KİK Kararı: 2009/UH.I-1219 (30 Mart 2009)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2009/027
Gündem No : 19
Karar Tarihi : 30.03.2009
Karar No : 2009/UH.I-1219
BAŞVURU SAHİBİ:
Netkom Uluslar Arası Ticaret Ltd. Şti., Fatih Sultan Cad. Erdem Sok. No:10 K.4 Okmeydanı/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü, Etlik Caddesi No:39 06110 Dışkapı/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2008/186571 İhale Kayıt Numaralı "Elektronik Ücret Toplama ve Elektrifikasyon Sistemleri Bakım ve Onarım Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

26.03.2009 tarih ve I.H.05.70.G031/2009-13E sayılı Esas İnceleme Raporunda;

Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından 31.12.2008 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Elektronik Ücret Toplama ve Elektrifikasyon Sistemleri Bakım ve Onarım Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Netkom Uluslararası Ticaret Ltd. Şti.’nin 16.02.2009 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 19.02.2009 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 04.03.2009 tarih ve 5898 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.03.2009 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,

İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.

KARAR:

Esas İnceleme Raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikayet dilekçesinde özetle;

İhaleye vermiş oldukları teklifin idare tarafından yaklaşık maliyete göre aşırı düşük kabul edildiği ve açıklama istendiği, bu konuda yaptıkları açıklamaların idarece uygun görülmediği, 948.999,00 TL’lik tekliflerinin, sadece vasıfsız işçi için verilen aylık birim fiyatının şekilsel olarak asgari maliyet sınırının altında kaldığı gerekçesiyle geçersiz sayıldığı ve ihalenin 967.277,00 TL teklif veren firmaya verilerek kamunun 18.278,00 TL zarara uğratıldığı, bir teklifin asgari işçilik maliyetlerini karşılayıp karşılamadığını belirlemek için teklifin tamamının işin tamamı için hesaplanacak olan asgari işçilik maliyetini karşılamadığının dikkate alınması gerektiği, idarenin bu iş için 694.902,19 TL asgari işçilik maliyeti hesapladığı, firmalarının teklifinde ise işçilik maliyetinin 734.232,00 TL olduğu ve asgari işçilik maliyetini karşıladığı, bu nedenle ihale kararının değiştirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

31.12.2008 tarihinde yapılan ihaleye 3 firmanın teklif dosyası verdiği, bu firmalardan Pınar Mühendislik A.Ş. ile Netkom Uluslararası Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, Cevdet Albayrak’ın teklifinin ise geçerli kabul edildiği anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 9 uncu maddesinde;

“ Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde;

__

a) Vasıfsız personel için; çalıştırılacak personel sayısı ve saatleri dikkate alınarak, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş olan brüt asgari ücret tutarı ile brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan işveren payı,

__

b) Vasıflı personel için; yaptırılacak işin niteliği dikkate alınarak belirlenen ücretlerin brüt tutarı ile bu ücret üzerinden hesaplanan işveren payı,

__

Dikkate alınarak hesaplama yapılır.

__

İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek, yol ve giyecek gibi maliyetlerin istekli tarafından karşılanmasının öngörüldüğü hallerde, yukarıda yapılan hesaplamalara; yol, yemek ve giyecek gibi maliyetlerin brüt tutarları da eklenerek işçilik maliyeti bulunur. Ayrıca personele nakdi olarak ödenecek yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarı idari şartnamede gösterilir.

__

Uygulanması gerekecek iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranları, işin niteliği ayrıntılı olarak belirtilmek suretiyle ilgili sigorta müdürlüğünden alınacak yazı ile tespit edilerek yaklaşık maliyet hesabı buna göre yapılır. Ayrıca yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilir.

__

__Vasıflı personel çalıştırılacak işlerde bu personele, isteklinin asgari ücretin üzerinde bir ödeme yapması idarelerce öngörülür ise bu ücretin brüt asgari ücretin yüzde (%) kaç fazlası olacağı idari şartnamede açıkça gösterilir.” hükmüne,

İdari şartnamenin “Teklif Fiyata Dahil Olan Masraflar” başlıklı 26 ncı maddesinde;

_ “26.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince _yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

__

26.2. (26.1) inci madde de yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilecektir.

__

26.3. Ayrıca,

-Yemek bedeli (normal çalışanlar için) günlük brüt 5,00 YTL,

-Vardiyalı çalışan personelin günlük brüt yemek bedeli 7,50 YTL,

-Yol bedeli (normal çalışanlar için) günlük brüt 7,00 YTL,

-Vardiyalı çalışan personelin günlük brüt yol bedeli 10,50 YTL,

__

a) Yemek ve yol bedeli Elektronik Mühendisi ve normal çalışan Elektronik Teknisyenler için 26 gün; vardiyalı çalışan Elektronik Teknisyenleri için 20 gün; Elektrik Mühendisleri, Elektrik Teknisyenleri ve vasıfsız işçiler için 22 gün üzerinden ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir. İşçilerin giyeceklerinin özellikleri özel teknik şartnamede belirtilmiştir.

