KİK Kararı: 2009/UH.II-2375 (17 Eylül 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/068
Gündem No : 43
Karar Tarihi : 17.09.2009
Karar No : 2009/UH.II-2375
BAŞVURU SAHİBİ:
Erpa Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti., Fevzi Caddesi No:129 K.3 Fatih/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü Bezm-İ Alem Valide Sultan Vakıf Gureba Eğ.Ve Arş. Hastanesi Baştabipliği, Adnan Menderes Bulvarı Vatan Caddesi 34040 Çapa Fatih/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/54433 İhale Kayıt Numaralı "Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

11.09.2009 tarih ve II.H.17.80.0218/2009-25E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

T.C. Başbakanlık Vakıflar Genel Müdürlüğü Bezm-i Alem Valide Sultan Vakıf Gureba Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından 30.06.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Erpa Özel Güvenlik ve Eğitim Hizmetleri Ltd. Şti.’nin 12.08.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 25.08.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 27.08.2009 tarih ve 19628 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.08.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. Başvuru konusu ihalenin ilk oturumunda yaklaşık maliyetin açıklanmadan oturumun kapatıldığı,

2. Aşırı düşük sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin asgari işçilik maliyetlerini karşılamadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55 inci maddesinin birinci fıkrasında; “ Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikayet başvurusunda bulunulmasıdır.

Yapılan inceleme sonucunda; ihalenin ilk oturumunun 30.06.2009 tarihinde gerçekleştirildiği, başvuru sahibi tarafından şikayete konu işlemin farkına varıldığı tarih olarak ihale tarihinin esas alınması gerektiği, bu nedenle başvuru sahibinin ihalenin ilk oturumuna yönelik iddiasının süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

Götürü bedel teklif alınan başvuruya konu ihalenin idari şartnamesinin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde işin adı; “ Özel Güvenlik Hizmetleri Alım İşi ”, işin miktarı ve türü; “ 40.000 m2 kapalı alanda hizmet veren 8 katlı hastane binamız ve hizmete açılması halinde yaklaşık 10.000 m2 kapalı alana sahip olan tarihi hastane binamız olmak üzere toplam 80.000 m2 lik alanının (kreş, bahçe ve müştemilat dahil) tamamında 1 kişi yönetici ile 70 kişi özel güvenlik personeliyle silahsız özel güvenlik hizmetinin yapılması. ” şeklinde düzenlenmiştir.

İdari şartnamenin “İşe başlama ve iş bitirme tarihi” başlıklı 48.3 üncü maddesinde; “ İşin süresi 19 (ondokuz) aydır. (01.08.2009 tarihinden 28.02.2011 tarihine kadardır.) ” düzenlemesine yer verildiği,

Aynı idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde; “ _25.1._ihale edilecek hizmetin özelliğine göre, sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaş sigorta vergi, resim ve harç giderler yükleniciye aittir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personelsayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti: 1 kişi Yönetici (koordinatör) Asgari ücretin % 100 fazlası 3 kişi Güvelik Şefi (3 kişi vardiya sorumlusu) Asgari ücretin % 85 fazlası 67 kişi Güvenlik Personeli Asgari ücretin % 75 fazlası şeklinde ücret verilecektir.

Resmi ve Dini Bayram günleri yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanunun 47 nci maddesi uyarınca ödeme yapılacak olup, ödenecek ücret; vardiya sorumluları Asgari ücretin % 85 fazlası, güvenlik personellerine Asgari ücretin % 75 fazlası üzerinden hesap edilecektir. Resmi-Dini Bayram-Yılbaşı tatil günleri çalışma gün sayısı toplam 24 (yirmidört) gündür. Çalışacak işçi sayısı 3 kişi vardiya sorumlusu + 45 kişi güvenlik personeli = toplam 48 kişi olarak belirlenmiştir.

_25.3.2.Yemek,_yol ve giyecek gibi giderler:

Personelin yemek hizmeti : Yüklenici personelinyemek hizmetini hastanemiz yemekhanesinden çıkan yemekten ayni olarak karşılayacak olup, (kişi öğün yemek bedeli 4,25-TL'dir. 26 gün üzerinden 19 ay olarak hesap edilecektir.) teklif fiyatına dahil edilecektir. Bu gider yüklenicinin aylık ödenecek hak edişlerinden düşülecektir.

Personelin yol hizmeti : Yüklenici firma çalışacak personelinin her gün için gidiş-dönüş2( 1günlük 2 tane tam bilet x 26 gün) I.E.T.T bileti ile ayni olarak karşılayacaktır.

Personelin giyim hizmeti: Ayni olarak karşılanacaktır.

