Kayseri BAM 6. HD 2024/1138 E. 2024/1255 K.

T.C.

KAYSERİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

6. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2024/1138

KARAR NO: 2024/1255

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 06/03/2024

NUMARASI: 2023/1 E. 2024/248 K.

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 30/05/2024

KARAR YAZIM TARİHİ: 31/05/2024

KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 06/03/2024 tarih ve 2023/1 E - 2024/248 K kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... ANONİM ŞİRKETİ vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle;08.01.2018 tarihinde ... Mahallesi ... cadde no:... - ... /Kayseri adresinde ... ünvanlı iş yerinde yangın meydana geldiğini ve bu yangın nedeniyle müvekkili şirkette ... nolu Geniş Kapsamlı ... Poliçesi ile sigortalı ... 'e ait ... ... .cadde No: ... Kocasinan/Kayseri adresinde bulunan ... isimli işyerinde hasar meydana geldiğini ve bu hasar nedeniyle sigortalı ... 'e 25.01 2018 tarihinde 370.250,00-TL tazminat ödenmek zorunda kalındığını, Kayseri Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Dairesi Başkanlığı'nın raporuna göre “olay yerinde yapılan inceleme ve araştırmada yangının başlangıç noktasının ... isimli işyerinden olduğunun tespit edildiği” şeklinde rapor tutulduğunu, raporun devamında olayın son durumu kısmında ... içindeki malzemelerin tamamen zarar gördüğünün tutanak altına alındığını, Kayseri 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/3 değişik iş dosyası ile rapor alındığını, mahkeme tarafından alınan raporda "yangının ilk başlangıç yerinin ... firmasından başlayarak ... firmasına sirayet ettiği tarafımızca hasıl olmuştur. Yangının oluş sebebi ise ... Firmasından kaynaklı sobadan sıçrayan kıvılcımlar olduğu...” şeklinde tespit yapıldığını ve raporun devamında ... 'ın yangın sebebiyle görmüş olduğu toplam zararın belirtildiğini, müvekkili şirketin yangın sebebiyle sigortalı işyeri ... için ödemiş olduğu 370.250,00-TL tazminatı ... ticaret ünvanlı işyeri sahibine rücu hakkı bulunduğunu, davaya konu yangın sebebiyle sigortalı ... 'e ödenen tazminat miktari 370.250,00-TL'nin fazlaya dair hakları saklı tutularak 50.000,00-TL'si için açılan kısmi dava olan Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/655 esas 2019/1050 karar sayılı dosyasında alınan 14.11.2019 tarihli bilirkişi raporunun 4.sayfasında yer alan "... Tespit dosyasından ve içerikteki fotoğraflardan anlaşıldığı üzere davalı ve davacı tarafın ortak duvarının belli seviyeden sonra ara bölme duvarı olarak asıl duvar elemanı ile kapatılmış olmadığı çelik profiller arası sac montajı şeklinde ayrılmış olduğu belirlenmiştir. Bu bakımdan yangınla ilgili olay yeri inceleme ve itfaiye raporundan anlaşıldığı üzere yangın sıçrama olayının özellikle bu kısımdan oluştuğu anlaşılmıştır.” şeklinde belirtildiğini, bu tespitin açık bir şekilde yangının sıçramasında ve yayılmasında bina yapısının etkili olduğunu, binada ki eksiklik nedeniyle yangının sıçradığını ve yayıldığını gösterdiğini, yangının meydana geldiği işyeri sahibi ... ... A.Ş. ve kiracısı ... 'ın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını, dolayısıysa müvekkili şirketin her ikisinden de rücu etme hakkının bulunduğunu, mevcut davaya konu Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icraya konulan alacak ise (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) müvekkil şirket tarafından sigortalısına ödenmiş bulunan 370.250,00-TL tazminatın, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/655 esas 2019/1050 karar sayılı dosyası ile fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla sadece 50.000,00-TL'si için ... aleyhine kısmi dava açılan haricinde kalan 320.250,00-TL'nin 150.000,00-TL'sine ilişkin olduğu, yani müvekkili şirketin toplamda 370.250,00-TL ödediğini, kalan 320.250,00-TL'nin 150.000,00-TL'si için de Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ve söz konusu icra takibine itiraz edildiğinden bahisle davanın kabulü ile HMK'nın 86. ve 392. maddesi gereğince davalılara ait tüm taşınır - taşınmaz ve 3.kişilerdeki hak ve alacaklarına 3.