Kayseri BAM 6. HD 2024/724 E. 2024/832 K.

T.C.

KAYSERİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

6. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2024/724

KARAR NO: 2024/832

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 16/01/2024

ESAS NO: 2022/419

KARAR NO: 2024/25

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ:03/04/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:17/04/2024

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/01/2024 tarih ve 2022/419 Esas 2024/25 Karar sayılı ilamına karşı ,davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı ... Ltd. Şti. arasında ticari ilişki olduğunu, gerçekleşen ticari ilişki nedeni ile davacı şirket üzerine düşen tüm edimleri yerine getirmiş olmasına rağmen davalı tarafın edimlerini yerine getirmemesi sebebi ile davalı tarafa Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalı borca itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu, davalının kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ettiğini belirterek borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptaline ve takibin devamına, borçlunun takip konusu borcu yasal faizi ile ödemeye, takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere lehimize icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI VEKİLİ'NİN İLK DERECE MAHKEMESİNE SUNMUŞ OLDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE:

Davanın Kayseri Mahkemelerinde açıldığını, davalı şirketin işyerinin ikametgah adresinin Gaziantep'te bulunduğunu, bu sebeple öncelikle davaya ilişkin yetki itirazında bulunduklarını, davacı tarafça davalı aleyhine 2021/40356 E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, işbu takibe 21.09.2021 tarihinde itiraz edildiğini ve icra takibinin durduğunu, her ne kadar davacı tarafça cari ekstresi itirazın iptali davasında borca dayanak olarak sunulmuş olsa da itirazın iptali davalarının icra takibine sıkı sıkıya bağlı olduğundan, alacaklının takipte dayandığı belgeler dışında başka belgelere dayanılamayacağını, faturaya dayalı alacaklar da söz konusu faturanın davalı/borçluya tebliğ edilmedikçe ve temerrüte düşürülmedikçe faiz yürütülemeyeceğiısı birçok Yargıtay içtihatıyla sabit olduğunu, işbu sebeple davacı tarafından talep edilen faize itiraz ettiklerini belirterek yetki itirazlarının kabulü ile söz konusu dosyasının yetkili yer olan Gaziantep Asliye Ticaret mahkemelerine gönderilmesine, davanın Reddi ile takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "... taraflara ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılması için ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmesi veya ticari defter ve kayıtlarının bilirkişiye ibraz edileceği açık adresini ve bu adreste ticari defter ve kayıtları incelemeye sunacak kişinin adı, soyadı ve telefon numarasını bildirmesi için kesin süre verilmiş ve kesin süreye uymamanın sonuçları usulünce vekillerine ihtar edilmiştir. Bilirkişi raporunda tarafların yasal defter kayıtlarının karşılaştırmalı analizinde uyumsuzluğun ve farklılığın davacı tarafın ispat yükümlülüğünde olan davalı firmaya kesilen dört adet satış faturası ile üç adet kur farkı faturasından kaynaklandığı, ancak davacı firma tarafından 18.03.2023 tarihli dilekçe ekinde dava dasyasına sunduğu belgeler ile alacağa konu olan fatura içeriğindeki malların/hizmetlerin davacı tarafından davalı tarafa sunulduğuna dair karine oluşturduğu ve bu nedenle de davacı “...A.Ş.” firmasının ispat yükümlülüklerini yerine getirmiş olduğu, (faturaya konu malın/hizmetin muhataba teslim edildiğinin ve söz konusu teslimden kaynaklı kur farkının doğduğunu ispatladığı) anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. İİK'nun 67/1. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir. Takibe konu edilen faturadan dolayı davacının davalıdan alacaklı olduğu, alacağın miktarının belli ve likit olduğu göz önüne alındığında itirazın iptaline karar verilen 37.312,20-TL'nın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi kanaatine varılmıştır. 1-Davacının davalıya karşı ikame etmiş olduğu davasının kabulü ile, davalının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin... esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile takip tarihi itibariyle 37.312,20 TL asıl alacak ve 1.378,00 TL işlemiş faiz üzerinden takibin devamına, 2-Haksız itiraz nedeniyle itirazın iptaline karar verilen 37.312,20 TL'nin takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine..." dair karar verilmiştir.İş bu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Müvekkili şirketin davacı firma ile navlun işleri için anlaştığını, bir süre boyunca taşıma işlerini söz konusu şirkete yaptırdığını, taraflar arasında bu hususta herhangi bir ihtilaf bulunmadığını, süreç sonunda müvekkili şirketin davacı firma ile tüm ticari bağını kestiğini, başka bir firma ile devam ettiğini, taraflar arasında çalışma sona ermesine rağmen davacı tarafça müvekkili şirketin borçlu olduğunu faturalar kesildiğinde beyan ederek icra takibi başlatıldığını, yerel mahkemece delil sunmak için taraflara kesin süre verildiğini, tarafların yasal süresinden sonra delil sunduğunu, mahkemece bu hususun göz ardı edilerek karara dayanak usulsüz olan delilleri kabul ettiğini, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunun taraflarınca sabit olduğunu, davacı tarafın iddia ettiği alacağın, müvekkili şirkete ait muhasebe kayıtlarında, e- defter kayıtlarında BA BS kayıtlarında bulunmadığını, gerekçeli kararda 2022 yılına ait defterlerin sunulduğundan bahsedildiğini, söz konusu borcun doğum ve takip tarihinin göz önüne alındığında 2021 yılına ait defterlerin inceleme için yeterli olduğunu, 2022 yılının defter kapanış ve kayıtlarının teslim edilmemiş olmasının söz konusunun inceleme için herhangi bir yetkisinin olmadığını, borcu kabul etmemekle beraber faturaya dayalı alacakların söz konusu fatura / faturalar davalı / borçluya tebliğ edilmedikçe ve temerrüte düşürülmedikçe faiz yürütülmeyeceğinin birçok Yargıtay içtihadıyla sabit olduğunu, tüm bu nedenlerle öncelikle tehiri icara taleplerinin kabul edilerek istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar icranın geriye bırakılmasını, inceleme sonunda yerel mahkeme kararının kaldırılarak öncelikle davanın reddi olarak düzeltilmesini, aksi kanaate ise yeniden yapılacak yargılama neticesinde davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:

Dava, faturaya dayalı takibe vaki itiraz nedeniyle itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı şirket davalı ile arasındaki taşıma ilişkisi nedeniyle takibe konu faturadaki navlun bedellerine yönelik ödeme yapılmadığını iddia etmiş davalı ise takibe konu faturaları ve borcu kabul etmediği beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece aldırılan 23.02.2023 tarihli rapor ve 08.05.2023 tarihli ek raporlardaki tespitlere göre davacı firmanın 18.03.2023 tarihli dilekçe ekinde sunduğu belgeler ile alacağa konu olan fatura içeriğindeki malların / hizmetlerin davacı tarafından davalıya sunulduğuna dair karine oluştuğu ve bu nedenle davacının ispat yükümlülüğünü bu suretle yerine getirdiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de yapılan inceleme ve araştırma yeterli değildir.

Dava konusu olay özel ve teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle bilirkişi müataalası gerektirdiğinden yargılamaya esas davada alanında uzman bilirkişilerden rapor alınmak ve tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle dava konusu uyuşmazlık çözülmelidir. Bilirkişi görevlendirilirken ( seçilirken ) de olayda çözülmesi ve aydınlatılması gereken sorunlar / olgular gözetilmelidir.

Bu nedenle, ilk derece mahkemesince ihtilafın çözümünde alanlarında uzman (içerisinde -1- taşıma alanında (CMR hükümlerinin uygulanmasında) bir bilirkişi ile -1- mali müşavir bilirkişisinden) yeni bir bilirkişi heyetine dosyanın tevdi olunarak, takipte dayanılan faturaların kapsamı, taraf şirketlere ait dosyaya getirtilen BS/BA formları, yargılama sırasında mahkemece dosyaya aldırılan raporlardaki tespitler, işbu raporlara yapılan itirazlar, davacının dava dilekçesindeki talebi, dosyaya sunduğu belgelerin içeriği bir bütün olarak değerlendirilmek suretiyle dava tarihi itibariyle taraflar arası alacak borç durumu belirlenecek şekilde tarafların ve mercilerin denetimine açık, ayrıntılı, bilimsel, gerekçeli yeni rapor tanzimi sağlanarak sonuca gidilmesi gerekirken eksik inceleme ve değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Keza, davacı firmanın alacağının bulunduğunun tespiti halinde davalı vekilinin borca itiraz dilekçesinde açıkça işlemiş faize de itiraz ettiğinden davalının takipten önce usulüne uygun şekilde (ihtar vs. yollarla) temerrüde düşürülüp düşürülmediği nazara alınarak davalı şirket temerrüte düşürülmüşse temerrüt tarihinden takip tarihine kadar işlemiş temerrüt faizinin de hesaplattırılarak hüküm altına alınması, temerrüte düşürüldüğünün ispatlanamaması halinde asıl alacak dışında işlemiş faize yönelik davacının davalıdan bir alacağının olmadığı gözetilmek suretiyle davalının itirazınını iptaline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde değerlendirme yapılması usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Bu sebeplerle 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile;

2. HMK'nın 353/1. a.6 md. gereğince, KAYSERİ 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN istinafa konu edilen 16/01/2024 tarih ve 2022/419 E . 2024/25 K sayılı kararın KALDIRILMASINA,

3. HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,

4. Davalı tarafça yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,

5. İstinaf incelemesi duruşmalı olarak yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

6. Davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve isitnaf kanun yoluna başvurma harcının ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,

7. H.M.K. 302/5 maddesi gereğince iş bu ilamın kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirilmlerin, H.M.K. 359/4 maddesi gereğince iş bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,

Dair, dava dosyası üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince, KESİN olarak oybirliği ile karar verildi. 03/04/2024