KİK Kararı: 2009/UY.I-1243 (6 Nisan 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/029
Gündem No : 2
Karar Tarihi : 06.04.2009
Karar No : 2009/UY.I-1243
BAŞVURU SAHİBİ:
Yapı Proje Merkezi Tic. ve San. A.Ş., Selahattin Pınar Cad. Dere Sok. No:4 Mecidiyeköy Şişli/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü, Gazi Mustafa Kemal Bulvarı MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2008/181075 İhale Kayıt Numaralı "Km:62+700-77+000 Arasında Adana Şehir Geçişi Üst Yapı Onarımı, Bsk İşi Müze, Dörtyol ve Havaalanı Kavşağı Alt Geçit Köprüleri (Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı İşleri, Güvenlik, Trafik. Elektrik İşleri) Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

02.04.2009 tarih ve I.Y.05.72.0225/2009-5E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından 30.12.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Km:62+700-77+000 Arasında Adana Şehir Geçişi Üst Yapı Onarımı, Bsk İşi Müze, Dörtyol ve Havaalanı Kavşağı Alt Geçit Köprüleri (Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı İşleri, Güvenlik, Trafik. Elektrik İşleri) Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Yapı Proje Merkezi Tic. ve San. A.Ş.’nin 19.02.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibinin 04.03.2009 tarih ve 5903 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.03.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uymaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmalarının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kanunun ihaleye katılımda yeterlik kurallarını düzenleyen 10 uncu maddesinin ilk fıkrasının (b) bendinin 2 numaralı alt bendinde, iş deneyim belgesi olarak, isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerde; mal ve hizmet alımları için son beş yıl içinde, yapım işleri için ise son on beş yıl içinde kamu veya özel sektörde o işe ait sözleşme bedelinin en az yüzde 70'i oranında gerçekleştirdiği veya yüzde 50'si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece kusursuz kabul edilen benzeri işlerle ilgili deneyimini gösteren belgelerin istenebileceği belirtilmiştir. Öte yandan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde benzer iş, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat usul ve tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işler olarak tanımlanmıştır.

Yapım İşlerinde İş Deneyinde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde ise,

“4734 sayılı Kanun ve bu çerçevede Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği hükümlerine göre gerçekleştirilen ihalelerde bazı idarelerce yapılan benzer iş belirlemelerinin Kanunun 5 inci maddesindeki rekabet ilkesine ve anılan Yönetmeliğin 3 üncü maddesindeki benzer iş tanımına aykırı olduğu görülmüştür. İdarelerce işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde benzer iş belirlemesi yapmasına esas olmak üzere ekte yer alan “Benzer İş Grupları Listesi” oluşturulmuştur. Bu listede sekiz (8) ana başlık ve bu başlıkların altında çeşitli gruplar düzenlenmiş olup bu gruplar da kendi içinde alt gruplara ayrılmıştır. İdareler, ilanda ve idari şartnamede ihale edecekleri yapım işinin ekteki “Benzer İş Grupları Listesi”nde yer alan iş gruplarından hangisine dahil olduğunu tespit edecekler ve bu grubu esas almak suretiyle benzer iş belirlemesi yapacaklardır.

__

Söz konusu belirleme yapılırken ihale konusu işin içinde bulunduğu gruba atıf yapılabileceği gibi işin niteliğine göre birden fazla gruba da atıf yapılabilecektir. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde belirleme yapılabileceği gibi, “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/VII ve A/XIV Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.”şeklinde belirleme de yapılabilecektir. Bununla birlikte, ayrıştırma yapılmak suretiyle herhangi bir grupta sayılan işlerden bazılarının seçilerek benzer iş olarak belirlenmesi mümkün bulunmamaktadır. Örneğin: “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan B/IV Grubundaki 4,5,6 ve 7 nolu işler benzer iş sayılacaktır.” şeklinde bir belirleme yapılamayacaktır.

__

Listedeki işlerle ilgili, tamamlama, onarım, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri vb. yapım işlerine ilişkin benzer işler, bu listedeki gruplar göz önüne alınarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde idarelerce belirlenebilecektir.

__

Ayrıca, listede yer alan işlerin bünyesinde olan ancak, yapının bir parçası olarak tek başına ihale edilen işler için (Örn: asansör tesisatı, klima tesisatı, kazan dairesi, telefon santrali, vb. yapımı/yenilemesi), benzer iş belirlemesi yapılırken, ihale edilecek işi de içeren yapım işlerine ait iş deneyim belgesi yanında sadece ihale konusu iş ve/veya işlere ilişkin iş deneyim belgelerinin de sunulabileceğinin belirtilmesi gerekmektedir. Örneğin: B/II Grubuna dahil bir yapının sadece asansör tesisatına yönelik bir ihalede, o ihale için benzer iş olarak kabul edilen grup veya gruplara ilişkin iş deneyimine sahip bir istekli teklif verebileceği gibi, asansör imalatı - montajı yaparak buna ilişkin iş deneyimine sahip olan bir istekli de teklif verebilecektir.

