KİK Kararı: 2009/UH.I-2013 (3 Ağustos 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/061
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 03.08.2009
Karar No : 2009/UH.I-2013
BAŞVURU SAHİBİ:
Dörtel Temizlik Otomasyon Sağlık İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Bahçelievler Mah. M. Fevzi Çakmak Cad. No:52/6 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Aksaray/Ortaköy Devlet Hastanesi Baştabipliği, Kırşehir Yolu 4 Km. Yeni Sanayi Sitesi Karşısı Ortaköy/AKSARAY

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2009/33220 İhale Kayıt Numaralı "16 İşçi ile Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti Alımı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

30.07.2009 tarih ve I.H.14.90.G027/2009-28E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Aksaray/Ortaköy Devlet Hastanesi Baştabipliği tarafından 16.04.2009 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “16 İşçi İle Malzemesiz Genel Temizlik Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dörtel Temizlik Otomasyon Sağlık İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin 08.07.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 10.07.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 20.07.2009 tarih ve 16827 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.07.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

1. İhale üzerinde bırakılan firmadan daha düşük teklif fiyatına sahip oldukları, tekliflerinin gerekli teklif bileşenlerini karşılar değerde olmasına karşın aşırı düşük olduğu gerekçesiyle mevzuata aykırı olarak değerlendirme dışı bırakıldığı,

2. İhaleye 18 firmanın teklif vermesine rağmen geçerli teklif sayısının bir olduğu ve 18 teklif verilen bir ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin belirlenmemesinin bir çelişki olduğu, ihalede gerekli rekabetin oluşmadığı,

İddialarına yer verilmiştir.

A- Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak:

İnceleme konusu ihalede, 27.04.2009 tarihli ihale komisyonu kararı ile M.S.T Tem. Med. İnş. Gıda Taş. Turz. Danş. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifi “aşırı düşük teklif açıklaması vermediği” gerekçesiyle, Sarsılmaz Tem. Gıda İnş. Peyzaj Med. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin de “iş deneyim belgesi uygun olmadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, DNZ Grup Tem. İnş. Taah. Oto. Med. Haz. Yem. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Ünka Tem. Pak. Hizm. Taş. İnş. Elek. Parf. San. ve Tic. Ltd. Şti.& Gök Sofra Yem. Tem. Gıda Taah. İnş. Med. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının da ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği ancak, söz konusu komisyon kararına karşı Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibince sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında giyim gideri için öngörülen bedelin hayatın olağan akışına aykırı olduğu gerekçesiyle 04.06.2009 tarih ve 2009/UH.II-1640 sayılı Kurul kararı ile düzeltici işlem tesis edildiği görülmüştür. Kurul kararı sonucunda DNZ Grup Tem. İnş. Taah. Oto. Med. Haz. Yem. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ünka Tem. Pak. Hizm. Taş. İnş. Elek. Parf. San. ve Tic. Ltd. Şti.& Gök Sofra Yem. Tem. Gıda Taah. İnş. Med. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. iş ortaklığının teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.

İdare tarafından Kurul kararının uygulanmasına ilişkin 25.06.2009 tarihli ara karar ile; “ Aksa Temizlik Ltd. Şti., Emre Hizmet Org. Ltd. Şti., Alesta Temizlik Ltd. Şti., Atılım Temizlik Ltd. şti., Ümit Temizlik Ltd. Şti., Arınan Temizlik Ltd. Şti., Adalı Temizlik Ltd. Şti., Sürem Temizlik Ltd. şti. ve Zafer Bora Ltd. Şti.’nin, 27.04.2009 tarihli ilk komisyon kararından sonraki süreçte geçici teminatlarını geri aldıkları için aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesine, geçici teminatlarını almayan geçerli teklif sahipleri Er-Sa Temizlik Ltd. Şti., Doğa Temizlik Ltd. Şti., Bora Temizlik Ltd. Şti., Özakkaya Temizlik Ltd. Şti. ve Dörtel Temizlik Ltd. Şti.’nden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine ” karar verilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklaması istenilen Er-Sa Temizlik Ltd. Şti. ve Bora Temizlik Ltd. Şti. açıklama vermediği için, Özakkaya Temizlik Ltd. Şti. ve Dörtel Temizlik Ltd. Şti. de aşırı düşük teklif açıklamasında öngördükleri giyim bedeli düşük kabul edildiği için teklifleri değerlendirme dışı bırakılmıştır.

