Kayseri BAM 6. HD 2024/919 E. 2024/1028 K.

T.C.

KAYSERİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

6. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2024/919

KARAR NO: 2024/1028

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 02/02/2024

ESAS NO: 2022/1129

KARAR NO: 2024/89

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/05/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 03/05/2024

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/02/2024 tarih ve 2022/1129 Esas - 2024/89 sayılı kararı davalı vekili tarafından istinaf incelemesi için Dairemize gönderilmekle dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davaya konu ... Bankası tarafından verilmiş olan, ... Şubeli, ... seri numaralı, 15.09.2021 tarihli 134.000,00 TL tutarlı çekin davalı şirketçe bankaya ibraz edildiğinde çekin karşılığı çıkmaması sebebiyle bankaca 2.670,00 TL güvence parası verip çekin 131.330,00 TL kalan karşılığı çıkmamış olup davalı şirket tarafından müvekkili şirketin aleyhine Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak müvekkil şirketin imza yetkisinin sadece ... T.C. Kimlik numaralı ...'da mevcut olduğunu, davalı taraf ile müvekkil şirket arasında herhangi bir ticaret yada alışveriş olmadığını, davalı tarafın müvekkil şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını, davalı şirketin müvekkil şirketin tanzim etmediği ve şirketin temsilcisinin imzalamadığı çek sebebiyle müvekkile haksız yere icra takibi başlattığını, Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas ayılı dosyasında müvekkil şirketin borçlu olarak yer alıyor olmasından işbu davayı açma zaruriyetinin hasıl olduğunu, ayrıca davalı tarafın işbu davayı açmayı zaruri hale getirmesinden ötürü %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, bahse konu çekteki imzanın müvekkile ait olmamasının tespitine, müvekkilin Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasındaki borçtan sorumlu olmadığının tespitine, Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasının icra takibinin iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Müvekkili banka ile dava dışı ... Ltd. Şti arasına genel kredi sözleşmesi imzalandığını, imzalanmış sözleşme hükümleri gereğince kredi kullandırıldığını, keşidecisinin davacı şirket olduğu dava konusu yapılan ...A.Ş. ... Şubesine ait ... numaralı 150.9.2021 keşide tarihli 134.000,00 TL bedelli çekin dava dışı kredi borçlusu ... Ltd. Şti. Adına ve hesabına tahsil edilmek üzere ciro ile müvekkil bankaya , dava dışı kredi borçlusu şirket tarafından teslim edildiğini, müvekkili banka tarafından tahsil edilmek için 15.09.2021 tarihinde muhatap bankaya ibraz edildiğini ancak çek hesabında karşılığı bulunmadığından muhatap bankanın kaynağından çek yaprak bedili sorumluluğu olan 2.670,00 TL ödendiğini , bu durumun çek arkasına şerh edildiğini, karşılığı bulunmayan dava konusu çek hakkında alacaklı müvekkil banka tarafından 17.09.2021 tarihinde Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin... esas sayılı dosyası ile karşılıksız kalan 131.330,00 TL si için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapıldığını, icra dosyasının kesinleştiğini, takip sonrası davacı şirket tarafından imzaya ilişkin bir itirazın olmadığını, mezkur çek hakkında Kayseri 3.İcra Ceza Mahkemesinde davacı şirket yetkilisi ... hakkında çeki ile ilgili karşılıksız işlem yapılmasına sebebiyet verme suçuna ilişkin davanın devam ettiğini, mezkur çekin lehtar ve ara ciranta olan dava dışı kredili müşteri şirket tarafından müvekkile ciro yolu ile kredi borcundan mahsup edilmek üzere teslim edildiğini, davacı şirkete ait çekin imzalanarak dava dışı lehtar ... Ltd. Şti adına düzenlenip verildiğini, lehtar şirket tarafından ciro ve teslim yolu ile müvekkil bankaya geçtiğini, imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı hususunda müvekkili bankanın bilgisinin bulunmadığını, davacı şirketin dava konusu çekin kendilerinin düzenlemediği ve imzalamadıklarını, çekin çalındığını/kaybolduğundan bahisle dava açmışlar ise de çekin çalındığına ilişkin şikayet , iptaline ilişkin açılmış herhangi bir davadan bahsedilmediğini, bu iddiaların çek lehtarına yönetilmediğini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile davacı aleyhine dava konusu icra takip alacağının %20 sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "....Somut olayda, davacı vekili tarafından takibe konu çekteki keşideci ismi altına atılı imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığı iddia edilmiş olup Mahkememizce Ankara Adli Tıp Kurumundan alınan raporda çekdeki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisi...'ın el ürünü olmadığının tespit edildiği görüldüğünden davanın kabulü ile Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ...esas sayılı icra dosyasına dayanak yapılan ...Şubesine ait 15/09/2021 keşide tarihli keşidecisi...Limited Şirketi olan ... seri numaralı 134.000,00-TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve davalı cirantanın çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığını öngörmesi beklenemeyeceğinden şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş..." gerekçesiyle Davanın KABULÜ ile; Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesinin ... esas sayılı icra dosyasına dayanak yapılan ... Şubesine ait 15/09/2021 keşide tarihli keşidecisi ... Limited Şirketi olan ... seri numaralı 134.000,00-TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, Davalının kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından davacının kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE karar verilmiştir.