şahıslara devir ve temlikinin önlenmesi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına ve yapılacak yargılama sonunda davanın kabulü ile davalıların Kayseri Genel lera Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasına vaki itirazların iptali ile %40 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davalı ... A.Ş. vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davacı tarafla diğer davalı ... arasındaki anlaşmazlıktan ötürü Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/655 esas sayılı dosyası üzerinden tazminat davası açıldığını, davanın kabulünü müteakip davalı ... vekilinin kararı istinaf ettiğini, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/655 esas sayılı dosyası üzerinden verilen kararda müvekkilini bağlayıcı bir karar olmadığını ve bahse konu dosyada müvekkilinin taraf olmadığını, bu sebeple davanın husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, aynı konuda açılmış olan dava kesinleşmeden yenisi açılamayacağından derdestlik itirazlarının bulunduğunu, her ne kadar davacı sigorta şirketi müvekkilinin Borçlar Kanunun 69. Maddesi uyarınca kusursuz sorumlu olduğuna dayanmış ise de zarar ile bina arasında uygun illiyet bağı olmadığını, binanın maliki olan müvekkilinin zarardan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, yangının çıkış sebebinin binanın aynından kaynaklı olmadığını, ruhsatı olmayan iş yerine sigorta yapan davacı ... Sigorta şirketinin kendi üzerine düşen kontrol görevini yerine getirmemesi sebebiyle ağır kusurlu olduğunu, hukuki dayanaktan yoksun davanın öncelikle zamanaşımı ve derdestlik itirazı doğrultusunda reddine karar verilmesini, aksi halde esastan reddine ve %20 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı ... 'a usulüne uygun dava dilekçesi, tensip tutanağı, duruşma gün ve saatini bildirir davetiye tebliğine rağmen süresinde bir cevap dilekçesi sunmamış, vekili ... duruşmadaki beyanlarında davanın reddini talep etmiştir.İhbar olunan ... vekili 29/12/2020 tarihli dilekçesi ile; huzurdaki yargılama ile ilgili müvekkiline herhangi bir husumet yönetilmesinin mümkün olmaması ve davacının işyerinde kiracı olarak faaliyetlerini yürütüyor olması nedenleriyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İhbar olunan Kocasinan Belediye Başkanlığı vekili ... havale tarihli cevap dilekçesi ile; davacı tarafın dilekçesinde ileri sürdüğü hususlara itiraz ettiklerini, hukuki mesnetten yoksun ve haksız olarak açılan davanın husumetten reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İhbar olunanlar ... ,... ve ... vekili dosyaya sunduğu 13/07/2021 tarihli cevap dilekçesinde; taşınmaz ile alakalı herhangi bir sigorta mevcut olmadığını, taşınmazın sahibi olan müvekkilerine herhangi bir ödeme yapılmadığını, yangının çıkış nedeninin davalı ... çalışanın fiili olduğunun tespit edildiğini, müvekkillerinin herhangi bir kusuru bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkeme kararında; "... davalı ... ....A.Ş yönünden ise; davacı sigorta şirketinin sigortalısının kiracı olarak bulunduğu iş yerinin bitişiğindeki binada çıkan yangın nedeniyle sigortalıya ait iş yerinin de zarar gördüğü, yangının davalı şirketin kiracısının çalışanı tarafından çıktığı hususları birlikte değerlendirildiğinde istinaf mahkemesi kararı uyarınca olayda %15 oranında kusurlu olduğunun kabul edilmesi gerektiği, dolayısıyla zararın %15inin bu davalıya rücu edilebileceği, bu orana göre 30/10/2023 tarihli bilirkişi ek raporunun seçenek-2 olarak belirtilen kısımda hesaplanan (650.650,00-TL+66.386,00=717.036,00-TL olup bunun %15'i 107.555,40-TL'dir. Bu miktardan Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce hükmedilen 50.000,00-TL mahsup edildiğinde bu davalının sorumluluğu 57.555,40-TL) 57.555,40-TL asıl alacak ve 18.912,48-TL avans faizinin davalıdan talep edilebileceği, yine icra inkar tazminatınından sorumluluğunun da bu oranla sınırlı olması gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm fıkrasının tesisi uygun görülmüştür. Davanın kısmen kabulü ile; Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasında davalıların yapmış oldukları itirazın asıl alacak 150.000,00-TL (davalı ... A.Ş yönünden 57.555,40-TL ile sınırlı olmak üzere) ve işlemiş faiz 49.283,20-TL (davalı ... A.Ş yönünden 18.912,48-TL ile sınırlı olmak üzere) olmak üzere toplam 199.283,20-TL (davalı ... A.