KİK Kararı: 2009/UY.III-1136

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/024
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 19.03.2009
Karar No : 2009/UY.III-1136
BAŞVURU SAHİBİ:
Ak-Eli İnşaat Tic. Ltd. Şti. , Kurtuluş Mahallesi 12. Sk. Camkıran Apt.No:4/1 Seyhan / ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Erdemli Belediyesi, Merkez Mahallesi Hal Caddesi No:18 Erdemli / MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2008/207480 İhale Kayıt Numaralı "Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

16.03.2009 tarih ve III.Y.05.48.0222/2009-8E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Erdemli Belediyesi Başkanlığı tarafından 19.01.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Ak-Eli İnşaat Tic. Ltd. Şti.’nin 10.02.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 19.02.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 02.03.2009 tarih ve 5660 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.03.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

Başvuru sahibinin dilekçesinde özetle;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ekinde verilmesi gereken analizlerinin eksik

olduğu, idarece onaylanarak satışı yapılan, tanımlanmış ve istekliler tarafından sadece

fiyatlandırılarak ve imzalanarak birim fiyat analizleri ekinde verilmesi gereken teklif birim

fiyat analizlerinin toplam 72 sayfadan oluştuğu, idarece tanımlanan ve iş kalemlerinin

tamamını kapsayan (inşaat, mekanik, elektrik, sıhhi tesisat) analizlerinin tamamının 76

sayfadan oluştuğu, yine mevzuat gereğince verilmesi gerekli iş tanımlarının tamamını

kapsayan ve iş kalemlerinin girdilerini gösterir proforma faturaların da en az 45 sayfadan

oluşacağı, diğer taraftan ihaleye katılmak için yeterlik belgelerinden gelir tabloları, taahhüdü

altındaki ve bitirdiği yapım işi miktarını gösteren hak ediş raporları ve benzeri belgeler,

anahtar teknik personele ait diploma, oda kayıt belgesi, işe giriş bildirgesi gibi tevsik edici

belgeler, ihaleye katılmak için yeterlik belgeleri arasında sayılan adres beyanı, oda kayıt

belgesi, imza sirküleri, ticaret sicil gazetesi vesair belgelerin de toplam 245 sayfadan oluşması

gerektiği, son üç yıla ait gelir tablosu, hakediş raporları ve benzeri belgelerin (isteklinin

durumuna göre değişiklik göstermekle birlikte) 281 sayfadan oluşacağı, dolayısıyla

firmalarının belge sayısının 579 sayfadan oluştuğu, kendileri gibi teklif veren birçok firmanın

da vermiş olduğu belgelerin iki (2) klasörden oluştuğu halde, ihale üzerinde bırakılan

firmanın bu iş için küçük bir klasör verdiği, firmanın birim fiyat analizi için vermiş olduğu

belgelerin kesinlikle eksik olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit

edilmiştir:

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer verdiği “analizlerin eksik oldu ğu”

iddiasının tamamen, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasını oluşturan belgelerin

- diğer isteklilerin sunduğu belgelere nazaran - sayıca/miktarca az olmasına dayandırıldığı,

bunun dışında anılan istekli tarafından sunulan bilgi ve belgelerin geçerliliği yahut içeriği

bakımından ihale mevzuatına hangi yönden aykırılık taşıdığını gösteren hiçbir gerekçeye yer

verilmediği görülmüştür.

Kaldı ki aynı iddialarla idareye yaptığı şikayet başvurusu üzerine idarenin söz konusu

iddiaları “isteklinin teklif zarf ının ince olduğu gerekçesine dayalı geçerli delile

_

dayandırılmayan, hangi yönden mevzuata aykırı olduğu ortaya konulmayan tamamen soyut

_

nitelikte” iddialar şeklinde kabul ettiği, yine de eksik olduğu ileri sürülen analizlerin

incelenerek dosyada eksiksiz bulunduğu yönünde şikayet başvurusunun karara bağlandığı

anlaşılmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin başvuruların şekil unsurlarını

düzenleyen 8 inci maddesinde; dilekçelerde “Ba şvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı

__

deliller” e yer verilmesi gerektiği düzenlenmiş,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “ İtirazen şikayet başvurularında

__

_aran ılacak şekil unsurları” _başlıklı 11 inci maddesinin sekizinci fıkrasında;

“Yönetmeli ğ in 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde baş vurunun konusu,

sebepleri ve dayand ı ğı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği

düzenlendi ğ inden, başvuruda bulunulan hususları n dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata

ayk ı rı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarını n

hangi gerekçelerle hukuka ayk ı rı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğ u gibi

soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeli ğ in 8 inci maddesine aykırı

oldu ğ u gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağı ndan bu

hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.”

