KİK Kararı: 2009/UH.II-1290 (13 Nisan 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/031
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 13.04.2009
Karar No : 2009/UH.II-1290
BAŞVURU SAHİBİ:
Cc Güvenlik Koruma ve Eğitim Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti., Alipaşa Mahallesi, Sebilerenler Cad., Altun Apt., No:1, Kat:1, KÜTAHYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Osmangazi Elektrik Dağıtım A.Ş Kütahya İl Müdürlüğü, Gazi Kemal Mah., Pekmez Pazarı Cad., Belediye İşhanı, Kat:2, No: 29, 43030, KÜTAHYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/9056 İhale Kayıt Numaralı "Koruma ve Güvenlik İhalesi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

06.04.2009 tarih ve II.H.07.58.0199/2009-10E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Osmangazi Elektrik Dağıtım A.Ş Kütahya İl Müdürlüğü tarafından 26.02.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Koruma ve Güvenlik” ihalesine ilişkin olarak CC Güvenlik Koruma ve Eğitim Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.’nin 17.03.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 23.03.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 27.03.2009 tarih ve 7584 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.03.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; başvuru konusu ihalede, ihale üzerinde kalan firmanın aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, söz konusu firmanın aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği cevapta proforma fatura ve fiyat tekliflerine yer verdiği, ancak fiyat analizlerine ait belgeleri usulüne uygun vermediği, nitekim idarenin bahsi geçen firmanın cevabını yetersiz bularak ikinci kez açıklama istediği, idarenin ikinci kez açıklama istemesinin yasaya uygun olmadığı; idari şartnamenin 26 ncı maddesinde teklif fiyata dahil edilmesi gereken masrafların belirtildiği, teknik şartnamenin 30 uncu maddesinde giyim eşyalarının adet ve cinsinin belirlenmesine karşın ihale üzerinde kalan firmanın bu şartları karşılamadığı ve teklif ettiği bedelin piyasa şartlarında temin edilemeyecek kadar düşük ve hayatın olağan akışına aykırı olduğu, söz konusu fiyatların Ticaret Odasından alınan piyasa rayiç fiyatları ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun giyim bedelleri ile ilgili mevzuatında belirtilen kamu rayiç fiyatlarına uymadığı; başvuru konusu ihaleye ait işin yıllara sari bir hizmet olduğu, bundan dolayı yıllara sari bir özel güvenlik alımı ihalesinde sari yılda artacak pirim oranının mutlaka bir maliyet bileşeni olarak göz önünde bulundurulması gerektiği, ancak ihale üzerinde kalan firmanın sıfır müteahhit kârı vermesi sebebiyle bahis konusu prim farkını karşılayamayacağı; ihalelerde yaklaşık maliyetin gerçekçi bir şekilde tespit edilmesi gerektiği, ihale öncesi yapılan maliyet tespitinde giyim bedelinin dikkate alınmış olması durumunda idarenin neden ihale üzerinde kalan firmanın teklif ettiği fiyatı kabul ettiği hususunun anlaşılmadığı, ihale üzerinde kalan firmanın giyim bedelinin %3 sözleşme giderini dahi hesaplamadığı, yaklaşık maliyetin 567.197,28 TL olduğu ihalede müteahhit kârı indiriminden sonra söz konusu hizmet işinin maliyetinin 515.633,89 TL olarak hesaplandığı, ihale üzerinden kalan firmanın teklifinin söz konusu maliyet tutarının altında kaldığı, söz konusu firmanın teklifindeki maliyet bileşenlerinin gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmaması sebebiyle teklifinin 4734 sayılı Kanun gereğince aşırı düşük teklif olarak kabul edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuru sahibinin iddiası içerisinde yer alan, ihale üzerinde kalan firmanın aşırı düşük teklif sorgulamasına verdiği açıklama yazısı ekinde yer alan belgelerin usulüne uygun olmadığı ve idarenin, söz konusu firmanın açıklamasını yetersiz bularak ikinci kez açıklama istediği hususları ile ilgili olarak ihale dokümanında yapılan incelemede, ihale üzerinde kalan firma tarafından aşırı düşük açıklamasında sunulan belgelerde mevzuata aykırı bir duruma rastlanmamıştır. Bunun dışında, idare tarafından ihale üzerinde kalan firmanın ikinci kez aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğuna dair bir belge, ihale dokümanı kapsamında tespit edilememiştir.

