KİK Kararı: 2009/UY.II-1711 (22 Haziran 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/054
Gündem No : 1
Karar Tarihi : 22.06.2009
Karar No : 2009/UY.II-1711
BAŞVURU SAHİBİ:
Soner İnşaat Müşv. Müh. Müth. Mak. San. İth. ve İhrc. Tic. Ltd. Şti. - Erman İnşaat Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti., Batı Mahallesi İsmetpaşa Cad. Çilek Sokak 3/8 Pendik / İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 1.Bölge Müdürlüğü, 34841 Küçükyalı / İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/20012 İhale Kayıt Numaralı "Uzunköprü Çevre Yolu Km:1+675 - 8+224 ile Uzunköprü - Paşayiğit Arası Km:41+000 - 74+800" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

03.06.2009 tarih ve II.Y.10.38.0228/2009-21E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 19.03.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Uzunköprü Çevre Yolu Km:1+665 - 8+224 Arası Kesim ile Uzunköprü - Paşayiğit Yolu Km:41+000 - 74+800 Arası Kesimde Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri” ihalesine ilişkin olarak Soner İnş.**** Müş. Müh. Müt. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. - Erman İnş.**** Taah. Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının 28.04.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 06.05.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 08.05.2009 tarih ve 11077 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.05.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

1. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Soner İnş. Müşv. Müh. Müth. Mak. San. İth. İhrc. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Koordinasyon Müdürlüğü tarafından düzenlenen 22.09.2003 tarih ve 9382 sayılı iş deneyim belgesine ilişkin olarak raporda yapılan tespitler ve Kamu İhale Mevzuatının öngördüğü esas ve usuller çerçevesinde söz konusu iş bitirme belgesinin yeniden düzenlenmesi hususunun anılan idareye bildirilmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Banka referans mektubu ile mali durum belgesini iş ortaklıklarında müştereken sunmadıkları gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu,

2. Sundukları iş deneyim belgesinin (Alt Yüklenici – İş Bitirme) belge tutarının sözleşme bedelinden fazla olması, belgenin şekil ve içerik yönünden standartlara uygun olmaması sebebiyle tereddüt yaşandığı, sunulan iş deneyimine altlık teşkil edecek hak ediş raporları incelendiğinde esas işe ait sözleşme bedelinin tenzilata tabi tutulmadığı, yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan ve idarece kabul edildiğine dair belge sunulamayan taşeron sözleşmesindeki %58 tenzilatın da dikkate alınmadığı ve belgedeki bilgilerin gerçeği yansıtmadığı dolayısı ile belgenin ihale mevzuatı açısından koşulları sağlamadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Bununla birlikte, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre müteahhidin noter tasdikli sözleşmesini alt yüklenici ile yapacağı ve idareye sunacağı için idare onayı istenmediği, iş bitirme belgesine konu ihalenin de 2886 sayılı Kanuna göre yapıldığı, iş bitirme belgesinin idare tarafından tanzim edilmiş ve onaylanmış olmasından da alt yüklenicinin idare tarafından kabul edildiğinin açıkça anlaşıldığı, belge tutarının sözleşme bedelinin üzerinde olduğunun ifade edildiği fakat 2886 sayılı Kanunun keşif temel ve keşif artışı adı altında keşif artışlarına müsaade etmekte olduğu,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.2.1 nci maddesinde; “ İsteklinin teklif edeceği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakit kredisini veya kullanılmamış teminat mektubu kredisini gösterir yerli veya yabancı bankalardan alınacak belgelerin (Standart Form KİK030.0/Y, KİK030.1/Y) verilmesi zorunludur. ” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde idari şartnamenin anılan maddesinde istenilen mali durum bildirimi ve banka referans mektubunun başvuru sahibi iş ortaklığının özel ortağı Erman İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından verildiği görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ Bankalardan temin edilecek belgeler ” başlıklı 36 ncı maddesinde; “ Teklif edilen bedelin % 10’undan az olmamak üzere, istekli tarafından belirlenecek tutarda bankalar nezdindeki kullanılmamış nakit kredisini veya kullanılmamış teminat mektubu kredisini ya da serbest mevduatını gösterir yerli veya yabancı bankalardan alınacak belgelerin (standart form KİK030.0/Y, KİK030.1/Y) verilmesi zorunludur. Banka referans mektubunun ihale veya son başvuru tarihinden önceki üç ay içinde düzenlenmiş olması gerekir.