__

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

__

“ _İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. _

İhale komisyonu;

__

a)**** İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,__

__

b)**** Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,__

__

c)**** Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,__

__

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

__

__İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 59 uncu maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında;

__

_ “…_

_(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır. _

__

_(4) Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınır.” _hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliğinin XIII.H. b maddesinde ise;

“ Personel çalıştırılmasına dayalı olan (ağırlıklı olarak personel çalıştırılan, çalışacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma süresinin tamamının idare için kullanıldığı) hizmet alımı ihalelerinden; temizlik, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri ile sınırlı olmak üzere, verilmiş olan tekliflerin değerlendirilmesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatına ilişkin genel giderleri karşılamak üzere asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme ve genel giderler hesaplanacaktır.

_ …_

_ Asgari işçilik maliyeti; brüt asgari ücret ile idari şartnamede öngörülen yemek, yol ve giyim bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır. Asgari ücretin üzerinde ödeme öngörülen işlerde brüt asgari ücret yerine öngörülen bu fazla tutar yazılacaktır. Resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, idari şartnamede yapılan belirlemeye göre brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin fazlası üzerinden belirlenecektir._

__

_ İşçilik, malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan bu açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. Aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 sözleşme ve genel giderleri karşılamayan teklifler reddedilecektir. Asgari işçilik maliyeti ve bu maliyet üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılayan teklifler, idari şartnamede belirtilen diğer maliyet kalemleri (malzeme vb.) dikkate alınmak suretiyle değerlendirilerek ihale sonuçlandırılacaktır…_” açıklaması,

yer almaktadır.__

İdari şartnamenin 2 inci maddesinde ihale konusu işin tanımı; “16 Kişi ile Malzemesiz Genel Temizlik Hizmet Alımı” olarak yapılmış ve __ işin fiziki miktarı ile türü de “16 Kişi ile 24 ay” olarak belirlenmiştir.

İdari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Giderler” başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti: Bu işin süresi 01.05.2009 başlar 30.04.2011 biter (730 gün). Çalıştırılacak işçi sayısı 16 kişidir.

__

Milli ve dini tatil günlerinde çalışılacak gün sayısı 25 gün olup, bu günlerde 2 işçi çalıştırılacak 25x2=50 günlük çalışma için 4587 sayılı İş Kanunun 47. maddesi uyarınca ödenecek günlük bedel teklif edilen fiyata dahil olup bu tutarlar ücret bordrosunda gösterilecektir.

__

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek gibi giderler: İşçilere yemek hastanemiz tarafından verilecektir. Yol ücreti bir işçi için 26 gün üzerinden günlük 2 TL olup 26x2=52 yol ücreti bordroda gösterilecektir. Giyecek bedeli ise ayni olarak verilecektir.

25.4…

25.5. Çalıştırılacak işçilerin sigorta risk prim oranı %1,5 dir.” düzenlemesi yapılmıştır.