__

b) Elektronik Mühendisi ve Elektrik Mühendisi için asgari ücretin brüt tutarının % 50 fazlası; Elektronik ve Elektrik Teknisyenleri için asgari ücretin brüt tutarının % 25 fazlası teklif fiyata dahildir.

__

26.4.__Ancak sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi(KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde idarece yükleniciye ayrıca ödenir.

__

26.5. Sigorta risk prim oranı % 3,00’dür.” düzenlemesine,

__

Yer verilmiştir.

__

Bu durumda, KİK işçilik modülüne göre yapılan hesaplamada ÖZEL-EE-A5 birim fiyat nolu vasıfsız işçi aylık ücretinin 788,79 YTL olduğu, bu ücrete idari şartnamede belirtilen yemek ve yol giderleri ile % 3 oranında sözleşme ve genel giderlere ilişkin maliyet bileşenleri de eklendiğinde teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyet toplamının 1.141,48 YTL olduğu tespit edilmiştir.

__

__ 4734 sayılı Kanunun “Aşırı Düşük Teklifler”**** başlıklı 38 inci maddesinde;

“ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

İhale komisyonu;__

__

a)****İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

____

b)****Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

____

c)****Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 72 maddesinde yukarıdaki Kanun hükmüne yer verilmiş, ayrıca anılan maddenin son fıkrasında; “ Aşırı düşük teklif değerlendirmesinde tekliflerin, asgari maliyet yanında sözleşme giderlerini (damga vergileri, varsa noter masrafları, KİK payı gibi) karşılayıp karşılamadığı da dikkate alınacaktır.” hükmü yer almaktadır.

İdare kamu ihale mevzuatını dikkate almak suretiyle idari şartnamenin 34 üncü maddesinde;

“ 34.1- İhale komisyonu verilen teklifleri bu şartnamenin 32 nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

__

34.2- İhale komisyonu;__

__

a)****İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

____

b)****Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

____

c)****Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” düzenlemesine yer vermiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin XIII üncü maddesinin H/b bendinde; “Personel çalıştırılmasına dayalı olan (ağırlıklı olarak personel çalıştırılan, çalışacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma süresinin tamamının idare için kullanıldığı) hizmet alımı ihalelerinden; temizlik, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri ile sınırlı olmak üzere, verilmiş olan tekliflerin değerlendirilmesinde ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatına ilişkin genel giderleri karşılamak üzere asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme ve genel giderler hesaplanacaktır. Ayrıca bu hizmetlerde amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatı ile ilgili giderlerin sözleşme ve genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarında bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir.

__

_ Amortisman, iş yeri hekimliği, ihbar ve kıdem tazminatı ile ilgili giderler sözleşme ve genel giderler içinde değerlendirildiğinden, idari şartnamelerin "teklif fiyata dahil olan masraflar" kısmında bu giderler için bir bedel öngörülmeyecektir. _

__

_ Asgari işçilik maliyeti; brüt asgari ücret ile idari şartnamede öngörülen yemek, yol ve giyim bedeli ile işveren sigorta prim tutarından oluşmaktadır. Asgari ücretin üzerinde ödeme öngörülen işlerde brüt asgari ücret yerine öngörülen bu fazla tutar yazılacaktır. Resmi ve dini bayram günleri ile yılbaşı günü yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, idari şartnamede yapılan belirlemeye göre brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin fazlası üzerinden belirlenecektir._

__

_ İşçilik, malzeme ve diğer maliyet kalemleri dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre idarece belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecek, istekliler tarafından yapılan bu açıklamalara ilişkin belgeler değerlendirilerek karar verilecektir. _

__

_ Aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldıktan sonra asgari işçilik maliyeti üzerinden % 3 sözleşme ve genel giderleri karşılamayan teklifler reddedilecektir. Asgari işçilik maliyeti ve bu maliyet üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme ve genel giderleri karşılayan teklifler, idari şartnamede belirtilen diğer maliyet kalemleri (malzeme vb.) dikkate alınmak suretiyle değerlendirilerek ihale sonuçlandırılacaktır.”_ açıklamasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibi Netkom Uluslararası Tic. Ltd. Şti.’nin ihaleye sunmuş olduğu birim fiyat teklif cetvelindeki maliyet bileşenlerinden, ÖZEL-EE-A5 birim fiyat nolu vasıfsız işçi aylık ücreti için 725,00 YTL birim fiyat teklifinde bulunduğu, bu teklifin idare tarafından aşırı düşük teklif şeklinde değerlendirilmesi nedeniyle adı geçen firmanın aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu ve bu amaçla 07.01.2009 tarih ve 00787 sayılı yazı ile açıklamada bulunulmasının istenildiği anlaşılmıştır.

