KİK Kararı: 2010/UH.I-3922

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2010/079
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 27.12.2010
Karar No : 2010/UH.I-3922
BAŞVURU SAHİBİ:
Kemal Çağlar İnşaat Elek. Ür. Tic. San. Ltd. Şti. VEKİLİ: Av. Sidar TUNCA, Cinnah Cad. Alaçam Sok. No:1/21-22 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Antakya Devlet Hastanesi Başhekimliği, Altınçay Mah. M.Kafadar Cad. No:53 Antakya/HATAY

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2010/508224 İhale Kayıt Numaralı "210 Kişi ile 36 Aylık Veri Hazırlama Elemanı Hizmet Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

21.12.2010 tarih ve I.H.38.45.0217/2010-60E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Antakya Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 01.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “210 Kişi İle 36 Aylık Veri Hazırlama Elemanı Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Kemal Çağlar İnşaat Elek. Ür. Tic. San. Ltd. Şti. Vekili: Av. Sidar Tunca’nın 29.11.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 02.12.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 10.12.2010 tarih ve 51738 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.12.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

Sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamasında, idare tarafından istenilen bileşenlerin kamu ihale mevzuatında öngörülen usule uygun bir şekilde belgelendirilmiş olmasına rağmen ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli olmadığına karar verilmiş olmasının kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil ettiği,

Bu şekilde, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bir gerekçe ile tekliflerinin reddedilmesinin şirketlerinin yanı sıra kamunun da ciddi boyutta zarara uğramasına sebebiyet vereceği,

Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bedelinin 8.125.217,40 TL olduğu ve bunun 8.124.461,40 TL’lik kısmını işçilik maliyetlerinin oluşturduğu, asgari işçilik maliyeti ile teklif bedeli arasındaki bu 756,00 TL’lik tutarla anılan isteklinin ihale dokümanında öngörülen toplam 1680 parça giyim giderini karşılamasının mümkün olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklama kapsamında sunduğu belgelerin kamu ihale mevzuatında aranılan koşulları taşımadığı, belgelerde kullanılan kaşenin de kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin, Antakya Devlet Hastanesi Başhekimliği tarafından 01.11.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan, “210 Kişi İle 36 Aylık Veri Hazırlama Elemanı Hizmet Alımı (Hastane Bilgi Yönetim Sistemi Veri Hazırlama Ve Kontrol İşletmenliği, Kullanımı Ve Bilgisayar Destek Hizmet Alımı)” işi olduğu,

Birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda, 2 (iki) isteklinin yeterlik kriterlerini sağlamadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

İhale komisyonunca, teklif bedeli, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan 2 (iki) isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu ve idarenin 02.11.2010 tarihli yazılarında; istekliler tarafından yazının tebliğinden itibaren üç işgünü içerisinde teklif bileşenlerinin ayrıntılarını içeren belgeleri Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4 ve 79.4.2.4.13 üncü maddeleri kapsamında açıklama yaparak belgelendirilmesi gerektiğinin ifade edildiği,

Bunun üzerine, başvuru sahibi tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatında öngörülen kriterleri sağlamadığı gerekçesiyle ihale komisyonunca teklifinin reddine karar verildiği,

İhalenin, geçerli en düşük teklifi sunmuş olan Merdan Sağlık Hizm. Bil. İşl. Otom. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmaktadır.

İdari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.1 Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

…

25.3 Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir.

__

25.3.1 İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Detayları teknik şartnamede belirtilen 18 vasıflı işçinin ücretlendirmesi aşağıdaki şekilde öngörülmüş olup teklif fiyata dahil edilecektir.

1 personel 4 yıllık üniversite mezunu 1 (Bir) kişi brüt asgari ücretin en az % 100 fazlası

1 personel 2 yıllık ilgili meslek yüksek okulu mezunu 1 (Bir) kişi brüt asgari ücretin en az % 60 fazlası

4 personel en az 2 yıllık ilgili meslek yüksek okulu mezunu olup 4 (Dört) kişi brüt asgari ücretin en az % 50 fazlası

12 personel en az lise mezunu olup 12 (oniki) kişi brüt asgari ücretin en az % 40 fazlası

__

18 personel network, donanım, teknik destek ve yazılım-bakım konusunda mesleki deneyimini gösterir ilgili belge veya sertifika sahibi olmalıdır ve muayene komisyonuna teslim edilecektir.