Ş yönünden toplam 76.467,88-TL ile sınırlı olmak üzere) lik kısım yönünden İPTALİ ile takibin bu tutarlar üzerinden icra dosyasındaki şartlarla devamına, fazlaya dair talebin reddine, İİK 67/2 maddesi uyarınca kabul edilen alacağın %20'si tutarında 30.000,00-TL (davalı ... A.Ş yönünden 11.511,08-TL ile sınırlı olmak üzere) icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, Takip başlatılmasında davacının kötü niyetli olduğunun davalı tarafça ispatlanamaması nedeniyle davalı ... Anonim Şirketi'nin kötü niyet tazminat talebinin reddine,..." şeklinde karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili ve davalı ... ANONİM ŞİRKETİ vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ :Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Yerel mahkeme tarafından verilen kararı kabul etmemin mümkün olmadığını, bina malikinin kusur oranı olarak belirtilen %15 denk gelen zarar hesaplanırken davaya konu yangın sebebiyle meydana gelen tüm zararın %15 inin hesaplanması gerektiğini, yangın sonrası meydana gelen zarar 650.650,00 + 66.386,00 olmak üzere toplamda 717.036,00 TL olduğunu, toplam zarar olan 717.036,00 TL nin %15 i'nin 107.555,40 TL olduğunu, bina malikinin kanundan doğan kusursuz sorumluluğa dair haklarının saklı kalmak kaydıyla sorumluluğu gereği bina maliki ... .. AŞ'nin sorumlu olduğu miktarın 107.555,40 TL olduğunu, ek raporda bilirkişi tarafından belirlenen bu %15 lik kısımdan Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/487 Esas 2021/83 Karar sayılı dosyası ile sadece davalı ... aleyhine açılan ve karara bağlanan 50.000,00 TL düşürülerek bina maliki ... ... A.Ş: nin bina malikinin kanundan doğan kusursuz sorumluluğa dair hakları saklı kalmak kaydıyla kusur sorumluluğu gereği sorumlu olduğu %15 lik kısma denke gelen miktarın hesaplanarak 57.555,40 TL den sorumlu olacağı kanısına varıldığını, ilk derece mahkemesi tarafından hatalı olan bu ek rapora dayanılarak usul ve yasaya aykırı karar verildiğini, Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/487 Esas sayılı dosyasında dava sadece ... aleyhine açılmış olup dava değerinin 50.000,00 TL olduğunu, yani bina maliki ... ... A.Ş. Aleyhine açılan bir dava olmadığını, Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/487 E., 2021/83 K. sayılı dosyası incelendiğinde sadece ... aleyhine kısmi dava açıldığının görüleceğini, yani bu dosyada ... A.Ş. aleyhine açılmış bir davanın söz konusu olmadığını, Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin dosyasının içerisinde yer alan tüm raporlarda ve Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/113 Esas sayılı dosyasında verilen kararda ve mevcut karara konu ek bilirkişi raporunda Davacı sigorta şirketi tarafından 370.250,00 TL. ödeme yapılmış olduğu fazla bir ödemenin söz konusu olmadığını, ödemenin tamamının rücuya tabi olduğunun hesaplandığını ve tespit edildiğini, Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin dosyasının içerisinde yer alan tüm raporlarda ve Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/113 Esas sayılı dosyasında verilen kararda ve mevcut karara konu ek bilirkişi raporunda Davalı ... 'ın Davacı sigorta şirketi tarafından ödenen bu 370.250,00 TL nin tamamından sorumlu olduğu kanaatine varıldığını ve bu yönde kararlar verildiğini, İlk derece mahkemesince Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/487 E., 2021/83 K. sayılı dosyası ile hüküm altına alınan 50.000,00 TL nin davalı ... 'ın sorumlu olduğu miktardan düşürülmesi gerektiği yönündeki varılan kanı doğru olmasına rağmen Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/487 E., 2021/83 K. sayılı dosyası ile hüküm altına alınan 50.000,00 TL nin davalı ... haricinde diğer davalı ... .... A.Ş. Nin sorumlu olduğu miktardan düşürülmesi gerektiğine dair hüküm kurmasının ise bir o kadar usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın sadece davalı ... açısından kabul edilmesinin diğer davalı ... Anonim Şirketi açısından davanın sadece %15 oranında kusur sorumluluğu gereği kısmi olarak kabul edilmesini, bina malikinin kanundan doğan kusursuz sorumluluğunun değerlendirilmeden hüküm kurularak karar verilmesini kabul etmediklerini, davalı ... 