Netkom Uluslararası Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif kapsamında idareye yazdığı 12.01.2009 tarih ve 09-001 sayılı açıklama yazısında; 31.12.2008 tarihinde ihalesi yapılan Ankara Otoyolunun Ankara Çevre Otoyolu-Düzce Kesimi Elektronik Ücret Toplama ve Elektrifikasyon Sistemleri Bakımı ve Onarımı İşi’nin halen firmaları taahhüdünde devam ettiği, bu nedenle firmalarının vermiş olduğu teklifte, bu kapsamdaki halihazırda kurulu ve şantiyelerde hizmet verecek teknik eleman, araç, gereç ve teçhizatın geçen yıl yapılan ihale kapsamında temin edildiği ve halen kullanılıyor olması nedeniyle bu tür giderler ve amortismanlar açısından bu ihalede en uygun maliyet avantajını sağladığı ve en uygun teklifin verildiği açıklamalarına yer verilmiştir.

Netkom Uluslararası Tic. Ltd. Şti.’nin ihaleye sunmuş olduğu birim fiyat teklif cetvelindeki maliyet bileşenlerinden, ÖZEL-EE-A5 birim fiyat nolu vasıfsız işçi aylık ücreti için 725,00 YTL birim fiyat teklifinde bulunmuş olmakla birlikte, işçilik modülüne göre yapılan hesaplamada söz konusu vasıfsız işçi aylık ücretinin 788,79 YTL olduğu, dolayısıyla adı geçen firmanın asgari işçilik maliyetinin altında bir teklifte bulunduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, adı geçen firma tarafından vasıfsız işçi aylık ücreti olarak teklif edilen 725,00 YTL’ye idari şartnamede belirtilen aylık yemek ve yol giderleri eklendiğinde teklif etmiş olduğu asgari işçilik maliyetinin (725,00 + 110,00 (yemek) + 154,00 (yol)=) 989 YTL olduğu, buna karşın yemek ve yol giderleri ile % 3 oranında sözleşme ve genel giderlere ilişkin maliyet bileşenleri esas alınarak yapılan KİK işçilik modülüne göre yapılan hesaplamada teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinin 1.141, 48 YTL olduğu, dolayısıyla başvuru sahibi firmanın teklif ettiği gerek vasıfsız işçi aylık ücretinin KİK işçilik modülüne göre hesaplanan aylık ücretten, gerekse yol ve yemek dahil teklif ettiği asgari işçilik maliyetinin teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetinden düşük olduğu anlaşılmıştır.

__

Her ne kadar başvuru sahibi, Kuruma verdiği itirazen şikayet başvurusunda (başvuru ekinde bulunan tabloda da kayıtlandığı üzere), idari şartnamede belirtilen kriterlere göre idarece hesaplanan asgari işçilik maliyetinin toplam 694.902,19 YTL olmasına karşın, firmalarının teklif ettiği asgari işçilik maliyetinin toplam 734.232,00 YTL olduğunu ve asgari işçilik maliyetini karşıladığını ifade etmekte ise de, ihalenin açık ihale usulü ve teklif birim fiyat esasına göre yapıldığı, iş kapsamında çalıştırılacak her personel için işçilik fiyat kalemlerinin ayrı ayrı belirlendiği, ayrıca aşırı düşük teklif sorgulamasında maliyet bileşenleri için istenen açıklamaların teklif edilen birim fiyatlarla ilgili istendiği dikkate alındığında, tekliflerin değerlendirilmesinde ve dolayısıyla aşırı düşük teklif sorgulamasında asgari işçilik maliyetleriyle ilgili değerlendirmenin ayrı ayrı olmak üzere birim fiyat teklifleri esas alınarak yapılması gerekmektedir.

__

Sonuç olarak, başvuru sahibinin verdiği teklif fiyatı içerisindeki vasıfsız işçi maliyetine ilişkin verdiği birim fiyatın, teklif edilmesi gereken vasıfsız işçi asgari işçilik maliyetinin altında olması sebebiyle idarenin Netkom Uluslararası Tic. Ltd. Şti.’ni değerlendirme dışı bırakmasında mevzuata aykırı bir hususun bulunmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin iddialarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle;

4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.