__

Resmi ve dini bayramlarda çalıştırılacak personele 4857 sayılı iş yasasına istinaden ek ücret verilecek ve bu ücret maliyeti teklif fiyata dahil edilecektir. Bu günlerde ek binalar ve ana binada toplam 20 (yirmi) işçi çalıştırılacak olup tespit edilen resmi ve dini bayram günü 2011 için 13,5 gün, 2012 için 14 gün, 2013 için 14,5 gün olarak toplam 42 gündür.

__

25.3.2 Yemek, yol ve giyecek giderleri:

2011-2012-2013 yılları için ortalama olarak öngörülen yol ücreti günlük brüt 2,50 TL ve 26 gün üzerinden nakdi olarak 65,00 TL olup; Yol ücretleri nakdi olarak verilecek olup ücret bordrolarında gösterilecektir.

__

İşçilere yıl boyunca yazlık (pantolon-gömlek-ayakkabı) ve kışlık (pantolon-gömlek-süveter-ayakkabı-erkekler için kravat-bayanlar için fular) kıyafetleri (bayan ve erkek personel sayısına göre) verilecektir. Giyim ayni olarak verilecek ve teklif fiyata dahil edilecektir. İşçilerin yemek ihtiyaçları yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ancak yükleniciye yemek ihtiyacının karşılanması noktasında bir bedel ödenmeyecek olup; bu bedelin karşılığı olarak hizmet alımı kapsamında çalıştırdığı işçilerin yemek ihtiyaçlarını karşılaması için hastanede çıkan yemekten bedelsiz olarak faydalanması imkanı verilecektir. İstekliler tekliflerinde yemek ihtiyaçları için bir bedel öngörmeyeceklerdir.

__

_ …._

__

_ 25.5 Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir._

%1 dir.” ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Anılan şartnamenin 47 nci maddesinde fiyat farkı verileceği belirtilmiş ve 48.3 üncü maddesinde de işin süresinin 1096 gün olduğu ifade edilmiştir.

Bununla birlikte, teknik şartnamenin 2.2.5 inci maddesinde de yüklenici tarafından karşılanması istenilen kıyafetlerin nitelik ve niceliklerine yönelik bir düzenlemeye yer verildiği ve aynı şartnamenin 2.2.7 nci maddesinde, ihale konusu işte çalışacak toplam 210 personelin 192 tanesinin bilgi sistemi kullanım elemanı olarak çalıştırılacağı ve bu personele brüt asgari ücret üzerinden ödeme yapılacağı düzenlemesinin yer aldığı görülmektedir.

Kamu İhale Kanununun 38 ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59 uncu maddesinde, ihale komisyonunun diğer teklifleri veya yaklaşık maliyeti baz alarak aşırı düşük teklifleri tespit edeceği ve aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifleri hemen reddetmek yerine bu teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili yazılı açıklama isteyeceği ve isteklilerin belgeye dayalı yapacağı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük tekliflerin yeterliliğine ilişkin bir sonuca ulaşması gerektiği hükme bağlanmıştır.

Bu hususa ilişkin uygulamanın somutlaştırılması amacıyla da Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet Alımı İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde bir takım açıklamalarda bulunulmuş ve söz konusu açıklamalarda, hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük teklif sahiplerince yapılan açıklamaların hangi kıstaslar esas alınarak değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin detaylara yer verilmiştir.