'ın kiracı olarak bulunduğu iş yerinin sahibi diğer davalı... Anonim Şirketi olduğunu, bu nedenle BK ilgili maddesi gereği bina malikinin kusursuz sorumluluğunun bulunduğunu, nitekim davalı ... Anonim Şirketinin sorumluluğunu kesecek ortadan kaldıracak hiç bir neden bulunmadığını, tüm bu nedenlerle Davalı ... Anonim Şirketi yangının meydana geldiği işyerinin sahibi olması sebebiyle davalı kiracısı ... ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, dosya içerisinde yer alan bilirkişi raporlarında yer alan tespitler açık bir şekilde yangının başladığı iş yerinin eksik ve yetersiz olduğunu ve yangının sıçrama olayının özellikle bu bölümden kaynaklandığını gösterdiğini, yangının başladığı iş yerinin sahibinin ... Anonim Şirketi olduğu değerlendirildiğinde BK ilgili madde uyarınca davalı ... Anonim Şirketi yangının meydana geldiği işyerinin sahibi olması sebebiyle davalı kiracısı ... ile birlikte MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN sorumlu olması gerektiğini, yangının başlamış olduğu işyerinde eksiklikler olduğu ve yangının bu eksiklikler nedeniyle sıçradığının tespit edildiğini, bu durumun yangının yayılmasında ... Anonim Şirketine ait işyeri arasında illiyet bağı olduğunu ve BK ilgili maddesi gereği işyeri sahibi ... Anonim Şirketinin kusursuz sorumlu olduğunu gösterdiğini ileri sürerek Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/1 Esas, 2024/248 Karar sayılı dosyası ile verilen yerel mahkeme kararının maddi vakıalar ve hukuki yorum açısından usule, yasalara ve içtihatlara aykırı olması sebebiyle İstinaf başvuru ve talepleri doğrultusunda incelenerek, usul ve esastan kararın kaldırılmasına, yeniden yapılacak İstinaf yargılaması neticesinde; İstinaf taleplerimiz doğrultusunda; davalı ... hakkında açmış oldukları davanın kabulü ile Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına vaki İtirazlarının İptali ile %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takibin devamına, davalı ... Anonim Şirketinin yangının meydana geldiği işyerinin sahibi olması sebebiyle ve BK ilgili maddesi gereği kusursuz sorumluluğu bulunması sebebiyle ... Anonim Şirketi hakkında açmış olduğumuz davanın KABULÜ ile davalı kiracısı ... ile birlikte MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN sorumlu olduğuna ve Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına vaki İtirazlarının İptali ile %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takibin devamına, mahkeme aksi kanaatte ise ve bina malikinin kanundan doğan kusursuz sorumluluk durumunu kabul etmeyecek ise; Davalı ... Anonim Şirketinin %15 lik kusur durumuna göre yapılan hesaplama gereği ( Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2020/487 E., 2021/83 K. sayılı dosyası ile sadece davalı ... hakkında hüküm altına alınan 50.000,00 TL lik kısım mahsup edilmeden ) 107.555,40 TL asıl alacak ve buna işleyecek avans faizi üzerinden karar verilerek Davalı ... Anonim Şirketinin 107.555,40 TL asıl alacak ve buna işleyecek avans faizinden sorumlu olduğuna ve Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına vaki İtirazlarının İptali ile %40 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, takibin devamına, yargılama giderleriyle ücreti vekaletin davalılara yüklenmesine ve her iki davalının birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna, dair karar verilmesine aksi kanaat halinde ise yerel mahkeme kararının lehimize kaldırılarak yeniden görüşülmesi için İlk Derece mahkemesine iadesine, masraf ve ücreti vekaletin karşı tarafa yüklenmesine dair karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacı sigorta şirketinin de bahsetmiş olduğu üzere yangının çıkış noktası ve yangının çıkış sebebi “... Çalışanı ... ’in yangın yükü yüksek, tutuşma sıcaklıkları düşük malzemelerin bulunduğu işletme içinde soba yakması sonrası oluşan kıvılcımın bu tür imalahathaneler de her zaman mevcut olan toz ortamlarında etkisiyle kıvılcımların sentetik ve kumaş ürünlere sıçraması sonrası meydana geldiğini ve kusur izafesi olarak da çalışan ... ’ e %100 kusur eklendiğini, ayrıca tarafların ceza yargılamasının da Kayseri 11. Asliye Ceza Mahkemesi 2018//953 Esas ve 2019/1196 Kararında da dosyada bilgiler mevcut olduğunu, her ne kadar davacı sigorta şirketinin müvekkilinin Borçlar Kanunun 69. Maddesi kusursuz sorumlu olduğuna dayanmış ise de zarar ile bina arasında uygun illiyet bağının olmadığını, malik olan müvekkilinin zarardan sorumlu tutulmasının düşünülemeyeceğini, yangının çıkış sebebinin binanın aynından kaynaklı olmadığını, bahse konu olayda gerçekleşen maddi zarar ile yapıdaki bozukluk veya bakım eksikliği arasındaki uygun illiyet bağını kesecek nitelikte üçünçü şahsın yani ... isimli işyeri çalışanı ... ’in yangının çıkmasında % 100 kusuru olması hasebiyle ve yangının çıkış sebebinin taşınmazın aynından olmayıp kiracının çalışanı ... ’ den çıkması sebebiyle uygun illiyet bağı kesilmiş olup müvekkiline karşı yapı malikinin sorumluluğu yönünden davanın reddi gerekeceği kanaatinde olduğunu, somut olayda yangın çıkışının sebebinin " ... Çalışanı ... 'in yangın yükü yüksek , tutuşma sıcaklıkları düşük malzemelerin bulunduğu işletme içinde soba yakması sonrası oluşan kıvılcımın bu tür imalathanelerde her zaman mevcut toz ortamlarının da etkisiyle kıvılcımların sentetik ve kumaş ürünlerine sıçraması sonrası meydana geldiğini, burada müvekkili şirkete %15 oranında kusur yüklenmesi hakkaniyete aykırı olduğunu, söz konusu yangının çıkmasında veyahut yangının büyümesinde müvekkilinin en ufak bir kusurunun söz konusu olmadığını, söz konusu yangının müvekkiline ait binanın aynından kaynaklı bir yangın olmadığını, dolayısı ile davacı tarafın müvekkili şirkete kusursuz sorumluluk yüklemeye çalışmasının kabul edilebilir olmadığını, yangında %100 kusurlu taraf ... çalışanı ... olup müvekkilin sorumluluğuna gidilebilmesi için yangının çıkışının sebebinin taşınmazın aynından kaynaklanmış olması gerektiğini, kaldı ki davacı yanın ilk derece dava dilekçesinde ara bölmenin duvar olarak asıl duvar elemanı ile kapatılmadığını saç profil ile kapatılması sonucu yangının sıçrama olayının bu bölmeden kaynaklandığını belirttiğini ancak arada duvar dahi olsa yangının engellenemez nitelikte olduğunu, davacı sigorta şirketinin imara aykırı olarak yapılmış olan yapıyı sigortalamakla kendisinin kusurlu olduğunu, dolayısıyla ... , ... ve davacı ... Sigorta arasında kusur değerlendirmesi yapılmasının yerinde olacağını, müvekkili şirketin iş bu davada taraf sıfatının söz konusu olmadığını, kaldı ki sigorta şirketinin sigorta poliçesinin kesmiş olduğu ... Reklam şirketinin bulunduğu taşınmazın ruhsatsız olup, sigorta şirketinin iddia ettiği üzere müvekkili şirket ile zarar gören ... Şirketi arasında bulunan ara bölme duvarının sigorta şirketi tarafından bilindiği ve ona rağmen sigorta etmiş olduğunun dosya kapsamında da açıkça anlaşıldığını, bu sebeple uygun illiyet bağını kesen sebeplerden biri olan zarar görenin kendi kusurunun bulunduğunu ve sigorta şirketine de kusur izafesi yüklenmesi gerektiğini, ancak ilk derece mahkemesinin bu hususu göz önüne almadan vermiş olduğu iş bu kararın yasalara aykırılık teşkil ettiğini, Yargıtayın içtihatlarına da bakıldığında yapı eserinin bakımında bozukluk olsa bile üçüncü kişinin ağır kusuru ile yol açması durumunda TBK nın 69. Maddesi gereğince yapı malikinin sorumluluğunun olmayacağı kanaatinde olduğunu, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte mahkeme heyetinin sorumluluğu kanaatinde ise ve yangının müvekkili ile zarar gören ... şirketini birleştiren yapının sac duvar olmasından ötürü müvekkilini sorumlu tutacaksa bile aynı ortak olan duvardan ve ... sacdan kapalı alanının dahada fazla olması sebebiyle Komşululuk Hukuku gereğince ... ın sorumlu olduğunu, yapı ruhsatı verilmeyen iş yerine sigorta yapan Davacı ... Sigorta şirketi kendi üzerine düşen kontrol görevini yerine getirmediği sebebiyle bu hususta ağır kusur sorumlusu olduğunu, bu sebeple taraflarına bina malikinin sorumluluğu sebebiyle dayanmasının hukuka ve yasalara aykırı olup davanın müvekkili şirket yönünden reddi gerektiği kanaatinde olduklarını, bir sigorta şirketinin sigorta poliçesi keserken, sigorta poliçelerindeki taşınmaz vasıfları, ruhsatlarının olup olmadığı ve muafiyetlerinin olup olmadığı hususlarını incelemeden ve araştırmadan sigorta poliçesi kesmemesi gerektiğini, ancak davacı taraf sigorta şirketi somut olayda bu durumları araştırmadan sigorta poliçesi kestiğini, ayrıca sigorta şirketinin basiretli tacir olduğunu da göz önünde bulundurduklarında ... Sigorta Şirketi kendi üzerine düşen kontrol görevini yerine getirmemesi sebebiyle ağır kusuru bulunduğunu, bahse konu yangından müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmaması nedeniyle illiyet bağının kesilmesi sebebiyle taraflarına atfedilen %15 'lik kusuru kabul etmediklerini beyan ederek yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını, talepleri doğrultusunda yerel mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.Dava, işyeri sigorta poliçesi kapsamında ödenen bedelin yangın olayında kusurlu olduğu iddia olunan davalı işyeri maliki ... . A.Ş ve onun kiracısı durumundaki diğer davalıdan yangının çıkışına sebebiyet vermesi nedeniyle rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı, yangın sebebi ile işyeri sigortalısına yapılan hasar ödemesinin davalılardan TTK'nın 1472 maddesi gereğince rücuen tahsilini talep etmiştir. Davacının davalılara karşı Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında 150.000,00 TL asıl alacak, 49.282,20 TL faiz olmak üzere toplam 199.644,86 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlattığı, takip dayanağı olarak"25. 0.2018 tarihli 08.01.2018 tarihinde ... mahallesi ... .cadde no:... ... Kayseri ( ... İli ... İlçesi ... Mahallsei ... pafta ... ada ... ve ... nolu parselde kayıtlı taşınmazda ) adresindeki ... isimli ... 'a ait iş yerinde meydana gelen YANGIN sonucu ... A.Ş. de ... nolu poliçe ile sigortalı ... e ait ... isimli iş yerinde hasar meydana gelmiştir ve bu hasar nedeniyle sigortalı ... e 25.01.2018 tarihinde 370.250,00 TL tazminat ödenmek zorunda kalınmıştır. Ödenen bu tazminatın 50.000,00 TL si için ... aleyhine Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/655 esas sayılı dosyası ile fazlaya dair haklarımız saklı tutularak KISMİ DAVA açılmıştır. Tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla Ödenen toplam tazminat olan 370.250,00 TL nin fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla söz konusu dava dışında kalan 320.250,00 TL sinin 150.000,00 TL si için söz konusu icra takibini başlatmak gereği hasıl olmuştur. ... A.Ş. tarafından ödenen tazminatı rücuen tahsili talebinden ibarettir. 150.000,00 TL" olarak gösterildiği davalıların takipte alacağa ve faize itirazda bulundukları, davacının bu takibe vaki itirazın iptalini talep ettiği görülmüştür.Mahkemece verilen kararın istinaf incelemesi sonucu Dairemiz 2022/1843 Esas 2022/2809 Karar sayılı ilamında ;mevcut yapı maliki davalı ... .... A.Ş'nin yangın olayında %15 oranında kusurlu olduğuna kanaat edilerek bilirkişi heyetinden bu kusur oranı, davacının sigortalısının makine ekipman ikinci el değerinin 650.650,00 TL. olduğu, inşai hasarın 66.386,00 TL olduğu, davacı sigorta şirketinin 370.250,00 TL sigortalısına ödediği kabulü ile takip dosyası ile bağlı kalınarak faiz yönünden de hesaplama yapılması için ek rapor alınmasına, aynı zamanda davacının Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde davalı ... 'a karşı açtığı tazminat istemli 2020/487 Esas 2021/83 Karar sayılı dosyasınında kesinleştiği nazara alınarak karar verilmesi amacıyla dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verildiği görülmüştür.Mahkemece Dairemiz 2022/1843 Esas 2022/2809 Karar sayılı ilamı doğrultusunda bilirkişi kurulundan 30.10.2023 tarihli ek rapor alındığı alınan raporun dairemiz kaldırma kararında belirtilen hususlara dikkat edilerek hazırlandığı görülmüştür.Davacı şirketin davalılara karşı 6100 sayılı TTK 1472 maddesi uyarınca dava açmasına, davacı şirketin sigortalısının makine ekipman ikinci el değerinin 650.650,00 TL. inşai hasarın 66.386,00 TL olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısının kusurunun %30 kusurlu olduğunun Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/487 Esas 2021/83 Karar sayılı ilamıyla kesinleştiği, dava dışı sigortalının bu kusur durumuna göre davalılardan talep edebileceği toplam zarar miktarının 501.925.20 TL olduğu, davacı sigorta şirketince sigortalısına poliçe teminatı kapsamında 370.250,00 TL ödendiği, davacı sigorta şirketi tarafından davalı ... hakkında Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan tazminat davasının yapılan yargılaması sonucu 2020/487 Esas 2021/83 Karar sayılı ilamında davacı sigorta şirketinin davalı ... 'a rücu edebileceği toplam tutarın 259.175 TL olduğunun tespit edilerek talep doğrultusunda 50.000 TL'ye hükm edildiği kararın temyiz edilmeyerek kesinleştiği görülmüştür.Rücuya sebep olan olayda davalı ... ... A.Ş'nin %15 oranında, davacı sigorta şirketinin sigortalısı %30 davalı ... %55 oranında kusurlu olup iç ilişkide ise sigorta şirketinin sigortalısının kusuru taraflara eşit olarak dağıtıldığında sigorta şirketince ödenen 370.250 TL zarar miktarından davalı ... A.Ş %30 paya karşılık gelen 111.075 TL'dan davalı ... ise %70 oranına karşılık gelen 259.140 TL'dan sorumlu olacaktır.Davalı ... aleyhine aynı yangın sonucu sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen 50.000 Tl'nin tahsili amacıyla dava açıldığı Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/487 Esas 2021/83 Karar sayılı ilamıyla davalı ... aleyhine 50.000 TL tazminata hükm edildiği kararın temyiz edilmeyerek kesinleştiği, davalı ... 'ın sorumlu olduğu 259.140 TL'den 50.000 TL düşüldüğünde davacının takip tarihi itibariyle davalıdan 209.140 TL davalı ... A.Ş den 111.075 TL talep edebilecektir.Tam bu noktada müteselsil borçluluk kavramı üzerinde durmakta fayda vardır. Tek bir olaya bağlı aynı haksız eylemden değişik hukuki nedenlerle sorumlu olanlardan her biri, 6098 sayılı TBK’nun 61 ve 62 nci maddeleri uyarınca, zarardan müteselsilen sorumludurlar. Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, aynı Kanun'un 162 nci maddesine göre, borcun tamamından sorumludurlar. Müteselsil borçluluk, bir irade beyanı veya kanun hükmü dolayısıyla bir edimin birden ziyade borçlulardan her birinin tamamını ifa etmekle yükümlü bulunduğu, alacaklının ise tamamını ancak bir defa ifa etmek üzere edimi borçlulardan dilediği birinden talep etmeye yetkili olduğu ve borçlulardan birinin ifası veya ifa yerini tutan fiiliyle diğerlerinin bu oranda alacaklıya karşı borçtan kurtulacakları bir birlikte borçluluk halidir.6098 sayılı Kanun'un 162 nci maddesinde düzenlenmiş olup; " Birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, müteselsil borçluluk doğar.Böyle bir bildirim yoksa, müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hâllerde doğar.” hükmünü içermektedir. Kanundan kaynaklanan müteselsil borçluluk hallerinden biri de 6098 sayılı Kanun'un 61 inci ve 62 nci maddelerinde düzenlenen müteselsil sorumluluk halidir. . 6098 sayılı Kanun'un 61 inci maddesi; “Birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” düzenlemesini içermektedir. Müteselsil sorumlular arasındaki iç ilişkiyi düzenleyen 62 nci maddesi ise ; "Tazminatın aynı zarardan sorumlu müteselsil borçlular arasında paylaştırılmasında, bütün durum ve koşullar, özellikle onlardan her birine yüklenebilecek kusurun ağırlığı ve yarattıkları tehlikenin yoğunluğu göz önünde tutulur.Tazminatın kendi payına düşeninden fazlasını ödeyen kişi, bu fazla ödemesi için, diğer müteselsil sorumlulara karşı rücu hakkına sahip ve zarar görenin haklarına halef olur." hükmünü içermektedir.Davalıların zararın meydana gelmesine müşterek ve müteselsil kusurları ile sebep olduklarının dosya kapsamında toplanan deliller ile sabit olmasına, dava dışı sigortalının kusuru düşüldükten sonra talep edebileceği zarar tutarının 501.925.20 TL olmasına davacı sigorta şirketince sigortalısına poliçe teminatı kapsamında 370.250,00 TL ödenmesine göre davalıların dış ilişkide sigorta şirketince takibe konu edilen bedelin tamamından müteselsil sorumluluk hükümleri uyarınca sorumlu olmalarına, iç ilişki payından fazla ödeme yapan borçlunun diğer borçluya rücu etme imkanının olmasına, eldeki davanın iç ilişkide rücuya dayalı alacak davası olmamasına, davacı tarafça icra takibinde 199.283,20 TL'nin müteselsilen ve müştereken talep edilmesine göre mahkemece her iki davalı yönünden takibin takip tarihi itibariyle 150.000,00-TL asıl alacak 49.283,20-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 199.283,20-TL üzerinden devamına karar verilmesi gerekirken davalı ... A.ş 'nin iç ilişkide sorumlu olduğu tutar belirtilmek suretiyle takibin bu şekilde devamına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı görülmüştür.Karara karşı yalnızca davacı ve davalı ... A.Ş istinaf yasa yoluna baş vurmuş olup bu durumda davalı ... A.Ş istinaf başvurusunun esastan reddine davacı sigorta şirketinin davalı ... hakkında verilen hüküm yönünden yaptığı istinaf talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Buna göre Davanın kısmen Kabulü ile

1. "Davacının davalılar hakkında Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasında başlattığı takibin 150.000,00. TL asıl alacak 49.283,20. TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 199.283,20. TL üzerinden devamına davalıların bu kısma yönelik itirazlarının İPTALİ ile takibin bu tutarlar üzerinden icra dosyasındaki şartlarla devamına, fazlaya dair talebin reddine,

2. İİK 67/2 maddesi uyarınca kabul edilen alacağın %20'si tutarında 30.000,00. TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

3. Takip başlatılmasında davacının kötü niyetli olduğunun davalı tarafça ispatlanamaması nedeniyle davalı ... Anonim Şirketi'nin kötü niyet tazminat talebinin reddine," şeklinde yeniden hüküm kurmak gerekmiştir." şeklinde HMK 353/1. b. 2 md uyarınca düzeltilerek esas hakkında yeniden hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davalı ... Anonim Şirketinin istinaf başvurusu yönünden;

A-1- KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 06/03/2024 tarih ve 2023/1 E - 2024/248 K sayılı nihai kararına karşı davalı ... Anonim Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2. Alınması gerekli olan 13.613,04. TL TL nispi istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı ... Anonim Şirketi tarafından peşin yatırılmış 1.305,88 TL harcın mahsubu ile bakiye eksik kalan 12.307,16 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalı ... Anonim Şirketi dan alınarak Hazineye Gelir kaydına,

3. İstinaf başvurusunda bulunan davalı ... Anonim Şirketi tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,

4. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Davacının istinaf başvurusu yönünden;

B-1-HMK'nın 353/1-b.2.maddesi gereğice KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 06/03/2024 tarih ve 2023/1 E - 2024/248 K sayılı nihai kararının KALDIRILMASINA,

Düzeltilerek yeniden karar verilmesine, buna göre;

2. "1. Davanın kısmen Kabulü ile,

3. Davacının davalılar hakkında Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasında başlattığı takibin 150.000,00. TL asıl alacak 49.283,20. TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 199.283,20. TL üzerinden devamına, davalıların bu kısma yönelik itirazlarının İPTALİ ile takibin bu tutarlar üzerinden icra dosyasındaki şartlarla devamına, fazlaya dair talebin reddine,

4. İİK 67/2 maddesi uyarınca takibin devamına karar verilen asıl alacağın %20'si tutarında 30.000,00TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

5. Takip başlatılmasında davacının kötü niyetli olduğunun davalı tarafça ispatlanamaması nedeniyle davalı... Anonim Şirketi'nin kötü niyet tazminat talebinin reddine,

6. Davacı tarafından ödenen 2.411,22 TL peşin harç ile 54,40 TL başvuru harcının toplamı olan 2.465,62 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

7. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 13.613,04. TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 2.411,22. TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 11.201,82,42. TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

8. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A. 13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00. TL arabuluculuk ücretinin; 2,39. TL'sinin davacıdan alınarak, 1.317,61. TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

9. Davacı tarafın yaptığı bilirkişi ücreti, posta/tebligat ücreti olan 3.013,10 TL yargılama giderinin kabul . ret oranına göre; 3.007,65 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

10. 6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 31.885,31-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya verilmesine,

11-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 361,66 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davalılara ödenmesine,"

4. İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde istinaf başvurusunda bulunan davacıya iadesine,

5. İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan 732,00 TL tebligat/posta gideri ile davacı tarafından yatırılan 1.169,40 TL istinaf kanun yoluna başvuru harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6. HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; harç tahsil işlemlerinin, HMK'nın 359/4 maddesi gereğince işbu kararın taraflara tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,

7. İstinaf incelemesi duruşmalı olarak yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

Dair, dosya üzerinden yapılan incelemeyle H.M.K'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 31/05/2024