KİK Kararı: 2009/UH.III-1420 (27 Nisan 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/036
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 27.04.2009
Karar No : 2009/UH.III-1420
BAŞVURU SAHİBİ:
Özer Lojistik Tem. Hiz. İnş. Gıda ve Paz. Ltd. Şti., Merkez Mahallesi Sevinç Caddesi Beldy. Dükkanları No:25 Alibeyköy/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sgk. İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü, Meclisi Mebusan Cad. No:43 Fındıklı- Beyoğlu/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/19759 İhale Kayıt Numaralı "Malzemeli Genel Temizlik, Çamaşır-Bulaşık Yıkama, Ütüleme, İlaçlama ve Hamaliye Hizmet Alımı İşleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

24.04.2009 tarih ve III.H.08.58.0165/2009-24E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

SGK İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından 01.04.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Malzemeli Genel Temizlik, Çamaşır-Bulaşık Yıkama, Ütüleme, İlaçlama ve Hamaliye Hizmet Alımı İşleri” ihalesine ilişkin olarak Özer Lojistik Tem. Hiz. İnş. Gıda ve Paz. Ltd. Şti.’nin 26.03.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 30.03.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 10.04.2009 tarih ve 8640 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.04.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Sözleşme tasarısında, iş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanmasına ilişkin olarak yüklenicinin sorumluluğu belirtilerek bu yükümlülük kapsamındaki giderlerin Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 19 ncu maddesine göre yerine getirileceği düzenlenmiş olmasına rağmen hizmet türüne göre uygulanacak sigorta türü veya türleri ile teminat limitlerine yer verilmemesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

2. Çalışanların yemeklerinin müdürlüklerin tabldotundan ayni olarak karşılanacağının belirtildiği ancak giderinin kime ait olacağının düzenlenmediği, bu hususun tekliflerin oluşturulmasında tereddüte yol açtığı,

3. Hizmetin ifasında kullanılacak makine-ekipman ve malzemelerin yalnızca liste halinde sayılarak, özellik ve standartlarının açıkça düzenlenmemiş olmasının sağlıklı teklif oluşturulmasını güçleştirdiği,

4. Temizlik malzemeleri ve ekipmanlar listesinde yer alan ve 20.141 paket olarak miktarı belirlenmiş olan dispenser havluların bir paketinin 250 adet olarak öngörülmesine karşın piyasada 250’lik paketlerin üretilmediği, bu durumun sayıca çok bu kalem yönünden maliyeti önemli ölçüde etkileyen bir belirsizlik yarattığı,

5. Birim fiyat teklif cetvelinde yalnızca işçilik kalemlerinin düzenlendiği, işçilik maliyetinden bağımsız diğer iş kalemlerinin maliyetlerinin de işçilik içinde yer alacak olmasının iş artışı ya da eksilişi halinde karışıklığa yol açacağı, bu nedenle her bir iş kaleminin ayrıca düzenlenmemesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin birinci iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme tasarısının “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 22 nci maddesinde; “Yüklenici hiçbir uyarıya gerek kalmaksızın tüm güvenlik önlemlerini zamanında almak ve kazalardan korunma yöntem ve çarelerini bulmakla yükümlüdür. Bu nedenle, yükümlülüğün yerine getirilmesinde gerek ihmal ve dikkatsizlik veya önlem almamaktan gerekse ehliyetsiz işçi kullanmaktan veya herhangi bir nedenle meydana gelebilecek kazalarda tümüyle yüklenici sorumludur. Bununla ilgili yapılması gerekebilecek giderler yükleniciye ait olacak ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 19. maddesi hükümlerine göre yürütülecektir. ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 19 uncu maddesinde; “ İşyerinde, işin başlamasından kabul belgesinin verilmesine kadar her türlü araç, malzeme, ihzarat, makine ve taşıtlar ile sözleşme konusu hizmet işinin korunmasından yüklenici sorumludur.

Yüklenici, kazaların, zarar ve kayıpların meydana gelmesini önlemek amacı ile gereken bütün önlemleri almak ve kontrol teşkilatı tarafından, kaza, zarar ve kayıp ihtimallerini azaltmak için verilecek talimatların hepsine uymak zorundadır.

Yüklenici, işin devamı süresince iş yerinde yapılacak çalışmalarda her türlü güvenlik önlemini almak zorundadır. İş sahasında veya çevresindeki bölgede, yeterli güvenlik önleminin alınmaması nedeniyle doğabilecek hasar ve zararın ödenmesinden yüklenici sorumludur. Ayrıca yüklenici, işyerinde kullanılan ekipmanın neden olabileceği kazalardan korunma usullerini ve önlemlerini çalışanlara öğretmek zorundadır. Bu konularda gerek kontrol teşkilatı tarafından istenen ve gerekse yüklenicinin kendi arzusu ile uyguladığı güvenlik ve koruma önlemlerine ilişkin giderlerin tümü yükleniciye aittir.

