KİK Kararı: 2010/UH.I-581

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/014
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 16.02.2010
Karar No : 2010/UH.I-581 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Elit Güvenlik Ltd.Şti., | ||keneddy Cd. |37/A-7||küçükesat |çankaya|ankara

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Toprak Mahsulleri Ofisi Diyarbakır Şube Müdürlüğü, Kooperatifler Mah. Akkoyunlu Cad. No:31 Yenişehir/DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/156878 İhale Kayıt Numaralı "Tmo Diyarbakır Şube ve Bağlı İşyerlerine Güvenlik ve Koruma Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.02.2010 tarih ve I.H.02.55.G027/2010-07E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Toprak Mahsulleri Ofisi Diyarbakır Şube Müdürlüğü tarafından 15.12.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “TMO Diyarbakır Şube ve Bağlı İşyerlerine Güvenlik ve Koruma Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin 07.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 11.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 20.01.2010 tarih ve 1294 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri açıklamanın yeterli görülmeyerek, mevzuata uygun açıklama vermedikleri gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

_ İhale komisyonu; _

_ a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,_

_ Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. _

_ İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir_.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde;

“79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olan hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır. % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, toplam asgari işçilik maliyeti üzerinden hesaplanmayacaktır.

79.2. Personel çalışmasına dayalı hizmetlerde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderler genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir. Sözleşme giderleri ve genel giderler içinde değerlendirilmesi öngörülen giderler idari şartnamelerde “teklif fiyata dahil olan diğer giderler” kısmında belirtilmeyecektir.

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret,

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerekmektedir.

79.5. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir. Bu çerçevede ihale komisyonu tarafından aşağıdaki hususların dikkate alınması gerekmektedir.

79.5.1. İstekliler tarafından proforma faturalarla açıklama yapılması durumunda; proforma faturada proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyet belirtilecek ve proforma faturaya, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenerek tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM’ ye onaylatılmış olması zorunludur. Proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin imalatçının son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetveli verilecektir. Sunulan birim maliyet cetveli, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmış olacaktır.

79.5.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde; söz konusu fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanununa göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Söz konusu maliyet tespit raporunda, fiyat teklifi verilen işle ilgili varsa malların birim ortalama maliyetleri ile işçilik maliyetleri belirtilmelidir. Fiyat teklifinin kapsamında sadece mal bulunuyor ise; maliyet tespit raporu yerine, piyasadan alınan mallara ilişkin olarak (79.5.1) maddesinde belirtildiği şekilde proforma faturaların, fiyat teklifi veren kişinin üretici olması durumunda ise, son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan ilgili malın birim maliyet cetvelinin sunulması zorunludur.

79.5.3. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda; söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır.

79.5.4. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği mallara dayandırması durumunda; mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı, son geçici vergi beyanname dönemine ait üretim konusu mala ilişkin maliyet tespit raporunun sunulması zorunludur. Maliyet tespit raporunda üretilen mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi gerekmektedir.

79.5.5. İstekliler tarafından yapılan açıklamada, malın stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda; Vergi Usul Kanununun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından hazırlanan ve onaylanan ilgili malzeme veya mala ilişkin stok tespit raporunun sunulması zorunludur. Stok tespit raporunda mükellefin yasal defter ve belgelerine uygun ilgili malzeme veya mala ilişkin birim maliyetlerin gösterilmesi zorunludur.

79.5.6. Verilecek hizmetin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; hizmetin verilme yöntemi ve kullanılacak teknolojinin, hizmet işinde sağlayacağı maliyet avantajının belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

79.5.7. Seçilen teknik çözümler, hizmetin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya hizmetin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması gereklidir.

79.5.8. Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınabilir.

79.5.9. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderler toplamını karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

79.6. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

…

79.9. Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, detektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir.

79.10. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir.

79.11. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan poliçe, proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlüklerinden alınmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasına gerek bulunmamaktadır.

79.12. Özel güvenlik hizmetinin kampus gibi belirli bir alan içerisinde yerine getirilmesi ve güvenlik için bir araca gerek duyulması halinde, bu aracın akaryakıt ve diğer maliyetleri önemli teklif bileşeni olarak kabul edilmeyecektir …” açıklaması yer almaktadır.

