KİK Kararı: 2009/UH.III-2359 (17 Eylül 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/068
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 17.09.2009
Karar No : 2009/UH.III-2359
BAŞVURU SAHİBİ:
Kıroğlu Gıda Tur. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Servis Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin Vekili Av. Fatma Saçak Akbulut, Toros Sok. No:7/17 Sıhhiye Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Eskişehir Sağlık Müdürlüğü, İstiklal Mah. Şair Fuzuli Cad. No:1 ESKİŞEHİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/58792 İhale Kayıt Numaralı "Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Dağıtım ve Sonrası" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

15.09.2009 tarih ve III.H.18.01.G025/2009-39E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Eskişehir İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 15.07.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Dağıtım - Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Kıroğlu Gıda Tur. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.-Fer-ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Servis Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığı Vekili Av. Fatma Saçak Akbulut’un 17.08.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 19.08.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 28.08.2009 tarih ve 19709 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.08.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu teklifin aşırı düşük olduğu dolayısıyla değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. İdari şartnamenin 25 inci maddesinde sigortaya ilişkin taahhütname ve teknik şartnamenin 8 inci maddesinde ilaçlamaya ilişkin taahhütname istendiği, dokümanın kesinleştiği dolayısıyla istenen taahhütnameleri sunmayan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. ****

__

İhale komisyonu;

__

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinde; “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

_ a) Verilen hizmet ve yapım yönteminin ekonomik olması,_

_ b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,_

_ c) Teklif edilen işin özgünlüğü, _

_ hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır._

_(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır. _

(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” hükmü,

Yer almaktadır.

İhale dokümanından işin süresinin 730 takvim günü olduğu ve 27 işçi eliyle yürütüleceği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli CE-HA Yem. Hiz. Tem. Sağ. Oto. İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin 2.853.100,00 TL, M.A.K. Gıda. İnş. Tem. Tek Tah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 2.910.300,00 TL, Harput İaşe İnş. Trz. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 2.937.900,00 TL ve başvuru sahibinin teklifinin 3.054.800,00 TL olduğu görülmüştür.

İncelemeye tabi ihalede yaklaşık maliyetin 3.840.904,83 TL olarak hesaplandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, yaklaşık maliyetin %26’sı oranında daha az teklif verdiği başvuru sahibinin ise yaklaşık maliyettin %20’si oranında daha az teklif verdiği, ihale üzerinde bırakılan istekli ile başvuru sahibinin teklifleri arasında 201.700,00 TL fark olduğu ve bu tutarın yaklaşık maliyetin %5,2 ’sine denk geldiği anlaşılmıştır.

Yaklaşık maliyete ve diğer tekliflere göre ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu teklifin aşırı düşük olmadığı, idare tarafından yapılan işlemin yerinde olduğu başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde; “… Yüklenici sigorta poliçesini sözleşmenin imzası esnasında hastane idaremize teslim etmek ve hizmet süresince sigortanın devam edeceğini taahhüt etmek zorundadır.” düzenlemesi ile,

Teknik şartnamenin 8 inci maddesinde; “… Mutfak, yemekhane ve gıda ambarlarının haşerelere karşı ilaçlanmasında, ilaçlama işinin yetkili kişilere/firmalara yaptırılacağına dair idareye taahhütname verilecektir. İlaçlama konusunda hastane idaresi her türlü bilgi ve belge isteme yetkisine sahip olacaktır…” düzenlemesi,

Yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İstenecek belgeler başlıklı 29 uncu maddesinin 5 inci fıkrasında; “… İhalelerde hiçbir şekilde taahhütname istenemez …” hükmüne yer verilmiştir. Ancak idare tarafından idari şartnamenin 25 inci maddesinde sigortaya ilişkin ve teknik şartnamenin 8 inci maddesinde ilaçlamaya ilişkin taahhütname istendiği, dokümana yönelik de herhangi bir itiraz olmadığından dokümanın kesinleştiği anlaşılmıştır.

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde yer alan düzenlemeden, taahhütnamenin yüklenici tarafından, sözleşme imzalanmadan önce verileceği; taahhütnamenin, ihaleye teklif veren isteklilerin teklif mektubu ekinde sunmak zorunda oldukları bir belge olmadığı ve yeterlik değerlendirmesinde sigortaya ilişkin taahhütnamenin dikkate alınmamasının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Teknik şartnamenin 8 inci maddesinde ilaçlama işinin yetkili kişilere yaptırılacağına dair idare tarafından taahhütname istendiği, CE-HA Ltd. Şti., M.A.K Ltd. Şti., Savan Ltd. Şti., Sofra A.Ş. ve Metsim Ltd. Şti. tarafından taahhütnamenin sunulmadığı; Harput Ltd. Şti., başvuru sahibi, Okyanus A.Ş. ve Ova Ltd. Şti.- Avşaroğulları Et Ürünleri iş ortaklığı tarafından taahhütnamenin verildiği anlaşılmıştır. İdare tarafından yürürlükteki mevzuata uygun olarak taahhütnamenin verilip verilmediğinin yeterlik değerlendirmesinde değerlendirmeye esas teşkil etmediği ve taahhütname sunulmadığı gerekçesiyle hiçbir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmadığı anlaşılmıştır.

