KİK Kararı: 2010/UH.I-3924

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/079
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 27.12.2010
Karar No : 2010/UH.I-3924
BAŞVURU SAHİBİ:
Star Tem. İnş. Gıda Mob. Tar. Hayv. Turz. Öz. Eğt. ve Sağ. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti., Cumhuriyet Mah. Adnan Menderes Bul. Kocaeli Apt. No: 287/1 SAMSUN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Kurupelit Kampüsü Atakum / SAMSUN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/515664 İhale Kayıt Numaralı "Bilgisayar Ortamında Hasta Bilgileri Veri Girişi Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

21.12.2010 tarih ve I.H.37.57.0225/2010-65E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından 08.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bilgisayar Ortamında Hasta Bilgileri Veri Girişi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Star Tem. İnş. Gıda Mob. Tar. Hayv. Turz. Öz. Eğt. ve Sağ. Hizm. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 22.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 26.11.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 06.12.2010 tarih ve 50236 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale işlemlerinin yürütülmesi aşamasında kamu görevlisi olmayan bir kişinin danışman sıfatıyla idari işlemler için yetki kullandığı ve teklif değerlendirmesine katıldığı ancak, ihale sürecindeki değerlendirmelerin ihale komisyonu tarafından yapılması gerektiği dolayısıyla, bu durumun kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, aynı zamanda ihaleye fesat karıştırma suçunu ortaya çıkardığı, konuyla ilgili yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulduğu,

2. İhalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin fiyatlarıyla ihale konusu işin yapılmasının olanaksız olduğu, idarenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapması gerekirken, bu işlemi tesis etmeden ihaleyi sonuçlandırmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin birinci iddiasına ilişkin olarak;

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde, idarelerin bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu; 6 ncı maddesinde, ihale yetkilisinin, biri başkan olmak üzere, ikisinin ihale konusu işin uzmanı olması şartıyla, ilgili idare personelinden en az dört kişinin ve muhasebe veya mali işlerden sorumlu bir personelin katılımıyla kurulacak en az beş ve tek sayıda kişiden oluşan ihale komisyonunu, yedek üyeler de dahil olmak üzere görevlendireceği, ihale komisyonunun eksiksiz olarak toplanacağı, komisyon kararlarının çoğunlukla alınacağı, kararlarda çekimser kalınamayacağı, komisyon başkanı ve üyelerinin oy ve kararlarından sorumlu olduğu, karşı oy kullanan komisyon üyelerinin, gerekçesini komisyon kararına yazmak ve imzalamak zorunda olduğu, ihale komisyonunca alınan kararların ve düzenlenen tutanakların, komisyon başkan ve üyelerinin adları, soyadları ve görev unvanları belirtilerek imzalanacağı hüküm altına alınmıştır.

Öte yandan, aynı Kanunun 36 ncı maddesinde, tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verileceği, ihale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğunun bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulacağı ve ihaleye başlanacağı, ihale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceleyeceği, 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarfların bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmayacağı, zarfların isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılacağı, isteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığının kontrol edileceği, belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan isteklilerin tutanakla tespit edileceği, istekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarının açıklanacağı, bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanağın ihale komisyonunca imzalanacağı hüküm altına alınmıştır.

4734 sayılı Kanunun yukarıda atıf yapılan maddelerinden, ihale sürecindeki teklif değerlendirmesi için ihale komisyonunun yetkili ve sorumlu olduğu, ihalenin ilk oturumunda Kanunda belirtilen temel işlemleri tesis etmeleri gerektiği, bu işlemlerin de yine Kanunun 5 inci maddesindeki ilkelere uygun biçimde gerçekleştirilmesinin zorunluluk olduğu anlaşılmaktadır.

İncelenen ihalede, başvuru sahibi, ilk oturumda ihale salonunda danışman sıfatıyla bir kişinin bulunduğunu, idari işlemler için yetki kullandığını ve teklif değerlendirmesine katıldığını, bu durumun kamu ihale mevzuatına aykırı olduğunu iddia etmektedir.

