KİK Kararı: 2009/UY.I-2266 (7 Eylül 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/066
Gündem No : 42
Karar Tarihi : 07.09.2009
Karar No : 2009/UY.I-2266
BAŞVURU SAHİBİ:
Ümsan İnşaat Otomotiv Tekstil İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti., 65/16 Sokak A Blok No:2 D.1 Üçkuyular / İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ege Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Ege Üniversitesi Rektörlük Gençlik Cad. No:12 35040 Bornova/İzmir

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/72814 İhale Kayıt Numaralı "E.Ü. Kampüs Altyapısı Yapımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

25.08.2009 tarih ve I.Y.16.83.G012/2009-31E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Ege Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 14.07.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “E.Ü. Kampüs Altyapısı Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Ümsan İnşaat Otomotiv Tekstil İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 06.08.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 12.08.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 14.08.2009 tarih ve 18856 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.08.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuru konusu ihaleye teklif verdikleri, tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve idarece firmalarından aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, idarece sundukları aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı, teknik personel gideri olarak 3.000,00 TL gösterildiğinin iddia edildiği, bu bedelin sadece şantiye çevresinde haftanın belirli günlerinde part-time çalıştırılan hizmetlinin bedeli olarak düşünüldüğü, tüm teknik personel giderlerinin teknik personelin üretime katıldığı gerçeği ile teklifin içinde belirtilen işçilik bedellerine dahil edildiği bu nedenle şantiye personeli olarak değerlendirilmediği ve doğrudan üretim içine dahil edildiği,

Elektrik teklifleri ve tüm elektrik imalatları için firmalarınca hazırlanan teklif keşif özetinde analize giren tüm imalatların listesinin verildiği, ayrıca aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde kullanılacak olan tüm malzemelerin katalogları ve teknik bilgileri dosyalar halinde ve mekanik tesisatta da olduğu gibi sunulduğu,

İdarenin belirlemiş olduğu M99 ve M93 trafo merkezlerine modüler hücre konulması işinde orta gerilim hücreleri 9 adet olarak belirtildiği, bunlar ekli paftada görüldüğü üzere açıkça tek pafta üzerinde gösterilmiş ve hiçbir pafta ile ayrıca irtibatlandırılmamış olduğu gerekçesi ile tekliflerinde 9 adet hücre için toplam birim fiyat belirlenmesi yapılarak 9 adet hücre projesine göre 1 takım olarak değerlendirildiği, her bir adet birim fiyatı ile ayrı ayrı değerlendirilerek toplam bedelin teklif edildiği,

Kampüs altyapı çevre düzenlemesi grubu içinde bulunan asfalt kaplama yapılması işinde idarece verilen projenin üzerinde yazılı olarak belirtildiği üzere 3.285 metrekare olmadığı, yine aynı proje üzerinde yapılan ölçüm ve hesaplar neticesinde bu değerin 2620 metrekare olduğunun tespit edildiği, anahtar teslim işlerde verilmiş her hangi bir metrajın öneminin olmadığı, proje üzerinde belirtilen imalatın yapım miktarının esas olduğu, tekliflerinin proje üzerinde tarif edilmiş şekle göre değerlendirilip fiyat oluşturdukları, diğer açıdan proje üzerinde belirtilen değer doğru olsa dahi anahtar teslimi götürü bedel işlerde, aşırı düşük teklif değerlendirmesinde işin genelinde binde altı gibi oranla etkisi görülen özel imalat kaleminin bahane edilerek değerlendirme dışı bırakılmalarının doğru olmadığı, anahtar teslimi götürü bedel olduğu da belirtilerek ihale edilen bu tür bir ihalede kamu kurumu niteliğinde olan idarenin yanlış uygulama neticesinde devleti zarar uğrattığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmüne yer verilmiş, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 60 ıncı maddesinde de benzer düzenleme yapılmıştır.__

__

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlıklı XIII/H maddesinin (a) bendinde, idarelerce aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında teklifi aşırı düşük teklif sınır değerinin altında kalan isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği, bileşenlerin teklifin maliyet bileşenlerini, ayrıntıların ise bunlara ait fiyat analizlerini ifade ettiği, istekliler tarafından belgeye dayalı olarak yapılan yazılı açıklamalar idarece değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılacağı açıklaması yer almıştır.

