Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/199 E. 2024/256 K.

T.C.

KAYSERİ TÜRK MİLLETİ ADINA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : / Esas

KARAR NO : /

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

DAVA : İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

DAVA TARİHİ : 08/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; Müvekkiline ait Akbank Belsin Şubesi'nin ...seri numaralı, 31/08/2023 keşide tarihli keşide yeri Kayseri olan 30.000,00 'TL bedelli çek, ... Vergi Numaralı tarafından ibraz edildiğini, fakat ilgili çekin müvekkilinin rızası dışında çıkmış olduğunu haksız şekilde davalının elinde bulunduğunu, bu sebeple müvekkile iadesi gerektiğini, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde / E. sayılı dosyası ile dava konusu çekin ve diğer çeklerin iptali için dava açıldığını, taraflarınca ilgili mahkeme tarafından dava sonuna kadar ödemeden men yasağı getirilmesi talep edildiğini ve bu doğrultuda talep kabul edilerek ilgili bankalara müzekkere yazıldığını, dava konusu çek için Akbank bankasından gelen müzekkere cevabında Vakıflar Bankası aracılığı ile ibraz edildiğini, takas sistemi kapsamında 76-ödeme yasağı konulmuş çek kodu ile işlem görüldüğü müzekkere cevabında belirtildiğini, müvekkilinin dava konusu çekte cirosu bulunan davalılara karşı borcu olmadığının ve çekin son yetkili hamilinin müvekkili şirket olduğunun tespiti ile çekler müvekkili şirkete ait olduğundan müvekkili şirkete iadesine, açıkça haksız ve kötü niyetli olan davalı aleyhine asıl alacak miktarının %20'den az olmamak üzere müvekkili lehine tazminata hükmedilmesini, talep ve dava etmiştir.

Dosyada arabuluculuk tutanağı bulunmadığından dava dilekçesi davalıya tebliğe çıkarılmamıştır.

Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır. Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir. Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir.

6100 sayılı HMK’nun 114/1. maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve yine HMK'nın 114/2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta bulunmuştur.

6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesinde (Ek:6/12/2018-7155/20 maddesi):"(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır..." şeklinde getirilen düzenleme ile arabuluculuk müessesesine başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir.

Öte yandan 05/04/2023 tarihli ve 32154 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 7445 sayılı "İcra İflas Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" 31. Maddesi ile 6102 sayılı TTK’nın 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiştir. Ancak, yapılan değişiklik, 7445 sayılı Kanun’un 43/1-a maddesi uyarınca 1 Eylül 2023 tarihinde yürürlüğe girecektir. Bu nedenle, 01.09.2023 tarihine kadar ticaret mahkemeleri nezdinde açılacak itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında zorunlu arabuluculuğa başvurulmasına gerek bulunmayacaktır.

Tüm bu açıklamalardan sonra somut olayda; davanın menfi tespit ve istirdat istemine ilişkin olduğu, UYAP kayıtlarına göre davanın 08/03/2024 tarihinde açıldığı, bu tarih itibariyle davanın zorunlu arabuluculuk dava şartına tabi davalardan olduğu, işbu dava açılırken herhangi bir arabuluculuk tutanağı sunulmadığı, mahkememizin 12/03/2024 tarihli tensip zaptıyla davacı tarafa arabuluculuk tutanağını sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verilmesi üzerine davacı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesinde davanın arabuluculuğa tabi olmaması nedeniyle mahkememizce verilen ara karardan dönülmesinin talep edildiği ve arabuluculuk son tutanağının sunulmadığı anlaşılmakla açılan işbu davanın 6102 sayılı TTK'nun 5/A. maddesi ile 6325 sayılı kanunun 18/A. maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;

1. Arabuluculuğa başvurulmadan açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,

2. Alınması gereken 427,60. TL maktu karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

3. Davacı tarafından yapılan yargılama harç ve giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

4. Davacı tarafından yatırılan gider avansından karar tebliğ işlemlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,

Dair, davacının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda karar verildi.14/03/2024

Katip

¸e-imza

Hakim

¸e-imza