Konuyla ilgili olarak idare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden, ihale sürecindeki değerlendirmelerin mevzuata uygun biçimde kurulmuş ihale komisyonu tarafından gerçekleştirildiği, ilgili tutanaklarda bu kişilerin isimlerinin görev unvanlarıyla birlikte yer aldığı, bunun dışında herhangi bir kişinin isminin resmi evraklarda yer almadığı görülmüştür. Dolayısıyla, idare tarafından gönderilen ihale işlem dosyasında görülen resmi belgelerde ilk oturum ve teklif değerlendirmesi işlemlerinin yetkili kişiler tarafından yapıldığı anlaşıldığından, anılan işlemlerde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmamaktadır.

Öte yandan 4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde yer alan şeffaflık ilkesi gereği ihalenin birinci oturumu, ihaleye teklif vermesinden bağımsız olarak, bütün gerçek kişilere veya tüzel kişi temsilcilerine açıktır. Bu nedenle de, incelenin ihalenin ilk oturumunda ihale komisyonu üyeleri veya istekliler dışında kişilerin ihalenin yapıldığı yerde bulunmasında da kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmamaktadır.

Başvuru sahibinin konuyla ilgili bir diğer iddiası, idarenin söz konusu işlemlerinde ihaleye fesat karıştırma suçunun işlenmiş olduğudur. İhale sürecinde, idare görevlilerinin cezai sorumluluğunu doğurabilecek idari eylemlerin bulunduğu iddiası ihale işlem dosyasının incelenmesiyle anlaşılacak bir durum olmadığından ve Kamu İhale Kurumunun suç tespiti yapmaya yönelik görev ve yetkisi bulunmadığında, konuya ilişkin inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır. Kaldı ki, başvuru sahibinin beyanına göre aynı konu yetkili Cumhuriyet Savcılığına da bildirilmiştir. __

__

2. Başvuru sahibinin ikinci iddiasına ilişkin olarak;

__

4734 sayılı Kanunun aşırı düşük teklifler başlıklı 38 nci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanunun 37 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendirileceği hüküm altına alınmıştır. Benzer düzenlemeler Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde de bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif açıklamasını düzenleyen 79.4 üncü maddesinde ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan hizmet alımı ihalelerinin durumu açıklanmış ve ihale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesinin yapılacağı; 4734 sayılı Kanun’un 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği; personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği açıklaması yapılmıştır.

Aktarılan mevzuattan hareketle, kamu ihale hukukunda aşırı düşük tekliflerin tespiti konusunda iki ölçüt bulunduğu, bunların yaklaşık maliyet ve ihaleye katılan diğer isteklilerin teklif bedelleri olduğu, bu nedenle ihale sürecinde oluşan serbest fiyat rekabeti sonucunda oluşan diğer fiyatlara göre aşırı derecede düşük olan ve ihale konusu hizmetin sözleşme hükümlerine uygun ifası konusunda tereddüt oluşturan tekliflerin sorgulanması gerektiği anlaşılmaktadır.

İncelenen ihalede, dört istekli geçerli teklif sunmuş ve idare en düşük fiyat esasına göre ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibini belirlemiştir. Başvuru sahibi ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklilerin teklif fiyatlarıyla ihale konusu işin yapılamayacağı dolayısıyla aşırı düşük teklif sorgulaması yapmadan ihalenin sonuçlandırılmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğunu iddia etmektedir.

4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi, aşırı düşük tekliflerin tespiti konusunda yaklaşık maliyet ve diğer isteklilerin teklifleri biçiminde iki ölçüt belirlemiş ve konuyla ilgili Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ile Kamu İhale Genel Tebliği düzenlemeleri gereği bu ölçütler çerçevesinde herhangi bir isteklinin teklifinin aşırı düşük olarak tespit edilip edilmemesi konusundaki takdir yetkisini, yaklaşık maliyet ve diğer isteklilerin teklifleri veya bunlardan herhangi bir tanesini ölçüt kabul etmek ve kamu hizmetinin idari ve mali gereklerine uygun kullanılmak koşuluyla idareye vermiştir. Ancak Kamu İhale Genel Tebliğinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği açıkça belirtilerek, tekliflerin bu nitelikte olması durumunda, idarenin yetkisi bağlı duruma getirilmiş ve aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmayacağı düzenlenmiştir.

İncelenen ihalede geçerli teklifler bedellerinin hepsinin karsız yaklaşık maliyet tutarından yüksek olduğu görüldüğünden, idarenin anılan Tebliğ düzenlemesine uygun olarak herhangi bir sorgulama yapmadan ihaleyi sonuçlandırmasında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmamaktadır. Bu nedenle başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****