Aç ıklamalarına yer verilmiştir.

İ tirazen şikayet dilekçesinin yukarıda belirtilen mevzuat düzenlemelerine aykırı

oldu ğu değerlendirilmekle birlikte, iddianın “sunulan belge sayısı ndan hareketle analizlerin

eksik oldu ğu” yönünde kabulü ile inceleme analizlerin tam olup olmaması çerçevesinde

yap ılmıştı r.

Erdemli Belediyesi taraf ından gerçekleştirilen “Atıksu Arıtma Tesisi İnşaatı ” ihalesine

ili şkin ihale ilanı ile idari şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı bölümünde aşağı daki

düzenlemelere yer verilmi ştir:

“6.2- A ş ırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması

a ş amasında kullanı lmak üzere, istekliler tekliflerinin ekinde; teklif edilen birim fiyatlara

ili ş kin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizleri vermek zorundadı r. Teklifleri

ile birlikte analizlerin verilmemesi, eksik verilmesi, verilen analizlerin idarenin tan ı mladığı

yap ı m şartlarına uygun olmaması hallerinde isteklilerin teklifi değerlendirme dışı

b ı rakılacaktı r.

_6.4-_İ hale dosyasında bulunan birim fiyat tarifleri yüklenici tarafı ndan doldurulacak,

her bir sayfa ayr ı ayrı imzalanıp kaşelenerek ihale teklif zarfına konulacaktır.”

İ nceleme konusu ihalede birim fiyat teklif ve sözleşme türünün uygulanacağı , idarece

teklif edilen birim fiyatlara ili şkin analizlerin tekliflerle birlikte sunulmasının talep edildiğ i

anla şılmıştır.

İ darece ihale dokümanı kapsamında isteklilere; idari şartname, ihtiyaç listesi, sözleş me

tasar ısı, standart formlar, yapım işleri genel şartnamesi ile diğer ihale dokümanları adı altı nda;

a- Elektrik Birim Fiyat Tarifleri,

_b-_İnş aat Birim Fiyat Tarifleri,

c- Mekanik Ekipman Birim Fiyat Tarifleri,

d- Tesisat İş leri Birim Fiyat Tarifleri,

e- Birim Fiyat Teklif Cetveli,

f- Elektrik İş leri Birim Fiyat Teklif Cetveli Eki,

g- Tesisat İşleri Birim Fiyat Teklif Cetveli Eki,

h- Mekanik İş leri Birim Fiyat Teklif Cetveli Eki,

i- Elektrik Genel Ş artnamesi,

j- Mekanik Ekipman Genel Ş artnamesi,

k- Özel Şartname ve Proses Özel Ş artnamesi,

l- Özel Teknik Ş artnamesi,

m- Yap ım İşleri Genel Ş artnamesi,

n- At ıksu Arıtma Tesisi Projesi (CD Ortamında)’ni

İ htiva eden ve idarece doküman satışına ilişkin formlarda 243 (iki yüz kı rküç)

sayfadan ibaret oldu ğu gösterilen belgelerin verildiği görülmüştür.

İ darece birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde gösterilen (aynı zamanda ihtiyaç

listesini olu şturan) imalat kalemleri için inşaat, elektrik işleri, mekanik ekipman, tesisat iş leri

birim fiyat tariflerinin standart olarak verildi ği ve fiyat kısmının boş bırakı larak istekliler

taraf ından doldurulmasının istendiği; elektrik işleri, tesisat işleri ve mekanik iş leri analizlerini

gösterir birim fiyat teklif cetveli eklerinin standart olarak ihale dosyas ı kapsamı nda isteklilere

verildi ği anlaşılmıştı r.

Kamu İhale Genel Tebliğinin “XIII- Tekliflerin Alınması ve Değ erlendirilmesi - H.