Hizmet Süresince Bir Güvenlik Görevlisine Verilmesi Gereken Yazlık kıyafetler

_a) _Kep – 1 adet

_b) _Gömlek (Kısa kollu) cebinde amblem olacak- 2 adet

_c) _Pantolon – 1 adet

_d) _Tek tip Ayakkabı – 1 çift

_e) _Kravat – 1 adet

Hizmet Süresince Bir Güvenlik Görevlisine Verilmesi Gereken Kışlık kıyafetler

_a) _Gömlek (uzun kollu) cebinde amblem olacak – 2 adet

_b) _Pantolon – 1 adet

_c) _Tek tip bot (postal) – 1 çift

_d) _Kazak – 2 adet

_e) _Kışlık mont – 1 adet

_f) _Kravat – 1 adet

Hizmet Suresince Yöneticiye (koordinatör) Verilmesi Gereken Yazlık kıyafet

_a) _Tek Tip Gömlek(Kısa kollu) gömlek cebinde amblem olacak – 2 adet

_b) _Tek tip Takım Elbise ceket cebinde amblem olacak – 1 adet

_c) _Tek tip Ayakkabı– 1 çift

_d) _Kravat – 1 adet

Hizmet Suresince Yöneticiye (koordinatör) Verilmesi Gereken Kışlık kıyafet

_a) _Gömlek (uzun kollu) – 4 adet

_b) _Tek tip Takım Elbise ceket cebinde amblem olacak – 1 adet

_c) _Tek tip Ayakkabı– 1 çift

_d) _Kravat – 1 adet

__

25.3.3. Diğergiderler: İstekliler 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine dair kanunun 21. maddesine göre Özel Güvenlik mali sorumluluk sigortası yaptıracaktır.

25.4 Sözleşme konusu işin bedelinin Ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5 İhale konusu işin kapsamında yer alan iş kollarının İş kazası ve meslek hastalığı bakımından gösterdiği tehlike sınıf ve derecelerine ilişkin kısa vadeli sigorta kollan prim oram 1 (bir)'dir.” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 38 inci maddesinde; "İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;

__

a)**** İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b)**** Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c)**** Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin birinci bölümünün XIII üncü maddesinin G bendinde; “ Çalışacak personelin yemek ve yol maliyetlerinin isteklilerce ayni olarak karşılanmasının öngörüldüğü işlerde, bu ihtiyaçların isteklilerce ayni olarak karşılanacağı idari şartnamelerin ilgili maddesinde belirtilecek ve aylık gün sayısı gösterilecek, ancak buna ilişkin bir bedel öngörülmeyecek, personelin bu ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin kriterler ve asgari standartlar (yemek çeşidi, kalori vb.) ise ihale dokümanının ilgili bölümünde belirlenecektir. Bu şekilde verilen tekliflerin değerlendirilmesinde ise tekliflerin söz konusu ayni ödemeleri de içerdiği kabul edilerek değerlendirmeler buna göre yapılacaktır. İstekliler, ayni olarak karşılayacakları yemek ve yol maliyetleri için bir bedel öngörecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği cevapta bu bedeli belgelendirecektir.

_ Ancak idari şartnamede çalışacak personelin yemek veya yol maliyetinin idarenin yemekhanesinden veya personel servisinden karşılanacağı ve bedelinin yüklenicinin hakedişinden kesileceğine dair bir düzenleme yapılmışsa, yemek ve yol bedelinin ayni olarak karşılanacağı kabul edilecektir. Bu durumda her bir personel için hakedişten kesilecek yemek veya yol bedelinin tutarı idari şartnamede gösterilecektir. Hakedişten kesilecek bu yemek veya yol bedelinin, idare personeli için öngörülen yemek veya yol bedelinde bir artış yapılsa bile değiştirilemeyeceği göz önünde bulundurularak, yemek ve yol bedelinin yıl içinde meydana gelecek artışları da kapsayacak şekilde tahmini bir bedel olarak belirlenmesi gerekecektir._ ” açıklaması,

Aynı Tebliğin birinci bölümünün XIII üncü maddesinin H/b bendinde; “ İşçilik, malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan bu açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir.

_ Aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 sözleşme ve genel giderleri karşılamayan teklifler reddedilecektir. Asgari işçilik maliyeti ve bu maliyet üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılayan teklifler, idari şartnamede belirtilen diğer maliyet kalemleri (malzeme vb.) dikkate alınmak suretiyle değerlendirilerek ihale sonuçlandırılacaktır._

_ …._

__

_ Özel güvenlik hizmet alımlarında ise ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, dedektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir. Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir._

_ Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir_.” açıklaması bulunmaktadır.