__

Gerek görüldüğünde, bu belgelerin ilgili bankanın genel müdürlüğünden veya şubesinden teyidi idarelerce yapılır. Faks ile yapılan teyitlerin, en az iki yetkilinin imzasını taşıması gerekir.

__

İş ortaklıklarında, bu belgeler hisseleri oranına bakılmaksızın istenen asgari tutarı sağlayacak şekilde ortaklarca müştereken sunulabilir. Konsorsiyumlarda ise bu belgelerin işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif edilen bedel üzerinden istenen asgari tutarı sağlayacak şekilde her bir konsorsiyum ortağı tarafından ayrı ayrı sunulması gerekir. ” hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükmüne göre bankalardan temin edilecek belgelerin iş ortaklıklarında hisselerine bakılmaksızın ortaklarca müştereken sunulabileceği hüküm altına alındığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 7.3.1 inci maddesinde; “ İstekliler, son on beş yıl içinde yurt içinde ve yurt dışında kamu veya özel sektörde sözleşme bedelinin en az % 70’i oranında gerçekleştirdiği veya % 50’si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece kusursuz kabul edilen ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren belgeleri sunmak zorundadır.

__

İş deneyimi olarak, istekli tarafından teklif edilen bedelin %70’i oranında ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi verilir…” düzenlemesi yer almaktadır.

__

Başvuru sahibi iş ortaklığının pilot ortağı Soner İnş.**** Müş. Müh. Müt. Mak. San. Tic. Ltd. Şti.’nin, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Koordinasyon Müdürlüğü tarafından 22.09.2003 tarihinde düzenlenmiş, “ Avcılar Firuzköy Yolu ve Esenyurt Caddesi Yol ve Ortak Altyapı İnşaatı” işine ilişkin, 1999 yılı birim fiyatları ile 1.200.000.000.000 TL ilk keşif veya sözleşme bedelli, 2.447.233.406.426 TL belge tutarlı, geçici kabulü 12.07.2003 tarihinde yapılmış “Alt Yüklenici – İş Deneyim” belgesi sunduğu görülmüştür.

Anılan iş deneyim belgesinde yer alan belge tutarının sözleşme bedelinin üzerinde olması ve işin tenzilat oranının ne olduğu gibi hususlarda tereddüt yaşandığı belirtilerek 30.04.2009 tarih ve 10280 sayılı yazı ile başvuru sahibinden; esas yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan noter tasdikli sözleşme, alt yüklenicinin ihaleyi yapan idare tarafından kabul edildiğine dair yazı, işle ilgili hakediş dökümleri ve altyüklenici olarak çalışılmış ise o döneme ait vergi dairesinden onaylı defter ve SGK dökümleri istenilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan geçici kabul tutanağı ve 22 nolu hakedişte yer alan bilgilere göre müteahhidin adının Teryap Termik Mak. Yapı San. Tic. Ltd. Şti. olduğu, keşif bedelinin 1999 yılı birim fiyatları ile 1.200.000.000.000 TL, eksiltme tenzilatının %48,00, ihale bedelinin 624.000.000.000 TL, %50 ve %78 oranında iki keşif artışı neticesinde onanmış son keşif tutarının 2.736.000.000.000 TL olduğu, işin geçici kabulünün 12.07.2003 tarihinde yapıldığı görülmüştür.