__

İhale konusu işin Benzer İş Grupları Listesinde bulunan hiçbir gruba dahil olmadığı ya da edilemediğinin tespiti halinde ise, bu husus bir tutanağa bağlanacak, benzer iş belirlemesi işin niteliğine göre, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde yapılan benzer iş tanımına uygun olarak ve rekabeti engellemeyecek şekilde yapılacaktır.

__

Aldıkları akademik eğitime göre, hangi mühendis ve mimarların ihale konusu işe teklif verebileceklerinin idareler tarafından ilan ve idari şartnamede ayrıca belirtilmesi gerekmektedir.”

açıklaması bulunmaktadır.

Atıf yapılan mevzuattan hareketle, idarelerin benzer iş tanımı yaparken bir veya birden fazla gruba da atıf yapabilecekleri veyahut işin özelliğine göre çeşitli kurallara uymak koşuluyla kendilerinin benzer iş tanımı belirleyebilecekleri, birden fazla gruba atıf yapıldığında ise, bu gruplardan herhangi birinde mesleki yeterlikleri bulunan isteklilerin tekliflerinin geçerli kabul edileceği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede, benzer iş tanımı, “Yapım İşlerinde İş Deneyinde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/X ve A/XII Grup işler” olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla ihaleye katılan isteklilerin, bitümlü sıcak karışım üst yapı işleri veya alt üst geçit köprü işlerinin mesleki yeterliklerinin bulunması gerekmektedir. Bu çerçevede, başvuru sahibinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesi incelendiğinde, isteklinin, Ankara Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından alt yüklenici için düzenlenmiş ve köprülü kavşak inşaatı işine ait iş bitirme belgesi sunduğu anlaşılmıştır. Söz konusu belgeye dayanak teşkil eden yapım işleri incelendiğinde ise, isteklinin alt yüklenici olarak onüç farklı iş kalemi yaptığı ve bu işlerin de A/XII grubunu içerdiği açıktır. Dolayısıyla isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesi, idare tarafından düzenlenen benzer iş gruplarından birisine dahil olduğundan, ilgilinin diğer benzer iş grubunda deneyimi olmadığından hareketle, değerlendirme dışı bırakılmasında kamu ihale mevzuatına uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede; ihale ilanının 4.3.1 inci maddesinde, isteklilerden son on beş yıl içinde yurt içinde ve yurt dışında kamu veya özel sektörde sözleşme bedelinin en az % 70’i oranında gerçekleştirdiği veya % 50’si oranında denetlediği veyahut yönettiği idarece kusursuz kabul edilen ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili deneyimini gösteren ve teklif edilen bedelin %70 oranından az olmamak üzere tek sözleşmeye ilişkin iş deneyim belgesi istenmiştir.

İhale ilanının 4.4 üncü maddesinde ise benzer iş; “Bu ihalede benzer iş olarak, Yapım işlerinde İş Deneyiminde değerlendirilecek Benzer işlere dair Tebliğde yer alan A/X ve A/XII Grup işler Benzer İş olarak kabul edilecek ve ihale konusu iş veya benzer işe denk sayılacak mühendislik veya mimarlık bölümleri; İnşaat Mühendisliğidir.” şeklinde tanımlanmıştır.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde;“ …İdarelerce işin niteliğine uygun ve rekabeti artıracak şekilde benzer iş belirlemesi yapmasına esas olmak üzere ekte yer alan “Benzer İş Grupları Listesi” oluşturulmuştur. Bu listede sekiz (8) ana başlık ve bu başlıkların altında çeşitli gruplar düzenlenmiş olup bu gruplar da kendi içinde alt gruplara ayrılmıştır. İdareler, ilanda ve idari şartnamede ihale edecekleri yapım işinin ekteki “Benzer İş Grupları Listesi”nde yer alan iş gruplarından hangisine dahil olduğunu tespit edecekler ve bu grubu esas almak suretiyle benzer iş belirlemesi yapacaklardır.

__

Söz konusu belirleme yapılırken ihale konusu işin içinde bulunduğu gruba atıf yapılabileceği gibi işin niteliğine göre birden fazla gruba da atıf yapılabilecektir. Örneğin: “ Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/II Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde belirleme yapılabileceği gibi, “ Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/VII ve A/XIV Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.”şeklinde belirleme de yapılabilecektir.