A _ş ırı Düşük Teklif Değerlendirmesi - a) Yapım İşleri İhalelerinde” _bölümünde;

“4734 say ı lı Kanunun 38 inci maddesinde,

İ hale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre de ğerlendirdikten sonra, diğ er

tekliflere veya idarenin tespit etti ğ i yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları

tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirledi ğ i süre içinde teklif sahiplerinden teklifte

önemli oldu ğ unu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İ hale komisyonu;

_a)_İ malat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması ,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yap ı m

i ş inin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koş ullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yap ı m işinin özgünlüğ ü,

Hususlar _ı nda belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları _dikkate alarak,

a _ş ırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları _yeterli

görülmeyen veya yaz ı lı açı klamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

40 ı ncı maddesinin birinci fıkrasında ise, “37 ve 38 inci maddelere göre yapı lan

de _ğ erlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı _teklifi veren isteklinin üzerinde

b ı rakılı r.” hükmü,

Yer almaktad ı r.

__

Ayrıca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 65 inci ve 67 nci

maddelerinde benzer hükümler bulunmaktadır.

4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklifi

veren isteklinin üzerinde bırakılacağı, 38 inci maddesinde ise, aşırı düşük tekliflerin, ihale

komisyonlarınca önce tespit edileceği, daha sonra ise bunlar hakkında yazılı açıklama

isteneceği ve değerlendirme yapılacağı öngörülmüş iken, uygulamada ihale komisyonlarınca

Kanunun öngördüğü aşırı düşük teklif tespit çalışması hiç yapılmayarak ihale doğrudan en

düşük teklif sahibine bırakılmakta veya aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme çalışmaları

komisyonlar tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili ayrıntılar

hakkında yazılı açıklama istenmeden veyahut yazılı açıklama istenmiş olsa dahi, Kanunun

öngördüğü, “Yapım yönteminin ekonomik olması”, “Seçilen teknik çözümler ve teklif

sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar” ile “Teklif edilen

yapım işinin özgünlüğü” hususlarında her hangi bir değerlendirme yapılmaksızın ihalelerin

sonuçlandırıldığı tespit edilmiştir.

Bu şekildeki uygulamaların önüne geçilebilmesi için aşırı düşük teklifin tespitinde ve

değerlendirilmesinde esas alınacak bazı kıstasların getirilmesine gerek görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 34 üncü maddesinin son fıkrasında;

“Ayrıca, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde ve sözleşmenin uygulanması

aşamasında kullanılmak üzere, idarelerce isteklilerden tekliflerinin ekinde; anahtar teslimi

götürü bedel işlerde, teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar

ve bunlara ait birim fiyatlar ile bu fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına

uygun analizler ve teklif bedelini gösteren hesap cetveli; teklif birim fiyatlı işlerde ise, teklif

edilen fiyatlara ilişkin idarenin tanımladığı yapım şartlarına uygun analizler, istenebilir.”

Düzenlemesi bulunmaktadır. Bununla birlikte, bazı idarelerin sadece Yönetmeliğin 34

üncü maddesi uyarınca istenen ve isteklilerce teklifleri kapsamında sunulan belgelerin

değerlendirilmesi yoluyla Kanunun 38 inci maddesine göre aşırı düşük teklif sorgulaması

yaptıkları görülmüştür.

Yönetmeliğin 34 üncü maddesi uyarınca idarelerce istenen ve isteklilerce verilen bilgi

ve belgeler, isteklilerin teklif fiyatlarını nasıl hesapladıkları konusunda ihale komisyonunun

bilgi sahibi olmasını temin için ve sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanmak amacıyla

istenmektedir. Bu belgeler Kanunun 38 inci maddesine göre isteklilerce ileri sürülebilecek

avantajlara ilişkin açıklamaların tamamını karşılamadığından, ihale komisyonlarının aşırı

düşük teklif sorgulamalarını, sadece bu belgeleri kullanarak gerçekleştirmeleri, anılan

maddenin uygulandığı anlamına gelmeyecek ve bu maddeye aykırı olacaktır. Bu nedenle,

Yönetmeliğin 34 üncü maddesine göre bilgi ve belge istendiği durumlarda da ayrıca aşırı __

_

düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu kapsamda istekliler tarafından yapılan

açıklamaların değerlendirilmesi gerekmektedir.”

_

Açıklamaları yer almaktadır.