Soner İnş. Müşv. Müh. Müth. Mak. San. İth. İhrc. Tic. Ltd. Şti. ile Teryap Termik Mak. Yapı San. Tic Ltd. Şti. arasında imzalanan taşeron sözleşmesinde “ Firuzköy Yolu Esenyurt Caddesi Yol ve Ortak Altyapı İnşaatı ” işinin %58 tenzilat, 504.000.000.000 TL keşif ile taşeron firma tarafından yapılacağı akdedilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ 01/01/2003 tarihinden önce alınmış belgeler ” başlıklı 58 inci maddesinin ikinci fıkrasında; “ Bu tarihten önce alınan iş bitirme, iş denetleme ve iş yönetme belgeleri ise, bu Yönetmelikte öngörülen şartları sağlamaları halinde, ihalelerde iş deneyimini tevsik eder belge olarak kullanılabilir ve bu Yönetmelikte belirlendiği şekilde değerlendirilmeye tabi tutulur.” hükmü,

Anılan Yönetmeliğin “ İş deneyim tutarının tespiti ” başlıklı 53 üncü maddesinde; “ İş deneyim belgelerine, fiilen gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerin tutarı olarak, devam eden işlerde ara hakediş raporundaki, geçici kabulü yapılmış işlerde ise, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki iş veya görevle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

__

Bu tutar, yurt içinde keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanmış işlerde, her türlü fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil, ihale indirimi yapılmış, hakedişteki sözleşme yılı birim fiyatları ile yapılan işin tutarı; yurtiçinde anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat teklif alınmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlerde, fiyat farkları hariç, varsa yasal keşif artışları dahil hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı; yabancı para üzerinden sözleşmeye bağlanan işlerde ise, varsa fiyat farkları hariç, yasal keşif artışları dahil, sözleşme fiyatları ile işin döviz cinsinden tutarı üzerinden belirlenir… ” hükmü,

Aynı Yönetmeliğin “ İş deneyim belgelerinin verilmesi ” başlıklı 54 üncü maddesinde; “

…

b) Alt Yükleniciler :

İş bitirme belgesi; yüklenici tarafından yurt içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idareler ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarına ya da kamu kurumu niteliğindeki kuruluşlara veya yurt dışında kamu kuruluşlarına doğrudan tek sözleşme ile taahhüt edilerek bitirilmiş ve geçici kabulü yapılmış işlerin bir bölümünü malzemeleri ve/veya makine, ekipmanları ile birlikte ve kendi işine başlaması sırasında noterce tasdikli sözleşmeye dayalı şekilde yapan alt yüklenicilere; sözleşmesinin tamamını bir bütün olarak gerçekleştirip bitirmeleri şartıyla, yaptıkları işin esas sözleşme fiyatları ile hesaplanan tutarını geçmemek üzere, kendi sözleşmelerinde yazılı bedel ve iş türü esas alınarak işin sahibi idare (sözleşmeyi yapan yetkili makam) tarafından düzenlenerek verilir. Yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan sözleşmelerde, nevi itibariyle verilen bir işin baştan sona yapılmasının öngörülmesi şartı aranır.

… ” hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükümlerine göre keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanmış işlerde iş deneyim tutarı, her türlü fiyat farkları hariç olarak, yasal keşif artışları var ise bu artışlar dahil edilerek, ihale indirimi (tenzilat) yapılmak suretiyle tespit edilecek, bu tutar, söz konusu belge alt yüklenici iş bitirme belgesi ise, yapılan işin idare ile yüklenici arasındaki esas sözleşme fiyatları ile hesaplanan tutarını geçemeyecektir.

Başvuru sahibi tarafından iş deneyimini tevsiken sunulan belgelerin incelenmesi neticesinde, işin 1999 yılı birim fiyatları ile 1.200.000.000.000 TL’lik keşif bedelinin %50 ve %78 keşif artışları neticesinde son keşif tutarı olan 2.736.000.000.000 TL’ye çıktığı, bu tutara taşeron sözleşmesinde yer verilen %58 tenzilatın uygulanması sonucunda iş deneyim tutarının (2.736.000.000.000 X 0,42 =) 1.149.120.000.000 TL belirlenmesi gerektiği fakat iş deneyim belgesinde bu tutarın 2.447.233.406.426 TL belirlendiği görülmüştür.

