KİK Kararı: 2010/UH.I-572

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/014
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 16.02.2010
Karar No : 2010/UH.I-572
BAŞVURU SAHİBİ:
Ay- Tem Temizlik Hizmetleri ve Tic. - Nurettin Yurtbay, İstasyon Cad. İno: 10 Pk. 5 Çaycuma/Zonguldak

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kozcağız Belediye Başkanlığı, Belediye Meydanı No: 14 Kozcağız/BARTIN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/180869 İhale Kayıt Numaralı "Kozcağız Belediyesi 2010 Yılı Temizlik (Çöp Toplama) İşçiliği" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.02.2010 tarih ve I.H.03.10.0022/2010-7E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Kozcağız Belediye Başkanlığı tarafından 07.01.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kozcağız Belediyesi 2010 Yılı Temizlik (Çöp Toplama) İşçiliği” ihalesine ilişkin olarak Ay- Tem Temizlik Hizmetleri ve Tic. - Nurettin Yurtbay’ın 18.01.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 20.01.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 26.01.2010 tarih ve 1621 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.01.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idarenin 11.12.2009 tarihinde yaklaşık maliyet hesabını 2009 yılının 2 nci 6 ayına ilişkin brüt asgari ücret tutarı olan 693,00 TL üzerinden yaptığı ve asgari işçilik maliyetini % 3 sözleşme ve genel giderler dahil olmak üzere 125.398,08 TL olarak hesapladığı, teklifleri de bu rakam üzerinden değerlendirerek Çıtır Ltd. Şti.’yi ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve firmalarını da ekonomik açıdan en avantajlı 2 nci teklif olarak belirlediği, ancak 01.01.2010 tarihi itibariyle yeni asgari ücret tutarının yürürlüğe girdiği ve 07.01.2010 tarihli ihalede de Kamu İhale mevzuatı uyarınca tekliflerin ihale tarihindeki asgari ücrete göre verilmesi ve idarenin de teklifleri değerlendirirken yaklaşık maliyeti ihale tarihindeki asgari ücrete göre güncellemesi gerektiği halde bunun yapılmadığı, 2010 yılı asgari ücreti dikkate alınarak KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplamada asgari maliyetin % 3 sözleşme ve genel gider dahil olmak üzere 131.912,64 TL olduğu ve bu halde ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen firmanın teklif fiyatının asgari maliyetin altında kalması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılması ve ihalenin firmaları üzerinde bırakılması gerektiği, ancak idarece şikayete verilen cevapta, şikayet konusu yönünden firmaların teklif dosyalarında ihalenin geçerliliğini etkileyecek bir durumun tespit edilmediği; asgari maliyetin 125.398,08 TL olduğu ve asgari ücretten kaynaklanan 6.514,58 TL’lik farkın da işin Belediyeye olan maliyetine eklendiği hususlarının belirtildiği, bunun da idarenin fiyat farkı verilmesine ilişkin hükümleri yanlış yorumladığını gösterdiği, ayrıca şikayete cevabın sonuç kısmında şikayet üzerine yapılan detaylı incelemede, ihale dokümanında tespit edilen hata nedeniyle ihalenin iptal edildiğinin belirtildiği, idari şartnamenin 19.1 maddesinde tekliflerin götürü bedel verileceği ve götürü bedel sözleşme imzalanacağının düzenlendiği, ancak, ihale dokümanı kapsamında götürü bedel teklif mektubu ve ekinde birim fiyat teklif cetveli verildiği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.5 inci maddesinde, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında birim fiyat sözleşme imzalanmasının zorunlu olduğunun belirtildiği, bu nedenle götürü bedel sözleşme imzalanmasının mevzuata aykırı olacağının anlaşıldığı gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesinin mevzuata aykırı olduğu, zira idarenin % 20 iş artışının mümkün olduğunu öngörerek birim fiyat sözleşme yapılması şartlarını sağladığı ve tekliflerin idarece verilen örneğe uygun şekilde verildiği, ihale saatinden önce iptal, ihale komisyonu kararı üzerine iptal ve ihale yetkilisince ihalenin iptali seçenekleri kullanılmadığı halde idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idarenin haksız olan bu gerekçe ile ihaleyi iptal etmesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru konusu ihalenin yapılan 18.01.2010 tarihli şikayet başvurusu üzerine idarece 21.01.2010 tarihinde iptal edildiği anlaşılmıştır. İptal gerekçesi ise, ihale dokümanında teklif ve sözleşme türüne ilişkin olarak idarece hata yapılmış olmasıdır.

İdari şartnamenin 19 uncu maddesinde, “İstekliler tekliflerini götürü bedel üzerinden vereceklerdir. İhale sonucu üzerine ihale yapılan istekli ile toplam bedel üzerinden götürü bedel sözleşme imzalanacaktır….” düzenlemesi yer almakta olup 50 inci maddede ise, birim fiyatlı ihalelerde mümkün olan % 20 iş artışına ilişkin düzenleme yapılmıştır. Götürü bedelde iş artışı mümkün değildir.

İhale dokümanı kapsamındaki standart formlar arasında götürü bedel teklif mektubu ve birim fiyat teklif cetveli bulunmaktadır. İsteklilerin teklif dosyaları incelendiğinde, Çıtır ve Ay-Tem firmalarının götürü bedel teklif mektubu ile ekinde birim fiyat teklif cetvelini doldurarak sundukları, Gümüş Vadi firmasının ise sadece götürü bedel teklif mektubu sunduğu görülmüştür.

İhale dokümanı kapsamındaki sözleşme tasarısının ise götürü bedel veya birim fiyat belirlemesi yapılmaksızın tip sözleşmenin ihaleye ilişkin olarak düzenlenmemiş şekilde verildiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.5 maddesinde ise, “ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanması zorunludur.” açıklaması mevcuttur.

Tespit edilen bu hususlardan idarenin teklif ve sözleşme türünde mevzuata uygun düzenleme yapmadığı anlaşılmıştır. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğindeki ihalenin anılan Tebliğin 78.5 inci maddesi uyarınca birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi gereken ihalenin götürü bedel üzerinden teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve teklif mektubunun götürü bedel teklif mektubu ile eki birim fiyat teklif cetveli olarak verilmesi, götürü bedel çıkılan ihalede iş artışına ilişkin düzenleme yapılması, sözleşme tasarısının firmalara boş olarak verilmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Dolayısıyla idarenin iptal gerekçesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

İhalenin iptaline ilişkin olarak,

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 40 ıncı maddesinde; "… İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder. İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır." hükmü,

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 39 uncu maddesinde; "İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir." hükmü,

4734 sayılı Kanunun 16 ncı maddesinde ise, "İdarenin gerekli gördüğü veya ihale dokümanında yer alan belgelerde ihalenin yapılmasına engel olan ve düzeltilmesi mümkün bulunmayan hususların bulunduğunun tespit edildiği hallerde ihale saatinden önce ihale iptal edilebilir." hükmü bulunmaktadır.

Ancak başvuruya konu ihalenin, bu hükümler uyarınca değil, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine gerçekleştirilen inceleme neticesinde iddia edilen hususlar dışında bir konu nedeni ile iptal edildiği görülmüştür.

İdare hukukunun temel ilkelerinden hareketle idarenin yapmış olduğu hatalı işlemi her zaman geri alması mümkün olduğundan idarenin ihaleyi yukarıda anılan hükümler dışında iptal etmesi de mümkündür. Kaldı ki 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinde bir diğer iptal durumu da özel olarak düzenlenmiştir.

4734 sayılı Kanunun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinin “Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak alınabilecek kararların” belirtildiği 10 uncu fıkrasının (a) bendinde, “İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline karar verilir.” hükmü öngörülmüş olup, “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55 inci maddede ise, idarece teklif değerlendirme aşamasına ilişkin olarak idarece yapılacak incelemenin iddia konuları ile sınırlı olduğuna ilişkin bir hüküm getirilmemiştir.

4734 sayılı Kanunun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen; “Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmü ile itirazen şikayet incelemesinin sınırı ve içeriği belirlenmiştir. Ancak bu yönde bir içerik sınırlaması idareye şikayet başvurusunun incelenmesi ile ilgili olarak bulunmamaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuru yolları” başlıklı 4 üncü maddesinin itirazen şikayet türlerinin sayıldığı üçüncü fıkrasının (b) bendinde, “Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından şikayet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle alınan ihalenin iptali kararına karşı Kuruma yapılan başvurudur.” şeklinde düzenleme yapılmış olup buradan da anlaşılan idareye şikayette bulunulduktan sonra idarece herhangi bir nedenle ihalenin iptal edilebileceğidir. Dolayısıyla 4734 sayılı Kanunun 16, 39, 40 ncı maddeleri ile öngörülen iptal halleri dışında 55 inci madde uyarınca idareye yapılan şikayet başvurusunun incelenmesi aşamasında da 54 üncü maddedeki kararlardan biri olarak ihalenin iptal edilmesi mümkün bulunmakta ve bu yönden de iptal işleminde mevzuata aykırılık görülmemektedir.

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesi uyarınca idare tarafından 21.01.2010 tarihinde iptal edildiği ve iptal işleminde herhangi bir mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, başvurunun reddine karar verilmesi gerekmektedir

Açıklanan nedenlerle, Kurul kararına karşı 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesine göre tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihten itibaren 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.