İncelemeye konu ihalede idarece tekliflerin aşırı düşük olarak değerlendirilmediği ve

sorgulamaya tabi tutulmadığı, isteklilerce sunulan bilgi ve belgeler kapsamında değerlendirme

yapılarak ihalenin sonuçlandırıldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyası kapsamında yapılan inceleme

sonucunda; teklif edilen birim fiyatlara ait analizler ile idarece ihale dosyası kapsamında

isteklilere verilen ve isteklilerce doldurulması istenen birim fiyat tariflerinin eksiksiz olarak

sunulduğu, teklifin idarece aşırı düşük sorgulamasına tabi tutulmaması nedeniyle proforma

fatura sunulmasının da bu aşamada gerekmediği, bu aşamada sunulan belgelerin yeterli

olduğu anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyası içeriğinde yer alan

belgelerin sayfa sayısından hareketle analizlerin eksik olduğu yönündeki varsayıma dayanan

iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince

itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

__

**

KARŞI OY

**

1- İncelemeye konu ihalenin Açık İhale Usulü ile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık

maliyetin toplam 7.542.378.55 TL olarak belirlendiği;

İhalede 10 adet ihale dokümanının satın alındığı, 19.01.2009 tarihinde yapılan ihaleye

8 isteklinin teklif verdiği, yapılan inceleme sonucunda verilen tekliflerden 4 adedinin geçerli

olduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif seçilen ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif

fiyatının 7.155.723,56 TL olduğu ve yaklaşık maliyete yakın bulunduğu, ekonomik açıdan en

avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen teklif ile diğer geçerli tekliflerin yaklaşık maliyetin

üzerinde olduğu ve ihalede rekabetin oluşmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde _“Temel İlkeler” _başlığı altında; “ İ dareler, bu

_

Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği,

kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve

bulunmaktadır.

Anılan Kanunun 5 inci maddesinde yer alan _“Temel İlkeler” _gereğince, idareler bu

kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla

sorumludur. Söz konusu ihalede Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden

__

“rekabet ” ilkesinin ihlal edildiği anlaşılmıştır.

2- İhale konusu işin süresinin idari şartname ve ihale ilanında “Yer tesliminden

__

itibaren 250 takvim günüdür” şeklinde, işe başlama tarihinin ise “Sözle şme yapıldığının

__

_tebli ğ tarihinden itibaren 1 gün içinde yer teslimi yapılarak işe başlanacaktır” _şeklinde

belirlendiği tespit edilmiştir.

5393 sayılı Belediye Kanununun “Gelecek Y ıllara Yaygın Hizmet Yüklenmeleri”

_

başlıklı 67 nci maddesinde; “Belediyede belediye meclisinin, belediyeye bağlı kuruluşlarda

yetkili organın kararı ile park, bahçe, sera, refüj, kaldırım ve havuz bakımı ve tamiri; araç

kiralama, kontrollük, temizlik, güvenlik ve yemek hizmetleri; makine-teçhizat bakım ve onarım

işleri; bilgisayar sistem ve santralleri ile elektronik bilgi erişim hizmetleri; sağlıkla ilgili

destek hizmetleri; fuar, panayır ve sergi hizmetleri; baraj, **ar ıtma **ve katı atık tesislerine

ilişkin hizmetler; kanal bakım ve temizleme, alt yapı ve asfalt yapım ve onarımı, trafik

sinyalizasyon ve aydınlatma bakımı, sayaç okuma ve sayaç sökme-takma işleri ile ilgili

hizmetler; toplu ulaşım ve taşıma hizmetleri; sosyal tesislerin işletilmesi ile ilgili işler, süresi

ilk mahallî idareler genel seçimlerini izleyen altıncı ayın sonunu geçmemek üzere ihale

Başlangıcından itibaren 250 takvim günü sürecek olan ihale konusu ‘ At ıksu arıtma

** __

tesisi’ işine ait sürenin, 29 Mart 2009’da yapılacak olan mahalli idareler seçimlerini izleyen

altı aylık süreyi geçtiği anlaşıldığından, bahse konu ihalenin 250 takvim günü süre ile

yapılmasının ilgili mevzuat hükmüne aykırılık oluşturduğu sonucuna varılmıştır

Açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği

yönündeki düşüncemle, çoğunluk kararına katılmıyorum.

**

Adem KAMALI

Kurul Üyesi

****_

_yoluyla üçüncü şahıslara gördürülebilir.” _hükmü yer almaktadır.

_

_kaynaklar ın verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” _şeklinde düzenleme