İşbu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Yerel mahkemece, "çekdeki keşideci imzasının davacı şirket yetkilisi ...'ın el ürünü olmadığının tespit edildiği görüldüğünden davanın kabulü." şeklindeki yeterli inceleme olmadan usul ve yasaya aykırı düzenlenmiş bilirkişi raporu dikkate alınarak karar verilmiş olmasının hukuka aykırı olduğunu, kararda esas alınan Adli Tıp Kurumu raporunda inceleme/ karşılaştırma yapılacak imza incelemesinde dikkat edilmesi gereken hususlara dikkat edilmediğini, mahkemece toplanan örnek imza sayılarının yeterli miktarda toplanmadığını, örnek imzaların sayıca ne kadar çok ise sonucun sağlıklı olacağını, zira davacıya ait karakteristik unsurların belirlenmesi için o kişinin çok sayıda imza örneğinin incelenmesinin gerekli olduğunu, bunların dışında kalanlar için ise tesadüfi olma olasılığının çok yüksek olduğunu, zira doğal varyasyonun ancak bu imzalarda görülebileceğini, imzanın gerek doğal varyasyonu gerekse değişime yol açabilen yer, vasıtalar, fiziki ve zaman gibi şartlar nedeniyle kişiye ait karakteristik unsurların belirlenebilmesi için o kişinin şüpheli imza ile benzer şartlarda atılmış imzaların incelenmesi gerektiğini, mukayese imza örnekleri alınırken imzaların atılacağı belgenin tetkik konusu belgeye benzer nitelikte olması, inceleme konusu belgedeki imza genişliği ile mukayese imzaların genişliği tetkike konu belgedeki imza ebatlarına yakın olması, inceleme konusu belgedeki imzaların atıldığı kaleme yakın kalem ile mukayese imzaları alınması gerektiğini, inceleme yapılacak belgelerde bu hususlara dikkat edilmeden inceleme yapılarak rapor düzenlenmiş ve bu rapor dikkate alınarak karar verildiğini, inkar edilen imzanın geçerlik tespiti, birçok açıdan inceleme ile mümkün iken kısıtlı inceleme yapıldığını, sahteciliğin tespitinin uzmanlık gerektirdiğini, imzaların genel şekli, ritmi, oranları, açısal özellikleri, eğim, kalem baskıları, kaligrafik ve karakteristik özellikleri, imzalarda ve paraflarda isteyerek yapılan değişikliklerin teker teker incelenmesi gerektiğini, takip öncesinde dava konusu çek ile ilgili ödemeden men yasağı bulunmaması, buna dair davacı tarafından yapılmış kayıp çalıntı, sahtecilik şikayeti bulunmaması atılı bulunan imzanın kendilerine ait olmadığı iddiaları, mali değeri olan belgedeki imza inkarı davalı bankayı zarar uğratmak amacı ile yapılmış olduğunun kanıtı olduğunu, inceleme/mukayese yapılacak belgeler yeterli miktarda temin edilmeden, davacının dava sırasında imzaladığı belgeler üzerinde inceleme yapılmış olduğundan usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek; istinaf dilekçesinde arz ettiği ve resen tespit edilen nedenler ile; istinaf incelemesi neticesinde Kayseri 2. Asliye Ticaret mahkemesinin 2022/1129E- 2024/89K sayılı davanın kabulüne dair kararının kaldırılmasına ve yargılama gideri ve vekelat ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davalı tarafın, müvekkili şirkete ait ... Bankası ...seri numaralı, 15.09.2021 tarihli ve 134.000-TL tutarlı çeke istinaden müvekkili hakkında Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile Kambiyo Senetlerine Haciz Yolu ile İcra Takibi başlattığını, ancak bahse konu çeki müvekkili şirketin tek temsilcisi tarafından keşide edilmemesi sebebi ile kambiyo senetlerinden kaynaklanan menfi tespit davası açma zarureti hasıl olduğunu, yerel mahkeme de açılan işbu dava da davanın kabulüne karar verildiğini, ancak anılan işbu karar davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurmuş olup dava dilekçesi incelendiğinde gerekçeli kararda yerel mahkemece sedredilmiş vakıları olduğu gibi aktarıldığını, davalı vekilince istinaf nedeninin taraflarınca anlaşılmadığını, her ne kadar gerekli imza örnekleri toplanmamış vb. gibi iddialarda bulunulmuş ise de yeterli imza önrekleri toplanmış olup somut, kesin, inandırıcı ve her türlü şüpheden uzak rapor düzenlenmiş akabinde rapor doğrultusunda usul ve yasaya uygun bir şekilde karar verildiğini, işbu sebeple davalı tarafın istinaf dilekçesinin reddine karar verilmesi gerektiğini belirterek; istinafa cevap dilekçesinde arz ve izah olunan sebepler ile Başkanlıkca resen resen nazar alınacak sebepler ile; davalı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Dava, icra takibinden sonra İİK'nun 72. maddesi hükmü gereğince açılan menfi tespit davasıdır.