Bu bağlamda, personel çalıştırılmasına dayalı olan şikayete konu ihalede, asgari işçilik maliyetinin, brüt asgari ücret, ihale dokümanında öngörülen yol ve giyim bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluştuğu, bu anlamda ihale komisyonunca tekliflerin yalnızca işçilik maliyeti giderleri dikkate alınarak değerlendirileceği bunun üzerine teklifi aşırı düşük görülen (teklif bedeli, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olan ) isteklilerden işin niteliğine göre belirlenen teklif bileşenleri ile ilgili açıklama isteneceği ve isteklilerce belgelendirilmek suretiyle yapılacak yazılı açıklamalar değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılacağı, ancak teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamını (asgari işçilik maliyeti +%3 sözleşme ve genel giderleri) karşılamayan tekliflerin de reddedilmesi gerektiği açıktır.

Bu çerçevede, başvuru sahibinin 10.11.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; yalnızca toplam teklif bedeline nasıl ulaştığını gösterir asgari işçilik maliyeti ve giyim bedeline yönelik hesaplamalara yer vermekle yetindiği, buna ek olarak ihale dokümanında nicelik ve niteliği belirtilen kıyafetin maliyetini tevsik amacıyla herhangi bir belge sunmadığı görülmektedir.

Kamu ihale mevzuatı anlamında bir aşırı düşük teklif açıklamasının yeterliliğinden söz edilebilmesi, açıklamanın belge temeline dayalı olması koşuluna bağlanmıştır.

Nitekim bu husus, Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.1 inci maddesinde açık bir şekilde ifade edilmiş olup, söz konusu düzenlemede, isteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamaların belgelere dayalı olmasının şart olduğu, belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamaların kabul edilmeyerek tekliflerin reddedileceği hükme bağlanmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında maliyet bileşenlerine yönelik kamu ihale mevzuatında öngörüldüğü şekilde herhangi bir belgelendirmenin yapılmamış olduğu anlaşıldığından, bu şekilde yapılan bir aşırı düşük teklif açıklamasının kamu ihale mevzuatı gereği kabulünün mümkün olmadığı ve bu doğrultuda, idarenin başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasını yeterli bulmaması işleminde kamu ihale mevzuatına aykırılık teşkil eden bir yönün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 04.11.2010 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

a) Teklif bedelinde yer alan işçilik maliyetini, işçilik hesaplama modülünden hareketle oluşturduğu,

b) İhale dokümanında öngörülen giyim bedelini tevsik amacıyla Arkın Gıda Temz. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. firması tarafından 02.11.2010 tarihinde düzenlenmiş SMMM onaylı ve giyim malzemesi için 730,80 TL tutarında bir toplam bedel içeren proforma faturanın sunulduğu,

c) Söz konusu faturada, ihale dokümanında yüklenici tarafından temin edilmesi istenilen pantolon (yazlık-kışlık), gömlek (yazlık-kışlık) ve ayakkabı (yazlık-kışlık) için 0,15 TL, süveter için 0,20 TL, fular veya kravat için ise 0,06 TL birim fiyat öngörüldüğü, faturanın alt kısmında beyannamelerini imzalamaya yetkili olduğu anlaşıldığında SMMM tarafından “birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim” ibaresine ve iletişim belgelerine yer verilerek kaşelendiği,

d) 3,28 TL tutarında da firma karı belirlendiği,

Görülmektedir.

Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama kapsamında proforma fatura esasında yapılan bu belgelendirme işleminin Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.4 üncü maddesinde hükme bağlanan belgelendirme usulüne uygun olduğu anlaşılmaktadır.

Bununla birlikte, ihale komisyonunun, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklama kapsamında bu şekilde yaptığı belgelendirme işlemine ek olarak Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.15 inci maddesinde kendisine tanınan (takdir) yetkiye istinaden 12.11.2010 tarihli yazısı ile söz konusu proforma faturada yer alan bilgilerin dayanağını teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanağını ilgili meslek mensubundan istediği, hatta yaptığı değerlendirme neticesinde, 29.11.2010 tarih ve 3294 sayılı yazısı ile, Tebliğin anılan maddesinin son fıkrası uyarınca, faturada yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan belgelerin birer nüshasının Marmara Kurumlar Vergi Dairesine gönderilmesine karar verildiği de görülmektedir.