İdari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde işin adı; “ Özel güvenlik ve koruma hizmetleri ”, İşin miktarı ve türü; “ Tablo-1’de belirtilen yerlerde belirtilen sayıda olmak üzere toplam 149 kişi 12 ay özel güvenlik hizmeti alımı ” düzenlemesine,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19 uncu maddesinde; “İstekliler tekliflerini her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir.” düzenlemesine,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “ … 25.3 Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

_ 25.3.1 İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre işçilik ücreti:_

_ 25.3.1.1 İşin süresi 149 kişi ile 12 ay (01.01.2010-31.12.2010 arası 365 gün) sürekli güvenlik ve koruma hizmeti._

_ 25.3.1.2 Personele asgari ücret üzerinden ödeme yapılacaktır._

_ 25.3.1.3 Resmi tatil, ulusal ve dini bayramlar ile genel tatil günlerinde çalışma yapılacak olup, toplam çalışma süresi 112 (Güvenlik Görevlisi) x 14,5 (Resmi tatil gün sayısı) = 1.624 gündür._

_ 25.3.2 Yemek, yol ve giyecek yardımı:_

_ Yol : 149 (kişi) 12 (Ay) 26 (gün) 2 TL Toplam:92.976 TL Nakdi_

Yemek : 149 (kişi) 12 (Ay) 26 (gün) 5 TL Toplam:232.440TL Nakdi

Giyim : Teknik şartnamenin 18.15 inci maddesinde belirtilen sayıda Ayni

25.3.3 Yüklenicinin tedarik edeceği güvenlik araç ve gereçleri:

25.3.3.1 52 adet şirket hatlı cep telefonlarına ait 12 aylık hat ve konuşma bedeli,

25.3.3.2 El feneri 10 adet

25.3.3.3 Plastik cop ve kılıfı 149 adet

25.3.3.4 Palaska veya kemer 149 adet

25.3.3.5 Düdük 149 adet

25.3.3.6 Kelepçe ve kılıfı 149 adet

25.3.3.7 Reflektif yelek 149 adet

25.3.3.8 Şube hizmet binası ana giriş kapısına metal detektör geçiş sistemi kurulumu ve faaliyete alınması.

25.3.4 Diğer giderler

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun 21 inci maddesine göre 149 kişilik özel mali sorumluluk sigorta bedeli,

25.4 Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak KDV, ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5 149 kişinin çalıştırılacağı ihale konusu işte iş kazaları ve meslek hastalıkları prim oranı % 1 (bir)’dir.” düzenlemesine,

Teknik şartnamenin 18.15 inci maddesinde; “ Tüm özel güvenlik görevlilerine aşağıda belirtilen giyim eşyasını veya İçişleri Bakanlığı’nca onaylı dengini, mevsimlik olarak ayrı ayrı, tek tip ve standartta yeni olarak vermek ve giydirmekle yükümlüdür.

Yazlık Melbusat Listesi

S. No

Melbusat Adı

Adet

Personel sayısı

Toplam Adet

Renk

Gömlek kısa kollu

149

298

Gri

Pantolon

149

298

Siyah

Çorap

149

298

Siyah

Şapka/Kep

149

Siyah

Ayakkabı

149

Siyah

Kışlık Melbusat Listesi

Gömlek uzun kollu

149

298

Gri

Pantolon

149

298

Siyah

Çorap

149

298

Siyah

Şapka/Kep

149

Siyah

Lastik çizme

149

Siyah

Bot

149

Siyah

Eldiven

149

Siyah

Manto-Palto-Pardösü

149

Siyah

Yağmurluk

149

Sarı

Kışlık kazak

(V yakalı yünlü)

149

Siyah

düzenlemesine yer verilmiştir.

İdarece düzenlenen ve dokümanlarla isteklilere verilen birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki şekilde oluşturulduğu görülmüştür.