Teklif fiyata dahil olan masraflar esas alınarak Kamu İhale Kurumu’nun işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplamada;

- Brüt asgari ücretin % 100 fazlası ödenecek yönetici (1 kişi) için aylık 1.332 TL üzerinden hesaplanan (yemek ücreti dahil, % 1 risk prim oranı üzerinden) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 33.834,18 TL’ye karşılık geldiği,

- Brüt asgari ücretin % 85 fazlası ödenecek güvenlik şefi (3 kişi) için aylık 1.232,1 TL üzerinden hesaplanan __(resmi ve dini bayram günleri için ödenecek ücret ve yemek ücreti dahil, % 1 risk prim oranı üzerinden) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 98.076,91 TL’ye karşılık geldiği,

- Brüt asgari ücretin % 75 fazlası ödenecek güvenlik personeli (67 kişi) için aylık 1.165,5 TL üzerinden hesaplanan (resmi ve dini bayram günleri için ödenecek ücret ve yemek ücreti dahil, % 1 risk prim oranı üzerinden) teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının 2.054.141,71 TL’ye karşılık geldiği,

İhale konusu işte teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamının (%3 sözleşme giderleri dahil, yol ve giyim bedeli ile özel güvenlik mali sorumluluk sigortası bedeli hariç) 2.186.052,80 TL’ye karşılık geldiği görülmüştür.

İdare tarafından iki firmanın teklifinin aşırı düşük olarak değerlendirildiği ve yazılı açıklama talep edildiği anlaşılmıştır. Alesta Sosyal Hizmt. Turz. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’nin teklif mektubunda yer alan teklif bedelinin 2.170.350 TL olmasına karşın ihale konusu işin maliyetini 2.246.577,48 TL olarak belirlediği bu nedenle aşırı düşük açıklamasının kabul edilmediği, aşırı düşük teklif sorgulaması yapılan diğer isteklinin teklifinin uygun bulunarak ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli olan Özen Koruma ve Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin 22.07.200 tarihli teklif birleşenlerine ait açıklamasında 1 yönetici için 31.671,67 TL, 3 güvenlik şefi için 87.888,87 TL, 67 güvenlik personeli için 1.856.746,88 TL, resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı tatil çalışma ücreti olarak 3 güvenlik şefi için 3.700,80 TL, 45 güvenlik personeli için 52.509,60 TL, yol ücreti olarak 91.839,92 TL, yemek ücreti olarak 142.157,62 TL, giyim bedeli olarak toplamda 444,97 TL, mali sorumluluk sigortası için 2.192,48 TL, firma karı olarak 10,67 TL bedel öngördüğü tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif bileşenlerinden özel güvenlik mali sorumluluk sigortasına ait sigorta şirketi tarafından düzenlenmiş bir yıllık özel güvenlik mali sorumluluk sigortası teklifi sunduğu, ayrıca giyim bedeline ilişkin olarak proforma fatura sunduğu tespit edilmiştir.

İhale üzerinde kalan isteklinin, teklif edilmesi gereken asgari maliyet tutarı olarak %3 sözleşme giderleri dahil, yol ve giyim bedeli ile özel güvenlik mali sorumluluk sigortası bedeli hariç olmak üzere 2.174.675,44 TL teklif ettiği, bu tutarın Kamu İhale Kurumu’nun işçilik hesaplama modülü kullanılarak yapılan hesaplama sonucu bulunan 2.186.052,80 TL’lik tutarı karşılamadığı anlaşılmıştır. İstekli tarafından yemek bedeli hesaplanırken KDV hariç fiyatın esas alındığı, ancak Kamu İhale Tebliği açıklaması uyarınca hakedişten kesilmesi öngörülen yemek bedelinin teklif bedeline KDV hariç fiyatının yansıtılmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin yol ve giyim hariç olmak üzere asgari işçilik maliyetini karşılamadığı anlaşıldığından söz konusu isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesinde mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

EK GEREKÇE

**** Şikayet dilekçesinde yer alan 1 inci iddiada; “…ihale komisyonu söz konusu ihalede isteklilerin teklif ettikleri fiyatları açıkladıktan sonra oturumu sona erdirmiş ve yaklaşık maliyeti duyurmamış, uygulama yönünden Kanunun emrettiği hükümlere aykırı hareket etmiştir…” denilmiştir. Her ne kadar, Kurul Kararında, bu iddianın süre yönünden reddine karar verilmiş olsa da, idarece, söz konusu oturum sonunda düzenlenen tutanakta, “işin yaklaşık maliyeti” bölümünün boş bırakıldığı görülmüş olup, bu husus yaklaşık maliyetin açıklanmadığı fikrini doğurduğundan, konunun inceleme ve/veya soruşturma yapılmak üzere Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne bildirilmesine karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, karara katılıyorum.

** Kazım ÖZKAN **

** Kurul Üyesi **