Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/1134 E. 2024/690 K.

T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.

KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : Esas

KARAR NO :

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ... ...

VEKİLİ : Av. ...

DAVA : Mülkiyet (Tespit İstemli)

DAVA TARİHİ : 09/11/2020

KARAR TARİHİ : 04/07/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 05/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet (Tespit İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle;davacı şirketin harfiyat işleriyle uğraştığını, faaliyet alanı gereği sürekli iş makinaları edindiğini, bedelini ödeyerek edindiği CAT marka 08-1.1988 model dozerin daha öncesinde tescilinin hiç yapılmadığını, fatura süretinden bu iş makinasının 106.200,00-TL ödeyerek Teknik İş Makine adındaki işletmeden satın aldığını, bu nedenlerle davalarının kabulü ile davaya konu dozerin davacı firma adına mülkiyetinin tespiti ile tescilini talep ve dava etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, iş makinesinin mülkiyetinin tespitine ilişkindir.

Davacı taraf, dava konusu CAT marka 08-L 1988 model DOZER nitelikli iş makinesini dava dışı Teknik İş Makina adındaki firmadan satın aldıklarını buna ilişkin fatura düzenlendiğini,makinenin kendilerine aidiyetine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce 20/01/2022 tarih ve ..... Esas .... Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, kararın istinaf üzerine Kayseri BAM .... HD'nin 14/12/2023 tarih ... sayılı kararı ile kararın kaldırılmasına karar verilerek dosya yeniden mahkememize gönderilmekle yukarıda belirtilen esasa kaydedilmiştir.İş makineleri (Kazıcı, yükleyici,iş makinesi, dozer v.b) 2918 sayılı Yasanın 22/c-2 ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 29/A-d-1-2 maddeleri uyarınca özel ve tüzel kişinin üyesi bulunduğu Ticaret ve Sanayi Odasına tescili zorunlu araçlardandır.Bu nedenle iş makinelerinin her türlü satış ve devirlerinin geçerli olabilmesi için noterlerce resmi şekilde yapılması gerekir. (2918 S.K. 20/d, K.T.Y. 35,36 md)

Dava konusu iş makinesinin 2918 sayılı Kanunun 20. maddesi uyarınca tescil edilmesi gerektiği, tescile yetkili kurumun aynı kanunun 22/1-c-2 bendi uyarınca Ticaret Odasıdır. Dava konusu makinenin ticaret odasında kaydı olmadığı için tescil işleminin yapılması için mahkemeden sahiplik belgesi istendiği anlaşılmaktadır. Dava konusu iş makinesinin zilyetliğinin davacı da olduğu ve bedeli mukabilinde dava dışı Teknik İş Makina adlı firmadan satın alındığı hususlarında bir çekişme yoktur.

Tescilsiz iş makinelerine sahiplik belgesi alınabilmesi için İş Makinelerinin Tescili İle İlgili Esasların; 9. maddesinde (1) İş makinesinin tescil edilmesi için; a) Odaya hitaben yazılmış ve iş makinesinin tescilini talep eden dilekçe. b) İş makinesi sahiplik belgesi; 1) Sıfır araçlar için fatura (İş makinesi ithal edilmiş ise faturaya ek olarak gümrük giriş beyannamesi ve gümrük vergisinin ödendiğine dair makbuz). 2) İkinci el araçlar için noter satış senedi. 3) Veraset ilamı. 4) Yukarıda anılan belgelerin ibraz edilememesi durumunda mahkemeden alınacak sahiplik belgesi,Görüldüğü üzere, 9. maddenin 1/b-1,1/b-2 ve 1/b-3 bentlerindeki belgelerden birini temin edemeyenler için 1/b-4 bendine göre mahkemeden alınacak sahiplik belgesinin de geçerli olacağı belirtilmiştir. Davacı,diğer belgeleri ve noter satış senedi temin edemediği içindir ki işbu davayı açmıştır. Davacının dava açmakta hukuki yararı vardır. (Yargıtay 19.HD'nin 21/052013 tarih ve 2013/6249 Esas 2013/9353 Karar sayılı ilamı) Bu durumda, makinenin ticaret odalarında kaydının olup olmadığı sorularak, ayrıca dava dışı Teknik İş Makina firmasının defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak dava konusu makinenin fatura düzenleyen dava dışı Teknik İş Makina firmasının kayıtlarına ne şekilde yansıdığı, dava dışı firmanın malvarlığına ne şekilde dahil olduğunun tespiti gerekmektedir.Mahkememizin 08/02/2024 tarihli duruşmasının 3 nolu ara kararında; dosyanın re'sen seçilecek mali bilirkişiye tevdi ile, BAM kaldırma kararı doğrultusunda dava dışı Teknik İş Makina (Servis ve yedek parça) ...'e ait ticari defter ve belgeleri üzerinde ve tüm dosya kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, incelenen ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürede yapılıp yapılmadığı, sahibi lehine delil teşkil edip etmediği, dava dilekçesi ekinde sunulan ve davacının mülkiyetinin tespiti ve tescili isteminde bulunduğu CAT marka 08-L 1988 model dozerin (iş makinesinin) dava dışı Teknik İş Makine tarafından davacıya satışını gösterir ... seri nolu 29/11/2018 tarihli 106.200,00-TL bedelli faturanın dava dışı tacirin defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, bu faturaya konu iş makinesinin davacı yana teslimine dair kaydın bulunup bulunmadığı, bu faturaya konu iş makinesinin dava dışı Teknik İş Makine'nin ticari işletmesine ne zaman girdiği, ticari işletme kayıtlarına ne şekilde yansıdığı, dava dışı tacirin mal varlığına ne şekilde dahil olduğunun, bu faturaya konu iş makinesinin aidiyetine ilişkin motor no şasi no plaka no marka model no seri no gibi bilgi ve belgelerin dava dışı Teknik İş Makinenin ticari işletmesi çerçevesinde tuttuğu ticari defter ve kayıtlara yansıyıp yansımadığının ve bu kayıtların içeriğinin neler olduğunun tespiti gibi hususlarda bilirkişi raporu alınmasına karar verildiği, bilirkişi tarafından sunulan 21/03/2024 tarihli raporda özetle; ...'ün 2018 yılı ticari defter tasdiklerinin zamanında yapıldığını, ticari defter tasdiklerinin usulüne uygun olduğunun tespit edildiğini, davacı... Petrol Nak. San. Ve Tic. A.Ş.'nin ...'den 2018 yılında 10 adet ve toplamda 1.077.250,00-TL mal alışı yapıldığını, dava konusu makinenin 30/11/2018 tarihinde 336 nolu yevmiye maddesi ile kayıtlara alındığının tespit edildiğini, ...'ün dava konusu makineyi 3E Harfiyat Petrol Ürünleri Anonim Şirketi den 30/11/2018 tarihinde ... nolu fatura ile aldığı, ilgili alış kaydının ...'ün yevmiye defteri 317.maddesinde kayıtlı olduğunun tespit edildiği bildirilmiştir.Ayrıca davacı talep konusu iş makinesine ilişkin gerekli incelemeleri yaptırarak iş makinesi teknik belgesi temin ederek mahkememize sunmuştur.Toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve iş makinesi teknik belgesi mahkememizce toplanmış usulüne uygun deliller olarak değerlendirilmiş buna göre, söz konusu iş makinesinin ticaret odalarında kaydının bulunmadığı, noter satış senedi ve diğer belgeleri temin edememesi nedeniyle davacının bu davayı açmakla haklı olduğu, incelenen dava dışı teknik iş makine firmasının defter ve kayıtları da talep konusu iş makinesinin davacıya satılıp teslim edildiğine dair kayıtlar bulunduğu, bu suretle davacının talep konusu iş makinesinin mülkiyetinin tespit ve tescil istemi usul ve yasaya uygun görülerek davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;

1. Davanın KABULÜ ile CAT marka 1988 model, D8L tipi ... şasi nolu, ... motor nolu, paletli hidrolik iş makinasının (dozer) mülkiyetinin ... vergi kimlik nolu Yeşilhisar Vergi Dairesine kayıtlı ...'ne aidiyetinin tespiti ile davacı adına Kayseri Ticaret Odası nezdinde tutulan İş Makinası Bilgi Sistemi (İMBS)'ye tesciline,

2. Alınması gereken 427,60. TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan peşin olarak alınan 1.813,64. TL harçtan mahsubu ile artan 1.446,04. TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,

3. Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına ve davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,

4. Artan gider avansı olması halinde karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.04/07/2024

Katip ...

¸e-imzalıdır

Hakim ...

¸e-imzalıdır