Sıra

İş Kaleminin Adı

ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL)

Tutarı (TL)

İşçi Sayısı

Ay/Gün/Saat

Özel güvenlik personeli

İşçi x ay

149

Resmi çalışma (Ulusal, resmi ve dini bayram ile 1 Mayıs Emekçiler Günü dahil)

Gün

1.624

Melbusat

Adet

149

Malzeme

---

12 Ay

Mali Sorumluluk sigortası

Adet

149

---

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

KİK işçilik modülünden yapılan hesaplamaya göre, inceleme konusu ihalenin asgari işçilik gideri (yemek gideri, yol gideri ve %3 sözleşme gideri dahil, giyim gideri hariç);

Ücret 149 işçi 1.943.573,88 TL

(asgari ücret, yemek, yol, %3 sözleşme gideri dahil)

Resmi tatil ücreti (28,91 x 1.624 gün) 46.949,84 TL

TOPLAM 1.990.523,72 TL’dir.

İdare tarafından yapılan yaklaşık maliyet hesabında asgari işçilik maliyeti (yemek gideri, yol gideri ve %3 sözleşme gideri dahil, giyim gideri hariç);

Ücret 149 işçi 1.943.573,88 TL

(asgari ücret, yemek, yol, %3 sözleşme gideri dahil)

Resmi tatil ücreti (28,91 x 112 gün) 3.237,92 TL

Fazla çalışma ücreti (5,78 x 1.624) 9.386,72 TL

TOPLAM 1.956.198,52 TL

olarak hesaplanmış olup, söz konusu hesaplamanın yanlış yapıldığı, ihale dokümanında yer verilen maliyet unsurları içinde fazla çalışma ücreti yer almadığı halde, idare tarafından yapılan yaklaşık maliyet hesabında fazla çalışma ücretine yer verildiği; çalışılacak resmi tatil günü sayısı idari şartnamede 1.624 gün olarak düzenlenmesine rağmen, idare tarafından yapılan yaklaşık maliyet hesabında çalışılacak resmi tatil günü sayısının 112 olarak alındığı anlaşılmıştır.

Teklif fiyatı aşırı düşük kabul edilen Elit Güvenlik Ltd. Şti.’ne yazılan 17.12.2009 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir. Söz konusu yazıda; “ Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin teklifinin aşırı düşük olarak değerlendirildiği, bu itibarla; teknik şartnamede adı ve miktarı belirtilmiş olan giyim malzemesi, teknik şartnamede adı ve miktarı yazılı güvenlik malzemesi ve özel güvenlik mali sorumluluk sigortasına ilişkin, işin teklif edilen bedelle yapılabileceğini somut bir şekilde ifade edecek bilgi ve belgeler” istenmiştir.

Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin birim fiyat teklif cetvelindeki fiyatlar;

Sıra

İş Kaleminin Adı

ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

(TL)

Tutarı (TL)

İşçi Sayısı

Ay/Gün/Saat

Özel güvenlik personeli

İşçi x ay

149

1.087,01

1.943.573,88

Resmi çalışma (Ulusal, resmi ve dini bayram ile 1 Mayıs Emekçiler Günü dahil)

Gün

1.624

28,91

46,949,84

Melbusat

Adet

149

3.836,75

Malzeme

---

12 Ay

167,00

2.004,00

Mali Sorumluluk sigortası

Adet

149

---

10,50

1.564,50

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

1.997.928,97

olup, 22.12.2009 tarihli aşırı düşük teklif açıklamasında; işçilik ücreti (asgari ücret, yemek, yol, %3 sözleşme gideri) 1.943.573,88 TL, resmi tatil günü çalışması ücreti (1.624 x 28,91) 46.949,84 TL, giyim gideri (%3 sözleşme gideri dahil) 3.826,32 TL, mali sorumluluk sigortası 1.490,58 TL, firma karı ve diğer genel giderler 2.088,35 TL olmak üzere toplam 1.997.928,97 TL olarak verilmiştir.

Elit Güvenlik Ltd. Şti. aşırı düşük teklif açıklamasında; “ işçilik ücreti, resmi tatil günü çalışması ücreti, giyim bedeli ve mali sorumluluk sigortası giderlerinin teklifte önemli bir bileşen olarak görüldüğü ve bu kalemlere ilişkin açıklama verildiği, giyim giderine malzemelerine ilişkin SMMM tarafından düzenlenen ve onaylanan stok tespit raporunun sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.9 uncu maddesinde; “Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ait her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipmanlarının aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyeceği” açıklamasına yer verildiğinden, bu açıklama doğrultusunda güvenlik sistem ve cihazları ile ekipmanlarının önemli bir bileşen olarak görülmeyip firma karı ve diğer genel giderler içinde yer verildiği, yine hatlı cep telefonu giderinin de önemli bir maliyet unsuru olarak görülmediğinden firma karı ve diğer genel giderler içinde yer verildiği ” belirtilmiştir.