Başvuru konusu ihaleye 12 isteklinin teklif verdiği, iki firmanın değerlendirme dışı bırakıldığı, geçerli 10 teklif ile aşırı düşük teklif sınır değerinin hesaplandığı, sınır değerin 3.608.434,51 TL olduğu, bu sınır değerin altında Ümsan İnş. Oto. Teks. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti., Özkaya İnşaat Sanayi ve Tic. A.Ş., Peyman İnş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.-Irgat İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin kaldığı belirlenmiştir.

İdarece aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilerden Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesi gereğince aşırı düşük bulunan teklifle ilgili olarak idarenin 24.07.2009 tarihli yazısı ile;

_“1-Birim fiyatları tevsik eden şekil ve şartlarına uygun proforma faturalar, teklif mektupları veya resmi geçerliliği bulunan belgeler, _

2-İdarenin tanımladığı yapım şartlarına ve standartlara uygunluğunun kontrol edilebilmesi için teklif edilen cihaz, makine, teçhizat, ekipman vb. iş kalemlerinin teknik özelliklerini, marka ve model bilgilerini içeren teknik doküman,

_ 3-İhale konusu işle ilgili avantajlı koşullar, maliyet düşürücü unsurlar ve bu unsurları tevsik edici belgeler”_ istenildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif olarak belirlenen üç isteklinin de süresi içerisinde idareye istenilen belge ve bilgileri sunduğu, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda üç isteklinin de sunduğu açıklamaların kabul edilmeyerek değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin sınır değerin üstünde teklif veren Koç İnş. Müteahhitliği-Mustafa Koç üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin aşırı düşük açıklamalarının kabul edilmemesi gerekçelerinden birincisine ilişkin olarak;

Şikayet konusu ihaleye ilişkin idari şartnamenin 7.5.2 nci maddesinde; “ İsteklinin organizasyon yapısına ve personel durumuna ilişkin belgeler:

__

İhale konusu işte çalıştırılması öngörülen teknik personelin nitelik ve sayısı aşağıdadır:

__

__ Adet ___Meslek Ünvanı Mesleki özellikleri _

_ 1 İnşaat mühendisi veya mimar En az 5 yıl deneyimli _

_ 1 Elektrik mühendisi En az 5 yıl deneyimli _

_ 1 Makine mühendisi En az 5 yıl deneyimli _

_ 1 Harita mühendisi En az 5 yıl deneyimli _

_ 1 Peyzaj mimarı En az 5 yıl deneyimli _

_ 1 İnşaat teknikeri veya teknisyeni En az 3 yıl deneyimli_

_ 1 Elektrik teknikeri veya teknisyeni En az 3 yıl deneyimli_

_ 1 Makine teknikeri veya teknisyeni En az 3 yıl deneyimli _

_ 1 Harita teknikeri veya teknisyeni En az 3 yıl deneyimli”_

düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından teklif ekinde sunulan analiz icmal tablosunda şantiye personeli giderlerinin 3.000,00 TL olarak gösterildiği, firmaca aşırı düşük teklif sorgusuna verilen cevapta ve analiz tablolarında da şantiye personeli giderleri ile ilgili herhangi bir açıklama sunulmadığı belirlenmiştir.

İdari şartnamede işin süresinin 15 ay olduğu ve söz konusu işte 9 adet teknik personel istendiği göz önüne alındığında asgari ücret üzerinden ödeme yapıldığında dahi 15x9x693,00 =93.555,00 TL. bir bedel ortaya çıkmaktadır.

Başvuru sahibinin teklif maliyetini oluştururken piyasa araştırmasını esas aldığı, piyasadan alınan proforma faturada yer alan fiyatların aynen teklif icmaline yansıtıldığı, proforma faturada yer alan fiyata her hangi bir kar veya genel gider marjı eklenmediği anlaşıldığından, teknik personel giderine ilişkin maliyetin imalat kalemleri içine dahil edilmesinin de imkanı bulunmadığı belirlenmiştir. Bu nedenle, başvuru sahibinin teklif icmalinde gösterdiği teknik personel için ön görülen bedelin çok düşük olduğu yönünde yapılan tespitin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçesinin ikincisi ile ilgili olarak;

Başvuru sahibi tarafından Erkaya firmasından alınan ve elektrik imalatları için sunulan proforma faturada analize giren imalatların birim fiyatlarını kapsayan listesinin verilmediği, sadece iş grupları başlıklarıyla bir icmal tablosu fiyatlandırıldığı, elektrik imalatları için sunulan analiz tablolarında malzeme birim fiyatlarının hangi kaynağa (proforma fatura/teklif mektubu) dayandırıldığı ve ne şekilde oluşturulduğunun anlaşılmadığı belirlenmiştir.

Erkaya firmasından alınan faturada elektrik imalatları iş grubu bazında fiyatlandırıldığından, o iş grubunu oluşturan bileşenlere ilişkin hiçbir detay ve malzemelere ilişkin fiyatlandırmanın yapılmamış olması nedeniyle ve elektrik malzemelerine ilişkin proforma faturalar sunulmamış olması nedeniyle, elektrik imalatları iş grubuna ilişkin teklifin detayı hakkında idarece bir değerlendirme yapılamamıştır.

Bu nedenle, başvuru sahibinin açıklamalarının kabul edilmemesi yerinde bulunmuştur.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçesinin üçüncüsü ile ilgili olarak;

İhale dosyası kapsamında isteklilere CD ortamında verilen elektrik projesinde M99 ve M93 trafo merkezlerine, 2 adet 36 Kv, 630 A,16 kA modüler tip gaz izoleli, üstten geçiş baralı baraları 36 Kv izoleli yük ayırıcılı giriş hücresi, 4 adet 36 Kv, 630 A, 16 kA modüler tip gaz izoleli, üstten geçiş baralı baraları 36 kV izoleli kesicili çıkış hücresi, 3 adet 36 Kv., 630 A, 16 kA modüler tip gaz izoleli, üstten geçiş baralı baraları 36 kV izoleli kesicili trafo koruma hücresi konulacağı belirtilmiştir.

Başvuru sahibinin teklif dosyası kapsamında ve aşırı düşük teklif açıklamalarında ise, ölçü biriminin takım olarak alındığı, takım olarak bahsedilenden neyin kastedildiğinin ve modüler hücre sayısının anlaşılamadığı belirlenmiştir. Elektrik imalatlarına ilişkin Erkaya firmasından alınan teklifte de iş grubu bazında teklif alındığından ve bunlara ilişkin proforma fatura sunulmadığından, verilen teklifin kaç modüler hücre için verildiği anlaşılamamıştır. Ayrıca idarenin yaklaşık maliyetinde 9 modüler hücre için hesaplanan maliyet başvuru sahibinin bu kalem için teklif ettiği bedelin yaklaşık 2,5 katı olduğu tespit edilmiştir.

Belirtilen nedenlerle başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu nedenle de değerlendirme dışı bırakılması uygun bulunmuştur.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçesinin dördüncüsü ile ilgili olarak;

İhale dosyası kapsamında isteklilere CD ortamında verilen proje ve detaylar incelendiğinde, hastane yol yapımı ve çevre düzenlemesi projesi üzerinde asfalt yapılacak yolların gösterildiği, proje üzerinde ihale kapsamında yapılacak yolların metrajının hesaplanarak yine proje üzerine 3.285 m2 olarak belirtildiği tespit edilmiştir. İdare de kendi yaklaşık maliyet hesabında 3.285 m2 üzerinden fiyatlandırma yapmıştır.

Başvuru sahibinin teklif icmalinde ise asfalt metrajı 2.620 m2 olarak hesaplanmış ve bu miktar üzerinden fiyatlandırma yapılmıştır.

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde mevzuat uyarınca ihale konusu işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak isteklilere verilmesi, isteklilerinde bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerinin hesaplaması ve tekliflerini oluşturması, imalat aşamasında da işi uygulama projesindeki şekliyle bitirmesi esastır. Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte, aradaki metraj farkının teklif fiyatının aşırı düşük teklif olmasına sebebiyet verecek boyutta olmaması gerekmektedir.

Bu açıdan değerlendirme yapıldığında, yaklaşık maliyet icmalinde idarece bu kaleme ilişkin maliyetin 41.580 TL. olarak hesaplandığı, ancak başvuru sahibinin idarenin metrajından daha düşük olan 2.620 m2 üzerinden hesaplama yaptığı halde 82.530 TL. teklif verdiği belirlendiğinden, başvuru sahibinin bu imalat kalemi için verdiği teklifin aşırı düşük olmadığı anlaşıldığından, bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmasının uygun olmadığı belirlenmiştir.

Sonuç olarak, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmeme gerekçelerinden ilk üçünün yerinde olduğu değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin değerlendirme dışı bırakılmasında bir aykırılık bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.