İhale üzerinde kalan firmanın teklifindeki maliyet bileşenlerinin gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmaması sebebiyle, teklifinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu gereğince aşırı düşük teklif olarak kabul edilmesi gerektiği iddiası hakkında ihale dokümanında yer alan bilgi ve belgeler incelenmiştir.

Buna göre, başvuru konusu ihaleye ait idari şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinin hizmete ait bilgilerin verildiği (e) bendinde;“İşin süresi 2 yıl olup, birisi bayan 15 (onbeş ) güvenlik görevlisi çalıştırılacaktır. Bu güvenlik görevlilerinden biri koruma ve güvenlik amiri olarak hizmet verecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan masraflar” başlıklı 26 ncı maddesinin 26.3 numaralı fıkrasında yapılan düzenlemeye göre; bir adet güvenlik amirine asgari ücretin %60 fazlasının verileceği, diğer güvenlik görevlilerine asgari ücretin %40 fazlasının verileceği; yemek ücretinin, kişi başına 26 gün üzerinden aylık brüt 107,38 TL olduğu; yol ücretinin, kişi başına 26 gün üzerinden aylık brüt 67,60 TL olduğu ve bu giderlerin nakdi olarak ödeneceği; teknik şartnamenin 30 uncu maddesinde belirtilen giyim eşyalarının ayni olarak verileceği ve teklif fiyata dahil olduğu; resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde iki yılda toplam 27 gün çalışma yapılacağı ve her bir gün için 6 kişi çalıştırılacağı; özel güvenlik mali sorumluluk sigortası yaptırılacağı ve teklif fiyata dahil olduğu ve iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranının ise %1 olarak belirtildiği görülmüştür.

Teknik şartnamenin “Kıyafet” __ başlıklı 30 uncu maddesinde yapılan düzenlemede, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ikincil mevzuatına uygun olarak onaylanmış yazlık ve kışlık giyim eşyalarının ihale konusu işte çalıştırılacak personele ayni olarak verileceği hususunun belirtildiği ve yazlık kıyafetler için beş, kışlık kıyafetler için ise on parçadan oluşan bir kıyafet listesinin verildiği belirlenmiştir. __

__ Resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde yaptırılacak çalışmalarla ilgili olarak, başvuru konusu ihaleye ait teknik şartnamenin 6 ncı maddesinin son fıkrasında;“Yüklenici, kendilerine verilecek program dahilinde koruma ve güvenlik hizmetini haftanın 7 (yedi) günü 24 (yirmi dört) saat kesintisiz sürdürecek olup, resmi ve dini tatil günleri ile hafta sonu tatillerinde de hizmeti aksatmayacaktır. 2 yıllık sözleşme süresi içerisinde resmi ve dini tatil günü olarak kabul edilen toplam gün sayısı 27 (yirmi yedi) olup, bir günde 6 kişi görev yapacaktır (toplam 162 yevmiyedir).” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında, resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde yaptırılacak çalışmalarda, söz konusu günlerin tamamında veya bir kısmında veya hiçbirinde asgari ücrete oranla %60 daha fazla ücret alması öngörülen özel güvenlik amirinin çalışıp çalışmayacağına dair bir belirlemenin bulunmadığı tespit edilmiştir. Dokümanda yer alan mevcut düzenlemeden, söz konusu günlerde çalıştırılacak 6 güvenlik elemanının tamamının güvenlik amiri dışındaki asgari ücretin %40 fazlası miktarında ücret alması öngörülen 14 güvenlik görevlisi arasından oluşacağı anlaşılmaktadır. Nitekim, idare tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan ihale üzerinde kalan firma tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan işçilik hesaplarına göre, bahis konusu günlerde sadece güvenlik amiri dışındaki güvenlik görevlilerinin çalıştırılacağının öngörüldüğü anlaşılmaktadır. Ancak, idare tarafından yapılan yaklaşık maliyet hesabında bulunan işçilik hesabına, resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde çalıştırılacak altı personelden biri olarak güvenlik amirinin dahil edildiği görülmektedir.

Güvenlik amirinin resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde çalışması durumunda, giyim hariç teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamı 506.589,31 TL; güvenlik amirinin resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde çalışmaması durumunda, giyim hariç teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamı 506.439,14 TL olmaktadır.