İlgili meslek mensubundan temin edilen maliyet/satış tespit tutanağı incelendiğinde; tutanağın maliyete dayalı açıklama yapılması haline özgü 4 üncü bölümünün ticari mallar hesabında bulunan kayıtlar esasında doldurulduğu ve bu bölümde yer verilen bilgilerden, proforma faturada her bir giyim malzemesi için belirtilen birim satış tutarının, bu tutanakta her bir malzeme için tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmadığı anlaşılmaktadır.

Aynı zamanda, söz konusu maliyet/tespit tutanağının kamu ihale mevzuatında istenilen şekli kriterleri de taşıdığı görülmektedir.

Netice itibariyle, gerek ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının ihale komisyonunca yeterli bulunması işleminin gerekse de ihale komisyonunun bu açıklamanın sağlıklı bir temele dayanıp dayanmadığına yönelik tesis ettiği ek işlemlerin kamu ihale mevzuatına uyarlık taşıdığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65 inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere;

Anılan Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Dr. Hasan GÜL

Başkan****

Ali Kemal AKKOÇ

II. Başkan****

Hicabi ECE

Kurul Üyesi****

Ali KAYA

Kurul Üyesi****

Bahattin IŞIK

Kurul Üyesi****

Hakan GÜNAL

Kurul Üyesi****

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi****

Adem KAMALI

Kurul Üyesi****

Abdullah DÜNDAR

Kurul Üyesi****

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalede;

4734 sayılı Kanun’un 38. maddesi uyarınca; ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37. maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, sunulan açıklamaların imalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü çerçevesinden değerlendireceği hüküm altına alınmıştır.

İdari şartnamede, ihale konusu işin; 210 kişi ile 36 Aylık Veri Hazırlama Elemanı Hizmet Alımı işi olarak belirtildiği anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin 25.3.2. maddesinde; “İşçilere yıl boyunca yazlık (pantolon-gömlek-ayakkabı) ve kışlık (pantolon-gömlek-süveter-ayakkabı-erkekler için kravat-bayanlar için fular) kıyafetleri (bayan ve erkek personel sayısına göre) verilecektir. Giyim ayni olarak verilecek ve teklif fiyata dahil edilecektir.” Düzenlemesi yer almaktadır. Teknik şartnamenin 2.2.5 maddesinde de yüklenici tarafından karşılanması istenilen kıyafetlerin nitelik ve niceliklerine yönelik bir düzenlemeye yer verilmiştir.

İdare tarafından, ihale üzerinde bırakılan Merdan Sağlık Hizm. Bil. İşl. Otom. San. ve Tic. A.Ş.'ne aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmış ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 04.11.2010 tarihinde açıklama yapılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında belirtilen teklif bileşenlerinden giyime ilişkin olarak, 730,80 TL’lik proforma fatura sunulduğu,

Söz konusu faturada, ihale dokümanında yüklenici tarafından temin edilmesi istenilen pantolon (yazlık-kışlık), gömlek (yazlık-kışlık) ve ayakkabı (yazlık-kışlık) için 0,15 TL, süveter için 0,20 TL, fular veya kravat için ise 0,06 TL birim fiyat öngörüldüğü, anlaşılmıştır.

İdare tarafından yaklaşık maliyet içerisinde 97.026,30 TL tutarında giyim bedeli öngörülmesine karşın ihale üzerinde kalanın teklif bileşenleri içerisinde giyim için 730,80 TL öngörmesi ve ihale konusu işin 36 ay süreli ve 210 kişi ile yapılacak olması dikkate alındığında; ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen giyim bedelinin gerçek piyasa koşullarını yansıtmadığı, proforma faturada kravat veya fular için ise 0,06 TL bedel öngörüldüğü, bu bedelin ticari hayatın gerçekleriyle örtüşmediği, bu itibarla ihale dokümanında özellikleri belirtilen giyimin ihale üzerinde kalan firma tarafından teklif edilen bedel ile karşılanmasının hayatın olağan akışı ve piyasa koşullarında mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; inceleme konusu ihalede,“ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ _itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” _ilişkin karara katılmıyorum.

** Hakan GÜNAL **

** Kurul Üyesi**