Diğer taraftan, başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesinde, Alt Yüklenici – İş Bitirme belgesine ilişkin standart formda (Standart Form – KİK034.0/Y) yer alan şu hususlara aykırılıklar tespit edilmiştir: iş deneyim belgesinde işveren adına ilişkin alanda yüklenici adına yer verilmesi gerekirken idare adına yer verildiği, esas işin ilk keşif veya ilk sözleşme bedeli alanında ihale indirimi yapılmış tutarın yazılmadığı, esas işin sözleşme tarihi ve toplam sözleşme bedeline, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin bedeline yer verilmediği görülmüştür.

Bununla birlikte, iş deneyim belgesinde yer alan bu eksik bilgilerin, idare tarafından 30.04.2009 tarih ve 10280 sayılı yazı ile istenilen belgeler kapsamında tamamlandığı, nitekim işveren adının Teryap Termik Mak. Yapı San. Tic Ltd. Şti., esas işin ilk keşif veya ilk sözleşme bedelinin 624.000.000.000 TL, esas işin sözleşme tarihinin 24.08.2000, esas işin toplam sözleşme bedelinin 1.422.720.000.000 TL, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşmenin bedelinin 504.000.000.000 TL olduğunun tespit edilebileceği görüldüğünden, başvuru sahibinin iş deneyim belgesine konu işlerinin, mevcut ihale benzer iş tanımına uyan kısımlarının tutarı üzerinden iş deneyiminin tespit edilerek teklifinin yeniden değerlendirilmesi ve yukarıda yapılan tespitler ve Kamu İhale Mevzuatının öngördüğü esas ve usuller çerçevesinde söz konusu iş bitirme belgesinin yeniden düzenlenmesi hususunun belgeyi düzenleyen idareye bildirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır

Yüklenici ile Alt Yüklenici arasında yapılan taşeron sözleşmesinin idarece kabul edildiğine dair belge sunulmadığı hususunda:__

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ Komisyonların inceleme yetkisi ” başlıklı 57 nci maddesinde; “ İhale komisyonları isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerindeki bilgilerin incelenmesi amacıyla;

İş bitirme belgesinin ekinde; sözleşme, hakediş raporları, geçici kabul tutanağı, kesin hakediş raporu ve işin niteliğine göre varsa tasfiye tutanağı, keşif artış olurları, ek sözleşme ve devir sözleşmesi, iş ortaklığı sözleşmesi, alt yüklenici ile yüklenici arasında düzenlenmiş noter onaylı sözleşme, alt yüklenicinin iş için yükleniciye düzenlediği fatura suretleri, alt yüklenicilerde çalışanların vergi ve sosyal sigorta prim ödemelerini gösterir belgeler,

…

gibi belgelerden gerekli gördüklerini, yurt dışında iş veya görev yapanlardan da yukarıda sayılanların muadili belgeler isteyebilir. ” hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükmüne göre yapım işlerinde iş bitirme belgelerinin incelenmesi amacıyla istenebilecek belgeler arasında taşeron sözleşmesinin idarece onaylandığına ilişkin belge sayılmadığından yüklenici ile alt yüklenici arasında yapılan taşeron sözleşmesinin idarece kabul edildiğine dair belgenin sunulmaması mevzuata aykırı bulunmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Soner İnş. Müş. Müh. Müt. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. - Erman İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının teklifinin yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde yeniden değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

1. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Soner İnş. Müşv. Müh. Müth. Mak. San. İth. İhrc. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı Altyapı Koordinasyon Müdürlüğü tarafından düzenlenen 22.09.2003 tarih ve 9382 sayılı iş deneyim belgesine ilişkin olarak raporda yapılan tespitler ve Kamu İhale Mevzuatının öngördüğü esas ve usuller çerçevesinde söz konusu iş bitirme belgesinin yeniden düzenlenmesi hususunun anılan idareye bildirilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.