Teknik şartnamenin “Çalıştırılacak İşçi Sayısı” maddesinde ise;

“Temizlik görevlilerinin kıyafetleri müteahhit firma tarafından karşılanacaktır. Her bir işçi için 2 takım yazlık iş kıyafeti ve 2 takım kışlık iş kıyafeti olmak üzere toplam bir işçi için 4 takım iş kıyafeti temin edecektir. Görevliler düzgün ve temiz iş kıyafetleri ile çalışmak mecburiyetindedirler. …” düzenlemesine yer verilerek ihale konusu işte çalışacak personelin giyim malzemelerinin yüklenici tarafından verileceği ve bunun teklif fiyatına dahil olacağı belirtilmiştir.__

İnceleme konusu ihalede teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyeti 347.854,32 TL’dır (%3 sözleşme gideri dahil ve resmi ve dini bayram günlerine ilişkin işçilik maliyeti dahil, giyim bedeli ise hariçtir). Buna göre;

Başvuru sahibi Dörtel Tem. Otm. Sağ. İnş. Taş. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif fiyatı 347.887,28 TL olup, aşırı düşük teklif açıklamasında, 32 takım yazlık ve 32 takım kışlık olmak üzere toplam 64 takım iş elbisesi için 32 TL öngörmüş ve Mü-Teks İş Güv. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 16.04.2009 tarihli proforma faturayı sunmuştur. Yapılan açıklamaya göre 1 takım iş elbisesinin maliyeti 0,50 (elli kuruş) TL’dır. Dörtel Tem. Otm. Sağ. İnş. Taş. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklif tutarı ile teklif edilmesi gereken asgari maliyet tutarı olan 347.854,32 TL’nın karşılandığı görülmekle birlikte, giyim maliyeti için öngörülen bedelle ihale dokümanında belirtilen giyim malzemelerinin hayatın olağan akışı ve piyasa koşulları içerisinde temini mümkün olmadığından, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında; “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler. ” hükmü, __

Anılan Kanunun “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında; “ İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir …” hükmü,

yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8 inci maddesinin 10 uncu fıkrasında; “(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez. ”,

Aynı Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasında; “ Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir.”, 17 nci maddesinin birinci fıkrasında ise; “ 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi Dörtel Temizlik Ltd. Şti. Kuruma yaptığı itirazen şikayet başvurusundaki ikinci iddiası ile ilgili olarak idareye herhangi bir şikayette bulunmamıştır. İdareye verdiği şikayet dilekçesinde değinmediği bir iddiaya Kuruma yaptığı itirazen şikayet başvurusunda yer vermiştir. Yukarıda belirtilen mevzuat hükmünce idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemeyeceğinden ikinci iddia ile ilgili başvurunun reddine karar verilmesi gerekmekle birlikte, (A) bölümünde incelenmeyen şikayet konusu (B) bölümünde İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi uyarınca eşit muamele ilkesi yönünden incelenmiştir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır:

İdare tarafından, 04.06.2009 tarih ve 2009/UH.II-1640 sayılı Kurul kararının uygulanmasına ilişkin 25.06.2009 tarihli ara karar ile, Aksa Temizlik Ltd. Şti., Emre Hizmet Org. Ltd. Şti., Alesta Temizlik Ltd. Şti., Atılım Temizlik Ltd. Şti., Ümit Temizlik Ltd. şti., Arınan Temizlik Ltd. Şti., Adalı Temizlik Ltd. Şti., Sürem Temizlik Ltd. Şti. ve Zafer Bora Ltd. Şti.’nin, 27.04.2009 tarihli ilk komisyon kararından sonraki süreçte geçici teminatlarını geri aldıkları için aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesine karar verilerek teklifleri değerlendirme dışı bırakılmıştır. Geçici teminatlarını geri almış olan Aksa Temizlik Ltd. Şti., Emre Hizmet Org. Ltd. Şti., Alesta Temizlik Ltd. Şti., Atılım Temizlik Ltd. Şti., Ümit Temizlik Ltd. şti., Arınan Temizlik Ltd. Şti., Adalı Temizlik Ltd. Şti., Sürem Temizlik Ltd. Şti. ve Zafer Bora Ltd. Şti.’nden yeniden geçici teminat istenerek, geçici teminatı uygun olanların teklifleri ile ilgili de aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi gerekirken, adı geçen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, tekliflerin değerlendirilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.