Dava çekteki imza inkarı nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir. Davalı çekte hamil- cirantadır. İmza inkarı herkese karşı ileri sürülebilen mutlak defidir.

Dava, icra takibine konu çekten kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik yapılan takipten dolayı borçlu bulunmadığının tespitine ilişkindir. Menfi tespit davasında takibe konu kambiyo senedinin tüm unsurlarıyla geçerli olduğunu ispat külfeti davalıdadır. Mahkemenin de kabulünde olduğu ve ATK raporunda belirttiği üzere, dava konusu icra takibine konu çekteki imzanın davacı şirketin yetkili temsilcisinin eli ürünü olmadığı tespit edildiğinden ve imza incelemesine esas alınan getirtilen belgelerin imza incelemesine uygun oluşu nazara alındığında, dava konusu çekten dolayı davacının herhangi bir hukuki sorumluluğu bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun olup davalının istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Yukarıda belirtilen gerekçelerle ve HMK'nın 355. Maddesi gereğince istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda davalı tarafın söz konusu istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden ilk derece mahkemesinin istinafa konu edilen nihai kararının HMK'nın 353/1-b.1.maddesi gereğince usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu değerlendirilerek istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 02/02/2024 tarih ve 2022/1129 E. . 2024/89 sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1. b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2. Alınması gerekli olan 9.153,54 TL nispi istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı tarafından peşin yatırılmış 427,60 TL ve 1.861,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.864,54 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına,

3. İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına,

4. İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

5. HMK. 302/5 maddesi gereğince iş bu ilamın kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirilmlerin, HMK. 359/4 maddesi gereğince iş bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 362/1-a bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi.03/05/2024