 kişi ile yapılacak olması dikkate alındığında; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan toplam 25,74 TL giyim bedelinin gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı, (stok tespit raporunda yer alan giyime ilişkin bedelin piyasanın gerçekleriyle örtüşmediği) bu itibarla, idarece ihale dokümanında belirtilen özellik ve sayıdaki kıyafetin bu fiyatlara alınmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından, kıyafet bedeline ilişkin teklif edilen tutar, idarenin kıyafete ilişkin olarak yaklaşık maliyet hesaplamasında belirlediği tutarla kıyaslandığında %0,41 ’ne tekabül ettiği, bu tutarla söz konusu kıyafetlerin alınmasının mümkün olamayacağı, bu sebeple ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle; ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Ayrıca, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18. maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda;****

DAG Doğu Anadolu Güvenlik Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; ihale dokümanında istenilen giyim malzemelerinin birçoğunun maliyetini tevsik amacıyla sadece (farklı tarihlerde düzenlenmiş) faks çıktısı şeklindeki faturaların sunulduğu görülmüştür.

Bu bağlamda, öncelikle anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında maliyeti tevsik amacıyla fatura dışında herhangi bir bilgi veya belge sunmamış olduğu dikkate alındığında incelemeye konu açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79. maddesinde hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamalarında şart koşulan şekli şartları sağlayabilme imkânının bulunmadığı açıktır.

Yıldız-Ay Özel Güvenlik Hizmetleri’nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; giyim maliyetini tevsik amacıyla Redi Tekstil İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. firması tarafından 09.01.2010 tarihinde düzenlenmiş proforma fatura ve ekinde birim maliyet cetvelinin sunulmaya çalışıldığı ancak aşırı düşük açıklamasında teklif maliyetini tevsik amacıyla sunulan tüm belgelerin faks çıktısı olarak sunulduğu anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31. maddesinde, hizmet ihalelerinde belgelerin sunuluş şeklinin sınırlı bir biçimde sayıldığı bu bağlamda bu Yönetmeliğin uygulanmasında idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylı örneklerini isteyecekleri, bu kapsamda sunulan fatura örneklerinin de asıl olarak kabul edileceği hükme bağlanmıştır. Aynı zamanda, isteklilerin istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini teklifleri kapsamında sunabilmelerine de olanak tanınmıştır.

Bu durumda, anılan Yönetmelik hükmünde hiçbir süreç ayrımı yapılmaksızın “belge” kavramından söz edildiğinden bu hükmün aşırı düşük teklif açıklaması süreci içerisinde sunulan belgeler için de uygulanması gerektiği hususunda tereddüt bulunmamaktadır.

Bu çerçevede anılan istekliler tarafından yapılan aşırı düşük açıklamalarında, birçok giyim ve/veya mali sorumluluk sigortası maliyetinin faks çıktısı şeklinde belgelendirilmiş olduğu dikkate alındığında anılan Yönetmeliğin 31. maddesi gereği söz konusu belgelerin kabulünün mümkün olmadığı ve bu yönüyle de aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, DAG Doğu Anadolu Güvenlik Ltd. Şti. ve Yıldız-Ay Özel Güvenlik Hizmetleri’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, idarece değerlendirmeye alınmasında mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.

İnceleme konusu ihalede**;** Kurul kararının “ İhale üzerinde bırakılan _Şahin 44 Güvenlik Ltd. Şti. ve Enes Güvenlik Ltd. Şti. İş Ortaklığının giyim giderine ilişkin sunmuş olduğu stok tespit raporunda yer alan fiyatların vergi incelemesinde dikkate alınmak üzere Kurum tarafından Gelir İdaresi Başkanlığı'na bildirilmesine ” _ilişkin kısmına katılmakla beraber,

Anılan ihalede**;** ihale üzerinde bırakılan Şahin 44 Güvenlik Ltd. Şti. ve Enes Güvenlik Ltd. Şti. İş Ortaklığının, DAG Doğu Anadolu Güvenlik Ltd. Şti. ve Yıldız-Ay Özel Güvenlik Hizmetleri’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak, ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiğinden, “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” ilişkin kısmına katılmıyorum.

** Erkan DEMİRTAŞ**

** Kurul Üyesi**