…..” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Tebliğde A/X.GRUP( BİTÜMLÜ SİCAK KARIŞIM YOL ÜSTYAPISI İŞLERİ )İşler

“1. VIII. Grup İşler

2. Otoyol/Devlet /il yolu işleri

3. Cadde/sokak üstyapı işleri

_ 4. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler ” _olarak belirlenmiştir.

A/XII.GRUP (ALT-ÜST GEÇİT-KÖPRÜ İŞLERİ ) İşler ise;****

“1. Köprü, viyadük, akadük yapımı işleri

2. Alt-üst geçitler ve/veya kavşak işleri

3. İdarece belirlenecek benzer nitelikteki işler” olarak belirlenmiştir.

İhale konusu işin adı, “Km:62+700-77+000 Arasında Adana Şehir Geçişi Üst Yapı Onarımı, Bsk İşi Müze, Dörtyol ve Havaalanı Kavşağı Alt Geçit Köprüleri (Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üst Yapı İşleri, Güvenlik, Trafik. Elektrik İşleri) Yapım İşi” işidir. İdarece belirlenen yaklaşık maliyeti meydana getiren yaklaşık maliyetin bileşenleri incelendiğinde % 66,43 ünün sanat yapıları (alt üst geçit köprü işlerinin), geriye kalan % 33.57 ‘sinin ise toprak işleri, üst yapı işleri, güvenlik ve trafik işleri, elektrik –mekanik (bitümlü sıcak karışım üst yapı işleri) işlerinden oluşmaktadır. Buradan ihale konusu işin alt geçitler ve kavşak işlerini de kapsayan yol yapım işi olduğu anlaşıldığından, idarece Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/X ve A/XII Grup İşlerin her ikisinin bir arada benzer iş olarak belirlenmesinde ihale mevzuatına aykırılık bulunmamaktadır. Dolayısıyla ihaleye katılan isteklilerin, bitümlü sıcak karışım üst yapı işleri ve alt üst geçit köprü işlerinin her ikisinde mesleki yeterliklerinin bulunması gerekmektedir.

Diğer bir ifade ile; ihale dokümanında yer alan benzer iş tanımından, isteklilerin mesleki ve teknik yeterliğinin tespitine yönelik olarak teklifleri ekinde tek sözleşmeye ilişkin kapsamında anılan Tebliğde sayılan A/X Grup işlerin ve A/XII Grup İşlerin her ikisinin bir arada yer aldığı iş deneyim belgesini sunabileceklerdir. Kapsamında bu iş gruplarından herhangi birisinin yer aldığı iş deneyim belgesini sunmaları mümkün bulunmamaktadır.

Bu çerçevede, başvuru sahibinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesi incelendiğinde, isteklinin, Ankara Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından alt yüklenici için düzenlenmiş ve köprülü kavşak inşaatı işine ait iş bitirme belgesi sunduğu anlaşılmıştır. Söz konusu belgeye dayanak teşkil eden yapım işleri incelendiğinde ise, isteklinin alt yüklenici olarak onüç farklı iş kalemi yaptığı ve bu işlerin de A/XII grubunu içerdiği ancak bunların içerisinde A/X grubu için belirlenmiş olan bitümlü sıcak karışım yol yapma işinin olmadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesi, her ne kadar A/XII grubu işleri kapsasa da A/X grubu işleri kapsamadığı gibi köprülü kavşak inşaatı işleri ile bitümlü sıcak karışım yol yapma işinin birbirinden farklı uzmanlık ve organizasyon gerektirmesi nedeniyle başvuru sahibinin teklifinde mesleki ve teknik yeterlik belgesi olarak sunduğu iş deneyim belgesinin ihale dokümanında benzer iş olarak belirlenen işleri kapsamadığı gerekçesiyle uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminde kamu ihale mevzuatına göre her hangi bir aykırılık bulunmamaktadır.

İhale dokümanında yer alan benzer iş tanımından, isteklilerin mesleki ve teknik yeterliğinin tespitine yönelik olarak teklifleri ekinde tek sözleşmeye ilişkin kapsamında Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde sayılan A/X Grup işlerin ve A/XII Grup İşlerin her ikisinin bir arada yer aldığı iş deneyim belgesi sunmaları gerekirken başvuru sahibinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinde belirtilen işin konusunun anılan Tebliğde yer alan sadece A/XII Grup işleri kapsadığı, A/X Gurup işleri karşılamadığı anlaşıldığından idarece başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönündeki kararının mevzuata uygun olduğu, bu nedenle 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi uyarınca itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle, çoğunluk kararına katılmıyorum.

** Hicabi ECE**

Kurul Üyesi