Elit Güvenlik Ltd. Şti. aşırı düşük teklif açıklamasında giyim gideri için öngörülen fiyatı belgelemek amacıyla, SMMM tarafından onaylı ve “Demirbaş Eşya Defteri” başlıklı belgeyi sunmuş olup, söz konusu belge stok tespit raporu olarak kabul edilmiştir.

Mali sorumluluk sigortasına ilişkin Işık Sigorta acentesinden alınan 149 kişi için düzenlenmiş ve 1.490,58 TL prim tutarlı poliçeye, Işık Sigorta Ankara Bölge Müdürlüğü teyit yazısı da eklenmiştir.

28.12.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin teklifi; “ Savunma yazısı ekinde tespit ve teklif edilen giyim ile ilgili fiyata esas proforma fatura ibraz edilmediği, savunma ekinde yer alan giyim listesinde adı geçen giyime ilişkin olarak bir alış ve bir satış faturası örneği ibraz etmediği, SMMM Muzaffer Çiftçi’den temin edilen demirbaş eşya defterindeki fiyatları teyit eden alış veya satış faturası ibraz edilmediği ve demirbaş eşya defterinde gösterilen fiyatların gerçekten çok, sembolik birer fiyat olduğu, yüklenici tarafından taahhüt süresince kullanılıp taahhüt sonrası götürülecek bir cihaz olmayıp sabit kurulması öngörülen ve idare malı olarak kalacak metal detektör geçiş sistemine ilişkin hiçbir bilgi sunmadığı ve belge ibraz etmediği, ayrıca idareye ait olup güvenlik personeline idare malı olarak verilecek telefon cihazlarının aylık konuşma ve hat bedeli ile ilgili herhangi bir bilgi verilmediği ve açıklama yapılmadığı ” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmıştır.

Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasında, işçilik ücreti, resmi tatil günü çalışması ücreti, giyim bedeli ve mali sorumluluk sigortası giderlerine ilişkin mevzuata uygun açıklama yaparak gerekli belgeleri sunduğu, metal detektör geçiş sistemi, güvenlik gereç ve ekipmanı giderleri ile hatlı cep telefonu ve konuşma ücretine ilişkin giderler Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.9 uncu maddesindeki açıklama uyarınca önemli bir teklif bileşeni olarak değerlendirilmediğinden firma karı ve diğer genel giderler içerisinde yer verdiği, Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olarak yapıldığı görülmüş olup, açıklaması yeterli görülmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata uyarlık bulunmadığından, başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İdari şartnamenin 25.3.1.3 üncü maddesinde resmi tatil, ulusal ve dini bayramlar ile genel tatil günlerinde çalışma yapılacak gün sayısı 1.624 gün olarak düzenlenmiştir. Bu düzenleme doğrultusunda teklif edilmesi gereken resmi tatil günü çalışması ücretinin (%3 sözleşme gideri dahil) asgari (1.624 x 28,91) 46,949,84 TL olması gerekmektedir.

Vip Güvenlik ve Koruma Hizm. Ltd. Şti. birim fiyat teklif cetvelinde resmi çalışma (ulusal, resmi ve dini bayram ile 1 Mayıs Emekçiler Günü dahil) ücretini 1.029,5 gün üzerinden hesaplayarak, resmi tatil günü çalışması ücreti olarak (1.029,5 x 28.91) 29.762,85 TL fiyat teklif etmiştir.

Teklif fiyatı aşırı düşük kabul edilen Vip Güvenlik ve Koruma Hizm. Ltd. Şti.’ne yazılan 17.12.2009 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiş, istenilen açıklama 21.12.2009 tarihinde yapılmıştır.