Teknik şartnamenin 8 inci maddesinin “hijyen kuralları “ başlığını taşıdığı, 17 bent halinde düzenlenen ve farklı kural ve sorumluluklar içeren bu maddede yapılan düzenlemelerin tamamının yüklenici için öngörülen kural ve sorumluluklar olduğu, ilaçlama işinin yetkili kişilere yaptırılacağına dair istenen taahhütnamenin de ihale üzerinde kalan istekli tarafından verilmesi gereken bir belge olduğu, bütün istekliler tarafından sunulması istenen ve yeterlik değerlendirmesinde dikkate alınması gereken bir belge niteliği taşımadığı, kaldı ki, idari şartnamenin “ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7 nci maddesi ile ihale ilanının “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4 üncü maddesinde yeterlik değerlendirmesinde dikkate alınacak herhangi bir taahhütnamenin istenmediği görülmüştür.

Ayrıca, teknik şartnamede yer alan hükümlerin, sözleşmenin uygulanması aşamasına ilişkin olduğu ve teknik şartnamenin işin gereği gibi ve aksamadan yürütülmesine yönelik hükümler içerdiği göz önüne alındığında teknik şartnamede yer alan hükümlerin tüm isteklilere sorumluluk yüklemediği sadece ihale üzerinde bırakılan istekliye ilişkin olduğu açıktır.

İdari şartnamenin 25 inci maddesinde istenen taahhütnamenin yüklenici tarafından sözleşme imzalanmadan önce verilmesinin yeterli olduğu, teknik şartnamenin 8 inci maddesinde istenen taahhütnamenin yine yüklenici tarafından sözleşme imzalanmadan önce verilmesi gereken bir belge olarak anlaşılması ve yeterlik değerlendirmesine esas teşkil eden bir belge sayılmaması gerektiği, taahhütname verilmediği gerekçesiyle idarece hiçbir isteklinin değerlendirme dışı bırakılmaması işleminin mevzuata uygun olduğu, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

**** İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Kurum tarafından inceleme” başlıklı 18 inci maddesinde,“ (1) İtirazen şikayet başvuruları;

__

_ a) İlan veya ön yeterlik/ihale dokümanına yapılan başvurular, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlarla sınırlı incelenir._

__

_ b) İhale veya ön yeterlik dokümanının verilmesi, başvuruların veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasıyla ilgili olarak ise, başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden incelenir. _

(2) Eşit muamele ilkesi yönünden yapılacak incelemede; dayanağı bakımından, itiraz edilen işlemin diğer aday veya isteklilere ilişkin olarak da Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun şekilde gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine bakılır.” hükmü yer almaktadır.

Söz konusu mevzuat hükmü çerçevesinde, tekliflerin değerlendirilmesine yönelik olan İtirazen şikayet başvurusunun , başvuru sahibinin iddiaları ve idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar ile itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği yönünden incelenmesi gerekirken, Kurulun, ihaleye ait dokümanda bulunan ve şikayet konusu dahi edilmeyen hususları gerekçe göstererek, ihalenin iptaline karar vermesinin yukarıda yer alan mevzuat hükmüne aykırılık teşkil ettiği düşünülmektedir.

Diğer taraftan,

4734 sayılı Kanunun 38. maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a)İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü bulunmaktadır.__

İdarece yaklaşık maliyete ve diğer tekliflere göre teklif fiyatı aşırı düşük bulunan teklifler için aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra ihalenin sonuçlandırılmasının yasal bir zorunluluk olduğu yukarıda zikredilen Yasada düzenlenmiştir.

İncelenen ihaleye ait dokümanın incelenmesinden, 27 işçi tarafından yürütülecek işin süresinin 730 takvim günü olduğu anlaşılmaktadır.

Yaklaşık maliyeti 3.840.904,83 TL olarak belirlenen ihalede, geçerli en düşük teklif sahibi isteklinin teklif tutarının 2.853.100,00 TL olduğu, anılan isteklinin teklifinin idarece aşırı düşük bulunmadığı gerekçesi ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin söz konusu istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmış olup, yaklaşık maliyet ile en düşük teklif sahibinin teklif bedeli arasındaki farkın, 987.804,83 TL olduğu ve söz konusu farkın oranının yaklaşık maliyetin % 26’sı olduğu dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif etmiş olduğu bedel ile ihale konusu işin ne şekilde gerçekleştirileceği hususun açıklanması gerektiği açıktır. Ayrıca, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif etmiş olduğu bedelin yanı sıra, idarece yaklaşık maliyete ve diğer tekliflere göre teklif fiyatı aşırı düşük bulunan teklifler için de aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra ihalenin sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmak suretiyle ihale işlemlerinin sonuçlandırılması gerektiğinden 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendine göre düzeltici işlem kararı verilmesi gerektiği gerekçesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.

Kazım ÖZKAN

Kurul Üyesi