Hizmet türüne göre sigorta gerektiği takdirde uygulanacak sigorta türü veya türleri ve teminat limitleri günün koşullarına uygun olmak şartıyla sözleşmesinde veya eklerinde belirtilir...” hükmüne yer verilmiştir.__

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinden yer alan Hizmet Alımları Tip Sözleşmesinin “ İş ve İşyerlerinin Korunması ve Sigortalanması ” başlıklı 22 nci maddesinin idarelerce düzenlenmesine ilişkin (31 nolu) dipnotunda; “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanmasına ilişkin sorumluluğun Genel Şartnamenin 19 uncu maddesinde düzenlenen esaslar dahilinde kime ait olacağı hususu ile İdarenin işin nitelik ve özelliğine göre ihtiyaç duyduğu sigorta türleri ile teminat kapsam ve limitleri burada belirtilecektir.” şeklinde açıklama yapılmıştır.

Dipnotta yer alan açıklamadan iş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması hususunun idarenin takdirine bırakıldığı anlaşılmaktadır. İdarenin, sözleşme tasarısında iş ve işyerlerinin korunmasını ve sigortalanmasını öngörecek ise, işin nitelik ve özelliğine göre ihtiyaç duyduğu sigorta türleri ile teminat kapsam ve limitlerine ilişkin de düzenleme yapması gerekmektedir.

Sözleşme tasarısında yer alan düzenlemeden iş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması hususunda özel bir şarta yer verilmediği belirlenmiştir. Sözleşme tasarısının 22 nci maddesinde yer alan düzenlemenin; işin ifası sırasındaki koruma ve özen gösterme yükümlülüğünün genel bir ifadesi mahiyetinde olduğu, düzenlemenin iş ve işyerleri için sigorta yaptırılmasının öngörüldüğü anlamını taşımadığı, bu genel yükümlülüğün yerine getirilmesi nedeniyle idareden ayrıca bir talepte bulunulamayacağına yönelik olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin birinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin ikinci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik şartnamenin 12 nci maddesinde; “ yemek ve yol ücreti ile ilgili olarak idari şartnamede açıklama yapılmıştır” düzenlemesine yer verilmiştir.

İdari şartnamenin teklif fiyata dahil olan masraflar başlıklı 26. 3 üncü alt maddesinde; “ Ayrıca, yol ücretleri teklif fiyata dahildir. Çalıştırılan işçilere; 26 gün üzerinden günlük brüt 5,64 TL yol paraları nakdi olarak ödenecek ve aylık bordlarında gösterilecektir.

-Çalışanları yemekleri müdürlüklerin tabldotundan ayni olarak karşılanacaktır.

_ -Yüklenici tarafından çalıştırılan işçilere 2 takım yazlık, 2 takım kışlık olmak üzere toplam 4 takım iş elbisesi verilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır._

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölümünün XIII ncü maddesinin “Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımlarında Teklif Fiyata Dahil Masraflar ” başlıklı (G) alt maddesinin birinci fıkrasının 10 numaralı bendinde; “ Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir...” açıklaması yer almaktadır.

Bu kapsamda, aylık gün sayısı ya da uygulamaya ilişkin özelliklerin dokümanda düzenlememesinden ve yemek giderlerinin hak edişlerden düşüleceğine dair düzenlemeye yer verilmemesinden, yemek giderinin isteklilerce teklif fiyata dahil edilmeyeceği, idarece ayni olarak karşılanacağı anlaşılmakta olup, bu durum teklif fiyatın belirlenmesinde tereddüt yaratmamaktadır. Bu nedenle, başvuru sahibinin ikinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin üçüncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin 2 nci maddesinde ihale konusu hizmetin adı; “ SGK İstanbul Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne bağlı birimlerin 21.04.2009-31.12.2009 tarihleri arasında malzemeli, genel temizlik, çamaşır-bulaşık yıkama, ütüleme, ilaçlama ve hamaliye hizmet alımı işleri” olarak ; miktarı ve türü ise; “ 248 temizlik personeli + 4 cam temizlik personeli olmak üzere toplam 252 temizlik işçisi” olarak belirtilmiştir. __

İdari şartname ekinde yer alan, hizmetin ifasında kullanılacak malzemeler, ekipmanlar ve makinelere ait listede isteklilerden işin ifası sırasında; “ 13 yer yıkama otomatı, 42 elektrikli süpürge, 5 çamaşır makinesi, 9 halı yıkama makinesi, 13 sanayi tipi elektrikli süpürge, 13 beş basamaklı merdiven, 9 çift katlı merdiven, 15 yük taşıma arabası, 1 sanayi tipi cila makinesi, 1 sanayi tipi ütü, 1 çamaşır kurutma makinesi” bulundurmaları gerektiği düzenlemesine yer verilmiştir.

İdari şartnamenin kullanılacak iş makinelerine ilişkin olarak 7.3.2 nci maddesinde; “… teknik şartnamedeki maddelere uyacağına ve ünitelerimize veya yükleniciye ait makine ve ekipmanların tamir, bakım ve onarımını yaptıracağına dair noter onaylı taahhütname verecektir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartı yoktur…” düzenlemesine,

Teknik şartnamenin ilgili 9 uncu maddesinde ise;

“ 9.1…iş bitiminde iş makine ve araçları yüklenici tarafından alınacak, kullanılmamış temizlik sarf malzemeleri ile ekipmanlar kuruma bırakılacaktır.

9.2. Yüklenicinin temizlik işleri sırasında kullanacağı tüm araç, gereç ve malzemeler TS ve TSE belgeli olacaktır.

9.4. Tozları almak amacıyla kullanılan temizlik maddeleri kullanılan yüzeye ve çevreye zarar vermeyen, toz tutmayı güçleştiren antiseptik özellikler taşıyacaktır.

9.5. Beton yüzeylerin temizliğinde ve parlaklığın sağlanmasında aşınmayı önleyici Nötr Ph’li ve kokuları giderici maddeler kullanılacaktır.

9.6. Halılar az köpüklü, halıdaki kötü kokuları gideren, kurulama gerektirmeyen ve halıya güzel koku veren maddelerle temizlenecektir.

9.11. Kurum gerekli görmesi halinde kullanılacak iş makineleri resmi veya özel kuruluşlara bütün masrafları yükleniciye ait olmak şartıyla uygunluk testi yaptırabilecektir. Ayrıca idare uygun gördüğü zamanlarda yüklenicinin kullandığı malzemelerden numune alarak analiz yaptıracak, sonuç ne olursa olsun analiz ücretini yüklenici ödeyecektir… ” düzenlemesine yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin Birinci Bölüm, XIII. Kısım, “H. Aşırı Düşük Teklif Değerlendirmesi” başlığı altında; “Personel çalıştırılmasına dayalı olan (ağırlıklı olarak personel çalıştırılan, çalışacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma süresinin tamamının idare için kullanıldığı) hizmet alımı ihalelerinden; temizlik, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri ile sınırlı olmak üzere, verilmiş olan tekliflerin değerlendirilmesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatına ilişkin genel giderleri karşılamak üzere asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme ve genel giderler hesaplanacaktır. Ayrıca bu hizmetlerde amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatı ile ilgili giderlerin sözleşme ve genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarında bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İhale konusu iş personel çalıştırılmasına dayalı hizmet işi olup, belirtilen makine ve ekipmanlar açısından kendi malı olma şartı getirilmemiştir. Ayrıca, makine ve ekipmanların işin süresi sonunda isteklide kalacağı, sadece işin yürütülmesi sırasında idareye ait birimlerde kullanılacağı, bu nedenle amortisman giderlerinin asgari işçilik maliyetinin %3’ü içerisinde karşılanacağı anlaşılmaktadır. Diğer yandan teknik şartnamenin 9 uncu maddesinde tüm araç, gereç ve malzemelerin TS ve TSE belgeli olacağı belirtilerek belli bir kaliteye sahip olması gerektiği düzenlenmiştir. Teknik şartnamede yer alan düzenleme ve anılan Genel Tebliğde yer alan açıklama dikkate alındığında, ihale kapsamında, makine ve ekipmanlar yönünden sağlıklı teklif oluşturulmasını güçleştiren bir husus bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, başvuru sahibinin üçüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin dördüncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari şartnamenin ekinde yer alan temizlik malzemeleri ve ekipmanlar listesinin 58 inci sırasında, 1 paketi 250’lik olmak üzere 20,141 paket “dispenser havlu” istenmiştir.

İdarece gönderilen belgeler arasında, yapılan piyasa araştırmasında 250’lik dispenser havlu paketlerin piyasada mevcut olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin dördüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin beşinci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “İtirazen şikayet başvuruları” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında; “İdareye şikayet başvurusunda bulunulmadan veya idareye yapılan şikayet başvurusu hakkında idarece bir karar alınmadan ve on günlük karar verme süresi beklenilmeden doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde, Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince bu başvurular ilgili idareye gönderilir. Ayrıca, başvuru sahibine de bilgi verilir. İdareye yapılan şikayet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikayet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikayet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunmanın ön koşulu idareye usulüne uygun şikayet başvurusu yapılmasıdır. Anılan iddia ile ilgili idareye şikayet başvurusunun olmadığı, doğrudan Kuruma başvuru yapıldığı anlaşıldığından bu iddiaya ilişkin değerlendirme yapılmamıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

**** Başvuru sahibi tarafından;

Birim fiyat teklif cetvelinde yalnızca işçilik kalemlerinin düzenlendiği, işçilik maliyetlerinden bağımsız diğer iş kalemlerinin maliyetlerinin de işçilik içinde yer alacak olmasının iş artışı yada iş eksilişi halinde karışıklığa yol açacağı, bu nedenle her bir iş kaleminin ayrıca düzenlenmesinin mevzuata aykırılık teşkil ettiği iddia edilmekte ve itirazen şikayet başvurusunun Kurumumuzca incelenerek gereğinin yapılması istenilmektedir.

Ancak söz konusu iddiaya idareye yapılan şikayet başvurusunda yer verilmediğinden, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuruların şekil unsurları ” başlıklı 8 inci maddesinin 10 uncu fıkrasında yer alan, “ İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü gereğince, yukarıda belirtilen iddianın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na bildirilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, karara katılıyorum.

** Adem KAMALI**

** Kurul Üyesi **