Giyim gideri, metal detektör geçiş sistemi ve cep telefonu giderine ilişkin açıklaması yeterli görülmeyen Vip Güvenlik ve Koruma Hizm. Ltd. Şti.’nin teklifi 28.12.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile değerlendirme dışı bırakılmıştır. Birim fiyat teklif cetveli ve aşırı düşük teklif açıklamasında resmi tatil günü çalışması ücretinin eksik gün sayısı üzerinden hesaplanması hususuna teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerekçesinde ve ihale komisyonu kararında yer verilmemiştir. Vip Güvenlik ve Koruma Hizm. Ltd. Şti.’nin teklif ettiği resmi tatil günü çalışması ücretinin eksik gün sayısı üzerinden hesaplanması nedeniyle, teklif edilmesi gereken asgari resmi tatil çalışması ücretinden daha düşük olduğu için teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken, teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerekçesinde bu hususa yer verilmemiştir.

4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesinde ihale süreci içerisinde idareye yapılacak şikayet başvuruları üzerine on gün içinde idarece bir karar alınmaması veya alınan kararın istekli tarafından uygun bulunmaması halinde, on günlük sürenin bitimini veya kararın bildirim tarihini izleyen on gün içinde, Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulabileceği ve Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduktan sonra nihai karar verilene kadar idarelerce sözleşme imzalanamayacağı hüküm altına alınmıştır.

Başvuruya konu ihalede, Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduktan sonra Kurum tarafından nihai kararın verilmesi beklenilmeden 21.01.2010 tarihinde 4734 sayılı Kanunun 55 inci maddesine aykırı olarak sözleşmenin imzalandığı tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Elit Güvenlik Ltd. Şti.’nin teklifinin geçerli kabul edilerek, tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4. maddesinde; ihale komisyonu tarafından, asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri karşılayan tekliflerin malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği, istekliler tarafından yapılan açıklamalara ilişkin belgelerin değerlendirilerek karar verileceği, idarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmesi gerektiği, 79.5. maddesinde; isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamaların belgelere dayanacağı, belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamaların kabul edilmeyerek söz konusu tekliflerin reddedileceği, 79.10. maddesinde ise; özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgelerin sunulacağı, giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamaların kabul edilmeyeceği açıklamasına yer verilmiştir.

Anılan Kanun ve Tebliğ’de yer alan açıklamadan, ihale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet ve diğer tekliflerle kıyaslandığında aşırı düşük olarak belirlenen tekliflerin, reddedilmeden önce aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı, anılan mevzuat hükümleri uyarınca aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak, isteklilerden teklif bileşenleri ile ilgili açıklama talebinde bulunulacağı ve bu açıklamalarını belgeye dayandıracakları, aşırı düşük teklif açıklamasına ilişkin olarak isteklilerce yapılan açıklamaların ihale komisyonunca değerlendirilmesi sonucunda, ihale konusu işin yapılabilmesi çerçevesinde yeterli görülen isteklilerin tekliflerinin kabul edileceği, bu nedenle Kamu İhale Mevzuatının, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi konusunda, kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine aykırı kullanılmamak koşuluyla idareye takdir yetkisi verdiği, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı açıktır.

İhale konusu işin “Özel Güvenlik Hizmet Alımı” olduğu, yaklaşık maliyetin piyasa araştırması ve KİK işçilik modülü esas alınarak toplam 2.146.566,55 TL olarak belirlendiği; 9 adet ihale dokümanı satın alındığı ve 5 adet teklif zarfı sunulduğu, bir istekli tarafından teşekkür mektubu, diğer 4 istekli tarafından ise fiyat içeren teklif mektubu sunulduğu, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda; başvuru sahibi dahil 2 isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin 2.044.741,41 TL teklif tutarı ile Etkin-Akkor Öz. Güv. Ortak Girişimi’nin üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin teklif tutarının ise 1.997.928,97 TL olduğu anlaşılmıştır.

İdarece, yaklaşık maliyet hesaplamasında toplam 42.837,50 TL giyim bedeli öngörüldüğü anlaşılmıştır.****

