Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/522 E. 2024/689 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas -***

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

**ESAS NO : *****

**KARAR NO : *****

**HAKİM : *****

**KATİP : *****

**DAVACI : *-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : *** İSTANBUL

VEKİLLERİ : Av.

Av.

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

**DAVA TARİHİ : *****

**KARAR TARİHİ : *****

**KARAR YAZIM TARİHİ : *****

Mahkememize açılan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 18/02/2013 tarih ... nolu "Ticari Paket Sigorta Poliçesi" poliçesi ile müvekkili şirketin iş yerlerinde yaşanabilecek iş kazaları neticesinde müvekkili şirkete hukuki koruma sağlamak maksadıyla aleyhine hükmedilecek her türlü tazminatın limit dahilinde koruma altına alındığı sözleşme imzalandığını, poliçenin geçerli olduğu 01/08/2013 tarihinde müvekkili şirkete ait iş yerinde meydana gelen iş kazasında şirket çalışanı Gürhan Ergün'ün vefat ettiğini, müteveffanın mirasçıları tarafından Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası üzerinden dava açıldığını ve müvekkili şirketin 50.000,00-TL manevi tazminat, 7.300,00-TL vekalet ücreti, 983,57-TL yargılama gideri ve tüm kalemler için ayrı ayrı yıllık adi kanuni faiz ödemeye mahkum edildiğini ve kararın bu şekilde kesinleştiğini, mahkeme kararının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icra takibine konu edildiğini ve müvekkili tarafından toplam 113.240,82-TL ödeme yapıldığını ve icra dosyasının kapandığını, akabinde davalı şirkete mezkur tazminat dosyasının henüz istinaf başvurusu süresi dolmadan evvel tazminatın rucü edilebilmesi için kanun yollarının tüketilmesi şeklinde bir şartın olup olmadığının e-posta üzerinden sorulduğunu; davalı şirketin cevabında ise böyle bir şartlarının olmadığının müvekkiline bildirildiğini, bunun üzerine karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmadıklarını ve ödeme talep edildiğini, davalı şirketin dosyanın mahkeme kanalıyla ihbar edilmemesi gerekçe gösterilerek müvekkiline yalnızca 51.319,18-TL ödeme yapıldığını, sigorta şirketinin bu tutumunun açıkça hakkın kötüye kullanımı mahiyetinde ve hakkaniyete aykırı olduğunu, müvekkili şirket tarafından üstüne düşen tüm sorumlulukların yerine getirildiğinden bahisle 18/02/2013 tarih ... nolu Ticari Paket Sigorta Poliçesi'ne göre müvekkili şirketin Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası üzerinden ikame edilen tazminat istemli dava neticesinde Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasına ödenen tüm zararının bilirkişi marifetiyle hesap edilerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 9.000,00-TL'nin davalıdan temerrüt faiziyle birlikte tahsiline, davalı tarafça müvekkiline yapılmış olan 51.319,18-TL ödemenin yasal ödeme süresi dışında kalan süre bakımından temerrüt faizi işletilerek hesaplatılmasına ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500,00-TL'nin davalıdan tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davaya konu alacağın 2 yıllık rücu zamanaşımı süresi içerisinde ileri sürülmediğinden, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkili şirketin genel merkezinin İstanbul olduğunu, bu nedenle yetkisizlik kararı verilerek dosyanın İstanbul Mahkemelerine gönderilmesi gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağın, bu nedenle hukuki yarar yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasındaki yargılamanın müvekkili şirkete ihbar edilmemesi nedeniyle fer'i alacaklardan müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirketin eksik ödeme yaptığı iddialarının haksız ve mesnetsiz olduğunu, taraflar arasında imzalanan ibraname uyarınca müvekkili sigorta şirketinin davaya konu iş kazası bakımından sorumluluğu kalmadığını, poliçede azami teminat limitinin yazılı olmasının bu miktarın her halükarda ödeneceği anlamına gelmeyeceğini, poliçedeki riziko adresi ile kaza yerinin uyumlu olup olmadığının araştırılması gerektiğini, öncelikle usuli itirazları dikkate alınarak davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde esastan reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE:

Dava, ticari paket sigorta poliçesi bulunan davacıya ait iş yerinde kaza yapan işçiye ödenen tazminatın rücuen tahsili talebine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Davacı ile davalı sigorta şirketi arasında 18/02/2013 tanzim tarihli, 17/02/2013-17/02/2014 tarihlerini kapsar şekilde ticari paket sigorta poliçesi tanzim edildiği, işveren mali mesuliyet limitinin şahıs başına 500.000,00-TL, kaza başına 1.500.000,00-TL olarak düzenlendiği, 01/08/2013 tarihinde davacıya ait iş yerinde Gürhan Ergün isimli işçinin kaza geçirerek vefat ettiği, müteveffanın mirasçıları tarafından açılan Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında davacı aleyhine hükmedilen tazminatı davacının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına 113.240,82-TL olarak ödenmiştir.

Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasının uyap kayıtları, taraflar arasında düzenlenen Ticari Paket Sigorta Poliçesi örneği, Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının uyap kayıtları, Kayseri 1. İş Mahkemesi'nin 2021/318 esas sayılı dosyasının uyap kayıtları, davacı şirket ile müteveffanın mirasçıları arasında düzenlenen 04/05/2022 tarihli ibraname örneği ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, mahallinde keşif icra edilmiş ve bilirkişi heyetinden ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmıştır.

Dosyaya mübrez 16/03/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda; kazazede Gürhan Ergün'ün şahsi güvenliğini sağlamak bakımından dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı, iş yeri sahasında hareket etmeye başlayan araçtan uzaklaşması gerektiğini bilebilecek yaş ve tecrübede olmasına rağmen yeterli güvenlik mesafesinde uzaklaşmayarak kendi güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, işyeri sahasındaki tırın hareket edeceğini bildiğine göre bir an önce tırın tehlike sahasının dışına çıkması gerekirken hareket halindeki tır aracının tekerleklerine tehlikeli bir şekilde yaklaşarak gerekli dikkat ve özen yükümlülüğüne uymadığı, çalışması esnasında şahsi güvenliğini sağlamak bakımından dikkatli ve tedbirli davranmadığı, kendi can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir çalışma şekli izlediği, Betaş Beton ve Prefabrik Yapı Elemanları San. ve Tic. A.Ş.'nin çalışanların çalışmaları esnasında yeterli güvenlik tedbirlerini almadığı, kazaya konu sahada araçların giriş çıkışlarında güvenlik tedbirlerinin alınması ve çalışanlarına bu gibi durumlarda nasıl hareket etmesi gerektiği öğretilmesi gerekirken motorlu araçlar ile çalışanların herhangi bir düzene bağlı olmadan çalışmaları ve araçları yönlendiren bir işaretçi görevlinin olmayışından, yapılan işin yalnızca işçilerin bilgi, beceri, dikkat ve iradelerine bırakılmadan, güvenli çalışma ortamlarının temin ve tesisi edilmesi, tehlikelere karşı gerekli iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin etkin bir şekilde alınması, çalışmaların kontrol edilmesi, iş disiplinin sağlanması, uygun olmayan çalışma ve davranışların önlenmesi gerekirken, iş organizasyonu ve iş güvenliğinin çalışanların inisiyatifine bıraktığı, çalışanlara sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip, öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını sağlamak ve denetlemek görevini de yerine getirmeliyken çalışanlara çalışmaları esnasında yapmış olduğu güvensiz durum ve davranışlardan dolayı sözlü ve yazılı uyarılar yapmadığı, kazanın olduğu sahada iş sağlığı ve güvenliğini sağlamak için yasak, uyarı, uyulması zorunlu davranış ve bilgilendirmeye ihtiyaç duyulan noktalarda ilgili yönetmelik uyarınca güvenlik ve sağlık işaretleri kullanmamış ve işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmeti yeterince sağlayamadığı, kazanın meydana gelmesinde 38FH392 plakalı tır sürücü Ebubekir Özkan'ın aracını yayalarında bulunduğu işyeri sahasında hareket ettirmeden önce etrafını kontrol etmdiği, sahada olabilecek tüm şahısların tırdan güvenli bir mesafede uzaklaşmalarını beklemediği, kontrolsüz bir şekilde hareket ederek tırın konumu gereği manevra yaparken maktule dorsenin sol arka tekeri çarparak altına almak suretiyle kazanın meydana gelmesine sebebiyet verdiği, daha dikkatli ve tedbirli olmamış kaza riskinin bu tür alanlarda her zaman olabileceğini bilebilecek yaş ve tecrübesi olmasına rağmen can güvenliğini sağlamak bakımından dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı, konu ile ilgili Kayseri 3. İş Mahkemesine sunulan 04/03/2021 tarihli bilirkişi heyet raporundaki iş sağlığı ve güvenliği tespitlerine bilirkişi heyetince iştirak edildiği, konu ile ilgili Kayseri 1. İş Mahkemesine sunulan 31/12/2021 tarihli bilirkişi heyet raporundaki iş sağlığı ve güvenliği tespitlerine bilirkişi heyetince iştirak edildiği, konu ile ilgili Kayseri 1. İş Mahkemesine sunulan 06/09/2021 tarihli bilirkişi heyet raporundaki iş sağlığı ve güvenliği tespitlerine bilirkişi heyetince iştirak edildiği, konu ile ilgili Rehberlik ve Teftiş Başkanlığınca tanzim edilen 23/01/2020 tarih, 106226/02/İR/02 sayılı tahkikat raporundaki iş sağlığı ve güvenliği tespitlerine bilirkişi heyetince iştirak edilmediği, mevcut belge ve bilgilere göre başkaca kişi veya kişilerin kazanın meydana gelmesinde etkili olmadıkları, davacı tarafça; Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından (Takip Konusu Kayseri 9. İş Mahkemesi ...-67 E.K. sayılı kararı) toplamda 95.555,33-TL miktar üzerinden başlatılan icra takibine konu alacağın, faiz, harç, vekalet ücreti ve yasal masrafları ile 23/11/2021 tarihinde 113.240,82-TL olarak ödendiği, davalı tarafça 50.000,00-TL manevi tazminat için ve 1.319,18-TL ise manevi tazminat için işlemiş faiz olmak üzere 24/05/2022 tarihinde 51.319,18-TL ödeme gerçekleştirildiği, davacı tarafından davalıya 26/08/2013 tarihinde, davalı sigorta firmasına hitaben yazılmış dilekçenin faks çekildiği, iadeli taahhütlü mektupla gönderildiği, ayrıca aynı dilekçenin alındığına dair isim/imzanın bulunuğu, ihbarın 28/08/2013 tarihinde yapıldığının kabul edilmesi gerekeceği, sigorta poliçesinde belirtildiği üzere kaza başı teminat miktarının 150.000,00-TL olduğu, davalı tarafından yapılan ödemelerin toplamda 51.319,18-TL olduğu, davacı tarafından yapılmış olan ödemelerin ise 113.240,82-TL olduğu, davacı tarafından sigorta poliçesine konu iş kazası nedeniyle davalı taraftan (113.240,82- 51.319,18) 61.921,64-TL alacaklı olduğu görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.

Düzenlenen rapordaki aktüer hesaplama hükme esas alınamayacağından farklı bir aktüerya bilirkişisinden rapor alınmasına karar verilmiş ve 15/12/2023 tarihli aktüer bilirkişi raporunda:

● 1. Durum :

Mahkemenin davalı sigorta şirketinin yargılama giderlerinden ve icra masraflarından sorumlu olmadığı, sadece asıl alacaktan sorumlu olduğu kanaatinde olması halinde davalı sigorta şirketinin bakiye asıl alacak 37.479,45-TL'den 25/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu olduğu,

● 2. Durum :

a) Mahkemenin davalı sigorta şirketinin asıl alacak ile birlikte yargılama giderlerinden ve icra masraflarından da sorumlu olduğu ve davacı şirketin icra dosyasına 23/11/2021 tarihinde ödediği 113.240,82-TL için yasal faiz talep edebileceği kanaatinde olması halinde, davalı sigorta şirketinin bakiye alacak tutarı olan 65.858,70-TL'den 25/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda yasal faizi ile birlikte sorumlu olacağı,

b) Mahkemenin davalı sigorta şirketinin asıl alacak ile birlikte yargılama giderlerinden ve icra masraflarından da sorumlu olduğu ve davacı şirketin icra dosyasına 23/11/2021 tarihinde ödediği 113.240,82-TL için avans faizi talep edebileceği kanaatinde olması halinde, davalı sigorta şirketinin bakiye alacak tutarı olan 66.624,24-TL'den 25/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avas faizi ile birlikte sorumlu olacağı kanaatinde olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekili dosyaya sunduğu 06/03/2024 tarihli ıslah dilekçesinde: işbu davada talep ettikleri 9.500,00-TL tazminat istemini 15/12/2023 tanzim tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda 27.979,45-TL artırarak 37.479,45-TL olarak ıslah ettiklerini, bu miktarın 25/05/2022 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Yapılan yargılama, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında düzenlenen 18/02/2013 tanzim tarihli ticari paket sigorta poliçesinin 3. Sayfasında bulunan işveren mali mesuliyet teminatı klozuna göre manevi tazminat talepleri de dahil olmak üzere davalı sigorta şirketinin davacıya ait iş yerinde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda iş verene yüklenebilecek hukuki sorumlulukları teminat limiti ile sınırlı olmak üzere teminat altına aldığı, buradaki düzenlemeye göre işverenin kazada ki kusur oranının bir önemi olmadığı,01/08/2013 tarihinde meydana gelen kazada Gürhan Ergün isimli işçinin vefat ettiği, mirasçılar tarafından açılan dava ve icra takibi sonrası davacı iş verenin mirasçılara 113.240,82-TL ödeme yaptığı, 04/05/2022 tarihli ibranameye göre davalı sigorta şirketinin davacıya 50.000,00-TL manevi tazminat ve 1.319,18-TL işlemiş faiz olmak üzere toplamda 51.319,18-TL ödeme yaptığı, ödenen tutarlar yönünden davacının davalıyı ibra ettiği, fazlaya ilişkin haklarını saklı tuttuğu, bu nedenle ibraname tutarının üzerinde kalan kısım yönünden davacının talep hakkının bulunduğu, Kayseri 9. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası sebebiyle ödenen 50.000,00-TL nin poliçe limiti olan 500.000,00-TL'den mahsubu halinde bakiye poliçe limitinin 450.000,00-TL kaldığı, iş mahkemesi dosyası davalı sigorta şirketine ihbar edilmediğinden davalı sigorta şirketinin yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumluluğunun bulunmadığı, bu şekilde 15/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun 1. Durum olarak yapılan hesaplamasının kanun ve içtihatlara daha uygun olacağı, buna göre hesaplanan 37.479,45-TL'den davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu, sigorta şirketi tarafından 25/05/2022 tarihinde ödeme yapıldığından dava dilekçesinde talep edilen kısım yönünden taleple bağlı kalınarak faizin dava tarihinden, ıslah edilen kısım yönünden ise faizin 25/05/2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi olarak belirlenmesi gerekmiştir.

Dava dilekçesinde 9.000,00-TL eksik ödenen tazminat bedeli ve 500,00-TL ibranamede ödenen bedelin geç ödenmesinden kaynaklı faizin tahsili olmak üzere 9.500,00-TL talep edilerek ve bu bedel üzerinden harçlandırılarak davanın açıldığı, ıslah dilekçesinde ise arttırılan talep sonucu ayrı ayrı belirtilmeyerek sanki dava dilekçesinde tek kalem olarak 9.500,00-TL talep varmış gibi toplam talebin 9.500,00-TL'den 37.479,45-TL'ye yükseltildiği, yükseltilen bu tutarın 500,00-TL'sinin ibraname tutarı olan 51.319,18-TL'nin geç ödenmesinden kaynaklı faiz talebine ilişkin olduğu, ancak davacı tarafından Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasına yapılan ödemenin tarihinin 23/11/2021 olduğu, bu ödeme yapıldıktan sonra yapılan başvuru üzerine davalı sigorta şirketince ibranamede belirtilen tutarın faizi ile birlikte davacıya ödendiği, bu kısım yönünden davalının ibra edildiği, ibra edilen kısma ilişkin olarak yeniden talepte bulunulması mümkün olmadığından 500,00-TL'lik faiz talebi yönünden açılan davanın reddine, bakiye kısım yönünden ise dava dilekçesinde faiz başlangıç tarihi belirtilmediğinden 9.000,00-TL yönünden dava tarihinden, ıslah edilen kısım yönünden ise talep gibi temerrüt tarihi olan 25/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davanın kabulüne dair aşağıdaki hüküm fıkrasının tesisi uygun görülmüştür.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KISMEN KABULÜ ile,

1. 36.979,45. TL'nin 9.000,00. TL'sinin dava tarihi olan 10/06/2022 tarihinden, bakiye 27.979,45. TL'sinin ise 25/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

2. 500,00. TL işlemiş temerrüt faizi talebinin reddine,

3. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 2.526,07. TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 162,24. TL peşin harç ve 477,82. TL ıslah harcının mahsubuna, bakiye 1.886,01. TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A. 13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00. TL arabuluculuk ücretinin: 20,81. TL'sinin davacıdan alınarak, 1.539,19. TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5. Davacı tarafın yaptığı 80,70. TL başvurma harcı, 162,24. TL peşin harç, 477,82. TL ıslah harcı, 571,90. TL keşif harcı, 4.250,00. TL bilirkişi ücreti, 400,00. TL keşif araç ücreti, 162,00. TL posta ücreti olmak üzere toplam 6.104,66. TL yargılama giderinin kabul . ret oranına göre: 6.023,22. TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

6. 6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 17.900,00. TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,

8. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2. maddesi uyarınca 500,00. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davalıya ödenmesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal iki haftalık süresi içerisinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 26/06/2024

Katip ***

e-imzalı

Hakim ***

e-imzalı