İhale üzerinde kalan firmanın teklif bedeli 507.068,89 TL’dir. Söz konusu bedelden güvenlik amirinin resmi ve dini bayramlar ile yılbaşı günlerinde çalışması veya çalışmaması durumunda ortaya çıkan giyim hariç teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamları çıkarıldığında, geriye kalan tutarlar sırasıyla; 479,58 TL ile 629,75 TL olmaktadır.

İhale üzerinde kalan firmanın aşırı düşük teklif sorgulaması açıklamasına göre, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası için teklif ettiği yıllık tutarın 288,75 TL, iki yıllık tutarın ise 577,50 TL olduğu görülmektedir.

İhale üzerinde kalan firmanın aşırı düşük teklif sorgulaması açıklamasına göre, teknik şartnamenin 30 uncu maddesinde belirlenen sayıdaki kıyafet için öngörülen ve 02.03.2009 tarihli proforma fatura ile tevsik edilen toplam tutarın 52,50 TL olduğu belirlenmiştir. İhale konusu işte 15 personel çalıştırılacağı dikkate alındığında, her bir personele düşen kıyafet bedeli 3,50 TL olmaktadır.

Yukarıda yapılan tespitlerdeki verilere göre, ihale üzerinde kalan firmanın giyim ve %3 sözleşme gideri dahil teklif etmesi gereken asgari maliyet toplamı, resmi ve dini bayram günlerinde güvenlik amirinin çalışmadığı varsayılarak hesap yapılması durumunda, 506.493,21 TL olmaktadır. Söz konusu tutara özel güvenlik mali sorumluluk sigortası için teklif edilen bedel eklendiğinde, ihale üzerinde kalan firmanın teklif etmesi gereken tutarın 507.070,71 TL olması gerekmektedir. Ancak, ihale üzerinde kalan firmanın belirtmiş olduğu giyim bedeline göre yapılan işçilik maliyeti hesabından ve bahsi geçen isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması açıklamasından, ihale üzerinde kalan firmanın teklif etmiş olduğu 507.068,89 TL tutarının, teklif dahilinde yer alan giyim bedeline %3 sözleşme giderinin eklenmesi durumunda elde edilecek tutarı karşılamadığı anlaşılmaktadır.

Bunun dışında, ihale üzerinde kalan firmanın teklif etmiş olduğu toplam giyim bedelinin 52,50 TL olduğu dikkate alındığında, iki yıl için kişi başına 3,50 TL giyim bedeli düştüğü ve bu tutar ile toplam 15 parçadan oluşan kışlık ve yazlık kıyafetin karşılanacağı anlaşılmaktadır. Ancak, kişi başına düşen söz konusu tutarın, hayatın olağan akışında piyasa koşullarına uygun gerçekçi bir tutar olmadığı görüldüğünden ve ihale üzerinde kalan firmanın teklif tutarının, giyim için teklif edilen bedele ait %3 sözleşme giderinin işçilik maliyetine dahil edilmesi durumunda, söz konusu firma tarafından teklif edilmesi gereken asgari maliyet toplamını karşılamadığı sonucuna varıldığından, ihale üzerinde kalan firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği neticesine ulaşılmış ve başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif sorgulaması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İncelemeye konu ihalenin __Açık İhale Usulü ile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin toplam 567.197,28 TL olarak belirlendiği;

İhalede 4 adet ihale dokümanının satın alındığı, 26.02.2009 tarihinde yapılan ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği, yapılan inceleme sonucunda verilen tekliflerden 1 adedinin geçerli olduğu dikkate alındığında, ihalede rekabetin oluşmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 5 inci maddesinde “Temel İlkeler” başlığı altında; “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Anılan Kanunun 5 inci maddesinde yer alan “Temel İlkeler” gereğince, idareler bu kanuna göre yapılan ihalelerde; rekabeti ve kaynakların verimli kullanmasını sağlamakla sorumludur. Söz konusu ihalede Kanunun 5 inci maddesinde yer alan temel ilkelerden “rekabet ” ilkesinin ihlal edildiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenden dolayı incelemeye konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, çoğunluk kararına katılmıyorum.

** Adem KAMALI**

** KurulÜyesi **