Başvuru sahibi Elit özel Güvenlik Ltd. Şti. tarafından, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde; giyim bedeli için toplam 3.826,32 TL bedel öngörüldüğü, anılan istekli tarafından idareye sunulan demirbaş eşya defterinde ; şapka/kep için 0,55 TL/adet, gömlek için 1,05 TL/adet, pantolon için 1,05 TL/adet, çorap çifti için 0,55 TL/adet, bot için 3,05 TL/adet, kazak için 2,05 TL/adet, manto/palto için 4,05 TL/adet, eldiven için 0,45 TL/adet, çizme için 0,55 TL/adet ve yağmurluk için ise 1,05 TL/adet olarak belirtildiği, ancak teknik şartnamenin 18.15 maddesinde; kıyafetler tanımlanırken yazlık-kışlık ve uzun kollu ve kısa kollu gömleğin gri renkte , diğer giyeceklerin ise siyah renkte olacağı belirtilmiş olmasına karşın, demirbaş eşya defterinde kıyafetlere ilişkin yapılan açıklamada; yazlık-kışlık ayırımı ile gömlekte uzun-kısa kol ayırımının yapılmadığı, ayrıca kıyafetlerin renklerinin belirtilmediği, bu durumun da demirbaş eşya defterinde mevcut olduğu ileri sürelin kıyafetlerin idari ve teknik şartnamede belirtilen özelliklerde ve renklerde olmadığı sonucunu doğurduğu, dolayısıyla idarece istenen renk ve özelliklerde olmasının çok da mümkün olamayacağı anlaşılmıştır.

İhale konusu işin 12 ay süreli ve 149 kişi ile yapılacak olması dikkate alındığında; idarece kıyafet bedeli olarak toplam 42.837,50 TL**** belirlenmesine karşın, başvuru sahibi tarafından kıyafete ilişkin olarak toplam 3.826,32 TL fiyat teklifinde bulunulduğu, idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasında dikkate aldığı kıyafet bedeli ile kıyaslandığında, başvuru sahibinin kıyafet bedeli, idarece belirlenen kıyafet bedelinin %8,93 ’üne tekabül ettiği, dolayısıyla anılan isteklinin kıyafet bedelinin gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı, (demirbaş eşya defterinde yer alan giyime ilişkin bedellerin piyasanın gerçekleriyle örtüşmediği) bu itibarla, demirbaş eşya defterinde gösterilen kıyafetin ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında alınmış olması uygun görülmekle birlikte, teknik şartnamede özellikleri belirtilen kıyafetlerin bu fiyatlara alınmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla; idarece, başvuru sahibinin teklifinin kıyafete ilişkin fiyatların sembolik ve çok düşük olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından, itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede, “ itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ _düzeltici işlem belirlenmesine ” _ilişkin karara katılmıyorum.

** Erkan DEMİRTAŞ**

** Kurul Üyesi**

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

Yazlık Melbusat Listesi

S. No

Melbusat Adı

Adet

Personel sayısı

Toplam Adet

Renk

Gömlek kısa kollu

149

298

Gri

Pantolon

149

298

Siyah

Çorap

149

298

Siyah

Şapka/Kep

149

Siyah

Ayakkabı

149

Siyah

Kışlık Melbusat Listesi

Gömlek uzun kollu

149

298

Gri

Pantolon

149

298

Siyah

Çorap

149

298

Siyah

Şapka/Kep

149

Siyah

Lastik çizme

149

Siyah

Bot

149

Siyah

Eldiven

149

Siyah

Manto-Palto-Pardösü

149

Siyah

Yağmurluk

149

Sarı

Kışlık kazak

(V yakalı yünlü)

149

Siyah

düzenlemesine yer verilmiştir.

İnceleme konusu ihalede; yaklaşık maliyetin toplam 2.146.566,55 TL olarak belirlendiği; işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplamada giyim gideri hariç teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 1.956.198,52 TL olduğu, başvuru sahibinin teklif bedelinin ise 1.997.928,97 TL teklif bedeli sunduğu, idarenin yaklaşık maliyet hesabında giyim bedeli olarak 42.837,00 TL öngördüğü, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında ise giyim bedeli için 3.826,32 TL öngördüğü, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasını belgelendirmiş olmasının, aşırı düşük açıklamasının yeterli kabul edileceği anlamına gelmeyeceği, başvuru sahibi Elit Özel Güvenlik Ltd. Şti. firmasının teklif etmiş olduğu bu bedel ile teknik şartnamede yükleniciden talep edilen giyim malzemelerinin karşılanmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki düşüncemle Kurulun “ Düzeltici İşlem Belirlenmesine ” ilişkin kararına katılmıyorum.

** Hakan GÜNAL**

** Kurul Üyesi**

KİK Kararı: 2010/UH.I-581

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin