KİK Kararı: 2009/UY.I-2799

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/080
Gündem No : 54
Karar Tarihi : 16.11.2009
Karar No : 2009/UY.I-2799 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Zonguldak Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti., Zübeyde Hanım Caddesi Arı İşhanı K:2 No:11 ZONGULDAK

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Zonguldak İl Özel İdaresi, Mithatpaşa Mahallesi Ankara Caddesi 12 Katlı İşhanı Kat:8-9 ZONGULDAK

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/91884 İhale Kayıt Numaralı "16 Derslikli Saltukova İlköğretim Okulu Yapımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

10.11.2009 tarih ve I.Y.22.10.0134/2009-43E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Zonguldak İl Özel İdaresi tarafından 13.08.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “16 Derslikli Saltukova İlköğretim Okulu Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Zonguldak Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’nin 05.10.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 13.10.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 22.10.2009 – 23.10.2009 tarih ve 21941 - 22011 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçeler ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

1. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

2. 11.12.2003 tarihli iş deneyim belgesinin iptali için belgeyi düzenleyen Kozlu Belediye Başkanlığı’na bildirim yapılmasına,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuru konusu ihaleye istekli olarak katıldıkları ve ihale komisyonunun aldığı kesinleşen ihale kararına göre ihalenin kendi firmaları uhdesinde kaldığı ancak firmalarının sahip olduğu iş bitirme belgesine yapılan şikayet üzerine idarenin başka bir ihalede yaptığı araştırmayı kullanarak düzeltici işlem kararı alıp firmalarını mevzuata aykırı olarak değerlendirme dışı bıraktığı, idarenin iş bitirme belgesinde iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme şartını aradığı oysa arsa mülkiyeti ile yapı müteahhidinin kendileri olduğunu gözden kaçırarak mevzuata aykırılık oluşturduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İnceleme konusu ihalenin Zonguldak İl Özel İdaresi tarafından açık ihale usulü ile 13.08.2009 tarihinde yapılan “16 derslikli Saltukova İlköğretim Okulu Yapım İşi” olduğu anlaşılmıştır.

İdare tarafından gönderilen 10.11.2009 tarih ve 7970 sayılı yazıda;

“13.08.2009 tarihinde ihalesi yapılan 2009/91884 İKN’li 16 derslikli Saltukova İlköğretim Okulu yapım işi ile ilgili olarak 25.08.2009 tarihinde 1 no’lu ihale komisyon kararı ile adı geçen iş müteahhit Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti. firmasına ihale edilmiştir. İhale kararları istekli firmalara 27.08.2009 tarihinde iadeli taahhütlü olarak posta yolu ile gönderilmiştir.

__

İhaleye katılan istekli firmalardan Erol YAŞA 08.09.2009 tarihinde idaremize işin ihale edildiği firma müteahhit Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’nin iş bitirme belgesinin geçersiz olduğu ile ilgili başvuruda bulunmuştur. İdaremizce 10.09.2009 tarihli ve 6567 sayılı olur ile oluşturulan komisyona konuyu inceleme ve sonuçlandırma görevi verilmiştir.

__

_ 6567 sayılı olur ile oluşturulan komisyon 16.09.2009 tarihinde toplanarak konu ile ilgili değerlendirme raporu düzenlemiştir. Düzenlenen değerlendirme raporunda özetle; yapılan itirazın incelenmesi neticesinde iş bitirme belgesini veren makam olan Kozlu Belediye Başkanlığından iş bitirme belgesinin teyidine yönelik Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği doğrultusunda ilgili belgelerin Belediyeden istenilmesine karar verildi. Ancak idaremizce 10.09.2009 tarihinde ihalesi yapılan Kdz. Ereğli Gökçeler İlköğretim Okulu ikmal inşaatı ihalesinde aynı iş bitirme belgesinin kullanılması nedeniyle bu iş bitirme belgesinin sorgulanması amacıyla Kozlu Belediyesinden ve iş bitirme belgesi sahibi firmadan istenilen evrakların gelmesi için bu evrakların Saltukova İlköğretim Okulu ihalesine yapılan itirazla ilgili olduğu için bir daha istenmeden gelen cevaba göre işlem yapılmasına karar verildi. Bunun üzerine Kozlu Belediye Başkanlığının 14.09.2009 tarih ve 1340 sayılı yazıları ve Berat inşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’ nin 15.09.2009 tarih ve 7640 kayıt numarası ile kayda alınan yazıları ve ekleri üzerinde yapılan incelemeler neticesinde itiraz edilen iş bitirme belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 44. maddesinde belge düzenleme koşullarına, 45. maddesinin (b) bendinde belirtilen yapılacak iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme olmaması ve belgeyi veren Belediye Başkanlığı yazılarından ve müteahhit firmanın cevaplarından da anlaşılacağı üzere yapı sahibi ve müteahhidin aynı kişi olması nedeniyle bu belgenin geçersiz sayılması yönünde alınan karar değerlendirme raporunda
Oybirliği ile kabul edilmiş ve 16.09.2009 tarihinde ihale yetkilisinin kararıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 54. maddesinin 10. fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlemek üzere yeniden ihale kararı alınması yönündeki kararına binaen 16.09.2009 tarihinde ihale komisyonu toplanarak Berat inşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’ nin iş bitirme belgesinin geçersiz olması nedeniyle ihale dışı bırakılmış. Bunun üzerine yeniden yapılan hesaplamaya göre müteahhit Erol YAŞA’ nın da aşırı düşük seviyesinde teklif verdiği görüldüğünden bu firmadan 16.09.2009 tarih ve 6700 sayılı yazı ile aşırı düşük sorgulaması ve savunması istenmiştir. Erol YAŞA’ nın süresinde yazılan yazıya cevap vermemesi üzerine 24.09.2009 tarihinde toplanan ihale komisyonunca 2 no’lu kararda ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren Çalışkaner İnşaat Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ ne ihale edilmesine karar verildi. 28.09.2009 tarihinde ihaleye katılan tüm firmalara iadeli taahhütlü olarak postaya verilmek suretiyle ihale sonucu bildirildi._

__

_ 05.10.2009 tarihinde müteahhit firma Berat inşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti tarafından idaremize ihale komisyonunun iş bitirme belgesini geçersiz sayamayacağı ile ilgili yaptığı itiraz idaremizce 13.10.2009 tarih ve 7302-0465 sayılı yazımızla cevaplandırılmış ve itirazı reddedilmiştir.” _ belirlemesi yapılmıştır.

İlanın 4.3.1 inci maddesinde, “Son on beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ve teklif edilen bedelin %50 oranından az olmamak üzere ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler.” düzenlemesi bulunmaktadır.

4734 sayılı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10 uncu maddesinde; “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:__

__

…

__

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

__

1) İsteklinin, mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak faaliyette bulunduğunu ve teklif vermeye yasal olarak yetkili olduğunu kanıtlayan belgeler,

__

_ 2) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;_

__

_ a) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleriyle ilgili deneyimi gösteren belgeler,_

__

_ b) Son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işlerinde sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,_

__

_ c) Devam eden yapım ve yapımla ilgili hizmet işlerinde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen, denetlenen veya yönetilen işlerle ilgili deneyimi gösteren belgeler,_

__

_ d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler,_

__

_ e) Devredilen işlerde sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan yapım işleri ile kabul işlemleri tamamlanan yapımla ilgili hizmet işleri ve son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarıyla ilgili deneyimi gösteren belgeler.”_ hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 43 üncü maddesinde, “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak, Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) gerçekleştirilen işler için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.

(2) Gerçek kişilere veya yukarıda belirtilenler dışındaki tüzel kişilere gerçekleştirilen işler için, belediye sınırları veya mücavir alan içinde ilgili belediye tarafından, belediye sınırları veya mücavir alan dışında ilgili bayındırlık ve iskan il müdürlüğü tarafından, ilgili mevzuatı uyarınca yapı denetimi veya kabulü bunların dışındaki kuruluşlar tarafından yapılan işlerde ise bu mevzuat uyarınca yetkilendirilmiş kurumlar tarafından düzenlenir. Belediyenin ilgili birimi tarafından düzenlenen iş deneyim belgeleri belediye başkanı veya yetkili birim amiri tarafından, bayındırlık ve iskan il müdürlüğünce düzenlenenler ise, valilik tarafından onaylanır.” hükmü ile 45 inci maddesinde, “(1) İş deneyim belgesi talebinde bulunanlar, yaptıkları işi veya görevi tevsik amacıyla, dilekçelerine aşağıda sayılan belgeleri ekleyerek, belge vermeye yetkili kurum veya kuruluşa başvururlar:

_ a) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara taahhütte bulunan yükleniciler için; sözleşme, hakediş raporları, biten işlerde geçici kabul tutanağı, varsa; tasfiye tutanağı, kesin hakediş raporu, keşif artış olurları ve devir sözleşmesi._

_ b) Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren noter onaylı sözleşme, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden onaylı iş yeri bildirgesi, sözleşmeye ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri.”_ hükmü bulunmaktadır.

Yine Yönetmeliğin 47 inci maddesinde, “(2) Yüklenicilere;

_ a) İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlara tek sözleşme ile taahhüt ettikleri işler için, geçici kabulün yapılmış olması durumunda “iş bitirme belgesi”, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi”, sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından, _

_ b) Yurtiçinde özel sektöre, yapılacak iş karşılığı bedel içeren bir sözleşme ile taahhüt ettikleri işler için, işi bitirmeleri durumunda “iş bitirme belgesi”, işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi”, belge düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar tarafından,_

_ düzenlenir ve verilir.”_ hükmü yer almaktadır.

Yönetmeliğin Geçici 2 nci maddesinde, “(1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce alınmış olan iş deneyim belgeleri, bu Yönetmelikte öngörülen diğer şartları sağlamaları halinde, bu Yönetmelik kapsamında yapılan ihalelerde iş deneyimini gösterir belge olarak kullanılabilir.” ile Geçici 4 üncü maddesinde, “1/1/2003 tarihinden önce özel sektörde sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgesi düzenlenmesinde, sözleşmelerin noter onaylı olması koşulu aranmaz.” hükümleri de bulunmaktadır.

İnceleme konusu ihalede şikayetçi Zonguldak Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif zarfında 11.12.2003 tarihinde Kozlu Belediyesi tarafından düzenlenen 466.936.470.000 TL belge tutarlı iş deneyim belgesini (Yüklenici iş bitirme) sunduğu anlaşılmıştır. Belgede işin adının “Özel yurt bina inşaatı” olduğu, hem yüklenicinin hem iş sahibinin Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti. olarak belirtildiği, belgede sözleşme bedeli olarak 466.936.470.000 TL gösterilmiş ise de sözleşme tarihi satırının boş bırakıldığı görülmüştür.

Kozlu Belediye Başkanlığı’nın 14.09.2009 tarih ve 1340 sayılı yazısında, “İş bitirme belgesine esas, yapı sahibi ve yapı müteahhidinin aynı kişi olması nedeniyle sözleşme aranmadığı, dosyasında yapılan incelemede tespit edilen diğer belgelerin (1 adet yapı ruhsatı, 2 adet yapı kullanma izin belgesi ve 1 adet SSK iş yeri tescil belgesi) ekte sunulduğu” ifade edilmiştir.

Yukarda zikredilen mevzuat hükümlerine göre, söz konusu iş deneyim belgesinin “Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren sözleşme” şartını taşımadığı tespit edildiğinden, idare tarafından Zonguldak Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’nin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı, şikayetçinin iddiasının uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

1. 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

2. 11.12.2003 tarihli iş deneyim belgesinin iptali için belgeyi düzenleyen Kozlu Belediye Başkanlığı’na bildirimde bulunulmasına,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

**** İncelemeye konu ihalede;

Başvuru sahibi tarafından idareye sunulan iş deneyim (yüklenici-iş bitirme) belgesinin; 11.12.2003 tarihinde Kozlu Belediyesi tarafından düzenlendiği, iş sahibinin; Berat İnş. San. Tic. Ltd. Şti., işin adının; özel yurt bina inşaatı, işin yapıldığı yerin; Zonguldak-Kozlu, uygulanan yapı tekniğinin; betonarme, yüklenicinin adı soyadı ve ticaret unvanının; Berat İnş. San. Tic. Ltd. Şti., işin geçici kabul veya iskan tarihinin; 31.10.2003, belge tutarının ise; 466.936.470.000 TL (2002 yılı birim fiyatları ile) olduğu anlaşılmıştır.

İhale komisyonunca yapılan değerlendirme sonucunda, başvuru sahibinin iş deneyim belgesine ilişkin olarak, belgeyi düzenleyen Kozlu Belediye Başkanlığı’ndan bilge-belge talep edildiği, Kozlu Belediye Başkanlığı tarafından, 1 adet yapı ruhsatı, 2 adet yapı kullanma izin belgesi ve 1 adet SSK işyeri tescil belgesinin ihaleyi yapan idareye gönderildiği, idarece yapılan değerlendirme sonucunda, sözleşme olmadığı, yüklenici ile iş sahibinin aynı kişi olduğu, söz konusu belgenin mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İtirazen şikâyet başvurusunda bulunan tarafından, idareye sunulan Kozlu Belediye Başkanlığı tarafından düzenlenen 11.12.2003 tarihli iş deneyim belgesinin, belgenin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Kanun ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.

Belgenin düzenlendiği tarihte yürürlükte olan, 4734 sayılı Kanun’un 10. maddesinin (b) bendinin 2 nolu alt bendinde; “ _İ steklinin ihale konusu iş veya benzer işlerde; mal ve hizmet alımları için son beş yıl içinde, yapım işleri için ise son on beş yıl içinde kamu veya özel sektörde o işe ait sözleşme bedelinin en az % 70'i oranında gerçekleştirdiği veya % 50'si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece kusursuz kabul edilen benzeri işlerle ilgili deneyimini gösteren belgeler,” _mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için sunulacak belgeler arasında sayılmıştır.

Belgenin düzenlendiği tarihte yürürlükte olan, 11.09.2003 tarih ve 25226 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin;

“İş deneyim belgeleri” başlıklı 40. maddesinde; “ İstekliden, son on beş yıl içinde yurt içinde ve yurt dışında kamu veya özel sektörde sözleşme bedelinin en az % 70' i oranında gerçekleştirdiği veya % 50’ si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece kusursuz kabul edilen ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren belgelerin istenilmesi zorunludur. ...” hükmü,

“Belgeyi düzenleyecek merci” başlıklı 50. maddesinde; “İş deneyim belgeleri; … __

İş sahibinin gerçek veya özel hukuk tüzel kişisi olması halinde, iş, belediye sınırları veya mücavir alan içinde ise ilgili belediye tarafından, belediye sınırları veya mücavir alan dışında ise ilgili bayındırlık ve iskan il müdürlüğü tarafından düzenlenir. Belediyece düzenlenen iş deneyim belgeleri belediye başkanı veya yetki verdiği kişi tarafından, bayındırlık ve iskan il müdürlüğünce düzenlenenler ise, valilik tarafından onaylanır.” hükmü,

“Belge düzenleme koşulları” başlıklı 51. maddesinde ; “ İş deneyim belgeleri; yurtiçinde veya yurtdışında, kamu kuruluşlarına veya özel sektöre yazılı bir sözleşmeye bağlı olarak taahhüt edilen işlerde, tek sözleşme esas alınarak;

__

a) Geçici kabulü yapılmış işin yüklenicisine iş bitirme belgesi, (standart form KİK032.0/Y),

…

Şeklinde, ilgilinin mesleki tecrübesini tevsik amacıyla düzenlenir.

…

Özel sektörde, herhangi bir ödeme programı bulunmayan işlerde, yüzde gerçekleşme oranı belge vermeye yetkili kılınan idarece belirlenir.

…” hükmü,

“Belge için başvuru” başlıklı 52. maddesinde;_“İş deneyim belgesi talebinde bulunanlar, yaptıkları işi veya görevi tevsik amacıyla, dilekçelerine aşağıda sayılan belgeleri de ekleyerek belge vermeye yetkili kurum veya kuruluşa başvururlar. _

… ____

b) Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; noter onaylı inşaat sözleşmesi, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden alınan iş yeri bildirgesi, varsa yapım harcamalarına ait belgeler,

...

Sunulan belgeler ile bu belgelere dayanılarak düzenlenen iş deneyim belgesinde yer alan bilgilerin doğruluğundan, belgeyi düzenleyen ve onaylayanlar ile adına belge düzenlenen kişiler sorumludur.” hükmü,__

“İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 53. maddesinde; “ …

__

Özel sektörde gerçekleştirilen işlerin iş deneyim tutarı olarak, sözleşmede yazılı tutar alınır.

…” hükmü,

__

“İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 54. maddesinde;“İş deneyim belgesi, ilgilinin iş ve/veya mesleki tecrübesini tevsik amacıyla, yüklenicilere, yükleniciye karşı bir sözleşme ile taahhüt ettiği iş bölümünü bitiren alt yüklenicilere, mimar veya mühendis olmak şartıyla kendi meslekleriyle ilgili denetleme veya yönetme görevlerinde bulunanlara, talepleri halinde, iş sahibi idare veya ilgili belediye veya valilik tarafından aşağıdaki esaslar dahilinde verilir.

__

a) Yükleniciler:

__

2) Yurtiçinde veya yurt dışında özel sektöre taahhüt edilen işler için;

__

_İş bitirme belgesi; gerçek veya özel hukuk tüzel kişilerine ait yapım işini noter tasdikli sözleşme ile taahhütte bulunarak bitirenlere, sözleşmelerinde yazılı bedel esas alınarak fiilen yapılan iş miktarı üzerinden ilgili belediye veya valilik tarafından düzenlenir ve verilir. _

…” hükmü,

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 55. maddesinde; “ İş deneyim belgeleri, ihale komisyonlarınca aşağıdaki esaslar dahilinde değerlendirilir :

__

_a) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyiminin belgelendirilmesinde tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri değerlendirmeye alınır. Birden fazla iş deneyimi, bunlar benzer işlere ait olsa dahi toplanamaz. _

__

b) İş bitirme ve iş durum belgesi tutarları ile gerçek şahıslarca denetim faaliyetleri nedeniyle alınan iş denetleme belgesi tutarları tam olarak,….

_ …”_ hükmü,

“Komisyonların inceleme yetkisi” başlıklı 57. maddesinde; “ İhale komisyonları isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerindeki bilgilerin incelenmesi amacıyla;

__

İş bitirme belgesinin ekinde; sözleşme, hakediş raporları, geçici kabul tutanağı, kesin hakediş raporu ve işin niteliğine göre varsa tasfiye tutanağı, keşif artış olurları, ek sözleşme ve devir sözleşmesi, iş ortaklığı sözleşmesi, alt yüklenici ile yüklenici arasında düzenlenmiş noter onaylı sözleşme, alt yüklenicinin iş için yükleniciye düzenlediği fatura suretleri, alt yüklenicilerde çalışanların vergi ve sosyal sigorta prim ödemelerini gösterir belgeler,

...

Özel inşaatlara ait işin sahibiyle yüklenici arasında noter onaylı inşaat sözleşmesi, yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi, ilgili sigorta müdürlüğünden alınan iş yeri bildirgesi ,

__

gibi belgelerden gerekli gördüklerini, yurt dışında iş veya görev yapanlardan da yukarıda sayılanların muadili belgeler isteyebilir.” hükmü yer almaktadır.

“01/01/2003 tarihinden önce alınmış belgeler” başlıklı 58. maddesinde; _“****_01/01/2003 tarihinden önce veya sonra alınmış müteahhitlik karneleri bu tarihten sonra yapılacak ihalelerde iş deneyimini tevsik eder belge olarak kullanılamaz ve değerlendirilemezler.

__

Bu tarihten önce alınan iş bitirme, iş denetleme ve iş yönetme belgeleri ise, bu Yönetmelikte öngörülen şartları sağlamaları halinde, ihalelerde iş deneyimini tevsik eder belge olarak kullanılabilir ve bu Yönetmelikte belirlendiği şekilde değerlendirilmeye tabi tutulur.

__

Söz konusu belgelerin uygulanan yapı tekniği, iş ortaklıklarında ortaklık oranı, belge tutarının ihale indirimi düşülmeden hesaplanmış olması gibi eksik bilgiler taşıması halinde, konunun belgeyi düzenleyecek merciden alınacak ilave resmi yazılarla tevsik edilmesi kaydıyla, bu belgeler, ihale komisyonlarınca gerekli değerlendirmeler ve hesaplamalar yapılarak iş deneyiminin değerlendirmesinde kabul edilir.” hükmü yer almaktadır.

04.03.2009 tarih ve 27159 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “5/3/2009 tarihinden önce alınmış belgeler” başlıklı geçici 2. maddesinde; (1) Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce alınmış olan iş deneyim belgeleri, bu Yönetmelikte öngörülen diğer şartları sağlamaları halinde, bu Yönetmelik kapsamında yapılan ihalelerde iş deneyimini gösterir belge olarak kullanılabilir.

_(2) 1/1/2003 tarihinden önce alınmış belgelerin bu Yönetmelikte öngörülen şartları sağlamakla birlikte; uygulanan yapı tekniği, iş ortaklıklarında ortaklık oranı, belge tutarının ihale indirimi düşülmeden hesaplanmış olması gibi eksik bilgiler taşıması halinde, konunun belgeyi düzenleyen merciden alınacak ilave resmi yazılarla tevsik edilmesi kaydıyla, bu belgeler, ihale komisyonlarınca değerlendirilir. _

(3) 1/1/2003 ile 5/3/2009 tarihleri arasında alınan belgelerin yenilenmesinin belge sahibi tarafından talep edilmesi halinde; bu belgelerin aslının teslim edilmesini müteakip belgeyi daha önce düzenleyen merci tarafından, belgenin yenilendiği tarihteki kriterler göz önüne alınarak, bu Yönetmelikte belirtilen esas ve usullere göre yeni belge düzenlenir ve düzenlenen yeni belgeye, daha önce düzenlene belgenin tarih ve sayısı yazılarak, eski belgenin yerine verildiğine dair şerh düşülür.

_(4) Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları tarafından bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenen iş deneyim belgeleri, bu Yönetmelikte öngörülen diğer şartları sağlaması halinde, bu Yönetmelik kapsamında yapılan ihalelerde kullanılabilir.” _hükümlerine yer verilmiştir.

Konuya ilişkin yargı kararları incelendiğinde;

“… Yapı sahibi ve yapı müteahhidi olarak aynı kişi tarafından yapılan Hastane inşaatı için iş deneyim belgesi verilmesi yönündeki talebin, iş deneyim belgesi için mevzuatta aranan sözleşme şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle reddine ilişkin işlemin, yapı sahibi ve müteahhidinin aynı şirket olması durumunda sözleşme yapmanın mümkün olmadığı gerekçesiyle iptali istemiyle açılan davada; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümleri değerlendirildiğinde, iş deneyim belgesinin düzenlenebilmesi için iş sahibi ve müteahhidin aynı olması durumuna ilişkin bir düzenlemeye gidilmediğinin görüldüğü, dava konusu olaya ilişkin olarak da, davacı şirketin söz konusu işi kendisi için yaptığının anlaşıldığı, buna göre iş sahibi ve müteahhidin, yani yüklenicinin aynı kişi olması durumunda, sözleşme yapmanın fiilen imkânsız olduğu, zira şirketin kendi kendisiyle sözleşme yapmasının, kendisine karşı bir taahhütte bulunmasının ve bunun karşılığında yine kendisine karşı bir borç altına girmesinin düşünülemeyeceği, bu nedenle davacı şirketin sahibi olduğu ve yaptığı iş neticesinde davalı idarece mevzuatta öngörülen prosedüre uygun olarak bir inceleme yapılıp, şartların uygun olması durumunda, iş deneyim belgesi verilmesi gerekirken, bu araştırma ve inceleme yapılmayarak, salt sözleşme yapılmadığı gerekçesiyle iş deneyim belgesi verilmesi talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle,” dava konusu işlemin Ankara 5. İdare Mahkemesinin 09.03.2006 tarih ve E:2005/1738, K:2006/643 sayılı kararı ile iptaline karar verildiği, bu kararın Danıştay Onüçüncü Dairesinin 12.06.2009 tarih ve E:2007/309, K:2009/6601 sayılı kararı ile onandığı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesi, belgenin düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuat ve anılan yargı kararı birlikte değerlendirildiğinde, işi yapan tüzel kişiliğin aynı zaman da işveren konumunda olması nedeniyle kendi kendine taahhütte bulunamayacağından, sözleşme yapmasının fiilen imkânsız hale geldiği, bu nedenle yapılan işe ilişkin yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve ilgili sigorta müdürlüğünden alınan işyeri bildirgesinin iş deneyim belgesi düzenlenmesi için yeterli olacağı değerlendirildiğinden, Kozlu Belediyesi tarafından düzenlenen belgede mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, düzenlendiği tarihteki yasal durum ve yargı kararlarına uygun olan belgenin iptalinin istenilemeyeceği açıktır.

Kaldı ki, başvuran tarafından Kozlu Belediyesi tarafından 11.12.2003 tarihinde düzenlenen belgenin yasal değişiklik sonrasında yeniden düzenlenmesi talebinde bulunulmayıp, aynı belge ihale dosyasına sunulduğundan, bu belgenin hem düzenlendiği tarihteki mevzuata, hem de değişiklikten sonraki duruma aykırı olduğu ileri sürülerek iptali istenilemeyecektir. Çünkü belgenin düzenlenmesi ile bu belgelerin ihale komisyonlarınca değerlendirilmesi farklı hukuki değerlendirmelere tabidir.

Bu nedenle, 11.12.2003 tarihli iş deneyim belgesinin iptali için belgeyi düzenleyen Kozlu Belediye Başkanlığına bildirimde bulunulmasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Anılan belgenin ihale komisyonunca değerlendirilmesi açısından ise;

Bilindiği gibi, hukuka genel kural, olay veya işlemlerin o sırada yürürlükte olan hukuk kurallarına bağlı olmasıdır. Literatürde, bir olaya o sırada yürürlükte olan hukuk kurallarının uygulanmasına “hemen uygulama” ilkesi adı verilmektedir. Bir olay veya işleme daha sonra yürürlüğe girmiş bir hukuk kuralının uygulanmasına ise “geçmişe yürüme” ilkesi denilmektedir. Genel kural olan “hemen uygulama” ilkesi gereğince, yeni yasa, yürürlüğe girdikten sonraki olay ve işlemlere uygulanmaktadır. Buna göre yeni yasanın geçmişe yürütülmesi mümkün değildir. Yeni yasanın geçmişe yürümemesi sonucu olarak da, eski yasa zamanında yapılmış işlemler geçerli kalmaktadır.

Mevzuat değişikliği öncesinde düzenlenen iş deneyim belgesinin geçerli kabul edilmeme gerekçesi, daha önce yargı kararlarına da konu olan ve işin doğasından kaynaklanan nedenler olup, yasanın amacı göz önünde tutulduğunda geçerliliği bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, incelemeye konu ihalede, ihale ilan metninin 4.3.1 maddesinde; “ Son on beş yıl içinde bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ve teklif edilen bedelin %50 oranından az olmamak üzere ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler,” , 4.4.1 maddesinde; “ Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler; Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B/IV Grubu İşler Benzer İş Olarak Kabul Edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu düzenleme uyarınca, başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesinde yer alan tutarın güncellenmesi sonucunda, belge tutarının iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini karşıladığı anlaşılmaktadır.

Bu değerlendirmeler çerçevesinde; “söz konusu iş deneyim belgesinin “Özel sektöre taahhütte bulunan yükleniciler için; yapılacak iş karşılığı bedel içeren sözleşme” şartını taşımadığı tespit edildiğinden, idare tarafından Zonguldak Berat İnşaat Mad. Nak. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.’nin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığına” ilişkin Kurul kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

__

Bu itibarla, başvuru sahibi Berat İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin idareye sunduğu iş deneyim belgesi geçerli kabul edilerek, teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin yeniden gerçekleştirilerek ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede “ düzeltici işlem belirlenmesine ” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, “ 1)itirazen şikâyet başvurusunun reddine, 2)11.12.2003 tarihli iş deneyim belgesinin iptali için belgeyi düzenleyen Kozlu Belediye Başkanlığı’na bildirimde bulunulmasına” ilişkin karara katılmıyorum.** **

Erkan DEMİRTAŞ

** Kurul Üyesi**